Latest / Boekestijn en De Wijk / Brexit voorbij: EU en VK nader tot elkaar
Transcript
- 0:03Speaker 1: BNR Nieuwsradio. Boekestein in
- 0:10Speaker 2: de wijk. Hugo Rijtsma.
- 0:29Speaker 3: our long-term national interest. Het mooie continent
- 0:36Speaker 4: Europa. Iedereen wil er graag een stukje van hebben, lijkt
- 0:39Speaker 4: het wel de laatste tijd. En een bijzonder effect daarvan
- 0:41Speaker 4: is dat Europese landen naar elkaar toetrekken om zichzelf te verdedigen.
- 0:45Speaker 4: Dat zie je van IJsland tot Zwitserland en van Noorwegen
- 0:50Speaker 4: tot de belangrijkste Groot-Brittannië. Dat de brexit jaren achter zich
- 0:54Speaker 4: laat en weer onze kant op kijkt. Daarover praten we
- 0:56Speaker 4: bij Boekestijn en de Wijk op zoek naar de nieuwe
- 0:58Speaker 4: wereldorde met Chris Rampling, de Britse ambassadeur in Nederland. Goeiemorgen,
- 1:02Speaker 4: goeie avond. Het is leuk om hier te zijn. Een
- 1:05Speaker 4: echte Europeaan die een prachtige mix van talen en accenten
- 1:08Speaker 4: in zich verenigd. Ik probeer
- 1:10Speaker 5: Ik zal nu in het Nederlands spreken voor jouw luisteraars.
- 1:15Speaker 5: Maar vergeef mijn fouten alsjeblieft.
- 1:18Speaker 4: Dat doen we bij voorbaat. Althans, inhoudelijke fouten. Over die
- 1:24Speaker 4: dingen gesproken... misschien onderwijsbeleid ligt normaal buiten de scope van
- 1:29Speaker 4: ons programma... maar wel feestelijk dat het VK nu weer
- 1:32Speaker 4: toetreedt tot het Erasmusprogramma. Want dat is natuurlijk waar Europeanen
- 1:35Speaker 4: elkaar ontmoeten.
- 1:36Speaker 5: Ja, dat is een heel belangrijke ontwikkeling... van de huidige
- 1:41Speaker 5: onderhandelingen tussen ons... En ja, van deze week zijn we
- 1:47Speaker 5: opnieuw geslaagd tot het Erasmus-programma. En dat is heel belangrijk
- 1:52Speaker 5: voor studenten, jonge mensen, maar ook voor volwassenen.
- 1:57Speaker 4: En er is nu een forum tussen EU en VK
- 2:00Speaker 4: bezig in Brussel... Je hebt ook de Britse minister daar gesproken...
- 2:04Speaker 4: die mijn collega van het FD heeft gesproken, maar ik
- 2:07Speaker 4: weet van niks. Is er nog nieuws uitgekomen?
- 2:09Speaker 5: Ja, het is een belangrijke forum. De Europese Unie-WK-relatie was
- 2:18Speaker 5: een heel belangrijk onderwerp... van het gesprek tussen de prime
- 2:21Speaker 5: ministers dinsdag. Het was in de zaal. Maar ook voor
- 2:26Speaker 5: de minister vandaag... in Nederland en gisteren in Brussel. En
- 2:32Speaker 5: we zien een kans nu... om voorbij de ruzies van
- 2:36Speaker 5: de brexitjaren te gaan
- 2:40Speaker 4: Grotere stap dan zoiets als Erasmus... was natuurlijk de aankondiging
- 2:43Speaker 4: van Dynamic Alignment. Dus dat het VK weer de regels
- 2:46Speaker 4: van de interne... Europese interne markt zou gaan volgen. Wat
- 2:53Speaker 4: natuurlijk ontzettend goed is voor de handel. Maar dat is
- 2:55Speaker 4: echt wel een forse stap terug van de brexit, toch
- 2:59Speaker 5: Nou, we maken goede vooruitgang in de onderhandelingen. Wat betreft Erasmus,
- 3:07Speaker 5: de CO2-uitstoten... de vervoer van planten en voedsel... en ook
- 3:14Speaker 5: de elektriciteitenhandel. En deze zijn belangrijke onderwerpen en de kansen
- 3:23Speaker 5: en de voordelen voor onze burgers en voor onze zaken
- 3:28Speaker 5: zijn echt. En dat is goed. Maar we zijn pragmatisch.
- 3:34Speaker 5: We zien ook uitdagingen van vandaag, maar ook zien we
- 3:39Speaker 5: een politieke kans om nauwer te komen. En dat is
- 3:44Speaker 5: tussen onze premierministers de doel. En nu de vraag, is
- 3:50Speaker 5: de huidige snelheid... is de huidige aanpak, is dat genoeg?
- 3:56Speaker 5: En wat belangrijk voor ons was... was de toespraak van
- 3:59Speaker 5: onze minister van Financiën... die drie voorwaarden voor alignment heeft gezegd. Eén,
- 4:08Speaker 5: dat het belangrijk is... onze groei en investeringen in de
- 4:12Speaker 5: relevante sector... is twee, dat de toekomstige richting is stabiel...
