Latest / Boekestijn en De Wijk / De nieuwe energiecrisis
Transcript
- 0:03Speaker 1: Het
- 0:12Speaker 2: begint als een vijfde vakantie in de Noorse zombiehorrorfilm Dead Snow.
- 0:19Speaker 2: Maar dan worden de vrienden in hun geïsoleerde skihut belaagd
- 0:23Speaker 2: door extreme kou. En een divisie uit de dood teruggekeerde
- 0:32Speaker 2: SS'ers met kettingzagen. En de vergelijking is misschien niet één
- 0:39Speaker 2: op één... maar de sluiting van de straat van Hormoes...
- 0:42Speaker 2: is net zo'n horrorscenario voor onze energievoorziening. Welkom bij Boekestein
- 0:49Speaker 2: en de Wijk. Op zoek naar de nieuwe wereldorde met
- 0:51Speaker 2: de gast... HCSS-energie-specialist Lucia van Geuns. Welkom. Dus ja, Dittercel
- 0:55Speaker 2: Energieagentschap sprak deze week al van... de grootste verstoring van
- 0:58Speaker 2: het aanbod van olie... in de geschiedenis van de wereldwijde oliemarkt.
- 1:02Speaker 2: Ik denk bij zo'n energieschok meteen terug aan een paar
- 1:04Speaker 2: jaar terug... met de gasschok eigenlijk van Rusland. Ik denk
- 1:06Speaker 2: aan de autoloze zondagen... waar Rob en Arijan nog met
- 1:09Speaker 2: de fiets naar de kroon moesten. Ik ook. Hoe moet
- 1:14Speaker 2: ik dit vergelijken als de grootste? disruptie
- 1:19Speaker 3: Dat is het ook. Het is echt ongekend. Ook in
- 1:22Speaker 3: de ervaring die ik heb op de oliemarkten, maar ook
- 1:25Speaker 3: op de gasmarkten, is dit ongekend. Dus wat dat betreft,
- 1:28Speaker 3: Fatih Birol, dat is het hoofd van het EEA, die
- 1:32Speaker 3: zegt wat dat betreft de juiste zaak en de juiste dingen.
- 1:36Speaker 2: Het is wel een horrorscenario. Het
- 1:38Speaker 3: is een horrorscenario
- 1:40Speaker 2: Wat gebeurt er nu op die oliemarkten? Ik begreep eerder
- 1:43Speaker 2: dat bij zo'n oorlog de prijs meteen schiet omhoog. Maar
- 1:45Speaker 2: dat is eigenlijk een beetje risicopremie. Die ontstaat gewoon op
- 1:47Speaker 2: de markt. De echte schade komt pas als landen hun
- 1:50Speaker 2: productie moeten afschalen... omdat ze die olie niet meer kwijt
- 1:52Speaker 2: kunnen
- 1:53Speaker 3: Dat is eigenlijk voor bijna alle olie wat nu uit
- 1:55Speaker 3: de Persische Golf komt. En dan praat je over bijna 15
- 1:58Speaker 3: miljoen vaten aan ruwe olie... maar ook een heleboel olieproducten.
- 2:02Speaker 3: Je ziet natuurlijk sommige landen, zoals Saudi-Arabië... die proberen dat
- 2:04Speaker 3: ook via een Oost-West-pijpleiding... toch op een andere manier te evacueren.
- 2:08Speaker 3: Maar het gaat toch om een flinke hoeveelheid olie. Als
- 2:12Speaker 3: je bedenkt dat er ongeveer 104 miljoen vaten per dag... ongeveer
- 2:16Speaker 3: worden geconsumeerd, maar ook worden geproduceerd... en dan valt daar
- 2:20Speaker 3: een kleine 15 tot 16 miljoen vaten weg... dat is een significante hoeveelheid.
- 2:24Speaker 3: Maar dan moet ik er wel bij zeggen dat dat
- 2:26Speaker 3: op dit moment... nog niet echt tot een enorm tekort leidt.
- 2:30Speaker 3: In Europa niet. In Europa, maar eigenlijk ook nog steeds
- 2:33Speaker 3: niet in de wereld. Want er zit heel erg veel
- 2:36Speaker 3: reserve in het systeem. En dat is met name de
- 2:39Speaker 3: reserve die er komt uit bijvoorbeeld de schaduwvloot... vanuit Rusland.
- 2:44Speaker 3: Maar ook omdat er eigenlijk de afgelopen maanden... meer wordt
- 2:46Speaker 3: geproduceerd dan dat er wordt geconsumeerd. Dus dat is misschien
- 2:50Speaker 3: het geluk bij het ongeluk. Maar op de langere termijn,
- 2:53Speaker 3: en daar zijn we nu eigenlijk al... na twee weken oorlog...
- 2:56Speaker 3: begint de markt erg nerveus te worden. En je ziet
- 2:58Speaker 3: dat zelfs de markt nauwelijks reageert... op het mogelijk vrijkomen
- 3:02Speaker 3: van 400 miljoen vaten... uit de strategische reserves. En vergeet niet,
- 3:06Speaker 3: dat komt niet direct op de markt. Dat gaat over
- 3:10Speaker 3: een bepaalde tijd. En daar heeft het IAA zich ook
- 3:12Speaker 3: nog niet over uitgelaten. Maar al met al zal dat
- 3:15Speaker 3: een tijdje duren... voordat dat uiteindelijk de markt bereikt... En
- 3:19Speaker 3: daardoor ook misschien de markt enigszins kalmeert. Maar dat zal
- 3:22Speaker 3: maar voor een hele korte tijd zijn.
- 3:23Speaker 4: Als ik de berichten zou lezen dan zijn de problemen
- 3:26Speaker 4: op dit ogenblik... in Azië veel groter
- 3:28Speaker 3: dan
- 3:28Speaker 4: bij ons.
- 3:29Speaker 3: Want
- 3:30Speaker 4: India is al een belangrijk punt. We zien dus nu Vietnam,
- 3:34Speaker 4: daar komen ook dramatische verhalen vandaan. China heeft voldoende voorraden.
- 3:39Speaker 4: Althans voor, ik dacht, 120 dagen. Dus dat is vrij veel,
- 3:42Speaker 4: volgens mij. Als je dat nou even... Marco bekijkt, hoe
- 3:48Speaker 4: komt Europa er dan uit op dit ogenblik? Hoe groot
- 3:51Speaker 4: zijn dan de problemen voor Europa?
- 3:55Speaker 3: importeert relatief weinig ruwe olie uit het Midden-Oosten. Het is
- 3:59Speaker 3: voornamelijk Amerika, het is Noorwegen, het is Nigeria, et cetera. Natuurlijk,
- 4:03Speaker 3: het grootste deel gaat naar Azië. Maar je praat hier
- 4:06Speaker 3: ook over producten. Bijvoorbeeld in Vietnam, maar ook de Filipijnen...
