Latest / Zakenlunch / Zakenlunch van 5 11 2026

Transcript

Zakenlunch van 5 11 2026 · Zakenlunch

0:02
Speaker 1: Tijd om belangrijk zakelijk nieuws van dit moment door te nemen.
0:05
Speaker 1: Samen met Maximilian Krijgsman. Hij is de topman van HR-dienst,
0:07
Speaker 1: volledig RGF-staving in Nederland. En Stan Westerterp, onze beursanalyst, verbonden
0:11
Speaker 1: aan Bond Capital Partners. Stan, goedemiddag. Goedemiddag. Het Camé Résert France-KLM,
0:16
Speaker 1: kwartaalresultaten bekendgemaakt. En een blik op de toekomst
0:20
Speaker 2: geworpen. Waar wil je mee beginnen? Nou, die kwartaalresultaten waren
0:24
Speaker 2: wel gewoon goed. Ik bedoel, het gaat over het derde
0:26
Speaker 2: kwartaal van het jaar. Dat is traditioneel het kwartaal waarin
0:28
Speaker 2: de luchtvaart in Europa het ook gewoon goed moet doen.
0:30
Speaker 2: De zomermaanden met name, dan wordt er veel geld verdiend,
0:33
Speaker 2: is er veel vraag. Maar we gaan nu natuurlijk weer
0:35
Speaker 2: naar wat mindere perioden toe. En je ziet dus inderdaad
0:39
Speaker 2: ook dat die marge waar KLM naartoe wil, wat ze
0:42
Speaker 2: dan vanochtend bekend maakten, dat in deze periode halen ze
0:45
Speaker 2: dat wel. Het gaat er met name om gemiddeld genomen
0:48
Speaker 2: wat haal je op een jaar.
0:49
Speaker 1: Overal wordt er te weinig verdiend. Veel te weinig,
0:51
Speaker 2: ja absoluut. Als je kijkt naar de operationele marge bij
0:54
Speaker 2: KLM zit je net iets onder de 5% over de
0:56
Speaker 2: eerste 9 maanden. Bij Air France zit je iets hoger,
0:59
Speaker 2: iets richting de 6%, maar ze willen naar meer dan 8% toe.
1:03
Speaker 2: En dat is niet uit luxe. Dat heeft gewoon te
1:05
Speaker 2: maken met het feit dat je in een sector opereert...
1:08
Speaker 2: waar je heel veel incidentele, al dan niet, tegenvallers kan krijgen.
1:12
Speaker 2: Zowel intern als extern natuurlijk. Denk aan stakingen, denk aan brandstofkosten...
1:16
Speaker 2: denk aan een ontploffende vulkaan, aan IT-verstoringen. Het is goed
1:19
Speaker 2: dat je bij
1:19
Speaker 1: aardvallers alleen maar als eerste aan stakingen denkt.
1:21
Speaker 2: Ik snap het. Maar wat helder is, het doel is
1:26
Speaker 2: nu naar minimaal 8% operationele marge op termijn. Dat is
1:30
Speaker 2: geen luxe, dat is gewoon pure noodzaak. Want als je
1:32
Speaker 2: dat niet bereikt als luchtvaartmaatschappij... dan krijg je op een
1:35
Speaker 2: gegeven moment een verouderde vloot. Dan word je afhankelijk van
1:38
Speaker 2: externe financiële aandeelhouders. En kan je ook dit soort tegenvallers...
1:42
Speaker 1: Dus wordt er ingegrepen, dus verdwijnen er 5000 banen in
1:45
Speaker 1: de komende twee jaar. Als het even kan zonder gedwongen ontslagen,
1:48
Speaker 1: maar er gebeurt... Intern nog wel het nodige om de
1:51
Speaker 1: cao's bijvoorbeeld simpeler te maken. Concurrerender te maken. Vakbonden zijn
1:55
Speaker 1: niet per se alleen maar enthousiast. Maken zich grote zorgen.