- 4:19Speaker 5: en ook gezamenlijk wat betreft de waarden en ook de doelen.
- 4:23Speaker 5: Maar ook dat het niet slecht, dat het goed voor
- 4:26Speaker 5: onze nationale veiligheid... en zeer krachtigheid is. En dat is
- 4:30Speaker 5: een heel belangrijke stap.
- 4:32Speaker 6: En waarom is het nu mogelijk, die dynamic alignment? Er
- 4:34Speaker 6: wordt over gesproken nu, hè? Ik herinner me nog goed
- 4:36Speaker 6: van de brexit-onderhandelingen... dat dat dus onmogelijk was. Dat ging
- 4:40Speaker 6: heel moeilijk, nu opeens wel. Komt dat gewoon doordat Trumps transactionalisme...
- 4:45Speaker 6: een beetje koud op de
- 4:46Speaker 5: schaal ligt? Nou, de belangrijkste doorbraak was vorig jaar. En
- 4:52Speaker 5: de top tussen Van der Leyen en Stalmer... was heel
- 4:55Speaker 5: belangrijk om vertrouwen te herstellen. En ook dat we een
- 5:00Speaker 5: jaar van onderhandelingen kunnen vooruit gaan maken. Heel belangrijk. Natuurlijk
- 5:07Speaker 5: is er een bredere vluchtige context. En het is lachelijk
- 5:12Speaker 5: om dat te negeren. Maar wij zitten nu niet alleen
- 5:17Speaker 5: met de vertrouwen van de onderhandelingen... maar we zien ook
- 5:20Speaker 5: een politieke kans om nou een diepere relatie te hebben
- 5:24Speaker 6: Er is ook het probleem op de Ierse Zee opgelost.
- 5:27Speaker 5: Oh, die kwestie
- 5:28Speaker 6: Daar hebben
- 5:29Speaker 5: we nog podcastjes voor over gemaakt. Met Noord-Ierland en Zuid-Ierland.
- 5:33Speaker 5: De eerste zee. We hebben deze opgelost door de overeenkomst
- 5:45Speaker 5: twee jaar geleden. Het is altijd belangrijk om vooruitgang te
- 5:53Speaker 5: maken in alle onderwerpen. Maar dat is niet de kern
- 6:01Speaker 5: vaak dat het vorige jaren was
- 6:05Speaker 7: Waar ik heel verrast door was... was de hele discussie
- 6:09Speaker 7: om wetgeving van de Europese Unie te gaan aanvaarden... op
- 6:14Speaker 7: een zodanige wijze dat het parlement daar niet helemaal... bij
- 6:19Speaker 7: betrokken
- 6:19Speaker 4: hoefde te
- 6:20Speaker 7: raken. Ik vond dat heel verrassend. En dat zegt natuurlijk
- 6:24Speaker 7: wel iets over de urgentie die er is... om tot
- 6:27Speaker 7: elkaar te komen. Ik was daar ook heel blij mee.
- 6:29Speaker 7: Maar hoe werkt dat eigenlijk? Wat is dat? Want ik
- 6:32Speaker 7: zag ook dat er een relatie werd gelegd... met Hendrik
- 6:35Speaker 7: de Achtste of iets
- 6:38Speaker 5: dergelijks. En Rob, ik heb jou een paar dagen erover gehoord...
- 6:47Speaker 5: Ik moet duidelijk zijn. Er is geen wetsvoorstel. Er is
- 6:53Speaker 5: niks voor ons parlement. Oké. En dus is het... Het
- 6:58Speaker 5: was een nieuwsbericht. Ja. En we willen als de Verenigde Koninkrijken...
- 7:05Speaker 5: ook met onze Europese bondgenoten... omdat het heel belangrijk is...
- 7:12Speaker 5: Het Verenigd Koninkrijk is niet nu een aanbieder. Maar het
- 7:15Speaker 5: is een gezamenlijk project... om progressie te maken. Maar we
- 7:24Speaker 5: zoeken een manier... om de belangrijke en relevante snelheid te vinden...
- 7:36Speaker 5: dat wij kunnen de huidige uitdagingen... in een tijdelijke manier aanpakken.
- 7:43Speaker 5: En ook kunnen we samen een beetje creatiever
- 7:46Speaker 7: zijn. Maar betekent dit dat het bericht niet klopte? Want
- 7:53Speaker 7: voor mij stond het ook in The Guardian en zo,
- 7:55Speaker 7: dus in Britse kranten. Maar hoe zit dat dan in
- 7:58Speaker 7: elkaar
- 8:00Speaker 5: Ja, het was een nieuwsbericht. We zoeken een nieuwe... Een
- 8:04Speaker 5: nieuwe manier. Een manier, ja... om vooruitgang te maken. Maar
- 8:13Speaker 5: het is niet nu een wetsvoorstel in het
- 8:16Speaker 4: parlement. Maar dus dit soort procedurele creativiteit komt er waarschijnlijk
- 8:20Speaker 4: wel uit voort... dat het nog steeds een gevoelige zaak is.