- 4:09Speaker 3: is het een productenprobleem op dit moment. Er wordt gewoon
- 4:11Speaker 3: te weinig diesel... en voor een deel ook daar te
- 4:14Speaker 3: weinig benzine geraffineerd. Dus al met al is het daar
- 4:17Speaker 3: nu geransoneerd. Dus voor Azië is het echt een vervelend verhaal.
- 4:22Speaker 3: En je noemt terecht, Rob, dat... China hierin misschien nog
- 4:25Speaker 3: eigenlijk niet zo'n groot probleem heeft... alhoewel ze dat ook
- 4:29Speaker 3: nog niet al zodanig uiten... omdat ze een enorme buffer
- 4:32Speaker 3: hebben opgebouwd. Met name in de afgelopen paar maanden. Dus
- 4:35Speaker 3: heel veel olie überhaupt uit de schaduwvloot van Rusland... maar
- 4:38Speaker 3: ook vanuit Iran eigenlijk al bijna... de afgelopen maand geëxporteerd
- 4:44Speaker 3: naar China. Dus er is enorm opgepakt
- 4:46Speaker 4: Ze hebben in januari en februari 15% meer olie gekocht
- 4:49Speaker 4: in het Midden-Oosten.
- 4:50Speaker 2: Dat klopt. En hoe zit het met gas? Want we
- 4:51Speaker 2: hebben toch voor een groot deel, of een flink deel...
- 4:54Speaker 2: van Russisch naar Qatarese gas geswitcht. Dus dat ligt ook
- 4:57Speaker 2: achter die straat van Ormoes.
- 4:58Speaker 3: Ja, we hebben eigenlijk vooral geswitcht in Europa... van Russisch
- 5:03Speaker 3: gas naar vooral LNG vanuit Amerika. Er komt wel degelijk
- 5:06Speaker 3: ook een deel uit Qatar. Maar ook daar geldt dat
- 5:10Speaker 3: het grootste deel van de uitvoer... van het Qatarese LNG
- 5:13Speaker 3: gaat naar Azië. En dat is veelal vastgelegd in langere termijncontracten.
- 5:16Speaker 4: Ja, want het lange termijncontract met Europa... dat begint pas
- 5:20Speaker 4: dit jaar,
- 5:21Speaker 5: hè,
- 5:22Speaker 4: van Qatar. Want we hebben natuurlijk die hele discussie gehad...
- 5:24Speaker 4: van waar moeten we het LNG vandaan halen, vloeibare gas...
- 5:27Speaker 4: Is dat schaligas uit Amerika of is dat uit een
- 5:31Speaker 4: fout land genaamd Qatar? En dat moet dit jaar op
- 5:35Speaker 4: gang komen, toch?
- 5:36Speaker 3: Leg eens uit hoe dat zit. Nou, Qatar die zou
- 5:38Speaker 3: eigenlijk dit jaar, in de loop van dit jaar, in
- 5:40Speaker 3: de tweede helft van dit jaar, heel erg veel nieuwe,
- 5:43Speaker 3: wat ze noemen treinen van LNG, oftewel meer LNG gaan
- 5:46Speaker 3: exporteren naar verschillende landen die dat hebben vastgelegd met bijvoorbeeld
- 5:49Speaker 3: lange termijn contracten. Europa was niet zo kien op die
- 5:52Speaker 3: langere termijncontracten... want we denken van ja, wij willen dat
- 5:55Speaker 3: gas helemaal niet zo lang
- 5:56Speaker 5: want
- 5:56Speaker 3: we zitten per slot in een energietransitie. Azië wil dat
- 6:00Speaker 3: wel en een heleboel andere landen... ook Bangladesh en Pakistan,
- 6:03Speaker 3: die heel erg afhankelijk zijn van gas... die willen dat wel.
- 6:06Speaker 3: Dus het grootste deel daarvan, van die nieuwe lading van LNG...
- 6:09Speaker 3: die Qatar eigenlijk zou willen exporteren in de tweede helft
- 6:14Speaker 3: van dit jaar... Die zou meer die kant uit gaan.
- 6:16Speaker 3: Maar dat is inderdaad zo. Maar ik vraag me af
- 6:19Speaker 3: of dat inderdaad op gang komt. Mogelijk is dat pas
- 6:21Speaker 3: volgend jaar
- 6:22Speaker 4: Dus als je het SEC bekijkt, dan is niet in
- 6:26Speaker 4: de eerste plaats de aanvoer van energie. Dus de beschikbaarheid
- 6:30Speaker 4: van energie is het grote probleem met de prijsstijging
- 6:33Speaker 3: Ja, vanwege toch het anticiperen op een krappere markt. En
- 6:37Speaker 3: dan gaan we ook, als je praat over gas, wordt
- 6:39Speaker 3: er nu op dit moment geconcureerd tussen Europa en Azië. Azië,
- 6:44Speaker 3: die eigenlijk een heel groot deel van de korte termijn contracten,
- 6:47Speaker 3: oftewel de spotmarkt gas, die naar Europa zou gaan, is
- 6:50Speaker 3: per slot de kortste weg vanuit Amerika, die wordt als
- 6:52Speaker 3: het ware opgekocht. door Aziatische gasinkopers. Puur en alleen omdat
- 6:58Speaker 3: ze bang zijn dat mogelijk op de langere termijn zij
- 7:00Speaker 3: te weinig gas krijgen.
- 7:01Speaker 4: Doen we er dat spel mee? Gaan we er ook
- 7:03Speaker 4: meer voor betalen om ervoor te zorgen dat wij het
- 7:05Speaker 4: krijgen
- 7:06Speaker 3: Nou, ik denk het wel. En dat is natuurlijk het
- 7:08Speaker 3: grote probleem nu met die lage gasreserves in onze gasopslagen.
- 7:12Speaker 3: Dat eigenlijk, het was laag puur en alleen omdat de
- 7:14Speaker 3: handelaars dat eigenlijk nu op dit moment niet wilden kopen
- 7:17Speaker 3: voor de oorlog. Omdat ze dachten straks is het goedkoper.
- 7:20Speaker 3: Maar die komen nu wel van een koude kermis thuis.
- 7:22Speaker 3: Want mogelijk zal dat gas wat ze moeten gaan gebruiken...
- 7:25Speaker 3: om in de zomer die gasopslagen weer op te vullen...
- 7:27Speaker 3: die zijn straks veel en veel duurder.
- 7:30Speaker 6: Ja. Dus even een lange termijn perspectief. Sommige analisten zeiden
- 7:34Speaker 6: een paar dagen geleden... nou, dit duurt helemaal niet zo lang.
