Latest / The Gardening School / #33 Eetbare vaste planten

Transcript

#33 Eetbare vaste planten · The Gardening School

0:07
Leuk dat je luistert naar de podcast van de garding School
0:09
van Mayan June. We maken de enorme hoeveelheid
0:12
informatie over de tuin eenvoudig en leuk door te praten
0:15
met experts en bekende tuiniers, zodat jij een echt goede tuinier
0:18
wordt. Ga je mee de tuin in?
0:25
Vandaag is Merel graven, beter bekend Als de groene muts en als
0:29
wederheld van Ruud van Moestuinadvies bij mij te gast
0:31
In de Studio. Jullie geven onder andere
0:33
cursussen over de meest uiteenlopende zaken vanuit
0:36
jullie enorme tuin vol groente bloemen en planten in Brabant.
0:40
En We hebben elkaar met regelmaat gesproken de afgelopen
0:42
tijd, want er komt iets heel tofs aan waar we zometeen nog
0:44
wel eventjes over gaan hebben. Maar tijdens die gesprekken
0:47
vielen ons jouw enthousiasme voor eetbare vaste planten op.
0:50
En toen dachten we, daar moeten we het eens eventjes.
0:53
Over hebben. Dus welkom.
0:54
Ja dankjewel. We gaan het We gaan uitgebreid
0:59
praten over de tuin. Maar bij sommige gasten leg ik
1:03
altijd eerst even een dilemma voor, oh ja, om het ijs te
1:06
spreken, niet dat er echt ijs te breken is tussen ons, want we
1:08
kennen elkaar maar toch. Ik ga jou dus twee stellingen
1:12
geven. Twee dilemma's die uit twee
1:15
delen bestaan en Je moet kiezen. OK zo dinsdag dilemma.
1:18
Precies ja OK, maar dan In de tuin.
1:19
Je mag Alleen nog maar aan ruud dicteren wat er moet gebeuren In
1:23
de tuin Zonder zelf een poot uit te steken.
1:25
Maar hij weet dat niet. Of.
1:29
Je moet al je oogsten weggeven aan kinderen die sowieso hun
1:31
groenten niet gaan opeten. Op zich heel moeilijk.
1:36
Wat bedoel je met? Ik wil even toch nadere
1:39
informatie met Ruud? Weet dit niet.
1:42
Dat je dat je dus niks gaat doen, dus hij zijn Alleen maar
1:44
aan het denken. Waarom doet ze niks?
1:46
Vertelt me Alleen wat ik moet. Doen nou, op zich is hij daar
1:49
Natuurlijk wel gewend aan, want soms heb ik hele slechte fysieke
1:51
dagen. En dan dan is hij daar wel
1:54
gewend. Of kinderen die de groente?
1:56
Ja, Ik heb en ik gooi het allemaal weg.
2:02
Het is echt een hele moeilijke. Ik doe niks meer, o?
2:07
K je doet? Niks meer, ik doe niks meer bij
2:09
dictee dicteren. Ja OK, de volgende is Misschien
2:14
iets minder moeilijk. Ja en.
2:16
Ik heb er nog eentje. Al je bloemen zijn slechts één
2:19
dag mooi in vaas. Ze hebben vanaf nu allemaal
2:22
dezelfde kleur. Nee dan maar één dag mooi in
2:24
vraag, Het is makkelijker. Maar deze, dan kunnen we
2:27
beginnen. OK leg eens even uit.
2:33
We gaan het hebben over eenbare vaste planten, wat beter bekend
2:36
staat als. Permacultuur.
2:38
Zouden we dat dan? Zo kunnen noemen.
2:39
Of nee permacultuur is echt wel veel.
2:41
Breder permacultuur kan ook op je levenswijze hoe je je keuken
2:44
indeelt, hoe je ja, hoe je je huis bouwt.
2:47
Dat kan ook helemaal op de permacultuur manier dus
2:48
permacultuur is veel breder. Moet je even uitleggen, Waarom
2:52
kun je op een permacultuur manier je huis inrichten?
2:55
Ja nee nu inrichten maar bouwen bijvoorbeeld, dus ja, daar zit
2:59
ook helemaal permacultuur in verboven al die principes.
3:02
Maar wij kennen Natuurlijk van de tuin, maar aan permacultuur
3:05
behouden. Dan moet je bijvoorbeeld denken
3:06
aan dat je bouwt met. Regeneratieve materialen
3:10
bijvoorbeeld, ja, dat zeg ik eigenlijk niet goed.
3:11
Een beetje duurzaam bouwen. Dat valt het een beetje Samen,
3:16
dus daar hebben de bepaalde technieken mee.
3:19
Zijn allemaal organisch materialen, isolatie,
3:20
bijvoorbeeld van organische materialen, geen synthetische
3:23
materialen, Dat is. Dat komt er ook allemaal in
3:24
voor. Het klinkt.
3:25
Logisch ja, maar ook volgens mij hebben ze ook allemaal principes
3:28
rondom koken en Het is hun hele levensstijl.
3:31
Het is tijdelijk stijl. Zo goed was ik dan nog weer niet
3:34
op de hoogte, want ik dacht inderdaad dat het Alleen ging
3:36
over. Over over.
3:38
Ontwerpmethode was ja nee, Dat is het 10.
3:41
Het is nog breder dan dat. Maar ja, wij passen Natuurlijk
3:43
Alleen maar toe. Dat is helemaal niet waar, maar
3:46
wij passen het. Mensen kennen ons van dat we het
3:49
toepassen Alleen maar In de tuin.
3:50
Ja, precies. Maar Als je dan de spermocultuur
3:52
voor de tuin zou moeten omschrijven hoe, hoe zou.
3:55
Je dat dan doen? Nou, Ik denk dat het voor mij de
3:57
belangrijkste permacultuur. Element is dat echt, want Ik
4:02
vind bijvoorbeeld biologisch hoort daar bijvoorbeeld bij,
4:04
Maar dat is ja voor mij bijna logisch dat Ik denk.