- 8:23Speaker 4: Ik begrijp daarin niet helemaal... aan de ene kant zien
- 8:26Speaker 4: niet veel mensen brexit als een groot succes... in wat
- 8:29Speaker 4: het allemaal beloofde te doen. Aan de andere kant zie
- 8:32Speaker 4: je dat de architect van Brexit, Nigel Rice... staat volgens
- 8:35Speaker 4: mij nog steeds de hoogste in de peilingen. Dus hoe
- 8:38Speaker 4: moet ik dit nu begrijpen? Hoe leeft dit nu onder
- 8:40Speaker 4: de Britse bevolking
- 8:42Speaker 5: Ja, we hebben een shift gezien in het Verenigd Koninkrijk...
- 8:48Speaker 5: tijdens tien jaar, tien lange jaren. Ik denk dat het
- 8:52Speaker 5: is eigenlijk gezegd... En als mijn premier minister heeft gezegd...
- 9:01Speaker 5: is het niet een grote lukking. Dus we hebben nu
- 9:08Speaker 5: een medeheid. Het is niet helemaal duidelijk en helder... over
- 9:14Speaker 5: de vraag van rejoining de Europese Unie. Maar wat helder
- 9:18Speaker 5: is en waar er een duidelijke politieke mandaat is... is
- 9:24Speaker 5: voor een nauwe relatie. En er is een twee derde,
- 9:28Speaker 5: denk ik... van een heldere medeheid... is voor... een nauwe
- 9:32Speaker 5: relatie met de Europese Unie. En dan zien we een kans.
- 9:37Speaker 7: Betekent dat nou ook dat het Defence Security Pact... waarover
- 9:42Speaker 7: vorig jaar is gesproken, dat is er niet gekomen? Ik
- 9:44Speaker 7: vind dat echt buitengewoon spijtig, eerlijk gezegd. Want dit heb
- 9:48Speaker 7: je echt nodig, gezien de nieuwe situatie... qua veiligheid in Europa.
- 9:52Speaker 7: Dat heeft natuurlijk alles te maken met de transatlantische relatie...
- 9:55Speaker 7: maar ook hoe het gaat in Oekraïne. Denk je dat
- 9:58Speaker 7: daar nou weer een mogelijkheid is... op defensieveiligheidsgebied weer dat
- 10:05Speaker 7: te revitaliseren... en daar weer te gaan samenwerken
- 10:09Speaker 5: Zonder twijfel is er een mogelijkheid om onze defensie... Maar
- 10:13Speaker 7: wat is dat dan voor nodig? De...
- 10:20Speaker 5: Onze defensiecollaboratie is niet alleen tussen het WK en de
- 10:25Speaker 5: Europese Unie. En we zien dat elke dag. Bilaterale tussen
- 10:31Speaker 5: het Verenigd Koninkrijk en Nederland en binnen NAVO. Maar wat
- 10:40Speaker 5: zien wij ook is een momentum en een dynamisme... om
- 10:45Speaker 5: niet alleen meer te doen, maar de nationale barrières... neer
- 10:51Speaker 5: te breken. En... de onderhandelingen over SAFE... mislukt.
- 10:59Speaker 7: SAFE is voor alle duidelijkheid... het programma van 150 miljard... Europees geld...
- 11:05Speaker 7: opgehaald op de internationale kapitaalmarkt... waar dat wordt aangewend... om,
- 11:11Speaker 7: laten we zeggen... defensie te verbeteren.
- 11:13Speaker 4: En waar
- 11:13Speaker 7: het VK
- 11:13Speaker 4: niet aan meedoet. En Canada wel. En het VK moet daar...
- 11:19Speaker 7: denk ik, ook aan mee gaan doen. Maar hoe zou
- 11:21Speaker 7: je dat weer voor elkaar kunnen krijgen?
- 11:23Speaker 5: Ja, dus met SAFE was het een moeilijke onderhandeling. En
- 11:29Speaker 5: het toont ook dat deze waken, de details zijn heel belangrijk.
- 11:37Speaker 5: Het detail
- 11:38Speaker 4: was hier dat Brussel vroeg een enorme som geld van
- 11:40Speaker 4: de Britten om mee te doen, toch? Dat klopt, ja.
- 11:42Speaker 4: Dat was een vrij fors detail, ja.
- 11:44Speaker 5: En in de tussentijd hebben wij als het Verenigd Koninkrijk
- 11:49Speaker 5: Nederland en Finland een commitment gemaakt om de Multilateral Defence
- 11:55Speaker 5: Mechanism te bouwen
- 11:56Speaker 2: En
- 11:56Speaker 5: dat is een verschillende manier om geld... samen te brengen
- 12:02Speaker 5: in een nieuwe financiële vehicle... en misschien een opbundeling van defensie-uitgaven.
- 12:12Speaker 5: Dus we kunnen... En voor jouw vraag, Rob... Het is
- 12:21Speaker 5: heel belangrijk dat we tussen het WK en de Europese Unie...