- 7:36Speaker 6: En als het bij twee weken blijft, zal dat wel mee.
- 7:39Speaker 6: Ik zit juist heel anders te denken. Ik denk dat
- 7:40Speaker 6: het heel lang gaat duren. Iran wordt existentieel bedreigd. En
- 7:45Speaker 6: die doet dus alles om de druk op Amerika en
- 7:48Speaker 6: Israël op te voeren en terug te slaan. Die jonge
- 7:52Speaker 6: Gamenei zei deze week ook, we gaan niet meer door.
- 7:53Speaker 6: Ze zijn een heerlijke ideologische harde jongen. En dat betekent
- 7:57Speaker 6: dat het misschien wel maanden gaat duren. En het is
- 7:59Speaker 6: technologisch betrekkelijk gemakkelijk om met rubberbootjes... of met onderwaterdrones die
- 8:04Speaker 6: tankers heel erg bang te maken... en de verzekeringspremie heel
- 8:07Speaker 6: hoog te houden... En dat betekent, dit gaat de wereldeconomie
- 8:11Speaker 6: heel hard raken. Niet alleen Azië, maar na 120 dagen China ook.
- 8:15Speaker 6: En zeker ook Europa
- 8:16Speaker 4: Het probleem zit hem in de mijnen. Dus mijnen erin kieperen,
- 8:20Speaker 4: dat is lastig op dit ogenblik. Maar niet onmogelijk. Dat
- 8:24Speaker 4: doen ze vanuit kleine bootjes waar drie mijnen op zitten.
- 8:28Speaker 4: Maar als je er, laten we zeggen, 100 in kiepert... in
- 8:32Speaker 4: de straat van Hormuz... dan duurt het echt misschien wel twee,
- 8:35Speaker 4: drie maanden... voordat je ze allemaal gevonden hebt. Voordat je
- 8:38Speaker 4: ze eruit hebt gehaald.
- 8:40Speaker 6: En ze hebben er vijfduizend
- 8:42Speaker 2: Wat gebeurt er technisch als dit langer duurt? Hoe gaat
- 8:46Speaker 2: dat
- 8:47Speaker 3: dan? Eigenlijk moet je kijken wat er nu gebeurt. De
- 8:49Speaker 3: straat van Hormuz is nu al twee weken lang geblokkeerd.
- 8:53Speaker 3: Dat betekent dat een heleboel exporteurs... en daar praat ik
- 8:55Speaker 3: dus over... laat Iran er even uit, maar met name Kuwait, Irak... Saudi-Arabië,
- 9:01Speaker 3: maar ook de Emiraten... hun olie niet meer kunnen exporteren.
- 9:04Speaker 3: Wat gebeurt er dan? De opslagen gaan vol zitten. En
- 9:06Speaker 3: nu is het ook zo dat een aantal van die energieinfrastructuur...
- 9:10Speaker 3: ook nog eens beschadigt. Maar tegelijkertijd zullen ook de putten,
- 9:13Speaker 3: dus de velden... langzaamaan worden afgeschakeld. Stel dat we nu
- 9:17Speaker 3: instant die hele handelstroom weer op gang krijgen... wat niet
- 9:21Speaker 3: het geval is overigens... dan zal het ook nog heel
- 9:23Speaker 3: lang duren voordat die stroom weer op gang is gekomen.
- 9:27Speaker 3: Want die velden moeten weer worden aangejaagd... tegelijkertijd moet het
- 9:30Speaker 3: weer uiteindelijk op de tankers komen... en het moet dan
- 9:34Speaker 3: ook weer varen naar de klant. Dus daar gaat allemaal
- 9:38Speaker 3: heel veel tijd overheen. Die hele keten is nu ontzet, letterlijk. Ja.
- 9:43Speaker 2: De VS heeft er ook schade van. Dus je zou
- 9:46Speaker 2: misschien kunnen denken dat Trump er wel wat aan gelegen is...
- 9:49Speaker 2: om dit niet overdreven lang te gaan
- 9:50Speaker 4: laten duren. We hebben daar in de podcast in ieder
- 9:54Speaker 4: geval al vaker over gehad... het normale scenario is dat
- 9:59Speaker 4: je vindt dat je er snel een einde aan moet maken.
- 10:02Speaker 4: Dat is bij elke oorlog zo. Dus wat dat betreft
- 10:04Speaker 4: hebben we al gezegd van... hij doet een poetintje. Die
- 10:07Speaker 4: dacht ook dat het binnen een paar dagen was afgelopen.
- 10:11Speaker 4: Maar op het moment dat dat niet lukt... Dan worden
- 10:13Speaker 4: de belangen zo groot... om uiteindelijk toch met iets van
- 10:16Speaker 4: een overwinning thuis te komen... dat er een geweldig probleem
- 10:20Speaker 4: is om dat werk te stoppen. En elke dag dat
- 10:23Speaker 4: dit langer duurt, wordt dat probleem groter. En wordt de
- 10:28Speaker 4: prikkel om door te gaan ook groter. En dat zou
- 10:31Speaker 4: dus heel goed kunnen betekenen... dat je nog maanden, misschien
- 10:34Speaker 4: wel jaren, met dit
- 10:35Speaker 6: probleem te maken hebt. Exact. En die Amerikaanse bazen zijn
- 10:38Speaker 6: er nog. Die kun je heel gemakkelijk ellende doen. Met
- 10:41Speaker 6: andere woorden, Amerika moet dan toch blijven. En als je
- 10:45Speaker 6: mijnen wil jagen, dat duurt maanden voordat je die
- 10:48Speaker 4: mijnen... Nou ja, dat hangt er vanaf, Arjan, hoe dat
- 10:50Speaker 4: precies technisch zit. Maar dat hangt er vanaf hoeveel mijnen
- 10:56Speaker 4: er worden gelegd... hoe de strijd op de grond plaatsvindt.
- 11:01Speaker 4: Als je daar echt wat aan zou willen doen... dan
- 11:03Speaker 4: moet Amerika een deel van het Iraanse grondgebied... aan de
- 11:06Speaker 4: straat van Homoes veroveren. Dat is wat je moet doen.
- 11:09Speaker 4: Dus dan krijg je automatisch boots on the ground.
- 11:12Speaker 6: En dat willen ze
- 11:12Speaker 4: niet. En dat willen ze niet. En ze denken dat
- 11:14Speaker 4: nu op een andere manier te kunnen oplossen. Maar dat
- 11:16Speaker 4: is vrij technisch. Dat moeten we nou niet doen. Maar
- 11:20Speaker 4: je kunt dus ontzettend lang met ellende zitten. Het
- 11:22Speaker 2: wordt wel een deprimerende podcast. Zullen we even een jingletje doen? Ja,
- 11:26Speaker 2: doe maar. Wachten we even een minuut.