4:07
Ja, dat hoeft niet voor mij. Per se een permacultuur principe
4:09
te zijn. Dat vind ik zo logisch, maar wat
4:11
ik echt een heel erg permacultuurprincipe vind, is
4:13
dat je werkt in zone. Dus je hebt zo'n nul tot en met
4:17
10 en vanaf zone en nul is dan eigenlijk je huis en zone één is
4:22
dan dichtbij je huis en dan ga je steeds verder weg en dat je
4:25
dus heel bewust nadenkt over wat zijn zones waar ik het liefst
4:27
elke dag ben of elke dag wil zien.
4:30
En wat is prima Als ik maar één keer In de maand er bijvoorbeeld
4:33
kom en dat je daarin zeg maar ook je ontwerp maakt, dus dat
4:36
vind Ik denk ik het meest sprekende permacultuurprincipe.
4:40
OK wacht even die ga ik heel even op me in Laten werken, dus
4:44
zone nul is in je huis bij wijze van spreken.
4:47
Gewoon of je huis? Je huis zelf je huis en zonne
4:51
één zou dan. Iets zijn wat je heel vaak wil
4:53
zien precies en bijvoorbeeld vroeger vanuit vroeger uit werd
4:57
het heel vaak gezegd, Oh ja, dan hebben we In de tuin en dan
4:59
moestuin die moffelen een beetje zo weg achterin, terwijl Dat is
5:02
heel onhandig, want die moestuin heeft In de zomer Misschien wel
5:06
elke dag water nodig en je wil zaaien en je wil oogsten.
5:09
Nou, Dat is niet zo handig om die dan de zon er 10 te gooien.
5:12
Die kun je dan beter dichterbij huis halen.
5:14
Dus Misschien wil jij als jij het heel belangrijk vindt, wel
5:16
gewoon die in zone één hebben of in zone twee.
5:20
Maar Als we het hebben, bijvoorbeeld over hoogstambomen
5:23
waar je in augustus je appels van kan oogsten.
5:26
Ja, die doen zichzelf, die heb je niet perse nodig in zone één.
5:30
Dat is prima. Als die zone 10 staan, dan loop
5:32
je dan een keer heen en dan ga je bijvoorbeeld oogsten.
5:34
Dus ja, Dat is een beetje hoe Het is ingedeeld.
5:36
Ja precies, wat zou dan, want we zouden het hebben over eetbare.
5:39
Vaste planten. Niet dus noodzakelijk over
5:42
permacultuur, blijkbaar. Wat valt dan?
5:46
Welke plek heeft hij in dat? Geheel dat vaste planten over
5:50
het algemeen hebben die minder aandacht nodig, dus die hoeven
5:52
niet allemaal in zone één, tenzij je daar elke dag van wil
5:55
oogsten. Bijvoorbeeld dan wel Als je
5:57
bijvoorbeeld hebt over kruiden. Daar oogst je Misschien zo vaak
6:00
van, Omdat je vaak met verse kruiden oogst.
6:03
Dan kun je daar wel weer rekening mee houden.
6:05
Ja dus die zouden? Dan in zon, één of twee.
6:09
Kunnen maar ja de meeste vaste planten, want daar gaat daar
6:12
gaan we Natuurlijk eigenlijk vandaag over hebben.
6:13
Ja, die zitten in bij ons in ieder geval vaak verder In de
6:17
zones. Dat is dan ook permacultuur.
6:20
Hebben en en en nog heel eventjes, want zon In de één zou
6:23
dan direct aan je huis zijn. De zon 10 zou dan zeg maar, stel
6:26
dat je de luxe zou hebben om op een groot stuk grond bij mij zit
6:29
zone 10 namelijk in mijn eigen tuin op op 12 m afstand precies.
6:33
Maar Als je een groot stuk grond zou hebben, dan zou het den
6:36
Bosch Rand zijn. Bijvoorbeeld of het voedselbos
6:38
zelf bijvoorbeeld in ons geval. Ja precies, maar leg me dan eens
6:42
eventjes uit wat, want We gaan het dus hebben over die eetbare
6:45
vaste planten. Waarom jij daar zo enthousiast
6:48
over bent? Geven ze een soort pleidooi.
6:51
Een pleidooi voor de vaste planten.
6:53
Ja, sowieso als jullie een. Vaste.
6:56
Plantenplantjes een andere vaste planten.
6:57
Dat doe ik niet. Nee, die ken ik niet zo goed.
6:59
Nee, niet zoveel. Daar heb ik jou voor.
7:02
Maar maar die staan niet zoveel In de tuin als er geen geen
7:04
functie hebben dan komen. Ze er niet.
7:07
Hele harde eis geweest de jaren lang de bloemen die zijn ook pas
7:09
veel later gekomen. Die kwamen er door jou dat ik
7:11
dat ik op een gegeven moment zei, oh, bloemen hebben ook een
7:14
functionaliteit, want mooi is ook een functionaliteit.
7:18
Daar zijn mijn zus op een gegeven moment tegen mij Merel
7:20
mooi is ook een functionaliteit. Nee, daarvoor was het echt
7:23
Alleen maareten en anders komt het er niet.
7:25
In nee precies OK. Ja.
7:28
We gingen een pleidooi houden. Ik ben vaste plant.
7:30
Nou, Als je begint met tuinieren, stel, je wil een
7:32
moestuin, Dat is heel leuk, maar moestuinieren Als je ooit al
7:37
bent begonnen daarmee of je wil nog gaan beginnen.
7:40
Ja, Dat is best wel eventjes je inkomen.
7:43
Je moet een saai bedje voorbereiden.
7:44
Je moet weten gewoon plantje kiemt en wat hij nodig heeft en
7:48
je hebt Misschien al best wel snel een plaagje.
7:51
De eerste te pakken is best wel bewerkelijk.
7:53
Je moet er best wel liefde en tijd aangeven.
7:56
Het zijn vaste planten. Ja, die zijn gewoon heel handig.
7:59
Die koop je één keer die plant je aan, Je moet wel een beetje
8:02
weten hoe je ze aan moet planten.