1:58
Speaker 1: Klantenservice wordt verder gedigitaliseerd. Er worden bepaalde afdelingen uitbesteed. Er
2:03
Speaker 1: wordt ander onderdak voor gevonden. Allemaal noodzakelijk.
2:06
Speaker 2: Nou ja, ik kijk hier meer als belegger naar uiteraard.
2:08
Speaker 2: En ik kijk wat zijn er voor alternatieven. Ik kijk
2:11
Speaker 2: naar de Amerikaanse luchtvaart die wat winstgevender is. Ik kijk
2:14
Speaker 2: naar de prijsvechters die het altijd wat beter doen. Maar
2:18
Speaker 2: ook de traditionele luchtvaartmaatschappijen... zoals bijvoorbeeld een BA of een Iberia...
2:22
Speaker 2: die hebben een hogere operationele winstmarge. Die zitten zelfs boven
2:25
Speaker 2: de 10%. En niet alleen dit jaar, maar al een
2:27
Speaker 2: aantal jaren. En dan zie je dus van, oké, het
2:29
Speaker 2: kan dus blijkbaar wel. Nou, BA heeft natuurlijk met Londen
2:32
Speaker 2: een hele grote... mooie achterband, zeg maar, ook met zakelijke reizigers.
2:36
Speaker 2: Overigens zijn de prijzen van Heathrow... nog 60% hoger gemiddeld
2:39
Speaker 2: dan die van Schiphol. Dus ook dat argument gaat niet
2:41
Speaker 2: helemaal op. Maar die prijzen van Schiphol zijn wel opgelopen.
2:43
Speaker 2: Die zijn wel opgelopen. Nou, dat is een mooi punt.
2:46
Speaker 2: Als je daarnaar kijkt, Steef, voordat je al terug zou draaien...
2:48
Speaker 2: dan zou je al 1% margepunt kunnen vinden... Bovendien kan
2:53
Speaker 2: je ook geld verdienen... met bijvoorbeeld de passagiersopbrengsten te verhogen.
2:57
Speaker 2: Dus iedere procent netto passagiersopbrengst... is ook ongeveer 0,7, 0,8
3:01
Speaker 2: procent margeverbetering. Maar daarnaast, en daar komt hij de grootste...
3:05
Speaker 2: is toch wel die arbeidsproductiviteit omhoog zien te krijgen. Die
3:07
Speaker 2: 8 procent groei die ze daarin willen bereiken... dat kan 2,
3:10
Speaker 2: 2,5 procent aan margepunten toevoegen. Met andere woorden... Ja, het
3:14
Speaker 2: is gewoon noodzakelijk om aan dat soort knoppen te draaien...
3:17
Speaker 2: om richting die acht
3:19
Speaker 1: procent. We hebben elkaar wel vaker gesproken... ook nadat ik
3:21
Speaker 1: bijvoorbeeld net Marjan Rintel in de uitzending had gehad... te zeggen,
3:25
Speaker 2: ja
3:25
Speaker 1: wat er de afgelopen keer is voorgesteld... het is allemaal
3:28
Speaker 1: niet genoeg, het zet te weinig zoden aan de dijk.
3:30
Speaker 1: Is dat deze keer dan anders?
3:31
Speaker 2: Het is een goede stap, maar daar gaan we weer.
3:35
Speaker 2: Eerst zien, dan geloven. Want we hebben al vaker dit
3:37
Speaker 2: soort strategische heroriëntaties... van de luchtvaartsector en specifiek Air France
3:44
Speaker 2: KLM gezien. En tot nu toe blijkt het nog steeds onvoldoende.
3:48
Speaker 2: Dus laten we hopen dat er nu wel echt serieuze
3:50
Speaker 2: stappen worden gezet. Je ziet natuurlijk ook een aandelenkoers. Die
3:52
Speaker 2: staat al jarenlang onder druk. Op een gegeven moment ben
3:56
Speaker 2: je niet meer de baas over je eigen toekomst. Je
3:58
Speaker 2: moet gewoon die operationele winstmarge omhoog krikken.