- 11:28Speaker 1: BNR Nieuwsradio
- 11:31Speaker 1: Boekestein en de Wijk.
- 11:44Speaker 2: En Lucia, het kon ook moeilijk minder gelegen komen, denk ik.
- 11:49Speaker 2: Nu we net uit de Russische ellende zijn... een beetje
- 11:51Speaker 2: geswitcht naar Qatar, een beetje naar Trump. Die gaan het
- 11:54Speaker 2: aan elkaar. De elektrificatie is al een probleem. Het was al...
- 12:00Speaker 2: Het enige klinkpuntje is dat de zomer eraan zit te komen.
- 12:02Speaker 3: Ja, wat dat betreft wel. Maar het is een opeenstapeling
- 12:05Speaker 3: van energieproblemen, zullen we maar zeggen
- 12:08Speaker 2: Ja, laten we het zo zeggen. Waar te beginnen om
- 12:11Speaker 2: daaruit te komen?
- 12:12Speaker 3: Nou, ik wil toch misschien wel beginnen in de oorlog
- 12:15Speaker 3: in Oekraïne. Want die is natuurlijk nog lang niet voorbij.
- 12:18Speaker 3: Ik vind eigenlijk, en daar ben ik echt wel een
- 12:20Speaker 3: beetje boos over... dat wat je nu ziet, dat Trump
- 12:25Speaker 3: gisteren heeft gezegd van luister eens weer geven... voor die
- 12:29Speaker 3: schaduwvloot van Rusland, die nu dobbert op de zee... want
- 12:32Speaker 3: die kunnen eigenlijk hun olie niet meer kwijt. 130
- 12:35Speaker 4: miljoen vaten zijn dat toch
- 12:36Speaker 3: al? Dat zijn er best veel. En die werden voor
- 12:38Speaker 3: een deel geabsorbeerd in China... want daar dobberen ze vooral.
- 12:42Speaker 3: Maar India mocht het niet meer, want er waren sancties
- 12:44Speaker 3: op afgekomen. Ze hadden een paar dagen geleden gezegd... India,
- 12:47Speaker 3: je mag het nu wel degelijk absorberen... oftewel, je mag
- 12:49Speaker 3: het toch laten raffineren in jullie raffinaderijen... Maar nu mag
- 12:53Speaker 3: ook alles met betrekking tot de schaduwvloot... en de zogenaamde
- 12:56Speaker 3: legale vloot, en dat is maar 25 procent, de G7-vloot... met
- 13:00Speaker 3: een prijskap, mogen jullie verkopen. Dat betekent dat Rusland nu
- 13:04Speaker 3: een hele hoop van zijn olie... ook veel duurder mag
- 13:06Speaker 5: verkopen
- 13:08Speaker 3: Maar tegelijkertijd zie je ook dat daardoor toch die oorlogskas...
- 13:12Speaker 3: van Poetin wordt gespekt. Dat is een halve
- 13:14Speaker 4: miljard
- 13:15Speaker 3: Ja, en dat per maand. Zeker. En dat betekent, dat
- 13:19Speaker 3: vind ik echt een hele slechte zaak.
- 13:24Speaker 6: Een beetje de ellende is... Eigenlijk was het de bedoeling
- 13:27Speaker 6: dat Trump steeds druk was... van je moet het gaan verhogen,
- 13:30Speaker 6: meer druk op poeden. Dat is allemaal niet gebeurd. Je
- 13:32Speaker 6: voelde ook tussen de lijntjes door dat hij het eigenlijk
- 13:34Speaker 6: daarvan af wilde... om Poetin te willen zijn. En ja hoor,
- 13:38Speaker 6: nu gebeurt het. Het komt allemaal prachtig uit
- 13:41Speaker 3: En hoe lang dus? Want dat is het wel zo. Kijk,
- 13:43Speaker 3: op dit moment wordt bijna de Russische olie gezien... als
- 13:45Speaker 3: een prettige bijkomstigheid. Laat het wel degelijk op de markt komen.
- 13:50Speaker 3: En laat het wel degelijk worden afgenomen. Want dat dempt
- 13:52Speaker 3: een beetje het risico met betrekking tot de oliemarkt.
- 13:56Speaker 4: De Revolutionaire Garde heeft voorspeld... dat de olieprijs per vat
- 13:59Speaker 4: tot 200 dollar per vat op kan gaan lopen. Wat denk jij?
- 14:03Speaker 4: Zou de Revolutionaire Garde tenminste op dit punt gelijk kunnen
- 14:05Speaker 4: hebben
- 14:07Speaker 3: Ik denk dat zij dan denken... wij gaan die straat
- 14:09Speaker 3: van Hormuz nog heel erg lang blokkeren... en nog heel
- 14:12Speaker 3: erg lang saboteren. Dus als het structureel wordt... deze bijna 15
- 14:17Speaker 3: miljoen vaten die niet de markt op komen... dan moet
- 14:19Speaker 3: ik wel zeggen dat ik denk Saudi-Arabië wel zeker 5 miljard vaten...
- 14:23Speaker 3: via die Oostwijsbijplein kunnen gaan exporteren. Dus dan praat je
- 14:28Speaker 3: over 10 miljoen vaten. Maar vooral ook bijna 5 miljoen vaten aan olieproducten.
- 14:33Speaker 3: Dat is zowel voor Europa als voor Azië echt een
- 14:35Speaker 3: slecht verhaal. Dan drijft de prijs zonder meer op. En
- 14:38Speaker 3: kijk of het 200 dollar is of 150. Dat is allemaal heel
- 14:41Speaker 3: hoog en heel slecht voor de wereldeconomie.
- 14:43Speaker 4: Stel je voor dat dit nog twee maanden duurt. Dat
- 14:48Speaker 4: zou een minimumscenario kunnen zijn. Hoe lang duurt het dan
- 14:51Speaker 4: voordat die olieproductie daar weer helemaal op gang kan komen...
- 14:53Speaker 4: en die export op gang kan komen
- 14:55Speaker 3: Nou, dat denk ik echt, dat is niet weken. Dan
- 14:57Speaker 3: praat je ook wel misschien over een maand, zo niet meer.