- 12:26Speaker 5: een samen vooruitgang moeten vinden... Maar ik ben ervan overtuigd...
- 12:34Speaker 5: dat het niet alleen tussen het WK en de Europese
- 12:37Speaker 5: Unie is. Het is ook tussen de landen. En het
- 12:40Speaker 5: is ook bijvoorbeeld op het gebied van critical technologies... misschien
- 12:47Speaker 5: tussen regio's. En we zullen het everywhere, all at once.
- 12:51Speaker 5: We moeten even een jingletje doen.
- 12:55Speaker 1: BNR Nieuwsradio. Boekestein in de wijk.
- 13:00Speaker 4: Op zoek naar de nieuwe wereldorde. Dit is Boeken zijn
- 13:01Speaker 4: aan de wijk. En dat programma is natuurlijk niet zonder
- 13:03Speaker 4: Arend Jan Boeken zijn aan de wijk. Mijn naam is
- 13:04Speaker 4: Hugo Rijtsma en we praten met ambassadeur Chris Rampling... over
- 13:07Speaker 4: de toenadering tussen het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie.
- 13:10Speaker 4: En je zei net, het kan misschien ook buiten de
- 13:13Speaker 4: instituties om. Want dat zie je eigenlijk veel meer. Bijvoorbeeld
- 13:16Speaker 4: nu ook als er wordt gesproken over de straat van Hormuz...
- 13:19Speaker 4: Dan doen de Britten daar mee, allerlei andere. Soms beginnetjes,
- 13:22Speaker 4: als ik Rob en Arjan luister... wat een soort nieuwe
- 13:24Speaker 4: veiligheidsarchitectuur voor Europa zou kunnen worden... dan zit Londen daar
- 13:28Speaker 4: juist ook altijd bij. Dus daar kan wel
- 13:30Speaker 5: veel. Ja, en ik zie... Defensie is niet alleen chunks
- 13:34Speaker 5: of steel nu. Defensie is ook energieinfrastructuur. Het is ook technologie.
- 13:41Speaker 5: Het is ook mensen. En... De competence voor vele landen
- 13:48Speaker 5: is niet alleen in Brussel voor deze. Energiezekerheid was een
- 13:52Speaker 5: heel belangrijk onderdeel van de gesprekken tussen de prime ministers
- 13:56Speaker 5: dinsdag
- 13:57Speaker 5: En er was een roundtable over energiezekerheid en ook over
- 14:00Speaker 5: de situatie nu wat betreft consumenten. En we hebben een
- 14:07Speaker 5: line link interconnector. De line link interconnector is een elektriciteit
- 14:12Speaker 5: interconnector Tussen het Verenigd Koninkrijk en Nederland bijvoorbeeld. En hopelijk
- 14:20Speaker 5: komt het goed voor 2030. Dus er zijn veel initiatieven. Het
- 14:26Speaker 5: is heel belangrijk dat we nauwere en diepere relaties met
- 14:29Speaker 5: de Europese Unie hebben. Maar het is niet alleen in
- 14:32Speaker 5: deze context.
- 14:33Speaker 7: Ik heb het gevoel ook dat het een beetje op
- 14:35Speaker 7: en neer gaat. In mei 25 vorig jaar hebben we gezien
- 14:40Speaker 7: dat er die common understanding was... tussen de Europese Unie
- 14:44Speaker 7: en het Verenigd Koninkrijk. Ik heb het gevoel dat het
- 14:49Speaker 7: daarna weer wat inzakte... en dat het nu weer momenten
- 14:52Speaker 7: begint te krijgen. Is dat zo? We
- 14:54Speaker 5: hebben nu een nieuwe momentum, zeker. En hoe komt
- 14:57Speaker 7: dat dan, dat er nu ineens een nieuwe momentum is?
- 15:00Speaker 5: Ik heb daar geen antwoord. We hebben een nieuwe regering
- 15:07Speaker 5: in de Vereniging Koninkrijk. Niet nieuw, niet nieuw. Maar het
- 15:10Speaker 5: was nieuw in 2025 en er was een nieuwe wind
- 15:14Speaker 5: En het was heel belangrijk en het was niet helemaal makkelijk...
- 15:19Speaker 5: om de voorbereidingen voor de top vorig jaar te doen.
- 15:24Speaker 5: Maar het was een heel succesvolle top met een reset.
- 15:27Speaker 5: Een huidige reset. Maar de reset is niet genoeg. De
- 15:30Speaker 5: reset is worden. En het is spirit. En nu hebben
- 15:34Speaker 5: we één succesvolle onderhandeling. En hopelijk hebben we meer. Dat
- 15:39Speaker 5: is belangrijk. We hebben vertrouwen tussen de leden. Dat is
- 15:44Speaker 5: niet een probleem. Maar het is onderhandelen tussen een derde
- 15:48Speaker 5: land en de Europese Unie. Ik was in Brussel vier jaar...
- 15:52Speaker 5: Het is niet makkelijk. En dat is belangrijk. Dat is
- 15:57Speaker 5: belangrijk voor de Europese landen ook en voor de Europese belangen.
