Latest / Wanneer moederschap anders gaat | Over baby- en kindverlies én ruimte voor leven / #131 Rouw vraagt om liefde, Jolanda over het verliezen van René, een miskraam en wat we nooit leren

Transcript

#131 Rouw vraagt om liefde, Jolanda over het verliezen van René, een miskraam en wat we nooit leren · Wanneer moederschap anders gaat | Over baby- en kindverlies én ruimte voor leven

0:00
Welkom bij de podcast Babyverlies, een plek waar we op
0:04
een liefdevolle, nuchtere en open manier praten over het
0:07
verlies van onze kindjes. Of je nu nog midden in het
0:11
verdriet zit of het verlies al langer met je meedraagt.
0:14
Hier ben je welkom zoals je bent.
0:17
In deze podcast. Deel ik mijn eigen ervaringen
0:20
werd mijn 3 kindjes Jasmijn Tom en Tim.
0:24
En hoe zij nog altijd deel uitmaken van mijn leven.
0:28
Ik nodig je uit om mee te stappen in mijn wereld, een
0:32
wereld waarin onze kindjes een blijvende actieve plek hebben.
0:37
Ik praat met andere moeders en vaders deel mijn gedachten en
0:42
Samen ontdekken we hoe je met babyvlies kunt omgaan.
0:46
Niet door het verdriet weg te stoppen, maar door het een plek
0:50
te geven met ruimte voor liefde, licht en zelfs een glimlach.
0:55
Hier vind je herkenning steun en bovenal een plek waar jouw
1:00
verhaal ook gehoord mag worden. Wat fijn dat je luistert naar
1:03
een nieuwe aflevering van de Podcast Babyverlies.
1:06
Vandaag ben ik in gesprek met Jolanda.
1:08
Jolanda heeft een iets ander verhaal dan de meeste mama's en
1:11
papa's die hun verhaal vertellen In de podcast, want René is dus
1:16
eerste zoon van Jolanda en die is na 8,5 jaar verongelukt, dus
1:21
zij heeft 8,5 jaar herinneringen aan René.
1:25
Nee, maar daarmee was haar moederwens niet over en ze wilde
1:28
heel graag nog een kindje. Nou en allerlei vervelende
1:32
ziekenhuisprocessen en trajecten in en uit duidelijk ziekenhuis
1:36
bedsen zwanger. Maar kreeg ze miskraam?
1:38
Met 16 weken. Rene is voor haar de drijvende
1:44
kracht geweest in haar leven om er een iets heel moois van te
1:47
maken. En ze heeft heel veel van hem
1:49
geleerd. Ze miste hem nog elke dag, Maar
1:52
we willen het graag vandaag hebben over rouw en dat wij
1:55
onzichtbare moeders zijn. Maar we zijn wel moeder, dus
1:58
Jolanda van harte welkom In de podcast.
2:01
Ja dankjewel. Jij ook bedankt voor de
2:03
uitnodiging. Ja graag gedaan.
2:08
Hoe is het om onzichtbare moeder te zijn?
2:14
Soms best lastig. Ja.
2:17
Ja, Het is Het is met name nou Als je bijvoorbeeld aan het
2:21
sporten bent geweest, hè, dan heb je vaak 1/3 helft hè?
2:25
Er zitten allemaal lekker, gezellig Samen aan de tafel na
2:27
te keuvelen. En dan beginnen oud en meestal
2:31
ben je dan met met met andere moeders aan de tafel en dan
2:34
begint er op een gegeven moment de verhalen te vertellen over
2:36
van Oh, Pietje hè? Oh, die heeft de eerste tapjes
2:38
gedaan en oh, wat leuk en. Ja, op zich ben ik, dat vind ik
2:42
daar niks mis mee. Ik bedoel dat, dat mogen ze ook
2:44
allemaal wel zeggen. Maar Als ik dan zeg van goh ja,
2:49
dat herken ik, of ja, zo was René ook, hè?
2:52
In mijn geval was dat bij René dan ja, dan, dan valt er een
2:55
stilte. Ja.
2:58
En echt zoals zo van? Want ja je spreekt dan in In de
3:02
verleden tijd. 9 van 10 horen dat.
3:06
En dan kijken ze ja zover. En dan denk je van OK nou en dan
3:11
zeg ik ook van ja, nou ja, goed, mijn zoontje is alweer
3:13
overleden. En dan valt er ook een stilte.
3:17
En, die kunnen nu heel mooi koppelen, ook aan alle ouders
3:20
die een stilgeboren baby hebben of een miskraam hebben
3:22
meegemaakt, want dat heb je met je met kleine die daarna na 16
3:27
weken gewoon een miskraam kindje is geworden.
3:29
Heb je dat ook meegemaakt? Want ja, weet je, We zijn
3:33
onzichtbaar de moeder, want We zijn er, We zijn wel moeder,
3:35
maar. Hoe.
3:38
Ja, maar voor de buitenwereld niet, want je hebt niks om je
3:40
heen lopen. Nee dus, dus in ons geval met
3:44
jou zijn er 8,5 jaar tastbare herinneringen geweest, in mijn
3:47
geval met mijn driesterrenkindjes.