- 14:59Speaker 3: Het hangt ook heel erg af van hoe de energieinfrastructuur
- 15:02Speaker 3: is beschadigd. We praten nu over olieraffinerijen in Soedi-Arabië... de
- 15:07Speaker 3: LNG-terminal in Qatar... toch ook terminals die zijn geraakt, zoals
- 15:13Speaker 3: in Irak... Je ziet ook bijvoorbeeld dat er offshore installaties
- 15:17Speaker 3: zijn geraakt... zoals bijvoorbeeld in Israël, de gasvelden daar. Irak-gasvelden
- 15:23Speaker 3: in Iraks-Kurdistan. Dus er is heel erg veel beschadigd. Dus
- 15:28Speaker 3: het hangt er ook vanaf hoe lang dat duurt om
- 15:30Speaker 3: dat weer te repareren. En je weet niet wat er
- 15:32Speaker 3: nog komt aan beschadigingen
- 15:34Speaker 6: Lucia, dit is echt heel erg. We hebben nu een
- 15:36Speaker 6: minimumsnare van twee maanden. Plus twee maanden is vier maanden, hè?
- 15:39Speaker 6: Dan brengt het gigantische inflatie. Dan komt stagflatie dus echt
- 15:44Speaker 6: in beeld. Geen groei of contractie met een hele hoge inflatie.
- 15:48Speaker 6: En in Azië vallen dan de hardste klappen. Ik zag
- 15:51Speaker 6: een
- 15:51Speaker 2: prognose van het CPP gisteren... waarin die inflatie beperkt opliep,
- 15:55Speaker 2: volgens mij van 1,9 tot 2,5%. Ik heb hier
- 15:57Speaker 4: nu de prognose bij me van de Rabobank... En die
- 16:02Speaker 4: heeft het lange termijn scenario... en dan loopt het dus
- 16:04Speaker 4: wel behoorlijk op met 3,1 procent... in het zwaarste scenario. Maar
- 16:09Speaker 4: waar wij het nu over hebben... en dat noemen wij
- 16:11Speaker 4: een scenario wat heel erg waarschijnlijk is... en waarschijnlijk wordt
- 16:15Speaker 4: het erger... Dat is volgens mij het zwaarste scenario... wat
- 16:19Speaker 4: de Rabobank op dit ogenblik presenteert. Jullie zijn altijd nog
- 16:23Speaker 4: zwarter dan de Rabobank. Maar meestal hebben we wel gelijk, helaas.
- 16:27Speaker 4: Dat is ook weer waar
- 16:29Speaker 2: Zijn er concrete dingen, bijvoorbeeld het escorteren van schepen? Scott
- 16:31Speaker 2: Bessent noemde dat deze week met blik richting ons in Europa.
- 16:34Speaker 2: Ga daar mee helpen
- 16:36Speaker 4: Forget it. De G7 heeft nu net bepaald... dat ze
- 16:41Speaker 4: mogelijkerwijs daarover gaan nadenken. Maar het escorteren van schepen, je
- 16:46Speaker 4: moet je realiseren... dat die straat van Hummus uitermate smal is.
- 16:49Speaker 4: En je hebt niet heel veel mijnen nodig om die
- 16:52Speaker 4: hele straat te blokkeren. Met tien mijnen is het allemaal
- 16:57Speaker 4: mogelijk om er naar heen te komen. En dat heeft
- 16:59Speaker 4: ook te maken met de verzekeringspremies.
- 17:02Speaker 1: Dus
- 17:02Speaker 4: de Amerikanen hebben nu ook gezegd... misschien moeten wij 20 miljard
- 17:07Speaker 4: beschikbaar stellen, dollar... om die verzekeringspremies tegemoet te komen. Maar
- 17:13Speaker 4: dan nog moet je het wel durven
- 17:15Speaker 3: Ja, de mensen zitten er ook op. De mensen willen
- 17:17Speaker 3: het niet. Ja, de
- 17:17Speaker 4: mensen willen het niet. En er zijn nu 16, 17 schepen aangevallen
- 17:22Speaker 2: Iets in die geesten. Dan was er ook nog dat Karg,
- 17:26Speaker 2: dat eilandje van Iran... waar ze de hele olieproductie de
- 17:30Speaker 2: zee op sturen. Daar wordt een beetje omheen gefietst door
- 17:33Speaker 2: de Israëli's en de Amerikanen.
- 17:35Speaker 3: Karg is echt... Het allerbelangrijkste exporteiland van Iran. 95% van
- 17:41Speaker 3: alle olie die wordt geproduceerd in de onshore, dus op land.
- 17:45Speaker 3: Die gaat via pijpleidingen naar dat eilandje. 24 kilometer, erg klein.
- 17:51Speaker 3: Is één grote olieterminal. En een haven waar ook echt
- 17:54Speaker 3: groot tankers kunnen laden. Dus dat is, noem het maar eventjes...
- 17:59Speaker 3: het hart, het economische hart van Iran. En dat wordt
- 18:03Speaker 3: op dit moment nog helemaal vermeden... door zowel Israël als Amerika.
- 18:07Speaker 2: Wat gebeurt er als dat wordt aangevallen?
- 18:09Speaker 3: Nou, ik vraag mij af of dat gaat gebeuren. Want
- 18:12Speaker 3: er zijn twee theorieën. Als het gaat gebeuren, dan is
- 18:15Speaker 3: volgens mij echt gewoon het helemaal... een volledige...
- 18:18Speaker 2: Dan kom je echt in het zombie-scenario
- 18:21Speaker 3: Maar tegelijkertijd is denk ik ook wel het denken... misschien
- 18:24Speaker 3: zowel in Israël als in Amerika... dat wanneer je dat
- 18:28Speaker 3: of bezet, maar dan komen de boots on the ground...
- 18:30Speaker 3: of je gaat het inderdaad bombarderen... dat je dan ook,
- 18:33Speaker 3: mocht er ooit nog een ander regime komen in Iran...
- 18:36Speaker 3: dat je dan ook alle inkomsten die er mogelijk kunnen
- 18:39Speaker 3: worden gegenereerd... om de economie op te bouwen, ook hebt afgeblokt.
- 18:44Speaker 3: En dat is natuurlijk een slechte zaak. Dus voorlopig, ik
- 18:47Speaker 3: zie in ieder geval niet, ik wil jullie erover nadenken...
- 18:50Speaker 3: dat dat binnenkort gaat gebeuren. Maar dan hebben we een
- 18:54Speaker 3: volgende fase in de oorlog.
- 18:55Speaker 6: Nog even terug naar Trump. Trump stond gisteren te schrijven
- 18:58Speaker 6: bij een of andere campagne. Lees de New York Times,
- 19:01Speaker 6: niet zo allemaal leugens wat erin staat. Wij verdienen heel
- 19:04Speaker 6: veel geld als de olieprijs stijgt. Het is echt van
- 19:07Speaker 6: god los. 3,60 dollar per gallon of zo. Dat gaat verstijgen,
- 19:13Speaker 6: want dat is een wereldmarktprijs. Natuurlijk heeft Amerika zelf olie,
- 19:16Speaker 6: maar het is een wereldmarktprijs. Dus bij de midterms wordt
- 19:19Speaker 6: dat toch echt een beetje lastig voor Trump, zou ik zeggen.