- 16:00Speaker 6: Maar onderhandelingen tussen de NAVO en de EU kunnen ook
- 16:03Speaker 6: heel lastig zijn. Rutte was woensdag, dacht ik, bij von
- 16:06Speaker 6: der Leyen. Dat is
- 16:08Speaker 2: een
- 16:09Speaker 6: heel mooi verslag in de FT waar ik een beetje
- 16:12Speaker 6: van schrok. Want daar stond dus Mark Ruttenham helemaal de
- 16:15Speaker 6: Atlantische politie in. Van ja, we moeten toch vooral wapens
- 16:17Speaker 6: in Amerika kopen. En we moeten ook die Amerikaanse defensie-industrie
- 16:21Speaker 6: tevreden houden. Duitsland heeft een wat pragmatisch standpunt. Macron wil
- 16:25Speaker 6: het helemaal niet. Wij moeten dit wel oplossen met elkaar.
- 16:28Speaker 5: Het kwam ver dan sinds het verleden. Toen ik in
- 16:37Speaker 5: Brussel was, 2014, was het niet zo sterk als nu. Dus ja...
- 16:43Speaker 5: Ik heb deze week niet gezien, het is beter dan
- 16:46Speaker 5: het was.
- 16:46Speaker 7: Maar dat wordt ook wel afgedwongen door de internationale situatie,
- 16:50Speaker 7: denk ik. Wat er nu gebeurt in het Midden-Oosten. We
- 16:53Speaker 7: hebben eigenlijk... Oekraïne, dat wil maar niet echt opgelost worden.
- 16:57Speaker 7: Het begint ook volgens mij een steeds grotere bedreiging te
- 17:01Speaker 7: worden voor Europa. Als je nu ziet wat er deze
- 17:04Speaker 7: week weer is gebeurd, waarbij... Er wordt gedreigd vanuit Rusland
- 17:08Speaker 7: om droomfabrikanten... die ook in het Verenigd
- 17:12Speaker 2: Koninkrijk zitten als doelwit te zien. Dat is gewoon een
- 17:15Speaker 7: regelrechte
- 17:15Speaker 2: dreiging
- 17:16Speaker 7: In de testen van artikel 5 van het NAVO-verdrag... kunnen we
- 17:21Speaker 7: lang en breed over Trump praten... maar die heeft toch
- 17:24Speaker 7: ook getoond dat hij niet altijd even betrouwbaar is. Dus
- 17:28Speaker 7: we worden ook wel gedwongen om samen te werken. Maar
- 17:31Speaker 7: gaat dat nou hard genoeg? Ik heb het gevoel...
- 17:37Speaker 5: Rob, ik ben 27 jaar in diplomatie en jullie meer in
- 17:49Speaker 5: internationale relaties. Het is niet perfect, maar we hebben een
- 17:54Speaker 5: heel sterke en heldere gezamenlijke visie van de dreigingen. En
- 18:04Speaker 5: ook van het belang van tangible progress te maken. En
- 18:12Speaker 5: dat is moeilijk. Dat is moeilijk op het economische gebied,
- 18:17Speaker 5: op defensie. Maar ik zie en ik voel veel commitment
- 18:25Speaker 5: om de belemmeringen te... En ik voel hier in Nederland ook...
- 18:34Speaker 5: en dit is belangrijk, met Nederland en met andere landen...
- 18:38Speaker 5: een gevoel dat Europa is Europa. En zoals jullie elke
- 18:48Speaker 5: dag over praten... dat een sterkere Europa... heel belangrijk is.
- 18:55Speaker 5: We zitten
- 18:58Speaker 7: enorm te worstelen met hoe we dat dan zouden moeten doen.
- 19:02Speaker 7: Moet er een Europese Veiligheidsraad komen? Ik zou daar persoonlijk
- 19:06Speaker 7: een groot voorstander van zijn. Hoe ga je op defensiegebied
- 19:09Speaker 7: nog nauwer samenwerken? Ik vind dus echt dat je zo
- 19:12Speaker 7: snel mogelijk... zo'n Defence and Security Pact moet hebben... tussen
- 19:17Speaker 7: de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk. Je moet dat
- 19:20Speaker 7: allemaal vrij snel doen... Te meer ook omdat de Russen
- 19:24Speaker 7: ook niet stilzitten... en de veiligheidssituatie wordt er niet
- 19:27Speaker 5: beter op. En ik ben het met je eens, Rob,
- 19:30Speaker 5: over de hybride bedreigingen. Dus deze week hebben we, en
- 19:34Speaker 5: mijn defensieminister heeft gezegd... over de bedreiging van onderzeers, Russische
- 19:41Speaker 3: onderzeers
- 19:42Speaker 5: We zien elke dag cyberaanvallen en bedreigingen... We zien natuurlijk
- 19:52Speaker 5: proxies en tussenpersonen van de Russen en soms van andere landen.
- 19:59Speaker 5: Deze hybride bedreigingen zijn niet in het kader van NAVO
- 20:05Speaker 5: of in het kader van de Europese Unie of in
- 20:09Speaker 5: het nationale kader. Ze zijn ontwerpt om onze kwetsbaarheden te exploiteren.
