Latest / Nie-winna Sztuka / 107. ALFONS SZTUKI. Ojciec secesji: Alfons Mucha.
Transcript
- 0:00Cześć, Witam was w kolejnym niewinnym odcinku.
- 0:03Dzisiaj opowiem wam o artyście, który nazywa się alfą, słucha i
- 0:08wiem, że wiele osób na niego czekało, bo dostałam sporo
- 0:11wiadomości, że to wasz ulubiony artysta.
- 0:14Ja tak szczerze nigdy nie byłam wielką fanką alfiego.
- 0:17Zawsze kojarzył mi się mocno scream jego złotym okresem, bo
- 0:21to jest też secesja. Ale kiedy byłam w Wiedniu, no to
- 0:24clint mnie zaskoczył, bo o dziwo, cóż, wiem.
- 0:27To nie tylko złoto i przepych, tak samo było właśnie z muchą i
- 0:31jaśmin mi wysłała serię takich obrazów, że moi drodzy szczena
- 0:36opada. Naprawdę aż zabrakło mi słowa to
- 0:39jak wiecie, no naprawdę, w moim przypadku wręcz niemożliwe.
- 0:42Dlatego to mnie zainspirowało te piękne, majestatyczne obrazy do
- 0:47zagłębienia się w jego życiorys. Lubię takie zaskoczenia i wiem,
- 0:51że może to brzmi dosyć, oczywiście.
- 0:53Albo po prostu chciałam wam o tym powiedzieć, że już nieraz
- 0:56przygotowując podcast, jakiś artysta potrafił mnie zaskoczyć,
- 1:01więc zanim zacznę, to oczywiście wpisuje pragę na listę do
- 1:05odwiedzenia, bo właśnie tam są te wielgachne jak ego picassa
- 1:09obrazy, alfą samuchy, ale wbrew pozorom nie wszystko, co biger,
- 1:13jest better, ale w tym wypadku tak.
- 1:16Sn zresztą po prostu moi drodzy, pracujemy garsonki i zaczynamy.
- 1:20Zwykle od początku alfons Maria Mucha urodził się w 1860 roku na
- 1:26południu mora w Republice czeskiej.
- 1:27Zawsze, jak czytam ten wstęp, to sobie myślę, że Jestem taką.
- 1:31Wiecie panią nauczycielką w jakiejś tam garsone czce i będę
- 1:36zaraz przynudzać, ale nie będę. Obiecuję.
- 1:37Nasz drogi mały alfonsik nigdy zbytnio nie przykładał się do
- 1:42nauki, bo już od małego wiedział, że najbardziej kręci
- 1:44go sztuka i temu poświęcał swoją całą uwagę.
- 1:49No jednak, prawda jest taka, że sztuka sztuką, ale trzeba
- 1:51wykazać minimum zainteresowania nauką, bo inaczej skończy się
- 1:55jak Mucha, którego wyrzucili ze szkoły, co potem miało swoje
- 1:59następstwa, bo nie przyjęto go na Akademię Sztuk Pięknych w
- 2:02Pradze. Oczywiście miał talent, ale
- 2:04jednak edukacja jest podstawą, która nigdy nie zaszkodzi.
- 2:08A inteligentny twórca potrafi stworzyć ciekawsze dzieła.
- 2:13Nie możemy się przecież z tym kłócić.
- 2:15I wiecie, w tamtych czasach klasykiem był fakt, że na
- 2:18przykład jego mama chciała, żeby jej syn został księdzem kimś
- 2:21kapłanem, no bo był to prestiż dla rodziny i pewna droga w
- 2:25życiu, która po prostu by mu je ułatwiła.
- 2:29Ale alfons jednak nie miał zamiaru słuchać się kogokolwiek
- 2:32od małego. Tak jak powiedziałam, lubił
- 2:34rysować. I wiedział, że zrobi wszystko,
- 2:37by tym zająć się w przyszłości. Z ciekawostek powiem wam, że jak
- 2:41miał kilkanaście lat to śpiewał w kościelnym chórze.
- 2:44Lubił to bardzo, ale no nie miało to nic wspólnego z
- 2:47religijnością, raczej z miłością do muzyki.
- 2:50Po namowie przez profesora zele. My, który dostrzegł talent w
- 2:55młodzieńcu, postanowił on spróbować swoich sił na Akademii
- 2:58Sztuk Pięknych w Pradze. Ale tak jak wspomniałam i
- 3:01uprzedziłam, niestety komisja powiedziała tak, proszę sobie
- 3:05znaleźć inny zawód, gdzie będzie pan bardziej użyteczny.
- 3:09Kiedy miał 19 lat. Postanowił znaleźć pierwszą
- 3:12pracę, która no, miała być jakkolwiek powiązana ze sztuką.
- 3:16I zatrudniono go jako scenografa w wiedeńskim teatrze.
- 3:19Dzięki temu mógł poszerzyć swoją wiedzę nie tylko artystyczną,
- 3:23ale też taką kulturalną i oczywiście zdobyć nowe
- 3:26znajomości. No długo to nie trwało.
- 3:30Tym razem nie z jego winy. Po prostu w osiemdziesiątym
- 3:33pierwszym roku wybuchł pożar w teatrze i tam zginął aż 500
- 3:37osób. Więc no, siłą rzeczy.
- 3:39Alfi musiał szukać dalej. Więc nie była to jedyna praca,
- 3:44jaki się podjął, bo w kolejnych latach był kamieniarzem, czy też
- 3:47dekorował salę balową, wiedział, że nie będzie łatwo osiągnąć
- 3:51postawiony sobie cel. No ale chciał być artystą, więc
- 3:55miał bardzo fajne podejście. Zajmował się wieloma rzeczami.
- 3:59Podejmował różnych prac, wiedząc, no że tak naprawdę
- 4:02każde doświadczenie mu się przyda w przyszłości.
- 4:04Uważam, że to jest coś niezwykłego.
- 4:07I przydatnego, bo to jest prawda, im więcej różnych rzeczy
- 4:10próbujemy tym po prostu dowiadujemy się, w czym mamy
- 4:13potencjał, co możemy kontynuować, plus jesteśmy
- 4:15bardziej wszechstronni. I powiem wam, że na przykład
- 4:18właściciel zakładu kamieniarskiego poszukiwał
- 4:21kogoś, kto zna się na ornamentach i liternictwie, więc
- 4:24i tym razem wszystkie zdolności alfonsa się przydały.
- 4:27Notabene liternictwo. To był jeden z moich ulubionych
- 4:30przedmiotów na studiach, coś naprawdę niezwykłego.
- 4:33Ta taka dokładność, różne rodzaje liter pisaliśmy nawet
- 4:36takim specjalnym, specjalnie szlifowanym patykiem.
- 4:40Chciałabym wrócić do tego, bo jest w tym coś takiego
- 4:42szlachetnego. Ale nieważne, w tym czasie też
- 4:45alfons został zauważony przez pewnego arystokratę, który
- 4:49zatrudnił go do zleceń związanych właśnie z
- 4:52ornamentami, czy malowidłami na ścianach tego arystokrackiego
- 4:57zamku, więc całą swoją młodość przygotowywał się tak pobocznie
- 5:01do zostania tym wielkim artystą, którego teraz znamy.
- 5:04Ale poza pragmatycznym podejściem do życia, miał trochę
- 5:07takie hejo naleciałości. Bo wierzył w przeznaczenie, i
- 5:11tutaj przytoczę wam 3 przykłady, które stwierdził, że były na to
- 5:15dowodem. Kiedy pierwszy raz zobaczył na
- 5:18żywo obraz malarza Johna umlaufa, poznał go też
- 5:21osobiście. Wtedy porozmawiali przez chwilę
- 5:24i dzięki temu on się upewnił, że.
- 5:27Właśnie może kiedyś zostać wielkim cenionym artystą.
- 5:31Wiecie, to tak, czasami po prostu bywa, że wystarczy jedna
- 5:34odpowiednia osoba, która cię pochwali i w ciebie uwierzy,
- 5:37żebyśmy sami mogli dostać ten wiatr w skrzydła.
- 5:41Drugim podpunktem było przypadkowo spotkany hrabia
- 5:46Queen bellazim, który moi drodzy został jego mecenasem, więc taki
- 5:51nie przypadek zdecydowanie był przełomowym krokiem w jego
- 5:54karierze. Bo jakby hajs i znajomości nigdy
- 5:57nie mogą mu zaszkodzić? Ponieważ hrabia opłacą naukę za
- 6:01granicą muchy, ale też prawda jest taka, że to nie do końca
- 6:05był przypadek, bo ja wyczytałam, że on hrabiego poznał w momencie
- 6:09jak właśnie robił jakieś zlecenie na zamku innego
- 6:12bogacza. Więc może i przeznaczenie, ale
- 6:15na pewno nie przypadek. A trzecim podpunktem, który
- 6:18Mucha wymienił było wykonanie afiszu w 1894 roku dla słynnej
- 6:22aktorki sary Bernard fill, którego zamówienie jakby
- 6:25przyniosło mu ogromną sławę i bogactwo.