- 19:22Speaker 3: Ja, even... Kijk, de Amerikaanse olie heet de West Texas Intermediate.
- 19:27Speaker 3: En die bepaalt uiteindelijk ook de benzineprijs in Amerika. Maar
- 19:31Speaker 3: dat is wel degelijk gekoppeld aan andere grote, zeg maar, brand.
- 19:34Speaker 3: Maar ook de Arabische kant. Dus wat dat betreft, ja,
- 19:38Speaker 3: het is gekoppeld. En je ziet dat daarin, dus dat
- 19:41Speaker 3: is eigenlijk... De grootste zwakte op dit moment. Dat gaat
- 19:43Speaker 3: Trump pijn doen.
- 19:45Speaker 6: Moet je je voorstellen, midterms gaan dan dus ook niet goed.
- 19:48Speaker 6: Of hij gaat het uitstellen waar we heel vaak op
- 19:50Speaker 4: speculeren. Ik denk dat dit een goede methode is. Als
- 19:53Speaker 4: dit nog een tijdje doorgoedt. Dat hij nu een nieuwe
- 19:55Speaker 4: emergency afkondigt. En zegt, die midterms moeten maar even blijven.
- 20:00Speaker 4: Dat zou mij niet verbazen
- 20:01Speaker 2: Als de Republikeinen hierdoor de verkiezingen verliezen... zou het misschien
- 20:04Speaker 2: wat schade waard kunnen zijn. Ja, zeker
- 20:08Speaker 4: Maar dat is meer vanuit ons geredeneerd dan vanuit Trump.
- 20:12Speaker 2: En vanuit hier geredeneerd, ik zag gisteren Ursula von der Leyen...
- 20:14Speaker 2: ergens de commissievoorzitter praten over onderzoek naar subsidies. of zelfs
- 20:18Speaker 2: een price cap. Dan krijg je weer echt de dingen
- 20:20Speaker 2: die we in 2022 hadden... naar de Russische gasgroep. Ja, en
- 20:23Speaker 2: dan
- 20:23Speaker 3: praat je over gas. En even nog eens over Amerika.
- 20:26Speaker 3: Je ziet natuurlijk toch wel dat die LNG-exporteurs... op dit
- 20:29Speaker 3: moment natuurlijk ook spekkopers zijn. Die kunnen vooral op de
- 20:32Speaker 3: spotmarkt nu veel meer krijgen... voor hun ladingen dan dat
- 20:36Speaker 3: ze drie weken geleden kregen. Dus dat is één. Maar ja,
- 20:40Speaker 3: nu wordt er natuurlijk vanuit Europa gekeken... of er mogelijk
- 20:43Speaker 3: maatregelen kunnen worden genomen... de consument, maar mogelijk ook voor
- 20:47Speaker 3: de industrie... om die prijs enigszins te drukken.
- 20:50Speaker 4: En de schulden zijn al zo hoog
- 20:54Speaker 3: van de overheden? Ja, dus dat gaat geld kosten van
- 20:57Speaker 3: de overheden. En daarbij is het vaak ook heel erg marktverstorend.
- 21:01Speaker 3: Dus er moet wel even goed worden nagedacht voordat je
- 21:04Speaker 3: echt weer... een soort van price cap in de markt zet.
- 21:08Speaker 3: En daar wordt, begreep ik nu, flink over onderhandeld.
- 21:11Speaker 4: Maar Lucy, hebben we eigenlijk wel geleerd... van wat er
- 21:14Speaker 4: in 2022 is gebeurd... met de energiecrisis die we toen hebben gehad...
- 21:19Speaker 4: en het afschakelen van de energievoorziening vanuit Rusland?
- 21:24Speaker 3: Nee. Wat
- 21:25Speaker 4: hebben we wel goed en wat hebben we niet goed
- 21:27Speaker 4: gedaan
- 21:28Speaker 3: Nou, uiteindelijk hebben we... ontzettend goed ingezet op energieefficiëntie. En
- 21:32Speaker 3: ik denk wat dat betreft, dat is echt wel een succesverhaal.
- 21:35Speaker 3: Er is snel gereageerd. Bijvoorbeeld weer het openmaken toen op
- 21:38Speaker 3: dat moment van kolencentrales. Oké, dat was een tijdelijke maatregel.
- 21:42Speaker 3: Maar tegelijkertijd zie je dat het geheugen hierin heel erg
- 21:45Speaker 3: kort is. En je ziet dat kwetsbaar, zeg maar... kwetsbaarheid
- 21:49Speaker 3: heeft een prijs. En een prijs waar de overheden voor
- 21:52Speaker 3: moeten reserveren. En je ziet dat dat eigenlijk nu niet gebeurt.
- 21:55Speaker 3: En je ziet dat met name bij gas. Kijk, bij
- 21:58Speaker 3: olie zijn er strategische oliereserves... die we met z'n allen
- 22:00Speaker 3: hebben afgesproken... onder de paraplu van het Internationaal Energieagentschap. Maar
- 22:04Speaker 3: voor gas hebben we niks afgesproken. En dat wordt een
- 22:07Speaker 3: beetje per land in Europa bedacht... Je ziet aan Nederland
- 22:10Speaker 3: dat we daar eigenlijk niks over hebben afgesproken. En die
- 22:13Speaker 3: strategische reserves zijn natuurlijk nu best wel een hype in
- 22:17Speaker 3: de media. Dat had je dus
- 22:18Speaker 4: moeten doen in de context van het sluiten van Groningen.
- 22:20Speaker 3: Absoluut, direct
- 22:22Speaker 4: Dat hebben we dus gewoon niet
- 22:23Speaker 3: gedaan. toevallig ook lid van de Mijnraad... en wij hebben
- 22:27Speaker 3: vorig jaar daar een advies over uitgebracht... dat we daar
- 22:29Speaker 3: in het geval van geopolitieke calamiteit... echt ons op moeten voorsorteren.
- 22:34Speaker 3: En niet vandaag, maar gisteren. En je ziet dat er
- 22:37Speaker 3: eigenlijk nog niks is gebeurd.
- 22:38Speaker 4: Ik vond het bericht verbijsterend. Ik weet het nog uit
- 22:41Speaker 4: mijn hoofd. 24 februari kwam de Gasunie... met de mededeling
- 22:48Speaker 4: dat de gasvoorraden wel erg laag zijn. Die begonnen toen
- 22:50Speaker 4: onder de 10 procent te komen. En die zeiden van, dat
- 22:53Speaker 4: is niet erg... maar er moet niet een calamiteit gebeuren...