8:03
Het is niet de wortels, de lucht in en We hebben wel eens rare
8:06
dingen gezien. Zolang die wortels de grond in
8:09
gaan, dan komt het al snel goed en dan.
8:12
Ja dan kun je er gewoon op en dan kun je de eerste jaar nog
8:14
niet uitbundig van oogsten, Maar het tweede jaar wel en daar hoef
8:18
je niks aan te doen. Je kan gewoon op vakantie.
8:21
Je kan alvast genieten van hoe Het is om te oogsten uit eigen
8:24
tuin, want Dat is een heel leuk fijn gevoel Zonder dat je daar
8:27
heel veel tijd en kennis ofzo moet instoppen.
8:30
En het wordt ieder jaar dan ook nog eens meer.
8:32
Je kan er ook steeds meer van oogsten en je kan het ook nog
8:36
eens heel vaak stekken, dus je kan het ook weer delen met
8:39
andere Mensen. Dus ja, Ik denk echt als
8:42
beginner. Ja begin nou eens eigenlijk met
8:45
vaste eetbare planten. En Als je dan denkt, Dit is leuk
8:48
oogsten uit eigen tuin ga dan zeg maar die moestuin, want die
8:51
moestuin is moeilijker, dus dat vind ik toch een goed pleidooi.
8:54
Vind ik een keurig pleidooi. Ja, en Ik denk ook dat het
8:58
inderdaad heel handig is om eerst kennis te maken met het
9:02
idee van oogstetijn, want. Wat voor mij geldt, is dat ik
9:05
heel vaak een beetje een romantisch beeld heb van
9:07
moestuinieren. En dan denk ik, oh ja, heerlijk,
9:09
weet je wel van die mooie typisch en dan laat ik dan
9:11
dingen aangroeien en en vervolgens ooster er niet van,
9:14
want Ik heb dan een week menu gemaakt en dan denk ik nee, want
9:16
Ik had niet voor vandaag sperziebonen op de planning
9:18
staan dus. En maar nu zijn ze wel, zeg
9:20
maar. Goed of precies andersom.
9:23
Ik heb ze wel op de planning staan, maar ze zijn nog niet te
9:26
oogsten. Daar raak ik helemaal van In de
9:30
war dus dus mijn beeld van de moestuin is heel romantisch.
9:34
Eigenlijk Alleen maar mooi en van Van die vaste planten Als je
9:38
daar niet van oogst, zijn ze nog net zo goed om naar te kijken,
9:42
toch? Ja en eigenlijk voor sommige.
9:44
Sommige zijn mooier In de ja de. Ze hebben bijna bijna geen
9:48
enkele plant, heeft een mooie winterssituatie ofzo vind ik.
9:51
Dat is dan wel jammer. Maar ja, Dat is gewoon de pijn
9:54
die ik erbij neem van Van eetbare planten in je tuin
9:56
hebben. Als je bij ons ook In de tuin
9:58
komt, dan ja, Dat is gewoon een beetje troosteloos nu In de
10:01
winter. Wij nemen dit op In de winter.
10:04
Dan zeggen Mensen ook, ja, ja, Dit is dan een voedselbos.
10:07
Je kunt bijna niet voorstellen, terwijl als dadelijk de blaadjes
10:10
bier met groeien. Ja, dan is het gewoon paradijs.
10:13
Ja, Dat is gewoon prachtig. Kun je ze eerst eventjes voor de
10:16
luisteraar een beeld schetsen van wat voor over wat voor
10:18
planten. Hebben we het denk bijvoorbeeld
10:20
aan kruiden dus gewoon heel simpel om mee te beginnen aan
10:24
rozemarijn bieslook, salie munt allemaal vaste planten.
10:28
Allemaal hele mooie planten om in je borden te hebben.
10:30
Prachtig ja ook gewoon ja In de in iedere tuin.
10:33
Als je tuin hebt heb je 1 m², daar kan het in.
10:37
Het is ook iets wat ik heel prijzig vind In de supermarkt en
10:40
dan heb je het niet eens biologisch.
10:42
Dus Ik denk al dat het loont ook meteen heel lekker om die aan te
10:45
planten, dus Dat is een beetje echt de basis basis.
10:49
Daar zijn toch wel de kruiden? Nou, dan kun je groter gaan
10:51
denken als in een appel boompje. En dat kan Natuurlijk een
10:55
laagstam zijn. Dat kan een middenstam zijn, er
10:56
kan een hoogstam zijn, is een beetje afhankelijk van je tuin,
11:00
dus dan heb je van alles in en je hebt de appelbomen en de
11:04
peren en de pruimen. Dat is een beetje gangbaar en
11:07
kerst nou dat zijn een beetje de 4 gangbare denk ik in Nederland,
11:10
dan heb je nog echt klein fruit, daar ben ik heel.
11:13
Fan van, dat zullen we. Dadelijk was nog wel weer hem
11:15
gaan hebben. Daar moet je wel iets meer
11:17
knowhow van weten, want Dat is ja een appelboom is.
11:20
Heeft Iedereen wel eens gezien? Die plant je aan die zorgen dat
11:22
die een beetje ruimte heeft om te groeien en dan komt het wel
11:24
goed. Nou, bij klein feit moet je wel
11:26
iets meer kennis hebben, maar ja loont supersnel ja is gewoon
11:31
heel erg leuk. Ik bedoel, Iedereen met kinderen
11:33
gaat dit fantastisch vinden en dan heb je nog in mijn hokje.
11:36
Heb je dan nog zeg maar, de speciale soorten.
11:39
Echt een beetje de voeten van soorten die Niemand kent en maar
11:41
van Als ik ze noem dat Mensen altijd zeggen.
11:44
Kan ook groei in Nederland of oh, wat is dat?
11:47
Hoe smaakt dat? Zoals noem eens.
11:49
Wat? Ja een pauw bouw of een sessie
11:51
van peper, maar kaki kan ook groeien in Nederland.
11:54
Of We hebben ook een amandelboom bijvoorbeeld of echt een
11:57
bijzondere soort. We hebben een een noot die rood
12:01
is van binnen, dus hele coole dingen.