- 6:29To chyba jest takie to z najbardziej znanych dzieł
- 6:32właśnie alfonsa muchy, więc to jego zdaniem są 3 rzeczy, które
- 6:36sprawiły, że jego życie potoczyło się tak, jak,
- 6:38powiedzmy sobie zaplanował. Powiem wam, że to jest bardzo
- 6:41ciekawe, że on sobie tak to podsumował, to to jest naprawdę
- 6:46fajna sprawa. Musimy zrobić tak sami, ale
- 6:48dobra, nie ma co ukrywać, że to hrabia był najistotniejszym
- 6:52elementem, ponieważ on miał pieniądze.
- 6:55To on zaproponował muszę sfinansowanie jego edukacji, ale
- 6:58to był bardzo fajny i hojny hrabia.
- 7:00Bo Mucha miał do wyboru, albo Paryż, albo rzym.
- 7:04Bardzo, bardzo przyjemne kierunki na nasze szczęście.
- 7:07Wybrał no nasze ulubione miejsce pełne rozpusty, czyli Paryż.
- 7:12No i w 1887 roku alfons miał wtedy 27 lat.
- 7:15W końcu mógł całkowicie skupić się na edukacji artystycznej, bo
- 7:19jak widać, uczyć się lubił. No ale tego, z czym wiązał swoją
- 7:24przyszłość. I taka jest prawda, a nie
- 7:26czegoś, co może mu się nie. Przydać, no i zawitał do miasta,
- 7:31do miasta pachnącego pieczonymi kasztanami, absyntem, które no
- 7:35było kolebką, najwybitniejszych i najbardziej rozwiązłych
- 7:38artystów całej historii. Tak, moi drodzy, właśnie tak
- 7:42sobie wyobrażam rozpustny Paryż, no mam nadzieję, że wy też
- 7:46czujecie ten zapach wielkiego ego i ambicji noszący się w
- 7:50powietrzu. Mucha, miło opłacone, 2 lata
- 7:53renomowanej Akademii Julian, która była takim miejscem, po
- 7:56którym miało się szansę dostać do najbardziej znanej uczelni,
- 8:02która nazywa się i koń dybuza. Właśnie ta, i wiecie, ta
- 8:08uczelnia po prostu przewija się w każdej książce, która mówi o
- 8:1319 dwudziestym wieku i paryskim mon matr.
- 8:17Ale wiecie, ta Akademia, na którą dostał się początkowo, nie
- 8:20była aż tak restrykcyj. I pozwalała artystom na więcej
- 8:24przestrzeni w poszukiwaniu siebie i działaniu.
- 8:27Chyba po tylu podcastach już wszyscy wiemy, że ten przełom
- 8:30dziewiętnastego dwudziestego wieku był wspaniały, chociażby
- 8:33pod względem sprzeciwu do akademickiego postrzegania
- 8:36malarstwa, bo było bardzo dużo malarzy, którzy łamali
- 8:40konwenanse, no i oczywiście wtedy zaczęły się rozwijać różne
- 8:44nurty, takie jak impresjonizm czy art novu właśnie.
- 8:48Z którego znany jest alfons Mucha.
- 8:50On zatrzymał się tam w mieszkaniu obok Akademii, czyli
- 8:53miał bliziutko pan hrabia, albo w sumie taki trochę dedi hrabia,
- 8:58skoro go sponsorował, dawał mu miesięcznie 200 franków na
- 9:01utrzymanie. To jest ciekawe, bo jak
- 9:03przygotowywałam ten podcast, to mówię do jaśmi, że co to w ogóle
- 9:06za czas, że ludzie ciągle płacili innym za naukę, albo tak
- 9:10jak w poprzednim podcaście mądrian miał zawsze warta i ktoś
- 9:13anonimowo nagle pomagał mu. Sfinansować jego edukacji.
- 9:18W sensie, że nie mogłam zrozumieć, jak to działa, że
- 9:20dlaczego często ktoś, kto robił w teorii, bez żadnych oczekiwań,
- 9:25no bo anonimowo. No ale w sumie w przypadku tutaj
- 9:29alfonsa, no to Mucha odwdzięczał się hrabiemu, pomagając mu w
- 9:32jego zamku. Domniemam, że jednak
- 9:34artystycznie robił mu tam jakieś malowidła.
- 9:36No to jest ciekawe, takie jakby prywatny system stypendialny.
- 9:39Będę musiała się zagłębić w temat, znaczy wiecie no to miło,
- 9:42że ktoś chciał wspierać talent. Ja nie mówię, że nie tylko po
- 9:46prostu. To jest bardzo ciekawe, bo.
- 9:48W naszych czasach nie ma nic za darmo.
- 9:50Z racji, że Mucha nie znał jeszcze francuskiego, to
- 9:53próbował dotrzeć do kręgów artystów z Czech, bo sporo ich
- 9:57tam było i nie ma co się dziwić. Ale też wspaniałe jest to, że
- 10:00Paryż był taki multikulturowy i ludzie sztuki przyjeżdżali tam z
- 10:04całego świata. Wiecie no był swego czasu Włoch
- 10:08modiliani, Hiszpan Picasso, Holender, van gogh.
- 10:12Dużo się tam działo i to wszystko tworzyło niesamowity
- 10:14klimat tych wzgórz, na których powstało tak wiele legend i.
- 10:19Twórców i twórczyń, i tam go wszyscy za młodziaka krytykowali
- 10:23za brak przykładania się do nauki, ale alfons na przykład
- 10:26bardzo szybko nauczył się francuskiego.
- 10:28Nie dziwi mnie to, bo po co sobie ograniczać możliwości?
- 10:32No i po roku w Akademii poszedł na Akademię cala Rosji.
- 10:35Zamieszkał też w dzielnicy Łacińskiej przy rudy josef mery,
- 10:39niedaleko grodu luksemburskiego. I właśnie ta dzielnica stanie
- 10:43się jego domem na kolejne 25 lat.
- 10:45Więc jak kiedyś będziecie w Paryżu, no to miejcie to na
- 10:48uwadze, ale nie uprzedzajmy. Aktów, bo kiedy Mucha miał 30
- 10:51lat, no to hrabia jednak zrezygnował z finansowania
- 10:54edukacji muchy i tak 3 lata mu pomagał.
- 10:57Troszkę to zszokowało alfonsa, ale hrabia nie był wredny, on po
- 11:01prostu chciałby. Alfons w końcu odważył się no
- 11:04uwierzyć w swój talent i chciałby wykorzystał swój
- 11:08potencjał. A jednak, jak wiecie, dostawał
- 11:10te pieniądze od hrabiego, no to było to bardzo bezpieczne i
- 11:14myślę, że rozleniwiające, albo po prostu potrafił ten hrabia
- 11:18dobrze argumentować nie chciał więcej.
- 11:20Na niego pieniędzy, ale w to wątpię.
- 11:22Prawda jest taka, że nagle Mucha musiał zrezygnować z drogich
- 11:25zajęć na Akademii, a co gorsza, już nie było go stać, by
- 11:28przesiadywać w kawiarenkach, w których toczyło się najciekawsze
- 11:32dla niego życie i rozmowy o sztuce rozpuście.
- 11:35Wiecie jak to w tym Paryżu? No ale trzeba przyznać, że on
- 11:38był obrotnym mężczyzną, szybko sobie poradził, tak jak
- 11:42oczekiwał tego hrabia, dostał zlecenia na ilustracje i w końcu
- 11:47sam mógł się utrzymywać. Tutaj też jest polski akcent,
- 11:51ponieważ poznał polskiego malarza, Władysława
- 11:53śliwińskiego. Który doradził mu, by
- 11:56przeprowadził się do lokalu nad restauracją madam Charlotte,
- 12:00który ten lokal znajdował się w samym sercu studenckiego
- 12:03świadka, ale nie był to jego jedyny plus.
- 12:05Ten lokalik słynął z darmowych obiadów dla biednych studentów.
- 12:09Może nie do końca darmowych po prostu madam.
- 12:12Tak lubiła artystów i ludzi sztuki, ceniła ich oddanie i
- 12:16talent, że często zamiast pieniędzy przyjmowała ich szkice
- 12:19czy obrazy w zamian za jedzenie i potem wieszała je na ścianach
- 12:23kawiarenki. I przyznam się, że.
- 12:25Chciałam znaleźć zdjęcia ze środka, ale niestety mi się nie
- 12:28udało. Może w jakiś starych albumach?
- 12:30Nie wiem, ale to bistro taka knajpeczka.
- 12:33Często w ogóle przewija się gdzieś w książkach związanych z
- 12:36mon, man. Myślę, że każdy artysta na
- 12:39przełomie, a oni wszyscy mieli problemy finansowe.