3:48
Helemaal niet. Ja, de enige tastbare
3:51
herinneringen zijn op het moment dat Tom en Tim geboren zijn tot
3:54
hun afscheid en de vele foto's die er gemaakt zijn.
3:57
Maar daarna. Niks meer.
3:59
Ja en de vreugde van dat je zwanger bent geworden.
4:03
Ja dat hè het? Begint eigenlijk al bij
4:05
zwangerschap hè? Je je kiest eigenlijk al voor
4:08
voor voor, nou ja, hè? Of tenminste hè?
4:10
Je went om om je verwens Laten te vervullen.
4:13
Ga je daar hè raak je zwanger en dan ja, dan ben je Natuurlijk
4:17
super blij, hè? In sommige gevallen hè?
4:19
Zoals Dat was bij mij dan ook van blijft het ook hè van, want
4:23
ja, je bent al zo lang bezig en dan ja, dan is er wel een stuk
4:28
vreugde, dus Het is hè. Ja dus wij?
4:31
Hebben. Allebei, ja, We hebben allebei
4:33
wel. Gewoon die hele blije momenten
4:35
meegemaakt ja, twee keer ik 3 keer en dus die van het in
4:39
verwachting zijn nou bij René was het helemaal voltooid.
4:41
Een grootse zwangerschapje bijna voldragen was waarschijnlijk en
4:45
René wordt geboren en heb je hele mooie herinneringen van.
4:47
En daarna word je nog een keer zwanger en na 16 weken gaat dat
4:50
mis is Natuurlijk verschrikkelijk.
4:53
Alleen ja, wat we door alle pijn en het rouw en het gemis gewoon
4:58
wel allemaal vergeten. Is die blijdschap?
5:02
Ja ja en ja goed, Ik heb dus dan het geluk gehad, dus dus dat ik
5:07
dan dus wel dus hè. Dus zeg maar meer dan 8,5 jaar
5:10
hè, want Je moet ook dan mijn zwangerschap er nog bij rekenen.
5:13
Dat is toch ook 1 9 maanden? In mijn geval was dat ook gewoon
5:15
9 maanden ja dus dus ja je hebt al die die die momenten die
5:20
blije momenten heb je wel en en je bent een trotse moeder.
5:28
Je bent een trotse moeder, want eigenlijk op het moment dat je
5:31
zwanger wordt. Weet jij ja, nou ja, Dat is een
5:34
droom die dan ontstaat, hè? Wat al een stukje werkelijkheid
5:39
is, hè? Want je draagt het toch al op
5:41
dat moment je kindje. En daar ontstaan dus eigenlijk.
5:46
Vanaf dat moment ontstaan er dus eigenlijk hele mooie
5:49
herinneringen of tenminste er kunnen hele mooie herinneringen
5:52
ontstaan. Ja nou, die herinneringen die Ik
5:54
had toen aan de zwangerschap van Tom en Tim is dat ik gewoon echt
5:56
al de maanden dat ze er geweest zijn's ochtends kotsen boven de
6:00
toiletpot hing. Maar goed, achteraf denk ik van
6:02
ja, dat dat dat relateer ik wel aan de zwangerschap van hun en
6:06
dat zijn wel herinneringen en tastbaarder herinneringen.
6:09
En dat je buikbikker wordt en dat je andere kleding gaat kopen
6:12
en dat zijn allemaal hele mooie dingen, Alleen de buitenwereld.
6:16
Vergeet dat en en blijkbaar is de Mensen heel erg gewoon geënt
6:20
op. Vooral het negatieve
6:24
benadrukken. Ja Het is.
6:29
Het is meer wat ik zelf ervaar is meer het.
6:34
De taboe die op de dood zit, hè? In het algemeen en vooral met
6:39
name bij kinderen is, dan wordt daar meteen nog een schepje
6:42
bovenop gedaan. Ja hè?
6:45
Dat het ook nog eens een keer sta erg is.
6:50
Maar in feite is dat ook wel heel erg Natuurlijk.
6:53
Want een. Kind is ook erg van.
6:55
Ja, een kind hoort na de oude hoort niet voor de ouders het
6:58
overlijden en zeker bij een baby die helemaal niet het licht
7:01
heeft gezien Dat is. Ik vind het echt
7:04
verschrikkelijk. Nee, niet weg dat ik het ook
7:06
verschrikkelijk vind. Dat rennen 8,5 jaar is
7:08
overleden. Dat het ook.
7:10
Nee, Maar dat herken ik wel hoor vanuit.
7:12
Nou ja, goed, Ik heb zelf dan naar daar na het verlies van
7:15
René, dan ben ik in contact komen met met lotgenoten
7:18
groepen. Dus ja, en daar kwam ik
7:19
Natuurlijk wel in contact met ouders die dus nou ja wel dus
7:23
met miskramer ook te maken hebben gehad, maar ook wel met
7:26
gewoon nog een ouder kindje hebben verloren, dus dus ik
7:31
herken daar wel heel veel. Dingen in en ja.
7:34
En toen over kwam ik mezelf weer hè?
7:36
Mij ook om een stilgeboorte te krijgen.