- 22:56Speaker 4: zoals het sluiten van de
- 22:57Speaker 3: straat van de Hoge Boer. We beginnen hier allemaal om
- 22:59Speaker 4: te lachen... maar het is natuurlijk gewoon eigenlijk om te huilen.
- 23:02Speaker 3: Dat is
- 23:02Speaker 4: dit toch.
- 23:03Speaker 3: Ja, dit is enorm jammer. Dat zo'n staatsorganisatie dat zegt.
- 23:10Speaker 3: Maar tegelijkertijd ook wat je ziet dat ze nu... dat
- 23:13Speaker 3: enigszins hebben gecorrigeerd met een nieuw rapport. Dat is net
- 23:16Speaker 3: uitgekomen afgelopen woensdag. Waarin ze dus wel degelijk zeggen... ja,
- 23:19Speaker 3: we moeten strategische reserves
- 23:21Speaker 2: opbouwen
- 23:22Speaker 3: Het enige is dat in het rapport niet echt staat
- 23:24Speaker 3: hoe we dat gaan doen... en op welke termijn.
- 23:26Speaker 2: Ik ben blij dat er in deze afzending toch nog
- 23:28Speaker 2: even is gelachen. Al is het door de tranen heen.
- 23:32Speaker 2: Maar wij moeten afronden. Althans, op de radio. Op de
- 23:34Speaker 2: podcast gaan we langer door met luisteraarsvragen. Luistert u op
- 23:36Speaker 2: de radio, dan verwijs ik naar boekenzijnendewijk.nl... of uw favoriete podcast-app.
- 23:43Speaker 2: En ik had hier nog een vraag. Ik weet eigenlijk
- 23:45Speaker 2: niet meer van wie die was... maar die vroeg naar
- 23:47Speaker 2: het aspect van kunstmest. Want dat
- 23:49Speaker 1: wordt georganiseerd met gas
- 23:51Speaker 2: Dus daar gaan dan ook de prijzen van omhoog. En
- 23:53Speaker 2: dat leidt dan mogelijk weer tot hogere voedselprijzen... in landen
- 23:57Speaker 2: die daar slecht tegen kunnen.
- 23:59Speaker 4: Ja, nee, je kan op drie manieren een kunstmest maken.
- 24:02Speaker 4: Dit is er één van. En dat is meest gebruikt
- 24:05Speaker 4: in Europa. En ja, dat levert onmiddellijk hogere prijzen op.
- 24:10Speaker 4: Dat hebben we ook gezien tijdens de... De aanvang van
- 24:14Speaker 4: de oorlog in Oekraïne. Toen werd ook die gastoevoer verminderd.
- 24:21Speaker 4: Toen zag je ook dat op Potassium en zo, dat potas...
- 24:24Speaker 4: daar kan je ook kunstmest mee maken. Dat waren exportrestricties
- 24:28Speaker 4: die er kwamen vanuit Belarus. Dus aan alle kanten gaat
- 24:32Speaker 4: dat verkeerd
- 24:33Speaker 6: Het heeft grote implicaties. De inflatie stijgt. De obligatierente in
- 24:38Speaker 6: Amerika stijgt ook. Kijk, vorige keer toen hij dus domme
- 24:42Speaker 6: dingen deed met tarieven... kon hij de tarieven uitstellen, waar
- 24:44Speaker 6: de obligatierend daalde. Nu kan hij, en Hormoes kan hij
- 24:49Speaker 6: zich niet makkelijk uitpraten. Het gaat maanden duren, dus die
- 24:51Speaker 6: obligatierend stijgt nog meer. En dan krijgen we dus een
- 24:55Speaker 6: hele grote crisis.
- 24:56Speaker 3: Ja, we hebben het over de hormoes, vaak over olie
- 24:59Speaker 3: en gas. Maar je hebt het ook over andere grondstoffen.
- 25:01Speaker 3: Bijvoorbeeld zwavel, maar ook aluminium. Die kunnen allemaal nu niet
- 25:05Speaker 3: die straat uit. Dus dit is echt gewoon het... De
- 25:08Speaker 3: nachtmijn is ernaar. Ja
- 25:12Speaker 6: Straks hebben we geen stroom meer om de podcast te maken.
- 25:14Speaker 6: Ga je wat harder praten, Arjan? Ik
- 25:19Speaker 2: heb hier maar iemand met de... Het Blue Sky-naam was
- 25:23Speaker 2: volgens mij Positive Vibe. Die hebben we wel nodig. Die zegt,
- 25:28Speaker 2: gezien de ligging van de Iraanse havens... zal het grootste
- 25:30Speaker 2: deel van de Iraanse schepen ook door de straat van
- 25:32Speaker 2: Hormuz moeten. Als Trump of Israël die boten stopt, heb
- 25:35Speaker 2: je dan geen leverage tegen Iran. China heeft Iraanse olie
- 25:38Speaker 2: nodig en zal misschien druk op Iran zetten
- 25:41Speaker 4: Ja, daar is het al laat voor. Je kunt niks
- 25:43Speaker 4: meer stoppen. Ik bedoel, het wordt al gestopt. Dus de
- 25:46Speaker 4: grote vaarzoekheid open. Dus sommige... Ik zou zeggen, zogenaamde geopolitieke analisten...
- 25:55Speaker 4: die zeggen wel dat het grootste snui eigenlijk gericht is
- 25:57Speaker 4: op China. En dan wordt er gezegd van, ja, dit
- 26:01Speaker 4: is een geniaal plan van Trump. Want op deze manier
- 26:05Speaker 4: zorgt hij ervoor dat China geen olie en gas meer krijgt.
- 26:09Speaker 4: En dat is allemaal heel erg vervelend. Maar ja, de
- 26:12Speaker 4: G7 moest wel bij elkaar komen om een grote crisis
- 26:15Speaker 4: te bezoeren. En dat ging toevallig wel over de westerse wereld.
- 26:17Speaker 4: Dus dat slaat helemaal ergens op.
- 26:18Speaker 6: En die Iraanse schepen? Verder heeft China gisteren of eergisteren gezegd...
- 26:26Speaker 6: die heeft met felle bewoordingen die aanvallen van Iran... naar
- 26:29Speaker 6: die golfstaten veroordeeld. Dus hier zie je ook dat China
- 26:34Speaker 6: het ook allemaal niet zo leuk vindt... wat daar gebeurt.
- 26:38Speaker 2: Kokolo Ergerson probeerde ook nog iets positiefs te zoeken... in
- 26:41Speaker 2: de vraag dat er misschien gebrek aan inkomsten... voor de
- 26:45Speaker 2: revolutionaire garde dan dus het Iraanse regime weer vervakt. Dat
- 26:49Speaker 2: is dezelfde
- 26:50Speaker 4: fout die je maakt met betrekking tot Rusland. Als er
- 26:53Speaker 4: minder geld is... dan gebruik je een beetje geld wat
- 26:56Speaker 4: er nog is voor de oorlogsinspanning. Dus zo werkt dat
- 27:00Speaker 4: absoluut niet. Wij denken altijd maar in termen van budgetten...