- 20:17Speaker 7: Het is dus heel belangrijk dat we samenwerken op dat gebied.
- 20:22Speaker 7: Ik zie nu overal in Europa een discussie ontstaan... over
- 20:26Speaker 7: een European-led NATO. Dus een NAVO die in toenemende mate
- 20:34Speaker 7: ook door de Europeanen wordt geleid. Er zijn wat stapjes
- 20:38Speaker 7: al genomen door dat belangrijke hoofdkwartier. Die worden nu door
- 20:41Speaker 7: de Europeanen bemand en niet meer door de Amerikanen. Hoe
- 20:44Speaker 7: loopt die discussie eigenlijk in Engeland...
- 20:47Speaker 5: In Engeland.
- 20:48Speaker 7: Over een
- 20:49Speaker 5: Europeaan NAVO. Het was belangrijk voor onze premier dinsdag. We
- 20:56Speaker 5: moeten een sterkere Europese NAVO bouwen. Maar Robiette, en ik
- 21:02Speaker 5: zal niet voor Robiette spreken... maar voor Keir Starmer hebben
- 21:06Speaker 5: wij een gezamenlijk uitzicht ook. Dat we meer moeten doen
- 21:12Speaker 5: als Europa op het gebied van defensie.
- 21:14Speaker 2: Dat is helder.
- 21:15Speaker 5: Vast helder. En in capabilities, en in mensen, en in materieel...
- 21:21Speaker 5: en in technologie, en in alles. Het is ook belangrijk
- 21:25Speaker 5: dat we erkennen... dat onze religie sterker is met de Amerikanen.
- 21:33Speaker 5: En dat Amerikanen in de VS, Amerikanen capabilities. Dus is
- 21:40Speaker 5: het geen decoupling? Natuurlijk niet. Maar het is een heel
- 21:46Speaker 5: belangrijk focus op een sterke Europa te bouwen
- 21:52Speaker 7: Ja, nou ja, daar moeten we wel op de Amerikanen
- 21:54Speaker 7: kunnen blijven vertrouwen. En daar verschillende meningen wat over. Maar goed,
- 21:57Speaker 7: daar hoeven we nou niet over te praten. Dat hebben
- 21:58Speaker 7: we al zo vaak gedaan.
- 21:59Speaker 4: Maar dus zowel de economische logica als de veiligheidssituatie die dwingen...
- 22:04Speaker 4: Europa en het VK dichter bij elkaar. Toch, jullie hebben
- 22:07Speaker 4: het over het momentum dat misschien weer is hervonden. Er
- 22:09Speaker 4: was juist ook kritiek, volgens mij laatst ook... van een
- 22:11Speaker 4: rapport van de Foreign Affairs Committee... dat het momentum juist
- 22:14Speaker 4: verloren was gegaan na de top van vorig jaar. Hoe
- 22:17Speaker 4: komt dat dan? Zit er dan toch nog pijn van
- 22:19Speaker 4: de brexit tussen Londen en Brussel... die maakt dat het
- 22:22Speaker 4: toch allemaal wat moeilijker is... terwijl alles zo dwingt richting
- 22:26Speaker 4: betere samenwerking?
- 22:27Speaker 5: Ja, als ik je goed begrijp, Hugo... Onderhandelen tussen een
- 22:34Speaker 5: derde land en de Europese Unie is niet makkelijk
- 22:39Speaker 5: Maar we hebben een commitment, we hebben een goede wind,
- 22:44Speaker 5: we hebben een visie, denk ik. En we vinden daar
- 22:50Speaker 5: een pad vooruit. En we willen veel minder spreken over
- 22:55Speaker 5: de ruzies van de brexitialen
- 22:58Speaker 4: En als je er op de visserij uit kan komen,
- 22:59Speaker 4: dan kan het op Defensie zeker lijken
- 23:02Speaker 5: En dat is opgelost voor tien jaar, is het? Geloof het.
- 23:06Speaker 5: En ook is het belangrijk dat... En misschien is dit
- 23:14Speaker 5: jouw sociologische punt. Voor ons in het Verenigd Koninkrijk ook
- 23:19Speaker 5: kijken we vooruit. En het debat over Remain or Leave
- 23:23Speaker 5: is voorbij.
- 23:24Speaker 4: Heel goed. Op de radio moeten we daarbij afronden. Op
- 23:27Speaker 4: de podcast gaan we langer door met luisteraarsvragen. Luistert u
- 23:29Speaker 4: op de radio, dan verwijs ik naar boekestein.nl of uw
- 23:32Speaker 4: favoriete podcast-app. En ik dacht misschien in dit deel toch
- 23:39Speaker 4: nog even een uitstapje. Want u bent ook ambassadeur geweest
- 23:42Speaker 4: in Libanon. De situatie daar in de regio bepaalt natuurlijk
- 23:46Speaker 4: ook nu voor een heel groot deel... economisch en veiligheid
- 23:49Speaker 4: voor van alles en nog wat. Ook in Europa is
- 23:51Speaker 4: daar net een bestand afgekondigd. Dat zal u goed doen. Ja. Ja,
- 23:56Speaker 5: nou, de situatie in Libanon was een ramp. Ik was
- 24:01Speaker 5: er 2018 tot 2020 en aan het einde tijdens ook de beroemde ontploffing.