12:04
Maar jij bent ook wel het TYPE verzamelaar, je wil dan ook
12:06
allemaal. Eigenlijk, ja, en ik en dan
12:09
heeft hij het aangeplant en dan komt de eerste.
12:11
Oh dan, zegt hij. Kijk dan denk ik, ja, is wel
12:13
vet. Ermee aankomt, dan denk ik nog,
12:16
een soort, gaat u eens Excel bijwerken, want alles heeft het
12:20
nummertje en alles vastgelegd. Ja, ja, nou ja, Dat is.
12:25
Mogen we ook hoorde asperges hier ook bij bijvoorbeeld?
12:30
Groene asperge, asperges leuk. Ja precies.
12:35
Dus Het is, Het is eigenlijk een heel gevarieerd aanbod van kruid
12:39
tot plant tot Struik boom. En, zou je kijk jij noemt een
12:46
aantal planten en Ik denk dan meteen, ja, die die zetten wij
12:49
ook gewoon in sierboarden, zoals een tijm of een venkel.
12:54
Gewoon dan een bloeiende venkel dus dus daar het onderscheid
12:57
tussen sier en productie is dan eigenlijk ook alweer wat
13:00
grijzer. De mooie bijvoorbeeld een
13:05
amandelenboom die heeft prachtige blouse en die heeft
13:06
jullie kijken Natuurlijk wel vaak naar lange bloesem.
13:09
Of dat je de takken nog kan gebruiken.
13:11
Bijvoorbeeld, nou, dat heeft dan dit.
13:12
Deze plant bijvoorbeeld niet. Nee, maar een amandelboom zetten
13:15
wij ook wel schoon in tuin, hoor.
13:16
Prinses deels is dus Dat is ja. Dat vind ik helemaal niet.
13:19
Maar dan niet per se met de intentie, maar amandelen van het
13:22
oogsten. Maar dat kan.
13:23
Wel, Maar het kan wel. Heel erg leuk.
13:25
Nee, ja, dat klopt, dat kan gewoon.
13:26
Dit is altijd Natuurlijk overlap in in functionaliteit.
13:31
Wat je graag wil of je doel Als je een hele mooie tuin wil, kan
13:34
ook gewoon een lekkere tuin zijn.
13:36
Ja, maar bij ons was het doel altijd.
13:38
We doen Alleen maar lekker en Als het toevallig per ongeluk
13:40
een keer mooi is, dan is dat mooi meegenomen.
13:42
Maar dat is niet ons hoofddoel, ja.
13:44
Maar daar ben je Misschien dus een klein beetje veranderd.
13:46
Ja zeker wel, ja, ja, zeker wel en Ik wil het ook anders doen
13:49
Als we hebben Natuurlijk een heel groot voedselbos, maar ons
13:53
Huis moeten we nog verbouwen en er omheen gaan we dan?
13:55
Dat is nu Natuurlijk een bouwput.
13:57
Daar omheen komen er Natuurlijk allemaal wel mooie Borders rond
14:00
op de garage, deuren en de achterdeur en de voordeur en Dat
14:04
is nu een bouwput. Maar ik heb al besloten dat ik
14:06
dan gewoon bij jou aanbel en zeg, Hallo.
14:08
Ik heb wat gek langskomen. Ja, precies.
14:12
Is goed Als ik, Als ik wat van amandelen mag hebben.
14:14
Ja, Dat is goed. Maar zeg maar terugkomend, want
14:18
Ik weet Natuurlijk wel een beetje hoe jullie tuin eruit
14:20
ziet en Mensen die jullie volgen denk ik ook.
14:23
En Dat is inderdaad heel erg op productie ingericht.
14:27
Maar stel nou, je hebt een tuin zoals ik.
14:29
Ik heb een achtertuin van Van 6 bij 18 m.
14:35
Hoe, hoe zou je mijn tuin dan zeg maar indelen Als je daar ook
14:38
eetbare vaste planten in zou zetten?
14:39
Nee, jullie hebben Natuurlijk vaak schuttingen met prachtige.
14:43
Wingerd ofzo bijvoorbeeld denk ik dat jullie vaak doen.
14:46
Ik zou wel benieuwd zijn of dat je naast die wingert tegenaan
14:49
ook nog een doornroze Braam of Japanse wijnbes kan planten,
14:53
zodat het en een beetje mooi is. Maar dat je ook zeg maar ja, een
14:56
schutting is Natuurlijk ideale ruimte om klein vooruit te Laten
14:58
groeien, dus dat je daar een combinatie van kan maken heb ik
15:01
nog nooit geprobeerd. Ben ik wel benieuwd naar dat zou
15:03
kunnen? Of het door specifiek door een
15:05
wingerd kan? Ja, Maar het kan sowieso tegen
15:08
een schutting. Ja, dat dat sowieso We hebben.
15:11
Wij hebben In de tuin een aantal leibomen.
15:14
En appel en peer, ik moet zeggen dat ik daar niet kilo's vanaf
15:18
kan halen, Maar het staat leuk. Maar onze vorige bewoner had wel
15:23
inderdaad ook een braamgroei enzo, Nou moet ik eerlijk
15:25
bekennen dat ik die er weer uit heb gehaald, Omdat het niet een
15:29
handige plek was, in ieder geval niet voor ons.
15:31
En was het een wilde parame, of was het wel?
15:32
Een? Nee, Het was wel een cultivarm.
15:34
Oh ja, en hij had ook een vijg, een vijgenboom, waar we ook wel
15:39
veel van oogsten. Maar die is inmiddels ook weg.
15:42
Sorry, maar ja, in een kleine tijd moet je keuzes maken.
15:46
Maar we hebben ook een nog een solitaire appelboom, een elstar.
15:50
Daareten we wel. Regelmatig zijn we niet wat, ook
15:52
kunnen we best wel wat van oogsten, dus dus ik zou ook
15:54
kunnen zeggen dat wij best wel wat eetbaar In de tuin hebben,
15:57
Maar ik denk dat het vooral interessant is dat het dus niet
16:00
per se moestuin is. Maar inderdaad wat we net
16:04
zeiden, mooi en functie gecombineerd.