- 12:42No to jadał tam u tej madam Charlotte, ciekawe co jadali,
- 12:46także no, musiało to być niesamowite, klimatyczne, w
- 12:49ogóle miejsce obfite w charyzmatycznej zdolne
- 12:52osobowości albo też osobliwości. Swoją drogą chętnie
- 12:56przeczytałabym taką książkę. O tym adam Charlotte nie ma
- 12:59takiej. Sprawdzałam, a pewnie jako
- 13:01naczelna wykarmiaczka przyszłych artystów znała historie, które
- 13:04mogłyby i nas zawstydzić jej zaskoczyć.
- 13:08Kurde, ale to by była fajna sprawa, też trzeba to odhaczyć.
- 13:12Jak kiedyś wpadnę do Paryża. Dzięki przeprowadzce Mucha
- 13:15poznał dużo więcej ciekawych, istotnych ludzi, którzy mogli go
- 13:19inspirować i wymieniać się swoimi spostrzeżeniami o życiu
- 13:23czy też o technikach, o nowych nurtach.
- 13:26Przecież oni wszyscy tam próbowali wyjść poza ramy i
- 13:29łamać schematy. Myślę, że większość jednak więc
- 13:32takie rozmowy musiały być inspirujące i motywujące dla
- 13:36wielu. Wiecie?
- 13:36No dla mnie osobiście to bardzo ważny element.
- 13:39Nie ma nic wspanialszego niż ktoś, kto może nas inspirować i
- 13:43zaskakiwać, co nie jest wcale takie łatwe do znalezienia dla
- 13:49alfonsa było to też miejsce, w którym mógł dowiadywać się o
- 13:52najnowszych ploteczkach. A wiecie, no to wtedy było
- 13:55troszkę utrudnione, a te ploteczki były istotne.
- 13:58Kto co, gdzie jakaś wystawa jakiś mecenas?
- 14:01No i to wielokrotnie było podnoszone właśnie we wszystkich
- 14:05artykułach. Ale ja chciałem się dowiedzieć
- 14:07jakich ploteczkach tak dokładniej oczywiście nikt się
- 14:10na tym nie skupia. I powiem wam że kurczę ci
- 14:13biografowie to skupiają się tylko na malowaniu i na okresach
- 14:15i nurtach. A gdzie w ogóle to całe ludzkie
- 14:17mięcho? Co nas tak frapuje i to nie
- 14:20frapuje tylko dlatego że lubimy takie art?
- 14:22Ploteczki, ale dlatego. Że jakby te całe niuanse życiowe
- 14:27takie prywaty, no to one kształtują tych artystów.
- 14:31Których potem oglądamy w galeriach sztuki.
- 14:33Wiecie dobrze, że dla mnie artysta to nie jest tylko jego
- 14:36dzieło, to jest wszystko cały on.
- 14:38Historie, które przeżył wszystko, co robił złego i
- 14:42dobrego. No to jest dla mnie tak
- 14:44oczywiste. I tutaj pierwsze wielkie
- 14:46zaskoczenie, które już zaspoilerowałam ich jaśmin,
- 14:50ponieważ Mucha właśnie w tym momencie poznał pola.
- 14:53Gugę. To paul pierwszy raz zamieszkał
- 14:55w tym miejscu, on też zawsze miał problemy z pieniędzmi.
- 14:59Raczej z ich brakiem, ale tak naprawdę na bardzo złym poziomie
- 15:02zawsze tylko myślał o sławie, o pieniądzach.
- 15:05Najbardziej tylko pieniądzach. Tutaj się poznali.
- 15:08Właśnie w tym miejscu, na madam Charlotte nie jest jasne, czy
- 15:13właśnie u niej w knajpeczce czy może jednak po prostu dlatego,
- 15:17że byli sąsiadami, ale ten fakt mi trochę umknął.
- 15:20Ja wiem dlaczego, bo pisałam książkę o polu gugę i ten okres,
- 15:24kiedy on tam mieszkał, to była dosłownie chwilka, naprawdę mało
- 15:28istotna. Bo on szykował się wtedy na
- 15:31wyjazd w poszukiwaniu swojego raju na ziemi, więc no to był,
- 15:35to zawsze jest gdzieś tam pomijane w tych biografiach, ale
- 15:38to co wiem to że chłopcy szybko się ze sobą zaprzyjaźnili.
- 15:41Takich art. Par było sporo. w Paryżu to
- 15:44całkowicie. No nie wiem, zrozumiałe, bo kto
- 15:46jak nie drugi artysta w potrzebie cię zrozumie, czy też
- 15:49pomoże, ale mieli wiele wspólnego.
- 15:52Oczywiście poza stricte sztuką i miłością do niej.
- 15:55Obaj uwielbiali muzykę. Jeden i drugi grał na różnych
- 15:58instrumentach i z tego braterskiego romans.
- 16:02Jest nawet kilka zdjęć, które robił sam muham.
- 16:05Na przykład portret Google, który gra na czymś, co dla mnie
- 16:09albo mi przypomina pianino ale nim nie jest.
- 16:12Jestem pewna, że to była jakaś inna dziwna nazwa, ale to jest
- 16:15podcast o sztuce, albo o sztukach wizualnych, a nie o.
- 16:18Natomiast instrumentów także wróży się nie obrażać.
- 16:21Kolejną rzeczą, która ich łączyła, były fill, były jakby
- 16:24tematy mistycyzmu, okultyzmu czy interesowali się symbolizmem,
- 16:29więc znaleźli tę wspólny język. Nie trwało to zbyt długo.
- 16:32W sensie ta ich relacja. Mimo że stworzyli tam kilka
- 16:35swoich portretów, ale Google wyjechał na taiti, więc ich
- 16:39przyjaźń na 2 lata została wstrzymana do czasu, aż.
- 16:43No jakby po pierwszym niepowodzeniu pol wrócił do
- 16:46Paryża i znowu dzielił wspólnie pracownię z muchą jadali u
- 16:50madam, również na krótko, bo jakby pol już nie potrafi się
- 16:55odnaleźć w Europie, szczególnie w Paryżu.
- 16:58Ich drogi całkowicie rozeszły się, kiedy gugę już na zawsze
- 17:01opuścił Europę, by zamieszkać na ziemi obiecanej.
- 17:05No i kiedy on tam na tym taiti, robił obrzydliwe rzeczy z
- 17:08nieletnimi dziewczynkami. No to dla muchy przyszedł czas
- 17:11chwały i przełomu, którego zresztą za życia gugę nigdy nie
- 17:15doświadczył. Był 1894 rok, kiedy aktorka sara
- 17:18Bernard szukała kogoś, kto wykonałby jej plakat do sztuki
- 17:22gismonda, ponieważ poprzedni lustrator odwalił fuszerkę.
- 17:25No to trzeba po prostu nazwać wprost.
- 17:28Zresztą żaden z jakimiś współpracowała, nie potrafił
- 17:31oddać jej charakteru. I Mucha, moi drodzy, stworzył
- 17:36arcydzieło zamiast typowej takiej kwadratowej formy
- 17:40plakatu. On umieścił go w prostokącie,
- 17:43żeby uzyskać efekt wydłużenia postaci bernadet.
- 17:46Ale wiecie, on to zrobił z rozmachem praktycznie jeden do
- 17:49jednego wielkości Kobiety, więc robiło to wrażenie.
- 17:53Jak większość ogromnych rzeczy i on zamiast tych krzykliwych
- 17:57kolorów, które zazwyczaj były używane, by zwrócić uwagę
- 18:00przechodniów, wiecie, na tych wszystkich banerach i plakatach
- 18:03afiszach alfons używał. Danych i delikatnych kolorów.
- 18:07Całość, tak zachwyciła sary, że nie mogła oderwać oczu od
- 18:10plakatu. Bardzo mnie boli mówić plakat.
- 18:13To była litografia, ale bądź co bądź, no było to dzieło sztuki,
- 18:16a wiem, że plakat no to zawsze, no wiecie, no to jest forma
- 18:19przedruku, więc nigdy nie stoi na równi sn z oryginalnym na
- 18:23przykład dziełem na fill blejtramie.
- 18:26Według oczywiście fill specjalistów od sztuki sn, dodam
- 18:30tutaj i właśnie wtedy się zaprzyjaźnili i podpisali
- 18:33kontrakt na 5 albo 6 lat. To zależności.
- 18:36Zależności od źródła, który mówił o tym, że Mucha będzie
- 18:39wykonywał nie tylko plakaty, ale i dekoracji i kostiumy, bardzo
- 18:43fajna praca i w sumie już miał doświadczenie z lat
- 18:46nastoletnich, kiedy pracował w teatrze wiedeńskim.
- 18:49Sn, ta znajomość w ogóle, no i praca stała się jego przepustką
- 18:53do światowej sławy. Sn.
- 18:54W tym okresie w Paryżu zorganizowano 2 indywidualne
- 18:57wystawy dzieł alfonsa sn fill w 2 różnych galeriach i w 1900
- 19:02roku Mucha wziął udział w paryskiej wystawie świata.