7:40
Hé Jolanda en. Wat heeft rouw met jou gedaan in
7:45
het dagelijks leven? Nou, Ik heb dus Ik was toen nog
7:51
parttime werken aan een tour rene leefde en toen ben ik.
7:55
Daar heb ik heel goed in overleg bij de bij mijn baas nou gestopt
8:00
en uiteindelijk ben ik ook helemaal volledig gestopt Omdat
8:03
ik gewoon echt. Voor gekozen heb om.
8:07
Het rouwproces volledig ja te gaan doorstaan.
8:12
Want weten wij in Nederland eigenlijk wel hoe We moeten
8:14
rouwen? Nee.
8:19
Nee, Ik heb het idee zelf en Dat is mijn eigen theorie dat wij
8:23
juist als kind zijnde worden ja. Afgeleerd om te rouwen?
8:28
Ja. Ik ik noem het zelf vaak als
8:31
voorbeeld, het het puppy, het puppy verhaaltje.
8:36
Van hè dan het visje, hè? Dat is een vis trumpje visje en
8:40
vaak gewoon guppyneont en het. Nou ja, die komt te overlijden
8:44
hè. Die gaat dood en dan ja.
8:50
Wordt het gewoon In de WC gespoeld wordt.
8:51
Tegenwoordig is dat ietsjes anders al, maar in hè werd nog
8:54
heel vaak gewoon. Het werd gewoon door de W cs
8:56
gespoeld en zo kom en dan kom jij als als kind kom je dan
9:00
thuis en dan ja, waar is guppy? Ja, Hij is dood.
9:05
Ja die is dood. Nou dan wordt zon kind wordt
9:08
Natuurlijk verdrietig, want. Ja, je hebt iets verloren?
9:13
Ja en dan wordt er gezegd van nou, doe maar gewoon helemaal.
9:18
Niet helemaal niet. Hè, We kunnen weer een nieuwe
9:21
kopen. Daar zijn verschillende
9:22
scenario's voor. Maar heel vaak worden dus niet
9:26
eigenlijk de beruchte 3 pers. De ruimte, een bepaalde
9:32
regelmaat en een bepaalde rust te geven om dus het kind te
9:36
leren rouwen. Op dat moment heb je een verlies
9:39
te maken en Als je daar het kindje dus de ruimte voor geeft
9:43
en de tijd voor geeft om dat proces en Dat is vaak maar heel
9:48
kort hoor bij kinderen. Maar Als je die ruimte dacht
9:51
voor geeft, leren ze het rouwen. En elke keer Als je dan met wat
9:56
dan ook, of het dan het ijsje is, wat van het het ijs stokje
10:00
afvalt of dat je valt van de Van de fiets of dat je iets anders
10:04
gaat verliezen Als je daar de ruimte voor krijgt, leer je je
10:08
eigen rouwproces. Klopt.
10:12
En dat hebben dat in een in het Nederlandse cultuur en ik
10:15
vermoed In de westerse cultuur dat Het is, leren wij niet ter
10:18
rouwen en is het gewoon OK, hè? Schouders eronder en door en We
10:22
gaan weer verder met het leven. Want ja, weet je dat?
10:27
Bekende uitdrukkingen van na een paar weken ben je er nou nog
10:30
niet overheen. Of ach Het is al 6 weken geleden
10:33
kom je weer werken? Dat zijn de reacties maar.
10:38
Jolanda zullen dat dan ook niet. Mensen zijn die totaal niet veel
10:42
hebben meegemaakt. Nee, nee, het kunnen ook.
10:46
Mensen zijn die wel heel veel mee hebben gemaakt, maar die
10:48
juist dat de taboe die erop heerst het juist afduwen.
10:54
Maar dat dan generaties is dat al zo zo zo zo zo in.
11:01
Ja ingeburgerd zeg maar dus dus Het is Het is ook Natuurlijk hoe
11:05
hoe jouw eigen ouders zijn geweest, hoe jouw familie is
11:09
geweest. Ja, is er familie daar open
11:13
over? Ja, dat dat zul je dat Misschien
11:15
wat minder snel doen. Maar er zullen ook Mensen In de
11:17
familie hebben van nou, hè? Dus kennen we ook bos vooruit.
11:22
Ja. Daar wordt je over gesproken en
11:24
ik merk zelf Omdat ik dan nou. Ik heb zelf naar de stichting,
11:27
dus ik sta wel eens op beurzen. Kom ik wel heel vaak wel met met
11:31
dat soort Mensen die ik daar te horen krijgen van ja, maar bij
11:34
ons wordt er niet over gesproken.
11:35
Nee. Er wordt niet over de dood
11:36
gesproken. Wat is een not done klaar?
11:40
Hé, wat zou jij wat in jouw optiek?
11:43
Wat zou gewoon een goed vertrekpunt zijn als Mensen eens
11:47
wat meer empathisch wat warmer, wat inlevender en Mensen die In
11:51
de rouw zitten met babyverlies, dus wat meer tijd geeft.
11:55
Maar wat zouden ze kunnen doen? We kunnen eerlijk zijn.
12:03
En dan gewoon ook zeggen van, Ik vind het moeilijk om.
12:08
Om jou te vragen hoe het met je gaat.