4:01
Speaker 1: Maximilian, over welkom trouwens. Heroriënteren gesproken. Dat geldt ook voor
4:06
Speaker 1: veel rijksambtenaren. Want de plannen van staatssecretaris van de Burger
4:09
Speaker 1: liggen er niet om. Ook daar moet het met heel
4:11
Speaker 1: veel minder mensen. 25.000. Als je een beetje creatief bent,
4:16
Speaker 1: dan kun je twee vliegen in één klap slaan. Namelijk
4:18
Speaker 1: die rijksambtenaren een mooie plek aanbieden voor de klas.
4:22
Speaker 3: Ja, daar worden wij natuurlijk als uitzendbranche, als staffingorganisatie heel
4:25
Speaker 3: blij van. Omdat wij iedere dag te maken hebben met
4:27
Speaker 3: de mismatch op de arbeidsmarkt. En de vraag die er
4:30
Speaker 3: is en het aanbod van medewerkers dat beschikbaar is. Het
4:32
Speaker 3: is
4:32
Speaker 1: overigens een serieus voorstel van de VVD. Gesteund door verschillende
4:35
Speaker 1: partijen in de Tweede Kamer.
4:36
Speaker 3: Ja, dus ik denk heel fijn dat ook de politiek
4:39
Speaker 3: en de overheid... er is eerder een kleine pilot gedaan...
4:42
Speaker 3: maar dat nu op grotere schaal wordt gekeken naar... hoe
4:44
Speaker 3: kunnen we pragmatisch het talent dat beschikbaar komt... gaan verbinden
4:47
Speaker 3: naar waar we het als samenleving ook het
4:48
Speaker 1: hardst zouden hebben. Er gingen over 50 rijksambtenaren en de
4:50
Speaker 1: resultaten van die pilot... dus jaren terug alweer, die zijn
4:53
Speaker 1: niet om over huis te schrijven. Zeker niet. Dus als
4:55
Speaker 1: je het beter wil aanpakken en nog op veel grotere schaal...
4:58
Speaker 1: Hoe doe je het dan? Zijn ze een beetje te bemiddelen?
4:59
Speaker 1: Ik
5:00
Speaker 3: heb me even ingelezen in de pilot. Maar volgens mij
5:03
Speaker 3: is verwachtingsmanagement een hele belangrijke. En ook wat is de
5:05
Speaker 3: consequentie op het moment dat je niet bereid bent om
5:08
Speaker 3: je heen. Hoe ziet je toekomst er dan uit? Ik
5:09
Speaker 3: begrijp dat al dat soort zaken aan de voorkant niet
5:11
Speaker 3: helemaal duidelijk waren in de pilot. Je
5:13
Speaker 1: bedoelt als je niet nu snel voor de klas staat
5:15
Speaker 1: dan verlies je je baan?
5:17
Speaker 3: Dat, of wat zijn op een gegeven moment de smaken
5:19
Speaker 3: die er zijn. Maar ook wel het stuk verwachtingsmanagement. We
5:21
Speaker 3: kunnen allemaal een voorstelling ervan maken hoe het is om
5:23
Speaker 3: voor de klas te staan. Maar er is wel veel
5:25
Speaker 3: meer personeel, ook op scholen, nodig. Wat zijn de mogelijkheden?
5:29
Speaker 3: Volgens mij is daar nu een veel pragmatischer, praktischer, duidelijker
5:32
Speaker 3: plan voor. Ik
5:33
Speaker 1: bespeur
5:34
Speaker 3: enig enthousiasme. Zeker, ik word hier blij van, absoluut.
5:36
Speaker 1: Arslor Mital. Ja, er zit geen blij van te worden
5:40
Speaker 2: Om
5:40
Speaker 1: blij van te worden, vertel eens.