- 24:10Speaker 4: Oh, in de haven? Ja,
- 24:12Speaker 5: in de haven. En nu is het een ramp. Ik
- 24:18Speaker 5: verwelkom de start te voeren. En hopelijk blijft het. En
- 24:23Speaker 5: is het duurzaam. Ik ken de huidige Libanese president. Ik
- 24:30Speaker 5: kende
- 24:31Speaker 2: hem
- 24:32Speaker 5: redelijk goed. Hij is een sterke man. Met sterke principles.
- 24:38Speaker 5: En met geen politieke achterbaan. En dat denk ik dat
- 24:44Speaker 5: dat heel belangrijk is. Zou hij
- 24:47Speaker 7: Spola onder de duim
- 24:49Speaker 5: kunnen houden? Hij was de hoofd van het Libanese leger.
- 24:53Speaker 5: Dus hij weet veel. Hij weet veel, maar hij moet
- 24:57Speaker 5: het ook kunnen. Hij is helemaal niet erover, maar... Dat
- 25:04Speaker 5: is denk ik
- 25:04Speaker 7: wel een belangrijk probleem. Dat is ook in het laatste akkoord,
- 25:09Speaker 7: zaakt het vuur, is dat zo bepaald... dat het Libanese leger,
- 25:14Speaker 7: die moet voor de veiligheid zorgen. En dat is denk
- 25:18Speaker 7: ik ook wel het eeuwige probleem. Is dat nou eigenlijk
- 25:21Speaker 7: wel mogelijk? En kunnen ze dat? En kunnen ze op
- 25:23Speaker 7: tegen Hezbollah? Want als je gewoon ziet wat er de
- 25:25Speaker 7: afgelopen weken weer is gebeurd... Iedereen was wel weer verrast
- 25:30Speaker 7: over de hoeveelheid dronesraketten... en zelfs kutraketten die Hezbollah kon afvuren.
- 25:37Speaker 5: Dit is lang een wicked problem. Ja
- 25:40Speaker 5: Dan
- 25:41Speaker 7: kunnen
- 25:41Speaker 5: ze eruit komen. Vanuit
- 25:43Speaker 7: jouw perspectief kunnen ze eruit komen
- 25:47Speaker 5: Dit is... Nou, de stak te voeren is een belangrijke stap. Natuurlijk.
- 25:53Speaker 5: Het is een voorwaarde.
- 25:54Speaker 2: Is...
- 25:58Speaker 5: Ja, het is heel moeilijk. Maar... Ja, het is mogelijk
- 26:10Speaker 6: Maar Spola heeft meer wapens dan het Libanese leger
- 26:13Speaker 5: In het verleden, toen ik in Liban was, dat klopt.
- 26:18Speaker 5: Ik weet niet de toestanden.
- 26:21Speaker 7: Ja, dat weet ik ook niet helemaal. Ze hebben er
- 26:24Speaker 7: wel veel
- 26:25Speaker 5: We hebben het wel met het Libanese leger gedaan. Ook
- 26:29Speaker 5: met de Amerikanen. Misschien tussen 2012 en de jaren twintig. Ja, hopelijk.
- 26:41Speaker 5: Hopelijk komt het goed
- 26:44Speaker 4: Kijk, ik ga even naar de luisteraarsvragen. Dan heb ik
- 26:48Speaker 4: Nico Pronk over... hoe de Europese Defensie te organiseren... hebben
- 26:52Speaker 4: we eigenlijk al een beetje behandeld. Thomas Dijker zegt de
- 26:56Speaker 4: positie tegenover China... is een bron van verdeeldheid binnen de EU.
- 27:00Speaker 4: Hoe staat het VK hierin, ook met het oog op
- 27:03Speaker 4: de mega-ambassade... die China in Londen wil slash mag bouwen?