12:12
Ja, We willen eigenlijk. Had het wel iemand helpen, We
12:16
willen altijd wel 1 1 1 1 1 arm om de schouder geven of of hè
12:20
een ergens in in in ondersteunen.
12:24
Alleen ondanks dat we dus niet weten hoe We moeten rouwen,
12:26
weten we ook niet hoe We moeten ondersteunen kunnen reageren.
12:31
Maar wat zou dan heel erg helpend zijn, want Ik denk dat
12:34
als Mensen waar ze ja, dat komt ook weer, zeg Maar de trots en
12:39
het het goed voor willen doen. Hoe erg is het als iemand niet
12:44
weet hoe die moet reageren en je zegt dan, Ik weet niet wat ik
12:46
moet zeggen, hoe erg is dat? Dat is niet erg.
12:51
Nee, dat vinden wij niet erg, Maar het glas van de Mensen
12:53
vindt dat erg, want ze willen allemaal wat zeggen.
12:55
Wat gaan ze dan zeggen maar? Dan dan dan kom je eigenlijk
12:59
weer een beetje op een andere thema uit, maar dan dan, Dat is
13:02
gewoon hoe wij als samenleving zijn, zijn, zijn gaan.
13:07
Ja en normen en waarden hebben gezegd, want.
13:10
We mogen Alleen maar over leuke dingen praten over positieve
13:13
dingen over iets iets wat heel vervelend is of wat wat wat wat
13:17
pijnlijk is, hè? Want vaak zijn het ook zelf
13:20
ouders op dat moment. En ja, kijk en dat dan.
13:25
Het raakt hun zelf ook. Het is niet.
13:29
Het is niet niet kijk, ik geef u Omdat Ik ben er.
13:33
Ik kan daar heel makkelijk over praten en en dat heb ik dus ook
13:37
altijd vanaf het moment dat René dan al overleed, heb ik dat ook
13:39
ook tegen mijn omgeving gezegd. Van met mij mag je mag mij alles
13:44
vragen, maar ga niet die vraag invullen ga geen aannames doen
13:49
bij voorbaat. Precies dus dus niet zeggen, oh,
13:53
ik begrijp je dus niet zeggen dat je het snapt, want dat dat
13:56
doe je niet, want je kan het niet snappen.
13:58
En ook geen aannames doen en ook niet invullen ga niet invullen
14:02
voor. Oh, het zal wel zo met haar
14:03
gaan. Of het zal wel zo maar te gaan.
14:05
Dat weet je niet, maar vraag het gewoon.
14:07
Wees nieuwsgierig, je mag in mijn optiek gezien, mag je ze
14:12
rust vragen van, hoe gaat het met jou maar?
14:14
Graag zelfs hè ja. Ja, maar ga niet, en Dat is dus
14:18
wat we dan doen. Oh ja, je hebt je kind net
14:22
verloren, dus je zult het wel, hè?
14:28
Ik heb het juist, Ik heb het juist heel vaak gehad dat ik dus
14:32
eerder slechte dagen had van mijn verleden.
14:35
Dan dat ik eigenlijk slechte dagen had?
14:38
Van het gemis van René? Ja, Dat is mooi dat je dat zegt.
14:42
Ik herken daar wel wat in. Ja, want je.
14:44
Hebt ook gewoon een normale, slechte dagen, net zoals wat wat
14:48
we toen nou ja, hè, voor de zwangerschap al hadden, had je
14:51
ook wel eens slechte dagen. Ja, Maar dat is ook zo.
14:54
Kijk, Het is. Het is niet zo dat in het kader
14:57
van babyvirus dat je leven gewoon daarna Alleen maar slecht
15:00
is. Ik had net een podcast opgenomen
15:02
met iemand in in voor de podcast baby los voor de Engelse voor de
15:06
wereld versie. Zeg maar, en zij zegt ook van.
15:10
Hoe erg is het Als je een slechte dag hebt, maar Je kunt
15:12
je ook enorm schuldig gaan voelen Als je dan eens 1 keer 1
15:14
goede dag hebt. Maar in het goede leven heb je
15:17
ook gewoon goede dagen. OK, Ik ga heel even snel het
15:22
licht aan doen, Maar dat hoort wel heel donker.
15:30
Zo. Het het, het het schoon, het
15:35
het, het mogen Laten zijn goede dagen, slechte dagen, blij
15:40
vrolijk, chagrijnig, verdrietig, boos teleurgesteld.
15:43
Alle emoties die in het normale leven Er zijn, zijn er ook Als
15:47
je met baby'sliezen of met andere rauw te maken hebt.
15:51
Ja. En?
15:53
Dat betekent niet dat. Maar maar op de een of andere
15:58
manier gebeurt er iets Als je een kind verliest dat Mensen dat
16:01
je dan bijvoorbeeld een stempel op je hoofd krijgt of zo van dat
16:04
je of zielig bent, of je bent niet meer bereikbaar of je ze
16:08
gaan met een boog om je heen of ze nuchteren je hoe bizar is
16:12
dat? Want eigenlijk heb je dan gewoon
16:14
dubbelpijn. Ja.
16:17
Je krijgt nog een extra lading eroverheen van je omgeving en en
16:22
Ik heb dat altijd wel aangegeven van ik snap dat.