5:43
Speaker 2: Nou ja, we hebben het sowieso al aardig... na alle
5:46
Speaker 2: technologiegeweld weer van de afgelopen... Gewoon is industrie te doen.
5:50
Speaker 2: Gewoon is lekker oude economie te doen. Luchtvaart, staal. Vanochtend
5:53
Speaker 2: hadden we ook Cijfers van Bam, bouwbedrijf. Maar het mooie
5:56
Speaker 2: eraan is dat je dus... of eigenlijk het verhangen eraan
5:59
Speaker 2: is dat je ook meteen ziet... dat je meteen weer
6:01
Speaker 2: praat over hoge volumes, lage marges. En dat het dus
6:04
Speaker 2: ook vanuit beleggersperspectief... door een iets andere loop daarna moet kijken...
6:08
Speaker 2: Maar je ziet wel bij ArcelorMittal toch een omzetstijging van 5%.
6:12
Speaker 2: Met name de operationeel. De EBITDA is met meer dan 30%
6:15
Speaker 2: op jaarbaas gestegen. En dat betekent ook dat het aandeel
6:18
Speaker 2: weer een florizante rit heeft gemaakt. En vandaag ook wat
6:22
Speaker 2: omhoog gaat. En het staat inmiddels al meer dan 40%
6:24
Speaker 2: in de plus voor dit jaar. En ook de Europese
6:27
Speaker 2: staalsector lijkt de vooruitzichten... zijn beter geworden en lijken ook
6:31
Speaker 2: voor 2020... Dat is wat we ook veel
6:32
Speaker 1: afhangen van grondstoffen, van energieprijzen.
6:35
Speaker 2: Importbeperkingen. Ja, we
6:36
Speaker 1: hebben het over staal natuurlijk.
6:38
Speaker 2: Ja, absoluut. Maar dat ziet er wat beter uit dan
6:40
Speaker 2: een paar jaar geleden. Dat zie je dus ook terug
6:42
Speaker 2: in de koers. En wat dat betreft denk ik dat
6:45
Speaker 2: dat fijn is voor de Europese staalfabrikanten. Maar goed, ook
6:49
Speaker 2: hier weer zo'n sector die als er ergens een keer
6:51
Speaker 2: wat tegenvalt... dan wel intern, dan wel extern... dan gaat
6:55
Speaker 2: het vrij snel de andere kant op met de marges.
6:57
Speaker 1: Als je het toch nog even over die tech-aandelen wilde hebben...
7:00
Speaker 1: dat wilde je niet, maar ik wilde het je toch
7:01
Speaker 1: graag vragen... verandert hun wereld ook? Nu die democraten zeggen,
7:04
Speaker 1: die datacenters... die zien we liever niet meer overal verrijzen.
7:08
Speaker 1: Aandeelhouders hebben nu dat volgens mij opgevat als... dat betekent
7:11
Speaker 1: dan dat die grote bedrijven iets minder gaan uitgeven. Dat
7:13
Speaker 1: zien wij graag gebeuren. Je had het met Rijn en
7:15
Speaker 1: Wietsema
7:15
Speaker 2: erover.
7:16
Speaker 1: Ik ben wel benieuwd naar jouw analyse van dat
7:18
Speaker 2: Want uiteindelijk is het wel nodig natuurlijk. Zeker. Kijk, wat
7:22
Speaker 2: je eigenlijk... Kijk, het is een primaire reactie. En dat
7:25
Speaker 2: zie je wel vaker. De beurs overreageert altijd naar boven
7:28
Speaker 2: en naar beneden toe. En gisteren zag je die hyperscalers
7:30
Speaker 2: met 7, 8 procent in koers stijgen. Ik denk dat
7:33
Speaker 2: dat een beetje overdreven is. Want het is niet zo
7:35
Speaker 2: dat we meteen meer geen AI-datacenters in Amerika gaan bouwen.