- 19:06Czyli znowu ogromny sukces. Tutaj już szybko poszło i to co
- 19:10najciekawsze, to nawet powstało takie określenie jak lestel
- 19:13Mucha. No musicie wybaczyć, ale ja mam
- 19:15wręcz ciarki, kiedy o tym mówię. To musi być niezwykłe uczucie,
- 19:19kiedy nagle się okazuje, że to, na co pracowaliście tyle lat w
- 19:23końcu przyniosło owoce może nie aż tyle lat, ale no trochę to
- 19:26potrwało i to co istotne, to Mucha był wszechstronnym
- 19:30artystą, bo poza malarstwem zajmował się też ilustracją,
- 19:33kostiumami. A nawet, moi drodzy biżuterią,
- 19:35projektował też biżuterię. Wiem, że też rzeźbił.
- 19:38Te rzeźby są pomijane, ale też dostawał za nie nagrody.
- 19:41Właśnie w tamtych czasach, kiedy mieszkał w Paryżu i zapewne
- 19:44robił to ze względu na pieniądze.
- 19:46Początkowo jakby w dużej mierze, ale w końcu no taka
- 19:50dywersyfikacja swojego biznesu trochę na tym polega.
- 19:53Poza tym chciał próbować wielu rzeczy nie musiał się
- 19:55ograniczyć. Jakby ograniczenia są najgorsze,
- 19:58tak mi się wydaje. No i współpraca z sarą była dla
- 20:00niego bardzo inspirująca. Widać, że pokazała mu, że można
- 20:05robić dużo więcej niż przeciętny człowiek.
- 20:08W ogóle ludzie paryskiego wzgórza kochali sarę nie bez
- 20:11powodu, bo ja w ogóle o tym nie wspomniałam.
- 20:13Dlaczego? Jakby dzięki współpracy z sarą
- 20:15to wszystko tak szybko poszło. Nie dość oczywiście on był
- 20:18zdolny, ale sara to była ikona tamtych czasów, ikona teatrów,
- 20:23ikona kina. To było coś absolutnie
- 20:26niesamowitego. Ludzie uważali ją za magiczną,
- 20:29że ona była jednym z najistotniejszych elementów
- 20:32montandr. Fajnie, że to właśnie ona.
- 20:35Odnalazła w. Muszę ten jego talent i tę
- 20:38iskierkę takiej inności, tego, czego nie mieli inni,
- 20:42ilustratorzy czy malarze, bo zwyczajnie była po prostu
- 20:46autorytetem dla ludzi, więc to na pewno było bardzo przydatne.
- 20:49Ale to, co też mnie zaintrygowało, no to fakt, że
- 20:52nikt przed muchą nie potrafił uchwycić jej duszy i charyzmy,
- 20:56że ten plakat, dzięki któremu zyskał sławę, jest tak
- 21:00wyjątkowy. Dlatego, że był praktycznie
- 21:02realnych rozmiarów aktorki. Na lot musz wspominałam.
- 21:06Umieścił ją też na tle ornamentów delikatną i
- 21:08majestatyczną. No i na pewno nie zdziwi was
- 21:11fakt, że od razu zaciekawiła mnie ich relacja.
- 21:14No bo w końcu rozpustny Paryż tak, Mucha był 16 lat młodszy od
- 21:18niej nie ma. Wiele informacji, ale podobno
- 21:22sara i Mucha byli postrzegani jako bratnie duszę.
- 21:25Istnieją nawet zdjęcia i obrazy, które przedstawiają ich oboje
- 21:28pracujących w swoich pracowniach.
- 21:31Oboje też bardzo dobrze rozumieli, że secesja
- 21:34kwestionuje to, czym może być sztuka piękna.
- 21:36Oboje wierzyli, że sztuka ma zdolność i obowiązek
- 21:39komunikowania się, i oboje wiedzieli, co się sprzeda, ale
- 21:43wynieśli sztukę ponad to, co czysto komercyjne i może możliwa
- 21:47była taka inspirująca relacja bez namiętności, ale.
- 21:50Ale tego nigdy już się nie dowiemy, a wielka szkoda, bo
- 21:54uważam, że to jest no swego rodzaju magia.
- 21:57Kiedy masz drugą osobę, która cię tak inspiruje, po prostu do
- 22:02robienia niesamowitych rzeczy i po prostu ciągnie cię w górę.
- 22:05Ja wiem, że tu patosem leci, ale moi drodzy, to jest coś rzadko.
- 22:10No, spotykanego. Naprawdę.
- 22:12Ja nie mówię tylko o romantycznych oczywiście
- 22:14relacjach, ale w tym przypadku kurczę.
- 22:17Dziś mnie doszły słuchy, że oni mogli mieć jakieś romanse.
- 22:20No, może jeszcze kiedyś do tego. Dotrę i też tutaj się
- 22:24zastanawiałam. A propos tego, czy to Mucha był
- 22:28jakby osobą, która zapoczątkowała art nuvo.
- 22:31Ale no na logikę nie dlatego, że to secesja i byli artyści przed
- 22:37nim. Ja wiem też, że Mucha nie lubił
- 22:39określać się mianem żadnego jakby nurtu dlatego, że on
- 22:43właśnie lubił bawić się różnymi typami.
- 22:46Zresztą potem też zmienił sobie. Styl, wiem, że do artnu zalicza
- 22:51się na pewno ekspresyjna linia takich malarzy, jak właśnie paul
- 22:55gugę czy onride tulu lot reg. Oczywiście było dużo więcej, no
- 23:00bo był przecież gustaw klimt, który najbardziej.
- 23:03Kojarzy się z secesją, no ale może bym wam wyjaśniła, czym w
- 23:08ogóle jest art nuvo. No bo tak by wypadało dodać coś
- 23:11do naszego art. Słowniczka artynu wo to jest po
- 23:14prostu inna francuska nazwa dokładnie tej samej epoki w
- 23:18sztuce. No i ten styl to jest oczywiście
- 23:21przełom, dziewiętnasty, dwudziesty wiek, on narodził się
- 23:24we Francji, rozprzestrzenił się potem po Europie i to były
- 23:28płynne wzory, z linearną dekoracją, i z motywami
- 23:31roślinnymi. Fill, które były inspirowane
- 23:33przyrodą. Fill.
- 23:35Oczywiście możemy zobaczyć tam też owady, kwiaty.
- 23:38Styl secesyjny można rozpoznać bez żadnego trudu.
- 23:41Jest bardzo charakterystyczny, jest bardzo zdobiony.
- 23:44Wiecie, opiera się na takich powtarzalnych motywach.
- 23:47No i właśnie alfons Mucha to jest esencja artnuvo, to jest
- 23:51linearność, ornamentyka, kwiecistość.
- 23:54To wszystko tworzy charakterystyczny styl, styl
- 23:57panamuchy, chociaż śmieszniej by było, jakbym powiedziała styl
- 24:00alfonsa. Na przykład i przyznacie, że od
- 24:03razu patrząc na jego dzieło, wiadomo, że to on, a dla mnie to
- 24:06jeden z ważniejszych argumentów wybitnych artystów.
- 24:10Naprawdę? Z ważniejszych elementów.
- 24:12No i wiecie alfons był tak rozpoznawalny i był specjalistą.
- 24:18W tej całej ornamentyce, że w 1902 roku wydał książkę.
- 24:21Był to taki podręcznik fill instruktażowy taka encyklopedia
- 24:26przewodnik przeznaczony dla rzemieślników, w którym opisany
- 24:30był proces projektowania i adaptacji prac do rozmaitych
- 24:33przedmiotów. Także świetna sprawa.
- 24:35Podobno podręcznik odniósł spektakularny sukces wśród
- 24:39studentów. Do projektowania i malarzy, ale
- 24:43rozszedł się jak ciepłe, nie tylko w Europie, ale także w
- 24:46Stanach Zjednoczonych, do których zaraz wspólnie się
- 24:49wybierzemy, bo muszę jeszcze wspomnieć o pewnej rzeczy.
- 24:52Mucha tworzył swoje arcydzieła głównie na podstawie zdjęć
- 24:56swoich modelek i to jest ciekawe, że wykorzystywał
- 24:59zdjęcia, bo przecież od lat wszyscy na uczelniach i
- 25:02akademiach mówią, że tworzenie ze zdjęć to jest wielki błąd.
- 25:06Że trzeba malować szkicować, rysować z natury.
- 25:10No i wiecie, jest w tym ogrom prawdy, dlatego że całkiem
- 25:13inaczej maluje się z czegoś, co jest realne, co jest 3.
- 25:18DA coś innego z po prostu płaskiego zdjęcia?
- 25:22Więc jak jesteście młodzi i uczycie się dopiero rysunku, to
- 25:25pamiętajcie, że no jednak nie wszyscy jesteśmy alfonsami muchą
- 25:30i wypada jednak. Szkicować z realnych
- 25:33przedmiotów, a nie ze zdjęcia, ale dla niego było to szybsze i
- 25:36łatwiejsze. On też potrafił już rysować.
- 25:38Wiecie z żywych modeli czy z martwych natur?
- 25:42Ponieważ jakby jeden dzień pracy w studiu pozwalał mu chwycić
- 25:46modelkę w kilku pozach, dzięki temu, że zrobił jej zdjęcia.