16:27
Ja van ik snap hè? Want ja je hè?
16:31
Je hebt Misschien zelf het niet meegemaakt om een kind te
16:33
verliezen, Maar ik kon het wel altijd benoemen.
16:38
Ja, Ik heb daar, Ik heb daar zelf gelukkig nooit geen
16:40
problemen mee gehad. Van ik snap.
16:44
Waarom jij het Misschien wel lastig vindt?
16:48
Kom daar met mij over te hebben. Ja.
16:51
En en ik probeer, kijk ik, Ik kan ze niet over die drempel
16:55
heen trekken. Dat kan ik niet, Maar ik kan ze
16:56
wel voor hun verlagen. Ja.
16:59
Hierdoor gewoon open en eerlijk daarin te zijn.
17:03
Maar ja, Landa, eigenlijk is het Natuurlijk.
17:04
Wel de omgekeerde wereld. Je hebt je kind verloren.
17:06
Je hebt het al heel zwaar en dan moet je ook nog heel hard werken
17:09
om je omgeving mee te krijgen zodat ze jou gaan begrijpen.
17:12
Dat is Ik vind dat heel bizar. Ja, Maar het is ook andersom.
17:19
Leg die je eens aan? Je kan zelfs nog 1/3 stap bij
17:23
zeggen. Maar dat wordt ook nog hard
17:25
werken om dus dat de omgeving jou in een bepaald hoekje drukt.
17:30
Waar jij Misschien helemaal niet eens in zit.
17:32
Want je krijgt ook een lading. Tenminste, zo heb ik het
17:35
ervaring een extra lading van. Oh, jij bent de moeder van die
17:39
een kind heb verloren. Ja, je bent de moeder die je
17:42
baby heeft verloren. En en.
17:47
Ja. Dus dat krijgt u er ook nog
17:49
overheen. Ja.
17:53
We zeggen allemaal zo heel mooi van, ja, maar jij hoeft als
17:58
ouder zijnde helemaal niet aan te passen.
18:00
Maar uiteindelijk wel. Ja, want als jij in die derde
18:04
helft bent. Hè van of gezellig
18:07
verjaardagsfeestje? En je vertelt gewoon heel trots.
18:11
Ik bedoel, ik. Ik kan gewoon heel trots zijn
18:14
over de herinneringen die Ik heb, ook wel van mijn kleine.
18:17
Ja. Maar Als ik dat dan nou, net
18:20
zoals wat jij nou zei Van hè? U bent al die weken hartstikke
18:22
ziek geweest en Er is dit toevallig daar iemand en die
18:25
zegt toevallig van Ben mijn tweede zwangere.
18:29
Ik was daar zo beroerd van. Dan wil jij ook een bepaalde een
18:34
bepaalde herkenning geven? Van ja, goh, dat herken ik mij
18:36
wel ook Alleen. Ondanks dat ze dan weten dat jij
18:39
dus de moeder bent van een overleden kind.
18:42
Ja. Ik krijg zo meteen in één keer.
18:46
Komt die lading. Ja, Maar dat is toch bizar,
18:48
terwijl terwijl ja maar Maar dat maak.
18:51
Ik ook bizar. Dat maakt het dus extra hard
18:53
werken, want je hebt en al je je hebt gemist en het verlies wat
18:57
je hebt meegemaakt, dan heb je nog een buitenwereld die je
18:59
gewoon op de een of andere manier mee moet krijgen die je
19:01
heel hard nodig hebt. Alleen die weet vaak niet hoe ze
19:03
moeten doen en dan zeggen ze, hele pijnlijke domme dingen
19:05
waarvan je echt denkt van hoe verzin je dit?
19:09
Ja, maar goed. Daar heb ik zelf nooit, nooit
19:13
nergens, Omdat ik zelf. Voor mezelf, al was zoiets van.
19:16
Ja, zo van. Ja, maar zij hebben het zelf
19:19
niet meegemaakt wat Het is. Dus daar kan je eigenlijk ook
19:24
niet op reageren van. Van Van van Van ja, ik ik kon
19:30
begrijpen dat ze dus bijvoorbeeld dus de dus die nou
19:32
ja, wat we altijd zeggen van, hè?
19:34
Ik bedoel, Ik heb zo vaak gehoord, hoor.
19:36
Ook in die in die lotgenoten geroepen van ja, maar ze moeten
19:39
niet gaan vragen van, hoe gaat het met me?
19:40
Dan zei ik van Waarom niet en juist wel, want hoe juist wel?
19:44
Want dan ga je als Mensen iets aan jou vraagt van, hoe gaat het
19:47
met je of hoe gaat het nu met je?
19:49
Dan is er een opening voor een gesprek.
19:52
Ja maar, Maar dat doe je altijd in in wat van welke situatie je
19:56
ook bent. Of het nou hè, al gaat het
19:58
helemaal niet over over over over verlies, maar ook al
20:02
Misschien ben je wel ernstig ziek of wat dan ook.
20:04
Dan wordt er gewoon ook gevraagd van, hoe gaat het met je?
20:06
Het is gewoon van openingszinnetje, maar Waarom
20:08
mag die openingszinnetje niet Omdat er vaak dus die aanname
20:12
drek er achter aangezet wordt? Ja wordt van ik wild.