7:38
Speaker 2: Maar het kan wel zijn dat de druk en de
7:40
Speaker 2: toezicht en de regulering daaromtrend wat vreemder gaat worden. Lees
7:43
Speaker 2: dat het minder snel van de grond gaat komen. Dus
7:45
Speaker 2: compute power kan bij wijze van spreken meer waard worden. Nou,
7:48
Speaker 2: toevallig hebben die AI hyperscalers daar een heleboel van. Dus
7:51
Speaker 2: die initiële reactie van de markt begrijp ik wel. Maar
7:54
Speaker 2: beleggen is ook iets van de lange termijn. En je
7:56
Speaker 2: moet eigenlijk kijken hoe dat zich op lange termijn gaat manifesteren.
7:58
Speaker 1: Jij wilde ook iets zeggen over investeringen. Maar dan in Nederland.
8:01
Speaker 1: Het Nederlandse bedrijfsleven, het CBS, heeft cijfers naar buiten gebracht. Ja.
8:04
Speaker 3: dat een kwart van de ondernemers zegt te temporiseren op investeringen...
8:07
Speaker 3: of het zelfs helemaal te freezen. En dat is denk
8:09
Speaker 3: ik ook een brugje naar het verhaal waar KLM mee
8:11
Speaker 3: naar buiten komt. Dat je inderdaad ziet, je moet op
8:14
Speaker 3: een gegeven moment iets met je kosten doen... om te
8:16
Speaker 3: kunnen blijven investeren. En anders ziet de toekomst er minder
8:19
Speaker 3: rooskleurig uit. En dat is wat ik wel in de
8:22
Speaker 3: markt zie gebeuren. Is dat op het moment dat je
8:24
Speaker 3: niet meer investeert... en dat dus ook niet kunt halen
8:26
Speaker 3: uit kosten die je elders weghaalt... dat dat heel snel
8:29
Speaker 3: tot stilstand leidt. En dat komt natuurlijk door alle onzekerheid...
8:31
Speaker 3: op allerlei vlakken in de wereld om ons heen. Maar
8:34
Speaker 3: dat is uiteindelijk niet de weg naar boven.
8:37
Speaker 1: Het interessante is dat uit heel veel economische cijfers... of
8:40
Speaker 1: je dat nu op Nederland plakt of in Europa, Amerika...
8:44
Speaker 1: dat het groot gebeeld is die economie... Niet in de
8:48
Speaker 1: hoogste versnelling, maar blijkt toch altijd weer veerkrachtiger te zijn. Zeker, ja, absoluut.
8:52
Speaker 1: Maar zijn ondernemers dan toch geneigd om nu pas op
8:55
Speaker 1: de plaats te maken?
8:56
Speaker 3: Nou, je ziet vooral dat er ondernemers zijn die het
8:59
Speaker 3: lastig vinden om keuzes te maken over. Dat geldt ook
9:01
Speaker 3: voor onze eigen organisatie. Ook als je kijkt naar de
9:04
Speaker 3: investeringen die wij doen. in ons IT-landschap. En als je
9:07
Speaker 3: kijkt naar de kosten die we maken voor vastgoed... ziet
9:09
Speaker 3: dat er nu heel anders uit dan een paar jaar geleden.
9:11
Speaker 3: Dus aan de ene kant lijkt het... je haalt kosten
9:13
Speaker 3: uit je organisatie, je bent efficiënter aan het werk... en
9:15
Speaker 3: tegelijkertijd doe je heel veel investeringen. En dat is waar
9:17
Speaker 3: ik een beetje bang voor ben als ik naar de
9:18
Speaker 3: cijfers van het CBS kijk. Je moet er wel voor
9:20
Speaker 3: zorgen dat zeker ook het MKB in Nederland... niet op
9:22
Speaker 3: een soort pauzestand komt te staan. Met we wachten het
9:26
Speaker 3: eventjes af, want dan kan het heel snel zijn... dat
9:27
Speaker 3: die zwaarlieuw geen zomer...