- 25:49I jeśli porównamy fotografie z obrazami, możemy z całą
- 25:53pewnością stwierdzić, że prace muchy były bardzo komplementarne
- 25:57dla kobiet. Któremu pozowały.
- 25:59I tak naprawdę ta twarz Kobiety nie miała większego znaczenia,
- 26:03bo ten wizerunek przyszłej postaci na obrazie rodził się
- 26:06wyłącznie w jego wyobraźni, a zdjęcia służyły jedynie jako
- 26:10szkickom pozycji. No i wiadomo, jakichś tam
- 26:13różnych póz, które one przyjmowały.
- 26:15No i jak zaczęłam czytać o alfonsie, to pomyślałam, że
- 26:18będzie to rozpustne bailando bez trzymanki.
- 26:22Ale chyba nie. Co prawda piękności otaczały
- 26:25alfonsa, ale jego serce było zamknięte domniemam, że albo
- 26:29zostało złamane i nikt tego nie opisał, albo to bardziej
- 26:32możliwe. Skupiał się na sztuce.
- 26:35Oczywiście, korzystał z uciech mountrum, tylko na przykład
- 26:38swoje kochanki nazywał kobietami na wyciągnięcie.
- 26:42Ręki, więc nie wiem, czy on myślał, że one są takie chętne,
- 26:45czy były takie chętne, czy po prostu faktycznie ten Paryż
- 26:48cały. To była jedna wielka rozpusta,
- 26:51na co zapewne liczymy, jeżeli chodzi oczywiście o opowieści do
- 26:54podcastu, które wtedy są trochę bardziej pikantne.
- 26:58Z tego co udało mi się wyszpiegować i w researchować,
- 27:01to spotykał się z dwudziestoletnią gosposią i
- 27:04modelką. Luis była też czarująca, jeen,
- 27:07taka córka bogatego producenta farb.
- 27:10I delikatna bert, z którą miał niezobowiązujący romans przez 8
- 27:15lat. Dosyć komicznie czyta się
- 27:19zdanie. Niezobowiązujący romans przez 8
- 27:23lat, czyż nie? Nawet nie będę tego komentowała,
- 27:26bo nawet mi się nie chce. Ale prawda jest taka, że to
- 27:31czterdziestego trzeciego roku życia.
- 27:33No nie potrafił znaleźć we francuskich kobietach niczego,
- 27:37co byłoby zgodne z jego słowiańską duszą.
- 27:40Po prostu miał swoje upodobania. Jak my wszyscy.
- 27:43W 1902 roku alfons Mucha wybrał się ze swoim przyjacielem.
- 27:46Uwaga. Augustę rodę na wielką wystawę
- 27:51na Słowacji. Czy kolejny raz mogę się jarać,
- 27:54że oni wszyscy się znali? Co prawda rodę też miał wiele za
- 27:58uszami, jeżeli jeszcze nie znacie historyjkami oklo del
- 28:01rzeźbiarki, to polecam posłuchać bo to jedna z najbardziej
- 28:05smutnych i wzruszających historii, o jakich wam
- 28:08opowiadałam w niewinnej sztuce. No ona właśnie była kochanką
- 28:12Augusta rodę bardzo źle skończyła.
- 28:16Zamknięto ją w szpitalu psychiatrycznym na 30 lat.
- 28:19Także polecam naprawdę jeden z ciekawszych podcastów z
- 28:23ciekawszą historią. Każdym razie w Narodowym teatrze
- 28:26w Pradze odbyła się gala na cześć rodeo, no bo rodę był
- 28:29zasłużonym, bardzo znanym i wybitnym rzeźbiarzem.
- 28:33I tutaj zaczyna się historia Wielkiej miłości muchy i jego
- 28:36wybranki. To właśnie w tym teatrze, na tym
- 28:39spotkaniu. Spotkali się pierwszy raz.
- 28:41On, alfons Mucha, genialny Mistrz bellepock i ona Marii
- 28:47hici, głowa, artystka, która dopiero co zaczynała swoją
- 28:51przygodę ze sztuką. Studiowała wtedy w szkole sztuk
- 28:55stosowanych w Pradze, podczas gdy oczy całej widowni były
- 28:59zwrócone na rodę. Marii, przyglądała się
- 29:02malarzowi, którego obrazy podziwiała, ale jeszcze nic się
- 29:05nie wydarzyło, tylko po prostu pierwszy raz gdzieś tam się fill
- 29:09zobaczyli. Rok później spotkali się w
- 29:12Paryżu, do którego Marii wpadła z rodzicami rodziną.
- 29:16Jej wujek tak notabene słynny czeski historyk sztuki zgodził
- 29:19się na pomysł swojej siostrzenicy, aby wziąć lekcje
- 29:22sztuki u mistrza. Tym czasie Mucha wykładał na
- 29:26Akademii kola Rosji. To już był ten etap jego
- 29:29kariery. No i co mam powiedzieć?
- 29:31No Mucha się zakochał po same uszy.
- 29:34Tak, to była, że wystarczy po prostu chwila i wiecie, że to
- 29:37jest ta odpowiednia osoba, boże romantyczna.
- 29:42Marika się włączyła, ale pamiętajcie, że ja zawsze
- 29:43podcast nagrywam późno w nocy i przy świecach, więc no jest to
- 29:47klimat. Oczywiście nie dziwi was to, że
- 29:49dziewczyna była 20 lat młodsza od niego.
- 29:53Ja nie wiem, czy istniał jakikolwiek malarz, który miał
- 29:55partnerkę w swoim wieku. Nie mam pojęcia, o co chodzi,
- 29:58czy o to, że oni tak bardzo byli niedojrzali, czy może starsze
- 30:02Kobiety były już zajęte, zamężne.
- 30:05W każdym razie oni spotykali się rano na zajęciach w Akademii.
- 30:09No bo przecież ona uczęszczała na jego zajęcia, a resztę dnia
- 30:12spędzali razem na spacerach, na rozmowach i przesiadywaniu w
- 30:16kawiarenkach pewnie. Patrzeniu sobie głęboko w oczy
- 30:19również odnalazł swoją bel dam, a jego marzenia o czeskim sercu
- 30:24czeskiej panny spełniły się. No nie ma co ukrywać i bardzo
- 30:28chciał się żenić, ale z racji, że zdobył już ogromną sławę w
- 30:31Europie, chciał spróbować sił za wielką wodą.
- 30:35Ale też znalazłam historię, że z racji, że często pomagał swoim
- 30:38przyjaciołom w potrzebie, tracił dużo pieniędzy.
- 30:41A jednak już te wszystkie zlecenia reklamowe na ilustracje
- 30:44i TP nie wystarczały, a Ameryka pozwoliła mu.
- 30:48Na podreperowanie budżetu i znalezienie nowych zleceń i
- 30:51klientów. I muszę tylko wam powiedzieć, że
- 30:54to też jest bardzo ciekawe, bo jakimi skurczybykami ci artyści,
- 30:58by nie byli zazwyczaj wobec swoich kobiet albo generalnie
- 31:02kobiet, to wobec przyjaciół innych artystów byli bardzo
- 31:06lojalni, bardzo pomocni. Tam, czy ktoś miał pieniądze czy
- 31:09nie, to zawsze sobie pomagali. A jak ktoś się dorabiał, to
- 31:12faktycznie był skory do. Pomocy tym biedniejszym, którym
- 31:16się nie do końca powiodło w życiu.
- 31:18Więc no jest jakiś jeden plus poza ich talentem, no ale co do
- 31:22naszych gołąbeczków no to ślub musiał być przełożony, bo w 1904
- 31:27roku Mucha wyruszył do Nowego Jorku.
- 31:30Miał też nadzieję na bardziej ambitne projekty, nie tylko te
- 31:34komercyjne. Właśnie ilustracje czy
- 31:36projektowanie czegokolwiek. I faktycznie chciał skupić się
- 31:41na sztuce i na bankiecie słowiańskim. w Nowym Jorku
- 31:45poznał Charles sacrina, który był biznesmenem, filantropem i
- 31:49milionerem, ale również był ogromnym fanem kultury
- 31:52słowiańskiej. I on pomógł mu sfinansować
- 31:55projekt, który mnie właśnie zachwycił.
- 31:58To tych obrazach mówiłam na samym początku.
- 32:01Co mi jaśmina wysłała projekt pod tytułem the slave epik Jezus
- 32:06to jest taka cudowność, ale jest tego, Polska nazwa epopeja
- 32:09słowiańska. Chyba tak się nazywa, więc jak
- 32:13wstawię wam zdjęcia z Muzeum, żebyście zobaczyli skalę, bo
- 32:17każdy obraz ma 8 m x 6 m 8 m x 6, kolosy normalnie.
- 32:23Muszę powiedzieć no biegery z beter w tym przypadku.