- 27:09Speaker 5: Ja, Keir Starmer heeft onlangs de eerste bezoek... van een
- 27:17Speaker 5: Britse prime minister voor acht jaar... gehad, denk ik. En
- 27:23Speaker 5: dat was belangrijk. Zien we nu dat de Chinezen onze
- 27:27Speaker 5: beste vrienden zijn? Nee, ze zijn grote uitdagingen. Bijvoorbeeld op
- 27:33Speaker 5: het gebied van cyberaanvallen. En ook andere dingen. Maar we
- 27:37Speaker 5: zien ook dat een relatie met China heel belangrijk is
- 27:41Speaker 5: voor ons. En ook voor Europa. Dus we zien... We
- 27:45Speaker 5: zijn een verantwoordelijk land. En in deze tijden is het
- 27:55Speaker 5: belangrijk om een relatie te hebben met veel landen. En
- 28:01Speaker 5: met China is er... Wel dat we samen kunnen doen
- 28:07Speaker 5: terwijl we heel open-eyed zijn
- 28:11Speaker 4: over de bedrijven. Maar je ziet dat meer, hè? Meer
- 28:13Speaker 4: Europese landen brengen bezoeken aan China... omdat ze het belangrijk
- 28:16Speaker 4: achten goede relaties te hebben met veel landen... in plaats
- 28:19Speaker 4: van met dat ene land waar ze eerder vooral op
- 28:21Speaker 4: gefocust waren
- 28:23Speaker 5: Ja
- 28:24Speaker 4: we hebben relaties met wel. Ik had nog iets leuks
- 28:31Speaker 4: van Rick Verstegen. Lange vraag, kwam uit de mail... Rick zegt,
- 28:35Speaker 4: de geschiedenis herhaalt zich niet, maar rijmt wel. De situatie
- 28:38Speaker 4: waarin de overgebleven westerse democratieën zich nu bevinden... EU, VK, Canada, Australië, Japan,
- 28:43Speaker 4: et cetera... doet bedenken aan de situatie waarin de Griekse
- 28:46Speaker 4: stadstaten zich bevonden... tijdens de dreiging en latere aanval van
- 28:51Speaker 4: Xerxes Persië. Soevereine kleine staten bedreigd door een militaire overmacht... Rusland, China,
- 28:57Speaker 4: VS in ons geval... die onder hoge tijdsdruk en gehinderd
- 29:00Speaker 4: door initiële interne verdeeldheid... en het niet willen zien van
- 29:04Speaker 4: hun dreigend gevaar... hun verdediging moesten voorbereiden. Het redelijk succesvolle
- 29:09Speaker 4: antwoord van de Grieken... geleid door Themistocles... zorgde dat ze
- 29:13Speaker 4: hun vrijheid konden bewaren. Ik zie een blijk van herkenning
- 29:16Speaker 4: bij Arachan. Door samen te werken met Rearm Europe. En
- 29:20Speaker 4: de algemene herbewapening zijn we al goed bezig, denk ik.
- 29:22Speaker 4: Er lijkt meer samenwerking en toenadering op het politiek vlak
- 29:25Speaker 4: te komen. Maar toch ligt in de mogelijke verdeeldheid onze
- 29:29Speaker 4: grootste zwakte. Hoe kunnen we deze eenheid het best bewaren
- 29:33Speaker 4: en versterken? Welke lessen kunnen we ook leren van Themistocles Griekenland?
- 29:37Speaker 4: Of hebben jullie nog andere briljante ideeën? Ik kijk hier
- 29:40Speaker 4: voor het eerst eventjes naar Arend Jan. Ja, ik denk
- 29:43Speaker 4: dat dat een vraag voor Arend Jan is.
- 29:45Speaker 6: Samenwerking is natuurlijk heel goed... maar de Griekse stadsstaten hebben
- 29:49Speaker 6: dat een tijdje gedaan... maar dat is helemaal hopeloos misgegaan.
- 29:53Speaker 6: Griekenland versus Sparta. En toen zijn ze vervolgens alle twee
- 29:57Speaker 6: ten onder gegaan... en ze hebben de Romeinen het overgenomen...
- 30:00Speaker 6: Dus ik zou zeggen, wat de link die hij wil
- 30:02Speaker 6: leggen is... de goede tijd van de Griekse stadsstaten samenwerken...
- 30:06Speaker 6: zouden we nu ook weer moeten doen met Engeland en
- 30:08Speaker 6: de Europese Unie. Zoiets. Ja
- 30:13Speaker 7: Het is gewoon noodzakelijk om het te doen. Het is
- 30:15Speaker 7: toch raar dat het Verenigde Koninkrijk daar buiten zou vallen.
- 30:19Speaker 7: Dat moet een integraal onderdeel zijn van onze veiligheidsconstellatie. Dan
- 30:23Speaker 7: moet je het niet eens hebben over de instituties als
- 30:26Speaker 7: Europese Unie... maar het is een veiligheidsconstellatie die gewoon cruciaal
- 30:29Speaker 7: is
- 30:29Speaker 5: Ja, en dit is... Meestal is vandaag geen spreken over
- 30:35Speaker 5: de Europese Unie en het WK samen. Maar vergeet niet
- 30:40Speaker 5: dat tussen 2016 en nu... hebben we heel sterke relaties, ook
- 30:46Speaker 5: op het gebied van de defensie... door NAVO, bilaterale, economische...
- 30:51Speaker 5: De economische handel tussen Nederland en de Verenigde Koninkrijk... was
- 30:54Speaker 5: heel zeer krachtig na brexit. Dus we starten niet van
- 31:01Speaker 4: het begin... Dat scheelt. Dit was weer Boekestein en de Wijk.
- 31:05Speaker 4: Namens Agence Boekestein en Rob de Wijk zeg ik dank
- 31:07Speaker 4: voor het luisteren. Speciale dank aan Chris Rempling. Dankjewel. Ik
- 31:11Speaker 4: heb het heel van genoten. Wij ook. Goed weekend.