16:06
Ja, want je hoeft, dus je kan dus een prachtige mooie eetbare
16:10
tuin maken en dan zul je een beetje een beetje in duwen en
16:13
dat doe je een beetje moestuinadvies Samen combineren
16:15
en dan heb je hem geen moestuin nodig, maar dan ja dan ja
16:19
eigenlijk die naam van ons later nergens op.
16:20
Maar ja, we weten Natuurlijk van, ik waren gewoon vaste
16:23
planten en die combineer die mooi en Dat is voor heel veel
16:26
Mensen denk ik ook perfect. Nou ja, maar uiteindelijk wil
16:30
het oog inderdaad ook wat. Dus dus Als het een plant is die
16:33
n sierwaarde heeft. Ik zou bijvoorbeeld niet zo snel
16:35
asperges in onze tuin kunnen zetten, maar rabarber zou dan
16:38
wel weer kunnen. Ja, ja, ik zit te denken aan
16:40
Asperger, heb je die plant? Weet je hoe ze groeien?
16:44
Dat? Ja, je hebt dan Natuurlijk eerst
16:45
oogsten en daarna moet je de plant gewoon Laten groeien.
16:47
En dan heb je van die groenige bossen.
16:51
Ja, maar Toen ik bij de Minist werkte toen, toen moesten we ook
16:53
altijd schrikken met asperges. Ik, ik gebruik dit ook in mijn
16:57
boeket en die vind je gewoon lelijk.
17:01
Ik dacht Dat is wel leuk zon sprietje.
17:02
Nou, tegenwoordig zou ik het denk ik beter kunnen, maar
17:04
vroeger moesten we het op een hele truttige manier schrikken.
17:07
Ik denk wel dat jij weet je wel kunnen maken, wel?
17:11
In een krant zou het ook heel mooi staan in een.
17:13
Winterkrans nou komt wel een keer af gooien, dan mag jij er.
17:15
Een krans van ja is goed, maar waarvan asperge moet je
17:18
Natuurlijk wel wat meer hebben om er goed van te kunneneten.
17:22
Toch dat? Valt wel mee.
17:23
Je hebt helemaal niet zoveel nodig, niet zoveel planten.
17:26
Nee, Ik denk Als je. Ja, hij moet.
17:30
Ik denk altijd In de rijen stel. Je zou een rij hebben van even
17:35
denken, één, twee, 5 m ofzo. Ja hallo 5 m lieve schat, Dat is
17:41
een hele breedte van mijn tuin. Zo'n beetje ja OK, Misschien
17:45
moet je daar gewoon. Niet doen.
17:46
Je bent ja, nee, nee, Ik denk niet dat dat iets is, dus Ik kan
17:49
Misschien naar één planten en dan zou ik het voor het blad
17:51
doen. Waarschijnlijk, maar kijk wat
17:53
wat ik wel heel veel doe is. Kruiden dus Ik vind bijvoorbeeld
17:57
bieslook één van de leukste planten die Er zijn, vooral
17:59
Omdat ze in mei al beginnen met bloeien enzo.
18:02
Hij is inheems dus Alleen maar voordelen.
18:06
De bloemen zijn eetbaar, de steeuw is eetbaar, etcetera.
18:10
Dus kruiden doen we dus sowieso heel veel.
18:13
Die zijn zowel mooi als functioneel.
18:15
Maar stel nou dat je Alleen maar een balkon tot je beschikking
18:17
hebt of je tuin is echt te klein om aan grote dingen te denken
18:20
als een boom of klein fruit struiken.
18:24
Waar begint men dan? Ja, dan zou ik echt beginnen met
18:26
die kruiden, Dat is gewoon echt het aller logisch.
18:28
Misschien een beetje saaiantwoord, Maar dat is gewoon
18:30
het aller logisch. Want je kan die zijn gewoon
18:33
makkelijk. We kunnen goed in een pot.
18:36
Ja nogmaals, ze zijn best wel duur In de supermarkt om te
18:39
kopen. Ga maar een takje munt kopen of
18:41
een tijm of salie. Dat is niet grappig.
18:45
Dus dan kun je daar lekker mee beginnen.
18:47
Één van de grootste voordelen overigens van kruiden vind ik
18:50
ook, dus dat het ook snijbloemen zijn.
18:51
Ja, ook dat eetbaar sierwaarde en snijbloemen.
18:56
Op het balkon heb je dan wel een wat grotere pot nodig, anders
18:58
wordt hij niet. Die bosser dan wordt.
19:00
Hij niet bossig? Nee, precies, dus Dat is wel
19:02
iets om rekening mee te houden. Maar dan zou ik als tip meegeven
19:04
om een liever 1 grote kuip neer te zetten dan allemaal kleine
19:09
potten. Dus Je kunt ook 1 1 1 verhoogde
19:15
moestbak of moestuinbak gebruiken ter breedten van je
19:17
balkon en daar dan dingen in te combineren.
19:19
Want dan heb je een beetje bordergevoel en heeft alles de
19:22
ruimte om een beetje bossig te. Worden en Het is gewoon
19:25
makkelijker een onderhoud, want alles droogt minder snel uit,
19:28
want je hebt veel meer grond. Ja, precies.
19:30
Dat zijn er dan ook planten waarvan je zegt, die gebruiken
19:34
wij nu als eetbaar et cetera, maar die zijn niet zo geschikt
19:36
voor de beginner. Oeh ja die bijzondere soorten
19:40
wel. Dus ruud heeft bijvoorbeeld ook
19:42
heel veel citroenen is heel leuk, Maar dat is niet echt een
19:46
beginnersspand. Staan niet gewoon buiten?
19:48
Ja, soms vind ik het een gedeeltelijk, dus die staan In
19:51
de zomer, staan die buiten en In de tegen de winter, dan gaan ze
19:55
terug de kas in, dus Dat is ook ja onze kas is.
19:59
Die zou daar niet heel leuks van kunnen maken, maar hij staat
20:01
gewoon altijd vol. Want echt zodra de tomaten, zeg
20:04
maar opgeruimd zijn zo eind oktober.