- 32:26Ale dla porównania, na przykład bitwa pod grunwaldem mierzy 4
- 32:29coś na 9 coś więc fill, no to jest, żebyście zobaczyli po
- 32:35prostu tę skalę. Ja oczywiście, na grupę dla
- 32:37patronów stawię wszystkie obrazy, a na Instagrama tylko
- 32:40tam kilka. Ile się zmieści, żebyście też
- 32:42oczywiście mogli sobie podpatrzeć, jak ja je oglądałam,
- 32:46to byłam, no otumaniona ich precyzją i światłem.
- 32:49Byłam też zszokowana, że jest to alfons Mucha, bo jednak kojarzył
- 32:52mi się tylko z tym jednym bardzo fill, z dobrym stylem.
- 32:57Od razu zaczęłyśmy rozkminiać, że te ogromne obrazy wyglądają
- 33:02trochę. Nawet nie trochę mocno
- 33:04fotograficznie. Teraz już wiem dlaczego, skoro
- 33:06alfons wspomagał się właśnie robieniem zdjęć i z nich malował
- 33:11obrazów jest 20 i zdecydowanie chce zobaczyć je na żywo w
- 33:15Pradze. Byłam lata temu gdzieś na
- 33:17jakiejś wycieczce szkolnej. Wręcz się to nie liczy, więc
- 33:20muszę nadrobić, jak ktoś z was był, to dajcie mi proszę znać
- 33:24jak wrażenie albo wyślijcie mi jakieś zdjęcia, bo ja bardzo
- 33:26lubię, jak. Użyjecie, nie zabieracie ze
- 33:29sobą, że chociaż mi wysyłacie zdjęcia, nawet nie wiecie, ile
- 33:31mi to sprawia. Frajdę naprawdę i tak jak sobie
- 33:34patrzyłam na te zdjęcia z galerii, no to muszę przyznać,
- 33:38że można je oglądać godzinami, bo jest to no epopeja
- 33:42słowiańska, czyli historia przedstawiająca mitologię i
- 33:45historię Czech, ale też innych ludów słowiańskich.
- 33:49To są takie, wiecie najbardziej znaczące wydarzenia w historii,
- 33:51więc na każdym bardzo dużo się dzieje i myślę, że.
- 33:55Taki jeden obraz zajmuje kilkadziesiąt minut, żeby w
- 33:58ogóle dojrzeć, co się na nim dzieje.
- 34:00No ale dobrze, na chwilę koniec tych zachwytów.
- 34:02Bo żeby opisać te 20 obrazów, jakby każdy po kolei, no to
- 34:06musiałabym nagrać oddzielny podcast.
- 34:09Może taki nagram, kiedy będę już jechała do tej Pragi, żebyśmy
- 34:12tak wszyscy mieli podcaści do posłuchania, jak będziemy w tym
- 34:15muzeum. Wróćmy do miłości.
- 34:19Kiedy alfi był w Nowym Jorku, to regularnie pisał do swojej
- 34:22narzeczonej listy. Wyznał, że kiedyś, w wieku 16
- 34:26lat, był zakochany, ale choroba odebrała życie tej dziewczynie i
- 34:29bardzo ciężko to przeżył. Ale mam też fragment listu do
- 34:33maruśki, bo tak ją pieszczotliwie nazywał, uwaga,
- 34:36czytam mój aniele, jakże Jestem wdzięczny za twój list wiosna
- 34:40zagościła w mojej duszy, rozkwitły kwiaty.
- 34:43Jestem tak szczęśliwy i chcę wybuchnąć, płaczem, śpiewać,
- 34:47przytulić świat. No jakbym ja dostała taki list,
- 34:52to też bym wybuchła płaczem ze śmiechu.
- 34:55Ale dobra, mam jeszcze jeden, nie krytykujmy.
- 34:57Jak pięknie i satysfakcjonująco jest żyć dla kogoś, zanim cię
- 35:01poznałem. Miałem tylko jedną świętą rzecz,
- 35:04naszą ojczyznę, a teraz również dla ciebie, moja droga
- 35:07postawiłem ołtarz i czczewa sobie romantyk z tego muchy.
- 35:12No przeczytałabym. Trochę więcej tych listów, skoro
- 35:15byli tak w sobie zakochani. Ale to jest bardzo urocze, bo
- 35:18jak wam mówiłam, większość tych artystów było dupkami, więc
- 35:23miło, że po prostu miał. Bo on z tą maruśką był forever
- 35:26na zawsze. Już moi drodzy, więc piękna
- 35:28romantyczna historia. Pobrali się 10 czerwca.
- 35:32W 1906 roku w Pradze. Ceremonia ślubna odbyła się w
- 35:36kaplicy klasztoru świętego rocha na strachowie.
- 35:39On miał wtedy 46 lat, ona 23. I widzę, że on sam zaprojektował
- 35:44swojej ukochanej pierścionek zaręczynowy.
- 35:47To jest dopiero fajny i romantyczny gest, ponieważ on to
- 35:50lubił. On to umiał i to było coś
- 35:53jedynego w swoim rodzaju. Zapewne jakich.
- 35:55Miłość po miesiącu miodowym wrócili do Stanów przez jeden
- 36:00semestr. Był profesorem w art Institute
- 36:02of Chicago, potem pracował w philadelphia School of art,
- 36:06potem. Wrócili jakby do Nowego Jorku,
- 36:09bo uczył lustracji i projektowania w New york School
- 36:12of applight design for Woman, a poza tym miał też wiele zleceń,
- 36:16takich jak dekoracja wnętrza niemieckiego teatru w Nowym
- 36:19Jorku. Stworzył też 5 ozdobnych obrazów
- 36:22panelowych, zaprojektował kurtyny sceniczną i namalował
- 36:25murale, więc miał ręce. Pełne roboty miał też nazwisko,
- 36:30więc jakby chętnych było bardzo dużo.
- 36:32W 1909 roku urodziła się córka pary Jarosława, która później
- 36:37poszła w ślady rodziców i została artystką.
- 36:39Jakby mimo wielkich sukcesów, które odnosił w Stanach, Mucha
- 36:43był jednak patriotą, kochał swój kraj i on chciał do niego
- 36:47wrócić. Niedługo potem zaproponowano mu
- 36:49zlecenie namalowania murali we wnętrzu nowego ratusza w Pradze.
- 36:54To był jakiś 1910 rok, kiedy Charles craine wyraził zgodę,
- 36:58żeby sfinansować właśnie projekt słowiańskiej epopei ten
- 37:02milioner. Co wam o nim wspominałam?
- 37:04I z racji, że zlecenie było ogromne, bo on tam przez
- 37:07kilkanaście lat je potem wykonywał.
- 37:09No to mogli razem wrócić sobie z rodziną do Czech i cieszyć się
- 37:12domem i projektem artystycznym, bo ja wyczytałam, że Mucha o tej
- 37:17epopei słowiański to. Marzył od chyba 10 lat, tylko
- 37:22wiecie, no, nie było czasu. To było na ogromną skalę jeżeli
- 37:25chodzi o finanse, więc to, że wyjechali do Nowego Jorku, no to
- 37:28faktycznie mu pomogło znaleźć sponsora, który był po prostu
- 37:32absolutnie oszołomiony kulturą słowiańską, więc super, że
- 37:37spotkały się takie 2 postaci. No i wiem, że nie powinnam
- 37:41wracać do tych wielgachnych obrazów.
- 37:44Znowu, ale natrafiłam na zdjęcie modeli w sensie ludzi, którzy
- 37:48pozowali przez 14 lat. Munkowi znaczy munkowi muszę.
- 37:54Do tych ogromnych epopei byli to lokalni ludzie i dzień pracy
- 37:58wyglądał tak, że codziennie alfons wstawał o piątej rano i
- 38:03przez 9, 10 godzin dziennie był na rusztowaniu niczym Michała
- 38:07anioł. Ale robił sobie krótkie przerwy,
- 38:09ale bardzo rzadko. Generalnie nie tracił czasu na
- 38:12pierdoły. Ja bardzo lubię, jak się
- 38:14dokopuję. Właśnie do ciekawostek, jak
- 38:16wyglądał ich dzień pracy. No i wiecie co?
- 38:19Jedna rzecz jest wspólna we wszystkich artystach, którzy
- 38:22teraz nazywani są geniuszami. Oni pracowali bardzo dużo.
- 38:27To nie było tak, że ten talent po prostu na pewno był z
- 38:31niebios. Przyszedł, ale po prostu.
- 38:33To była ciężka praca i cały czas wymyślali coś nowego.
- 38:37Kształtowali się w tym kierunku, więc no, możemy tylko brać z
- 38:40nich przykład. I oczywiście to, co też mi się
- 38:42spodobało. No to zarówno córka, jak i żona
- 38:45mu pozowały. Maruśka to jest modelką dla
- 38:48większości tych damskich postaci w tej serii. 20 obrazów.
- 38:52Czasami jak potrzebował jakiś skrót anatomiczny, to zamiast
- 38:55czekać na pracowników, to prosił córkę, żeby wygięła się
- 38:58odpowiednio tak jak ta postać, którą miał namalować, ale też
- 39:01czym starsza była ta jego córka. No to powierzano jej mieszanie
- 39:04na przykład farb. A to nie jest wiecie.