20:15
Oh, Laten we gewoon niet vragen, want het zal wel één jank
20:17
festijn worden. Ik ga nu hele rare dingen
20:19
invullen, maar wel de gedachte van Mensen.
20:21
Zullen wel, ze zal wel gaan huilen.
20:22
Oh, laat ik me niet over de naam van de kindjes noemen, want oh,
20:24
Dat is veel te confronterend of oh, stel je voor dat ze gaat
20:27
huilen en dan. En stel je voor dat ik goed
20:29
bent, dan gaat wat moet ik dan zeggen en stel je voor dat het
20:32
niet goed met haar gaat, wat moet ik dan doen?
20:35
Ik heb een hele mooi voorbeeld en wat wat ik op een gegeven
20:37
moment. Had en, Dat was al al, Dat was
20:41
al nadat onze kleine was voor stil geboren.
20:46
Ik ging dus altijd nog wel naar school, Alleen het eerste eerste
20:49
aantal weken na renee niet. Toen heeft mijn man dat
20:51
opgevangen, want zijn beste kameraadje ja, die kwam altijd 2
20:54
keer 2 keer In de week bij onseten en dat wilden we wel
20:57
doorlaten zetten. Dus zo donder kwamen wij dus nog
21:00
regelmatig wel op de schoolplein en op gegeven moment was het dus
21:04
een keertje en toen moest ik. Hij had nog een kleinere
21:07
broertje dus ja, Daarom moest ik dus naar school toe en ik stond
21:11
dus op schoolplein. Ik stond gewoon midden op
21:13
schoolplein hoor en Ik vind het helemaal niet erg hoor.
21:15
Ik vond het heerlijk. Ik bedoel, Ik heb ik werkte
21:17
altijd met kinderen en. Op een gegeven moment kwam er
21:22
een nou, dan was het Misschien. Het was al twee jaar twee jaar
21:24
nare dat rene overleden was. Oh, op een gegeven moment één
21:27
van zijn oude klassennootjes. Die kwam naar me toe rennen en
21:33
die kwam naar me. Een vraag stellen, hoe was René
21:36
ook alweer overleden? En ik zag die moeder.
21:40
En niet weet dat kind? In de nek wel mag ik, maar bij
21:47
de muts en die zegt nou, dat vraag je toch niet?
21:50
En juist wel. Ik zei toen mijn moeder, ik zeg
21:53
mams, ik zeg, laat hem dat vragen ik zeg maar blijkbaar zit
21:57
hij daar, wil hij dat even weten?
21:59
Ja, nee, Maar ik wil je niet verdrietig maken dat ik zeg, dat
22:04
had ik hier niet op schoolplein moeten staan.
22:08
Ik zeg bijzonder hè? Want Dit is wel een heel mooi
22:10
voorbeeld, want kinderen zijn fout eerlijk klanten van mij die
22:14
zeggen ook, die hebben dan soms levende kinderen en dan hebben
22:17
ze een stilgeboorte meegemaakt. En dan gaan die kinderen naar
22:19
school. En dan zeggen ze, ja, Maar ik
22:20
heb ook een dooie zus. Ja.
22:23
Ja echt, Ik vind het fantastisch dat ze dat zeggen, want daardoor
22:27
ontstaat er iets waarvan je dan denkt.
22:30
Van ja, maar zij benoemen precies wat Er is.
22:33
Ja ja mag ook heel veel mooi is. Ze traanten dan over iets heel
22:38
verdrietig en 3 tellen. Later staan ze tot lastig te
22:41
gieren op de brullen weet ik niet wat.
22:44
Ja zo zijn kinderen, en dan denk ik, van ja, maar Waarom mogen we
22:48
dan niet meer zo spreken zoals die kinderen spreken?
22:51
Ja, Maar we mogen dat wel, Maar we zijn, dus we weten niet hoe
22:54
We moeten reageren. Hé Tom is dus dat we dat dus
22:57
door, dus dat we niet hebben wij leren te rouwen.
23:00
Ja. Weet je dan ook niet meer hoe Je
23:02
moet reageren? OK terug naar het begin als als
23:07
iemand verdriet meemaakt, babyvlies kindverlies of een
23:10
ander verlies. Nee is rauw, wat is dan handig?
23:16
Dus dan is het gewoon vragen hoe Het gaat.
23:20
Nou gewoon zo'n ja vragen hoe Het gaat en niet invullen
23:24
bijvoorbeeld. Wil niet in hoe het zo gaan
23:26
laat. Je laat gewoon de
23:29
anderantwoorden, geef de ander ruimte om teantwoorden.
23:30
OK, dan gaat iemand huilen, wat doen we dan?
23:36
Laat huilen, dan zou je gewoon. Ja, ja.
23:40
Ja, Dat is eigenlijk per situatie verschil, maar goed,
23:42
dat je zou gewoon dan. Kunnen vragen van, mag ik een
23:47
arm om je schouder leggen? Ja of je laat het?