20:07
Ja dan is het gewoon zo snel mogelijk, al al heel die kaft
20:10
leeg ruimen en dan gaan alle vaste planten die ruud nog te
20:14
klein vind, bijvoorbeeld om over te Laten overwinteren In de
20:17
winter. Die zijn er wel winterhard, maar
20:19
Als we nog klein zijn, vindt u daar een beetje spannend, die
20:22
dan nog wel terug de kast in, maar bijvoorbeeld ook de
20:24
Citroën, dus Dat is een soort ja, Er zijn best wel veel
20:27
soorten waarvan Ik denk, nou begin daar nou niet mee, maar
20:29
soms gebeurt dat wel en dat vind ik dan ook altijd jammer, want
20:32
dan zijn er dus Mensen die. Zien bij ons oh, je kan een
20:35
kaakje Laten groeien of een pauw pauw in je tuin supervet en als
20:39
dan de allereerste eetbare planten die aanplanten, dan denk
20:42
ik ja, Dat is niet heel handig om mee te beginnen als beginnen,
20:45
want. Het duurt lang bijvoorbeeld, of
20:48
Als je hem niet goed verzorgt, gaat hij net dood.
20:50
En Dat is allemaal. Dan heb je niet de optimale
20:52
eerste ervaring zeg. Maar nee, nee, precies, OK dus
20:55
dus tip één is om te beginnen met kruiden om die in ieder
20:59
geval en en of je nou een specifieke kruidenbak maakt of
21:02
ze tussen je borden zet, kan allebei.
21:06
Wat, wat zou dan de volgende stap kunnen zijn?
21:08
Nou, ik. Vind rabarber en leuke en die
21:09
kan ik ook makkelijk in je borden, toch?
21:11
Kijk ja. Ik vind dansen leuk, heel erg
21:14
leuk. Das leuk is wel iets rekening te
21:15
houden Omdat ik heel erg kan gaan woekeren.
21:17
Ja, dus Dat is wel iets waarvan Ik denk, ja, dan moet je wel op
21:20
voorbereid zijn Als je dat in je tuin gaat introduceren dat je
21:24
weet hoe de plant zich gedraagt, dan moet je gewoon een keer gaan
21:26
wandelen in één van de Amsterdamse bossen.
21:28
Dan weet je hoe die zich gedraagt.
21:31
Maar ja, Dat is wel. Ik denk dat ik zou zeggen, DAS
21:34
leuk moet je doen wanneer je in je tuin wanneer die groot genoeg
21:38
is, dat er meer een soort van rand is.
21:40
Ja stel dat je grenst aan een stuk Bulls of park of zo dat er
21:44
een soort van stuk is waar je niet een hele gecultiveerde
21:48
Borders aanlegt, maar waar het een beetje kan verwilderen.
21:50
Daar kun je dan ook heel tof nog andere dingen doorheen, planten,
21:54
krokussen of iets in die richting.
21:55
Supervet of Als je heel simpel hebt in een moestuinbak
21:59
bijvoorbeeld, dan kun je Natuurlijk die bollen, die
22:01
knolletjes die das leuk kun je erin uitplanten.
22:06
Die gaan in die bak lekker woekeren en dan heb je heel
22:08
vroeg in het jaar heb je daslook en daarna verdwijnen die
22:11
Natuurlijk onder de. En daar kun je nog prima andere
22:13
dingen overheen zaaien. Dan zou ik bijvoorbeeld geen
22:16
wortel doen of een pastinaak, want ja, dan komt het In de war
22:20
met die knolletjes onder de grond, maar je kan daar wel iets
22:23
wat boven de grond groeit. Je kan prima, want stel een je
22:26
wil een broccoli daar groeien kun je hem prima boven die
22:29
knobbeltjes Laten groeien? Ja precies, dus dat kan wel.
22:33
Dus daarmee zeg je eigenlijk dat je toch nog stiekem kunt gaan
22:36
moestuinieren tussen, ja. Maar goed, dat loopt inderdaad
22:40
niet de beste optie Misschien om mee te beginnen Als je niet weet
22:43
hoe hij zich gedraagt. Marabarpher bijvoorbeeld wel,
22:46
ja, dat kan wel en Het is een asperge die is lekker vroeg.
22:49
Maar ja, Dat is in borden niet zo handig.
22:51
Nou ja, wat ik net zei, tenzij je er maar een paar neerzetten
22:54
door het mooie bossen gaan. Maar ik zou dan zeggen dat je
22:57
richting venkel zou gaan ofzo. Want.
22:59
Venkel is een hele mooie. Sierplant ja vorig jaar echt
23:03
mijn tuin helemaal mee vol. Gewoon met venkel.
23:06
Ik weet niet, wat hebben zoveel gerecht ook gegeten, Maar het
23:08
was echt prachtig. Maar had je dan ook de waarde,
23:11
de knollen een beetje OK, want de meeste.
23:14
Had je, zeg maar gewoon funiculum vulgaren pakt.
23:17
Gewoon de de bloeiende venkel. Dat zijn de knollen over het
23:20
algemeen niet zo heel. Nou ja, Ik kan met mijn hand
23:23
Laten zien. Ze waren echt gigantisch en ze
23:25
waren ook lekker, ja. Echt?
23:27
Ik vind het heerlijk. Ja vind ik soep ja heel veel op
23:30
gewoon fankel door de salade. Heel veel met venkel.
23:33
Bloemen, ja dat vind ik ook heel lekker.
23:36
Het kruid dat blad Snij ik ook gewoon op alsof het dil is of zo
23:40
en wat wat zouden we nog meer kunnen bedenken aan een beetje?
23:43
Zeg maar planten in die categorie die je nog relatief
23:45
eenvoudig tussen andere vastplanten zou kunnen zetten.
23:47
Ja, dan zit ik toch te denken aan de eetbare plantensoorten
23:50
die dus geen ondersteuning nodig hebben.
23:52
Dat is de Japanse wijn best door een lode Braam.
23:54
Die hebben allemaal wel framboos.
23:56
Zou ik ook dan niet doen, want die gaat dan toch woekeren.