- 39:07Łatwa sprawa. I podawanie ojcu tych farb, ona
- 39:11też wytaczała tła i robiła szkice, czasami malowała takie
- 39:15mniej istotne elementy, jakieś tam wiecie, obszarów na
- 39:18płótnach. Wiele lat później, po drugiej
- 39:20wojnie światowej Jarosława aktywnie uczestniczyła w
- 39:23renowacji płócień słowiańskiej epopei.
- 39:26No tak naprawdę nie było drugiej osoby, która by tak dobrze znała
- 39:29te obrazy jak właśnie ona, która jakby dorastała, kiedy one
- 39:33powstawały i. Współtworzyła je i od razu
- 39:36przypomina mi się książka o edwardzie dwurniku, naszym
- 39:39drogim, który mówił o tym, że ich jakby jego córka często
- 39:44siedziała z nim w pracowni. On pozwalał jej bazgrać
- 39:46dosłownie. Na każdym płótnie, na którym
- 39:49chciało, ale to zazwyczaj był gdzieś dół płótna i on tego nie
- 39:51zamalowywał, to po prostu było elementem jego obrazu.
- 39:55Fajnie, że nie mieli z tym problemu.
- 39:56To dosyć takie czułe podejście, szczególnie właśnie w
- 39:59perspektywie wielu artystów, którzy dzieci swoje własne mieli
- 40:03głęboko gdzieś. No jak Picasso czy gubię,
- 40:07chociaż lista jest dużo dłuższa. Pamiętacie, jak opowiadałam wam
- 40:10ostatnio o mądrianie, że on przyspieszał schnięcie farb
- 40:13olejnych, naftą, co spowodowało ich kruszenia obecnie no to na
- 40:17przykład. A był, no kurde, spryciarzem to
- 40:20trzeba przyznać, bo on wiedział, że takie wielkie dzieła będą
- 40:23transportowane w rolkach zwinięte.
- 40:26Więc on korzystał z temper z farb jajecznych.
- 40:29To jest ekstra ciekawostka, bo jakby wiecie, przewidywał
- 40:33kolejne ruchy, a nie, że tylko namaluje obraz i nieistotne, co
- 40:36się z nim potem wydarzy. Alfonsowi urodził się też syn
- 40:40yeari i tutaj jest zabawna historia, znaczy zabawna, taką
- 40:43opisywali. No ale zobaczymy, bo wielu
- 40:46myślało, że on miał kilka córek. A prawda jest taka, że w tamtym
- 40:49momencie była moda na ubieranie chłopców, sukieneczki i w
- 40:52zapuszczanie im długich włosów. Więc siłą rzeczy, jak malował
- 40:57swoje pociechy to i syn i córka. Mieli długie, piękne blond włosy
- 41:00i sukienki. No i wyglądali jak 2
- 41:02dziewczynki. No to bardzo urocze.
- 41:04No jego syn zresztą został potem pisarzem i scenarzystą, i
- 41:08znalazłam fragment jego wypowiedzi o ojcu.
- 41:10Mam nadzieję, że wam się spodoba.
- 41:12Mój ojciec ożenił się bardzo późno, więc moje dorastanie i
- 41:15kształtowanie się mojej osobowości, a tym samym
- 41:18poznawaniem mojego ojca, miało miejsce, gdy miał ponad 60 lat.
- 41:22Nie postrzegałem go jako ojca w pełnym tego słowa znaczeniu
- 41:25raczej. To postać symbol najpoważniejszy
- 41:28Instytut filozoficzny, który kształcił dziecko w nieco
- 41:31niekonwencjonalny sposób. Dla mojego ojca proces edukacji
- 41:34był czymś absolutnie racjonalnym, więc wszelkie
- 41:37prymitywne metody, takie jak bicie czy inne kary, były
- 41:40odrzucane. Kiedyś, gdy miałem pół roku lub
- 41:42rok płakałem, nie utulnie, mój ojciec posadził mnie obok siebie
- 41:46przy sztaludze i próbował przekonać, żebym przestał
- 41:49płakać. Oczywiście płakałem bez końca.
- 41:51To sprawiło, że moja mama i niania poczuły się tak
- 41:54bezradnie, że również zaczęły płakać.
- 41:57Ale mój ojciec cierpliwie tłumaczył mi, że nie powinienem
- 42:00i to było typowe, dlatego jak rozwijały się nasze relacje.
- 42:04Jednak jak już wam wspomniałam, to córka Jarosława została
- 42:07artystką, ale jego syn napisał biografię za to ojcu, no i
- 42:11zawsze dbał o to, by promować dziedzictwo alfonsa muchy.
- 42:14Notabene znalazłam, że Jurij nie był taki grzeczny jak na
- 42:17obrazkach z dzieciństwa. Podobno miał ogromny problem
- 42:21alkoholowy i miał też nieślubne dziecko, ale to jest historia
- 42:25nie na ten podcast, ale tak tutaj chciałam.
- 42:28Bo jak czytałam o tym rozpustnym Paryżu, jakby zdziwiło mnie, że
- 42:31nie było zbyt dużo rozpusty, przymuszę, no to też nie było w
- 42:34ogóle wspomnianego tego, czy on pił, czy brał narkotyki.
- 42:38No domniemam, że nie. Skoro nie było to wspominane
- 42:40pewnie próbował, no bo to jednak wiecie, takie czasy były, ale to
- 42:44też jest fajne. Jednak znajdowali się na tym
- 42:47modmanr jacyś porządniej w teorii artyści.
- 42:51Ale wracając właśnie do tej głównej postaci naszego drugiego
- 42:54alfonsa muchy. On poważnie podchodził do
- 42:57sztuki, bo nawet specjalnie jeździł do luwru, żeby na
- 43:00podstawie tamtejszych dzieł wiedzieć, jak najlepiej potem
- 43:03wyeksponować swoje obrazy. No, perfekcjonista, a wiecie, że
- 43:07ekspozycja też jest istotna? Jak jak zawiesić ten obraz, na
- 43:10jakiej wysokości? Jak go oświetlić, prawda?
- 43:13Wiecie, też te czasy, kiedy on malował rzeczy w Paryżu, kiedy
- 43:18to było takie mocno secesyjne. Właśnie art nowu.
- 43:21No to dzięki temu zyskał sławę, ale on potem zaczął malować
- 43:24bardzo dużo realistycznych obrazów, właśnie te wszystkie
- 43:28portrety swojej żony, swoich dzieci.
- 43:30Czy ta cała epopeja słowiańska? One są bardzo realistyczne.
- 43:34Jest tam też Wstyd impresjonizmu tego świecenia tego obrazu.
- 43:39Ale powiem wam, że on moim zdaniem, bo to on, to mi się
- 43:42najbardziej podobają. A inni artyści, krytycy czy
- 43:46ludzie ze świata sztuki. No to oni nie podchodzili jakoś
- 43:49zbytnio przyjemnie do jego zmiany stylu, a dobrze wiemy, że
- 43:54artysta musi się zmieniać sam dla siebie, żeby po prostu się
- 43:58nie zacietrzewić. W tym jednym stylu do końca
- 44:01swoich dni, ale tak wam chciałam wspomnieć, więc powrzucam wam
- 44:04zdjęcia, żebyście też oglądali w trakcie słuchania.
- 44:07Tutaj skupiłam się mocno, też na.
- 44:10Tym życiorysie alfonsa i wiecie, tutaj już przychodzi trochę
- 44:14ciężki czas, ponieważ pierwsza wojna światowa.
- 44:18I teraz był ogromny problem, ponieważ wojenne problemy
- 44:22ekonomiczne utrudniały mu zdobycie płócien, bo na przykład
- 44:25fabryka, z której je kupował, została zbombardowana.
- 44:28Ale też takie rzeczy typu, że nie mógł kupić jajek do farb,
- 44:32ponieważ ich nie było i domniemam, że jak już ktoś miał
- 44:35jajka, no to jednak wolano je zjeść, niż po prostu używać do
- 44:40malowania. Ale on i tak pracował i malował.
- 44:43Jakoś. Wiecie, próbował nie, może
- 44:45wolniej to szło, ale próbował. No i ta wojna się skończyła.
- 44:49Powitano jakby nowo utworzoną czechosłowacką republikę i Mucha
- 44:54zaprojektował to. Jest super ciekawostka.
- 44:57Nowe czechosłowackie banknoty on w ogóle nie wziął ani grosza za
- 45:01te projekty, no bo był wielkim patriotą, więc cieszył się, że
- 45:04mógł dołożyć się do swojego państwa.
- 45:07Na banknocie dziesięciokoronowym umieścił portret swojej córki,
- 45:11jarosławy, a na banknocie stukoronowym widniał wizerunek
- 45:14córki. Charles sacrina tego sponsora i
- 45:16dobroczyńcy muchy hucule dys. No zobaczcie.
- 45:20Naprawdę? I od razu mi się przypomniało,
- 45:23że na meksykańskiej walucie jest frida caloid, jego rivera.