23:50
School ja dat hè, dus dan schreef je aan van Ik wil je
23:55
graag steunen. Ik wil graag 1 1 1 hè even een
23:57
arm om je schouder doen. Maar je geeft wel de ramp om om
24:02
te zeggen van, hè? Dus de rouwen dat te geven van
24:05
of ze daar wel behoefte hebben of niet behoefte hebben.
24:08
Ja en Mensen willen heel graag dingen doen, want ja, ze zijn
24:12
dat. Dat is van helpen helpen helpen.
24:14
Je kunt Mensen die In de rouw zitten die verlies hebben
24:17
meegemaakt. Babyvlies ga koken, ga
24:19
boodschappen voor ze doen breng kinderen naar school.
24:22
Ga. Dingen voor ze regelen.
24:24
Ga Als je iets wil doen, ga een gesprek met ze aan.
24:28
Vraag Mensen, hoe gaat het met je?
24:32
Wat kan ik voor je doen? En maar ook niet dat maar zeg je
24:34
gewoon zeggen, Ik ga boodschappen voor je doen.
24:36
Wat heb je nodig? Of dat je zegt Van hè, Als het
24:39
nog nog schoolgaande kinderen hebben van neem broertje of
24:43
zusje vanmiddag haal ik wel even op.
24:45
Ja, breng ik hem wel even naar school of één of andere dag van.
24:50
Neem ze wel even mee naar huis. Kunnen ze even lekker bij ons
24:52
spelen? Dat maar ook gewoon dus niet
24:56
vrij Laten van wat heb je nodig? Want Als je zo In de rouw zit,
25:01
dan kun je niet nadenken. Dan leef je van dag tot dag,
25:03
maar als hoe fijn is het dan Als de buurvrouw of de buurman zegt,
25:07
alsjeblieft, hier heb ik een maaltijd voor je kun zo dan mag
25:09
naar toe zetten of In de koekenpan even opwarmen heb je
25:12
wat teeten? Weet je dat soort dingen gaat
25:14
dat doen Als je niet weet. Als je het Samen naar Het gaat?
25:18
Gewoon Samen naar het graf als er een.
25:20
Graf is bijvoorbeeld, ja. En denk ook aan de dagen dat de
25:26
jaardagen van de baby's die stil geboren zijn of de sterfdag van
25:29
de kindjes of de geboortedag van de kindjes staat daarbij stil.
25:32
Want dat dat zijn dagen die. Heel lang weten laat het weten
25:36
dat je bij die bijzondere dagen hè, wat je dan net opnoemde,
25:40
laat het gewoon in een in een bepaalde vorm weten van Van ja.
25:46
Maar Jolanda, dat vinden Mensen dat ook weer heel spannend.
25:48
Wat moeten we doen? Nou, het enige wat ik dan zeg
25:50
kun je een appje sturen. Ik denk aan je.
25:54
Een appje kaartje? Noem maar.
25:56
Ja. Veel meer is het ook niet.
25:58
Hè? Zoals wat ik zelf ook heel
25:59
altijd heel fijn vond van hè? Waar René René een kleine zijn
26:03
allebei begraven hè van Van Als je dan bij het graf bent.
26:10
Stuur even een fotootje? Bijvoorbeeld nou ook mooi.
26:13
Doe gewoon een appje van. Ik was even bij René of of hè?
26:16
Ik was even bij bij je dochter of ik ja.
26:20
Dat geeft gewoon een stukje, dat geeft die erkenning.
26:25
Die erkenning dat dat het overleden kind een een
26:28
onderdeel. Ja het het Het is het blijft een
26:30
onderdeel van het gezin. Ja ook al is het niet meer
26:34
aanwezig. Het blijft een onderdeel.
26:37
Dat klopt en en. Het het, het zit in het in je
26:41
hart en en mijn kinderen zitten in mijn hart en ze zullen er
26:44
altijd zijn hoe oud ik ook wordt.
26:46
Ik zal mijn kindjes altijd met me meedragen en ik voel ook dat
26:49
ze bij mij In de omgeving zijn. Ze zitten, ze zijn, ze zijn ook
26:52
bij mij. Ze Laten ook signalen.
26:54
Ze geven hem ook signalen en dat vind ik echt super fijn en heel
26:57
waardevol. En ook ja, dat dat doet me zo
27:00
ontzettend goed, dus ja, Maar ik ben ook in verwachting van ze
27:03
geweest. Ze zijn ook mensjes, dus zeker
27:05
Tom en Tim. Dus dat kun je ook niet
27:07
uitvlakken en. Als Mensen ze echt letterlijk
27:10
doodzwijgen, dan is het net alsof ze gewoon dubbel dood zijn
27:13
en niet erger. Tijd voor als Mensen ze.
27:18
Stilzwijgend zijn. Dat is daar.
27:23
Dat is nog pijnlijker. Aan de toen zo overleden.
27:28
Ja ja. Wat zijn ze dubbel daar?
27:30
Kun je namelijk niet, nee, maar dan erken je niet dat Het is
27:33
geweest. Pas op het nooit heeft bestaan.
27:37
Dat is het aller aller ergste wat je dus een ouder kan kan
27:42
aandoen. Hé Jolanda en dan maar af te
27:46
ronden wat zouden we Mensen kunnen meegeven over rouw in
27:49
zijn algemeenheid? Hele goede vraag om daar kort op
27:57
te antwoorden. Wees een luisterend oor.