23:58
Maar je hebt Natuurlijk ook wel echt best wel wat die als een
24:00
struik groeien. Dus ja, denk aan een honing best
24:04
of een blauwe bes kan ook of. Heeft Misschien iets
24:07
specifiekere omstandigheden? Een vijg is vind ik heel leuk.
24:11
Wij hebben heel veel verschillende soorten vijgen.
24:15
Dus Dat is ook leuk Als je daar geïnteresseerd in bent om gewoon
24:17
een hele bijzondere cultiviteit te zoeken en niet de niet bound
24:20
Turkey bijvoorbeeld. Dat is de meest gangbare, maar
24:22
gewoon ja, je hebt ook de dikste 5 ofzo.
24:23
Dat zijn echt hele dikke vijgen. Die heet ook echt letterlijk de
24:26
dikste vijg. Maar ik denk dat heel vaak in
24:28
ieder geval. Ik realiseer me dus heel vaak
24:30
niet dat er verschillende soorten sinaasappels zijn of
24:34
avocado's of zeg maar net zoals zo goed als dat je verschillende
24:38
soorten appels hebt, heb je dus ook verschillende soorten
24:41
vijgen. Ik heb op één of andere manier
24:43
sla ik dat niet op. In de winkel koop je een avocado
24:46
of een ellestar van geiten geitengitranet een goudranet,
24:50
maar die associatie heb ik dus niet bij.
24:52
Dat is wel grappig dat jij dat niet hebt, want je hebt zoveel
24:54
bloem. Verschillende soorten kalender
24:56
liggen bij wijze van. Maar stom hè?
24:58
Dat ik dan dus denk, Er is gewoon één TYPE avocado.
25:01
Liggen 3 uur of Misschien wel 5 verschillende soorten kleuren,
25:04
calendula heren dat magazijn, ja.
25:06
Zelfs ik moet leren, hè? Nee, We hebben.
25:09
Volgens mij 22 verschillende soorten vijgen.
25:11
Echt waar ja ruudspaart ja soort.
25:13
Bibliotheekjes aan het bouwen in onze tijd, dus Dat is wel heel
25:18
erg leuk. Maar vijg zou inderdaad een
25:19
goede zijn om ook gewoon In de tuin te zetten.
25:21
Het enige nadeel dat ik aan een vijg vind ik gewoon dat er geen
25:23
bloeien is en dat hij zo lang kaal blijft.
25:26
Ja, maar ja, goed dat klopt en nu ook, want We hebben allemaal
25:29
mini vijfjes nu gewoon nog heel de winter aan die boom hangen
25:32
die dus niet op tijd zijn afgerijpt.
25:34
En die ja, die blijven dan op een gegeven moment maar gewoon
25:37
heel hard, want die zijn dan heel hard.
25:38
Die blijven dan heel lang hangen.
25:40
Dus daar hebben we Zonder blad heel.
25:42
Zonder blad Gekkig ziet, er zitten heel gekkigheid.
25:45
Ja, Maar ik denk bijvoorbeeld wel een kruisbaas of aalbessen.
25:49
Een aalbessen is ook leuk, want je hebt Natuurlijk de rode Abes
25:53
en de Witte Aalbes. Daar heb je ook allemaal
25:54
verschillende soorten van. Ik geloof.
25:57
Kun je van tats is dan bijvoorbeeld het belang de
25:59
bekendste rode aalbes, maar je hebt heel veel verschillende
26:02
soorten. Maar je hebt bijvoorbeeld ook
26:04
een roze aalbes. Dat is ook leuk en een witte
26:09
Aalbes is bijvoorbeeld ook wat zoeter.
26:10
Zouden Mensen Misschien niet denken?
26:13
En dat blijven vaak ook de focus wat beter vanaf, dus dan blijft
26:16
er wat meer oogst over Als je maar een kleine tuin hebt, dan
26:18
ja, dan heb je waarschijnlijk ooit wel ervaring gehad dat wat
26:21
je dan aanplant, dat de vogeltjes en zo daar ook
26:24
allemaal lekker uit meeeten vaneten.
26:28
Dus. En, ik moet ook nog denken aan
26:30
een roos, want roos krijgt Natuurlijk rozenbottels niveau.
26:33
Sommige soorten. Dat heb ik zelf nog nooit
26:36
gedaan. Nou ik vond vroeger dus
26:38
rozenbottel, zei hem heel erg lekker eet ik tegenwoordig nooit
26:41
meer, Maar ik vond het echt ontzettend lekker.
26:44
Dus Als je een klimroos Als ik me goed herinner, zijn het met
26:48
name dus de klimrozen die rozenbotels krijgen.
26:52
En zouden dan er zitten. Ook denk ik wel smaakverschil
26:54
dan In de rozenbottels als. Je het volgens mij, hoe groter
26:56
hoe zoeter ja, maar ja, stel nou dat je.
26:59
Want ze hebben Natuurlijk ook inheemse struiken hier.
27:01
Rozenbottels krijgen dus Hans Roos of.
27:05
De wilde roos dus die zou je dan ook neer kunnen zetten.
27:08
Dan heb je een soort van win-wineems en.
27:12
Rosacanine bijvoorbeeld Hans Roos die krijgen ook
27:14
rozenbottels. Ik denk wel dat je er best wel
27:15
wat nodig hebt voor je dat je er jam van kunt maken, maar.
27:20
Overal wel ergens moet je beginnen, ja.
27:21
Precies stel nou dat je dat je een voortuin hebt en je wil een
27:24
haagje aanplanten. Dan kun je Natuurlijk een Beuken
27:27
Haag doen, maar Je kunt ook zeggen, ik maak er een eetbare.
27:30
Haag van. En, Wij hebben een Eetbaar Haag
27:32
gewoon over om ons heel hele perceel en Dat is een beetje
27:34
eetbaar voor de Dieren en een beetje eetbaar voor ons.
27:38
En, wat hebben jullie er in staan?
27:39
Ja echt dit wel ook roos staat er ook in wilde roos staat erin.
27:44
Kornoelje staat er in ja, echt van alles.