- 45:27Mam nadzieję, że moi przyjaciele przywiozą z wycieczki do Meksyku
- 45:30taką gotówkę, żebym mogła ją na żywo zobaczyć.
- 45:33No ale co mogę wam powiedzieć, czas już powolutku kończyć tę
- 45:37opowieść, bo w marcu 1939 roku wszyscy znamy tę datę, naziści
- 45:42zajęli pragę, zaczęła się druga wojna światowa.
- 45:45To jest w ogóle niesamowite. Zawsze to powtarzam, że tak
- 45:48wielu. Z tych artystów.
- 45:52Których ja opowiadam, żyło podczas obu wojen bardzo
- 45:55przerażające. Alfons Mucha znany był ze swoich
- 45:58patriotycznych poglądów, przez co został no wymieniony jako
- 46:02wróg trzeciej Rzeszy i kiedy miał 78 lat, aresztowano go i to
- 46:07kilkukrotnie przysłuchiwano go. A no z historii wiemy, że nie
- 46:12było to miłe ani bezpieczne doświadczenie, więc cały ten
- 46:16stres i domniemam przemocowe zachowanie ze strony Rzeszy.
- 46:20Mocno zrujnowało zdrowie muchamia.
- 46:21Wiecie, no, prawie 80 lat. I pewnego razu podczas
- 46:25przesłuchania Mucha przeziębił się.
- 46:26Co rozwinęło się wy? Zapalenie płuc?
- 46:29Mimo to jego losy był. No nie wiem czy to dobrze brzmi,
- 46:33ale był dla niego łaskawy, ponieważ, no jakby kolejny raz,
- 46:37ponieważ nie umarł w zimnej celi, ale we własnym łóżku, a
- 46:41jego ukochana maruśka czuwała nad nim, no do ostatniego
- 46:45tchnienia i jednak historia rodziny alfonsa muchy jeszcze
- 46:49się nie kończy, bo. W dużej mierze wiąże się z jego
- 46:54sztuką. Zawsze mówię, że moja czeska
- 46:57babcia musiała mieć trochę szkockiej krwi, ponieważ nigdy
- 47:00niczego nie wyrzucała. To są słowa Johna muchy, czyli
- 47:03syna iriego, czyli wnuka artysty i założyciela fundacji alfonsa
- 47:07muchy. No i ta Fundacja posiada
- 47:09obszerną kolekcję, ponieważ to jest ponad 3000 dzieł sztuki, z
- 47:14czego no znacząca część to też są rysunki, pastele i oprócz
- 47:18tego jest około 4000 fotografii. Dzięki staraniom Johna, czyli
- 47:22tego wnuka w Pradze, powstało muzeum muchy.
- 47:26W ostatnich latach moi drodzy, john Mucha był wspomniany w
- 47:29związku z kontrowersją dotyczącą tej wystawy epopei słowiańskiej.
- 47:33Zaraz wam powiem. Zazwyczaj wnuk artysty, czasem w
- 47:36towarzystwie dzieci, czasem w towarzystwie żony.
- 47:39On bywa na tych ceremoniach otwarcia wystaw organizowanych
- 47:42przez Fundację, więc ludzie go bardzo dobrze kojarzą.
- 47:46Ale tu, tu, wam wyjaśnię, o co chodzi z kontrowersją, bo to
- 47:49było ciekawe, bo młodzieniec? Powiedzmy, pozwał miasto Praga,
- 47:53domagając się w jakby prawa własności do 20 monumentalnych
- 47:58obrazów artysty. Po tym, jak on dowiedział się,
- 48:01że to muzeum chce wyruszyć w trasę z tymi wielkimi obrazami
- 48:06po Japonii i Chinach, jest jeden problem, ponieważ alfons Mucha
- 48:09podarował te wszystkie dzieła 20 wielkich obrazów w Pradze fill z
- 48:15okazji dziesiątej rocznicy niepodległości czechosłowacji.
- 48:18No i alfons miał tylko jeden warunek, że miasto musi zbudować
- 48:21odpowiednią przestrzeń do ich eksponowania.
- 48:24Pewnie nie spodziewał się, że teraz będzie można wiecie,
- 48:26przewozić samolotem na przykład. Fill dzieła sztuki do na inny
- 48:31kontynent? No i wnukowi, wiecie, nie chodzi
- 48:34o żadne pieniądze. Myślę, że mu tego nie brakuje.
- 48:37Chodzi o delikatność tych dzieł. Takie turnee.
- 48:41Myślę, że mogłoby w jakimś stopniu uszkodzić.
- 48:44I nawet pani, która zajmuje się pani konserwatorka powiedziała
- 48:48tak, im więcej muchy jest dotykane, tym mniej go jest
- 48:51dzieła z eposu muchy, były wystawiane za granicą
- 48:54kilkakrotnie w przyszłości i zawsze wymagały renowacji.
- 48:57Uszkodzenia są spowodowane wielokrotnym zwijaniem i
- 49:00rozwijaniem płócien oraz zmianami.
- 49:04No i nie ma co się dziwić, bo jeżeli się trochę interesujecie
- 49:06tematem albo oglądaliście jakieś dokumenty to wiecie, że takie
- 49:10dzieło sztuki musi być przechowywane w odpowiedniej
- 49:12temperaturze, w odpowiednim oświetleniu.
- 49:14I to faktycznie zwijanie i rozwijanie i nabijanie na nad
- 49:18drewienka na te blejtramy. No to nie jest dobra rzecz dla
- 49:22sztuki, więc w sumie dziwię się, że ten pozew powstał, bo jakby
- 49:27trzeba chronić dzieła sztuki, tak że dajcie znać co wy
- 49:29myślicie. Myślę, że podobnie moi drodzy i
- 49:33to chyba na tyle powiem wam. Że inaczej spojrzałam na muchę i
- 49:37na jego dzieła są wyrafinowane i ponadczasowe, to przyznaje.
- 49:42Rozumiem, czemu tak wiele ludzi go uwielbia, aczkolwiek nadal
- 49:45bardziej zachwycają mnie jednak te słowiańskie popeje i wielkie
- 49:49obrazy niż te typowe lemuch owe portrety, z których słynie.
- 49:54Ja po prostu myślę, że ja wolę ekspresyjne malarstwo, ale to
- 49:58jest kwestia gustu. Osobiście odczarowałam sobie
- 50:01tego artystę, co mnie bardzo cieszy, ale pragnę naprawdę
- 50:04pragnę zobaczyć. Była na żywo, dopiero wtedy będę
- 50:07mogła wyrobić sobie zdanie na ich temat.
- 50:10Także cieszę się, że Praga jest tak blisko.
- 50:13Myślę, że wybiorę się dopiero jak będzie cieplej, bo na pewno
- 50:15będzie przyjemniej pochodzić wieczorem po Pradze.
- 50:18Takiej romantycznej całej, obfitej w światełka, ciekawe
- 50:22jest też to, oczywiście o tym nie wspominałam, ale te plakaty
- 50:26robił techniką litografii, więc miał ogromne umiejętność.
- 50:29Naprawdę był wszechstronnym. Artystą.
- 50:32Wiele razy czytałam, że odniósł sukces komercyjny, co na
- 50:35przykładzie wielu innych nazwisk z tamtych czasów z tamtych lat
- 50:39jest mocno wyjątkowe, ale też często nazywany jest
- 50:43ilustratorem i wiem, że ilustratorzy nie są na równi
- 50:46traktowani z malarzami. Ja uważam go za wielkiego
- 50:49artystę. Bo był i malarzem, ilustratorem
- 50:52i designerem, i rzeźbiarzem. Był bardzo pracowity, skupiony
- 50:57na celu, który tak naprawdę bardzo szybko osiągnął właśnie
- 51:00krok po kroku. Dzięki ciężkiej pracy, nauce.
- 51:04No i też przypadkom i ludziom, których spotkał na swojej
- 51:08drodze. Wiem też, że nazywany jest ojcem
- 51:11secesji. Ładnie to brzmi, ale myślę, że w
- 51:13naszym niewinnym podcaście pozostanie alfonsem sztuki albo
- 51:17alfonsom secesji. O.
- 51:20To bardzo ładnie brzmi tak, że mam nadzieję, że wam się
- 51:23podobało i że dowiedzieliście się czegoś nowego.
- 51:26Czekam na wasze opinie i w ogóle napiszcie mi, czy go lubicie i
- 51:31czy widzieliście na żywo jego pracę.
- 51:33Może też gdzieś indziej widzieliście nie tylko w Pradze?
- 51:35Praga jest bliska, więc myślę, że mogło dużo osób być na jego
- 51:40wystawie także jak zwykle, dziękuję wam moi niewinni
- 51:43słuchacze. Dziękuję moim niewinnym patronką
- 51:46i mojemu patronowi, rodzynko wi jackowi.
- 51:50Mam nadzieję, że miło wam się słuchało, a za 2 tygodnie
- 51:54przygotowałam dla was przygotowałam.
- 51:56Przygotuję dla was bardzo mocny temat, także mam nadzieję, że
- 52:02też będziecie usatysfakcjonowani.