28:05
Met name de luisteratoren, maar laat ook weten.
28:10
Dat je dat dat er regelmatig bij ernstig gedacht wordt aan de
28:15
ouders wordt gedacht aan hun overleden kind wordt gedacht en
28:18
laat dat gewoon weten. Ja.
28:21
Laat dat gewoon weten. Ja, op welke manier dan ook, een
28:26
appje of gewoon even van goh, Ik denk nog regelmatig aan jullie,
28:30
maar laat het alsjeblieft weten. Dat en denk niet door geen
28:37
aannames dat het na 6 weken of 4 maanden over is.
28:41
En een live attent zolang de ander aangeeft dat daar behoefte
28:45
aan is. Ik vind het nog steeds na 19 en
28:47
18 jaar echt supertof als vriendinnen en mijn omgeving.
28:50
Mijn ouders langskomen op dejaardagen van Tom en Tim.
28:53
Tegenwoordig vieren we dat met koffie en gebak en Dat is echt
28:57
zo waardevol. Dus ga er ook niet vanuit, doe
28:59
geen aannames hebben het woord weer dat het wel over is, want
29:02
het blijft altijd en die erkenning blijven geven is zo
29:05
ontzettend waardevol. Ja, nou ja goed, Dat is ook wat
29:09
ik dus ook bedoel van hè? Blijf goed luisteren en en en
29:12
kijken eigenlijk hè van Van wat wat wat de rouw en de ouder.
29:18
Ja behoefte aan heeft. Ja heel mooi.
29:21
Ja. Je geeft het zelf ook aan van,
29:25
hè? Hoe mooi Het is als tijdens een
29:27
jaardag hè, dus de geboortedag. Ja, dat er dus dat ze dan even
29:32
langskomen, maar ja, niet eerlijk.
29:34
Aalder vindt dat hè? Vind dat even prettig, hè?
29:37
Dus blijf goed kijken. Luisteren wat.
29:41
Ja, hoe de rouwende oude erin staat.
29:44
Heel mooi. Ja en en anticipeer daarop.
29:50
Door bijvoorbeeld, nou nee, wat je zegt, wat ik ook al aangeef
29:52
van laat het gewoon weten en dan mag je kun je zelf kiezen in
29:57
welke vorm. Dat hè?
29:59
Je kan naar de graf toe gaan als er een graf is en dan een
30:03
fotootje even Laten weten of hè? Bij het graf even een kaarsje
30:07
neerzetten, maar zet dan ook onder het kaarsje, want Dat is
30:10
iets wat ik zelf heel erg vaak meegemaakt heb.
30:12
Bestond er niks op. Oh en dan kom je bij het nee,
30:15
maar dan kom je bij het vraag. En dan zie je dat er een kaarsje
30:19
brandt? Maar dan ben je zo nieuwsgierig
30:21
van wie was dat nou? Ja.
30:24
Wie was dat nou? Wat zijn de erkenning aan het
30:28
kind? Zet daar 1 1 1 1 1 je je
30:34
afkorting en initialen even neer of kost u gewoon even een
30:37
fotootje. Nee, Maar dat.
30:49
Ja, nee dat dat zo een laat zien en laat weten.
30:55
Wat je er bent en dat je aan ze denkt.
30:57
En dat je het mij hebt erkent? En die erkenning is van
31:01
onschatbare waarde en Ik denk dat Mensen die geen baby verlies
31:07
of kindverlies hebben meegemaakt zich niet realiseren hoe
31:10
waardevol Het is als er wel erkenning is.
31:14
Dank je wel Jolanda voor het fijne gesprek over de.
31:17
Ruil dank je, vraag maar aan. Dank je wel.
31:21
Voor het luisteren naar deze aflevering van de Podcast
31:25
Babyverlies. Ik hoop dat je hier iets hebt
31:26
gevonden. Troost herkenning of simpelweg
31:30
het gevoel dat je niet Alleen bent in mijn wereld zijn onze
31:34
kindjes ook die niet meer hier zijn altijd actief aanwezig.
31:38
Ze groeien op een eigen manier met ons mee parallel aan ons
31:42
leven. Die gedachte helpt mij en
31:45
Misschien kan het jou ook troost bieden.
31:47
Wil je graag in verbinding blijven met anderen die jouw
31:50
verdriet begrijpen? The stil one sistorhood is een
31:53
warme en veilige community waar je jouw verhaal kunt delen en
31:57
steun kunt vinden bij Mensen die hetzelfde doormaken.
32:01
Daarnaast sta ik voor je klaar met één op één toekomst
32:04
trajecten begeleiding rondom jaardagen of Misschien raakt
32:07
mijn boek stil geboren iets in jou?
32:10
Alles om Samen te ontdekken hoe jouw kindje altijd een
32:14
liefdevolle plek kan blijven hebben in je leven.
32:18
We blijven Samen ruimte maken voor liefde, verdriet en
32:22
verbinding tot de volgende keer en blijf goed voor jezelf
32:26
zorgen. Onze kindjes zijn hier altijd en
32:29
ze maken deel uit van alles wat we doen.