27:48
Ik weet het echt niet precies. Krent krent staat erin, ja.
27:52
Vlier. Ja staat er ook in.
27:54
Vlier is ook een goede om in je tuin te zetten Als je iets
27:56
eetbaars wil. Eetbaars mail ja.
27:57
Maar die kan wel. Je moet wel weten dat hij
27:59
Natuurlijk gigantisch kan worden.
28:00
Je kan Natuurlijk altijd blijven snoeien en snoeien, maar ja, dan
28:03
gaat hij ook groeien en groeien. Ja exact nou, Ik denk dat dat
28:09
Als je meer als een soort solitair zou neerzetten, dus als
28:13
als boom, ja, Als je dat een beetje in gedachten houdt, dan
28:16
kan dan lukt het. En wel dan heel leuk is, mocht
28:19
je een keer iets anders willen dan de klassieke vliegen.
28:21
Je hebt ook daar weer variëteit in.
28:23
Dus je hebt dat weet ik dan weer wel.
28:25
Heb je de Amerikaanse vieren? Heb je er ooit mee gewerkt in
28:28
het scherm die zijn gegamd? Die zijn enorm.
28:30
Die zijn echt heel cool. Maar je hebt ook paarse, dus Dat
28:34
is ook vet en. Je hebt nog zwarte.
28:36
Ja, ja, de zwarte is dan de gewone, maar je hebt daar weer
28:40
cultivers van. Maar goed, Als je Als je de
28:42
inheemse wil, dan moet je gewoon een sambukus nigera hebben, maar
28:45
je hebt daar wel cultivars van die er bijvoorbeeld de roze
28:47
bloemen hebben, dus dat daar valt ook wel weer in te
28:50
variëren, dus dus bessen, maar ook noten hazelaar.
28:56
Ja, die worden Natuurlijk gigantisch, hè?
28:58
Ja ja, dus dat zou ik niet zomaar even in je tuin.
29:00
Zetten niet in een gewone achtertuin, nee, maar je zou hem
29:02
wel Als je wat meer ruimte hebt, zou je hem wel in een Gemengde
29:04
haag kunnen zetten. Ja ja.
29:07
Want een hazen, daar kun je ook één en één keer zoveel jaar.
29:10
Gewoon kort even 1 grote aan echt aan.
29:14
Aan Krielhazenar Ofzo? Nee aan, Ik kan er even niet
29:16
opkomen, walnoten bijvoorbeeld. Ja, daar wordt Natuurlijk
29:19
gigantische. Bomen, maar je bedoelt echt
29:23
corilles, ja dus die die wordt wel in in in, ook in
29:26
struweelhagen bijvoorbeeld gebruikt dus dat vind ik ook nog
29:29
wel een goede optie, ook ook Als je een wat kleinere tuin hebt,
29:31
dan Misschien niet degene die dan heel groot worden.
29:32
Maar Je kunt prima een Gemengde haag aanleggen in een kleine
29:35
tuin. Ja ja superleuk ja Dat is ook
29:37
allemaal cultivers van trouwens ook rode hazelnoot.
29:41
Dat is ook. Leuk rode hazelnoot.
29:44
Kijk, nou, We hebben al heel wat besproken, dus We moeten een
29:47
beetje richting een een afronding gaan.
29:49
Maar nou hebben eetbare planten vooral doorontoogste.
29:54
Wat doet de oogst uit de tuin voor jou met jou?
29:58
Ja, daar maak je Natuurlijk gelukkig.
29:59
Dat was ook helemaal bij jullie slogan.
30:01
De Mensen gelukkiger. Ja, Dat is gewoon.
30:03
Dat is gewoon zo. Voor Iedereen is het herkenbaar.
30:05
Niemand denkt potje en dikkie, ik moet oogsten wat vervelend.
30:09
Het is wel zo, Dat is voor Iedereen een beetje iets anders
30:11
betekent een vindt het fijn, Omdat het een soort van
30:14
zelfvoorzienend gevoel geeft, de ander vindt het heel erg leuk,
30:18
Omdat ze kunnen Laten zien aan hun kinderen waar eten vandaan
30:21
komt, de andere is gewoon trots dat Het is gelukt, dus Het is
30:24
voor Iedereen wel een beetje anders.
30:26
Maar Iedereen wordt daar blij van.
30:28
En, Ik denk dan ook dat dat. Waar we het nu over hebben
30:32
gehad? Ik hoop dat dat Mensen vooral
30:34
motiveert om gewoon eens te kijken of er Misschien al
30:37
eetbare dingen in je tuin staan Zonder dat je het weet.
30:40
En als er er niet staan om te beginnen, want volgens mij kom
30:44
jij een stuk minder In de winkel dan ik In de supermarkt.
30:49
En, het hoeft helemaal niet je doels te zijn Natuurlijk om
30:51
zelfvoorzienend te gaan leven, maar gewoon iets van verbinding
30:54
met wat er In de tuin te vinden is.
30:56
Aan eetbaar spul helpt al. Ja oh, zijn er iets heel
31:02
belangrijks vergeten te bedenken, meneer?
31:03
Ik vroeg hem nog even aan het. Einde toeaardbeien tuurlijk ja
31:07
wat? Heb je nou vergeten?
31:09
Ja. Helemaal één van de
31:10
makkelijkste. Ja en veel makkelijk in een
31:12
border en hartstikke durende supermarkt en er zitten vaak
31:16
helemaal bijvoorbeeld met pesticiden en Dat is super
31:18
lekker. En zo even erin fietsen.
31:21
Een goede, hele goede aanvulling.
31:23
Nou en ik dank jou voor je input en dankjewel voor je tijd,
31:27
meneer. Ja vond het heel leuk gezellig.
31:33
Je luisterde naar de garding school, een podcast van Maya
31:36
June in onze webshop vind je alles wat nodig is om van je
31:38
tuin een groene tuin te maken van biologische zaden tot vaste
31:41
planten tools, zoals het beste tuingereedschap en de mooiste
31:44
potten en gieters. Koop ook ons magazine dat 4 keer
31:47
per jaar uitkomt voor nog meer kennis en inspiratie.