- 27:04Speaker 4: en dat je dan het budget moet aanpassen. Nee, zo
- 27:08Speaker 4: werkt dat gewoon niet. Je pakt dan gewoon dat geld
- 27:10Speaker 4: wat er nog is en stop je in je oorlogskas.
- 27:13Speaker 4: En je krijgt daar meestal de bevolking ook nog in mee.
- 27:16Speaker 6: En in Iran gaat het geld naar de elites. Dus
- 27:18Speaker 6: die revolutionaire garde bezit de helft van alle landen in
- 27:22Speaker 6: de industrie.
- 27:23Speaker 4: Nou ja, ik denk niet dat dat nu het grootste
- 27:27Speaker 4: punt is... van discussie voor de revolutionaire garde. Het is
- 27:29Speaker 4: nu meer een kwestie van overleven
- 27:31Speaker 6: Maar ze kunnen dat makkelijker omdat ze rijker zijn dan
- 27:34Speaker 6: de bevolking
- 27:38Speaker 2: Een enorme Boekestein in de wijk vraag van Sander van
- 27:41Speaker 2: der Velde. Die vraagt... Stel dat de straat van Hormuz
- 27:44Speaker 2: afgesloten blijft... en een oliecrisis daadwerkelijk uitbreekt... is dat dan
- 27:48Speaker 2: een goed moment voor Rusland om de Baltische Staten binnen
- 27:50Speaker 2: te vallen
- 27:52Speaker 4: Nou ja, het is absoluut zo dat je nu ziet...
- 27:55Speaker 4: dat Rusland hier wel een slaatje uit probeert te slaan.
- 27:58Speaker 4: Dus als je nu kijkt naar de pakketten van drones...
- 28:01Speaker 4: en geavanceerde balistische raketten... die worden afgeschoten op bijvoorbeeld Kiev...
- 28:06Speaker 4: dan worden die pakketten anders samengesteld. Omdat ze weten dat
- 28:10Speaker 4: als je meer balistische raketten afvuurt... er te weinig petriet
- 28:14Speaker 4: zijn om die dingen tegen te houden. En je ziet
- 28:17Speaker 4: dus nu ook dat de Russen zich aan het versterken zijn...
- 28:21Speaker 4: door het geven van doelwit informatie aan Iran over de Amerikanen. Ja, nee,
- 28:28Speaker 4: je mag verwachten dat Rusland hier gebruik van zal maken.
- 28:33Speaker 4: Daar staat tegenover dat het op het zuidelijk deel van
- 28:36Speaker 4: het front niet goed gaat... voor Rusland. En dat heeft
- 28:40Speaker 4: te maken met het feit... dat eigenlijk 90 procent van de slachtoffers...
- 28:45Speaker 4: aan Russische zijden valt door drones. Dus dat wordt overgenomen.
- 28:49Speaker 4: En met die raketten kan je eigenlijk de oorlog niet winnen.
- 28:53Speaker 4: Dus ja, hij zal dat proberen. Hij zal ook zien...
- 28:58Speaker 4: Hij zal vooral kijken wat er in Europa gebeurt. Hoe
- 29:00Speaker 4: wij worden aangetast door die energiecrisis. Ik denk dat dat
- 29:04Speaker 4: de belangrijkste maatstaf is voor Poetin... om door te pakken
- 29:08Speaker 4: in Europa
- 29:10Speaker 6: Dat denk ik ook. En waar Poetin natuurlijk enorm van geniet...
- 29:13Speaker 6: De Europese onmacht in het Midden-Oosten is gigantisch. Maar ja,
- 29:17Speaker 6: Arie Jan, wat zou je willen? Nee, maar dat weet
- 29:19Speaker 6: ik wel. Maar iedereen ziet dus wat ik vanmorgen vroeg...
- 29:22Speaker 6: Ik heb het dan over vrijdagmorgen, dat stond in de FT.
- 29:24Speaker 6: Dat zegt Merts van... Ja, dat is wel het verkeerde
- 29:27Speaker 6: signaal om nu de Russische sancties op te heffen. Dat
- 29:30Speaker 6: is een soort vleesgeworden onmacht van Duitsland. Nou, dat ziet
- 29:34Speaker 6: Poetin ook allemaal. En jongens, als je nog dieper doordenkt...
- 29:38Speaker 6: Het regeerakkoord kan ook gewoon de pullenbak in bij ons.
- 29:41Speaker 6: Ik bedoel, alles is anders, hè? zelfs grotere defensie-inspanningen moeten doen,
- 29:46Speaker 6: op termijn komt dat ook in het gedrang. Dus wij
- 29:48Speaker 6: gaan politiek ook door die inflatie allemaal ellende krijgen
- 29:52Speaker 4: Je kunt inderdaad constateren dat door deze onderdachte operatie van
- 29:56Speaker 4: Trump in het Midden-Oosten de veiligheid van Europa enorm wordt aangetast.
- 30:00Speaker 4: Dat is eigenlijk de conclusie die je moet trekken.
- 30:05Speaker 2: Patrick Steenks tot slot vroeg of het niet logisch wordt...
- 30:09Speaker 2: op een gegeven moment gezien de schade in de golfstaten...
- 30:11Speaker 2: dat die zich mengen in het conflict tegen Iran. Ik
- 30:14Speaker 2: zou ze dat niet aanraden. Ze
- 30:17Speaker 3: zijn nu alleen maar zich aan het verdedigen. En dat
- 30:19Speaker 3: doen ze
- 30:19Speaker 4: redelijk effectief
- 30:20Speaker 3: Er
- 30:21Speaker 2: komt
- 30:21Speaker 4: niet heel veel doorheen
- 30:24Speaker 4: Het geopolitiek gezien zullen de golfstaten... na deze oorlog zich
- 30:28Speaker 4: even gaan afvragen... in hoeverre ze nog zaak willen doen
- 30:32Speaker 4: met Amerika. En of die basis daar überhaupt wel moet blijven.
- 30:36Speaker 4: Want je hebt er namelijk helemaal niks aan, aan die Amerikanen.
- 30:38Speaker 4: Maar diezelfde discussie speelt nu ook in Azië. Met name
- 30:41Speaker 4: in Zuid-Korea speelt hij, hij speelt in Japan. En China
- 30:44Speaker 4: is lachende derde
- 30:45Speaker 6: En wat ze niet gaan doen, die golfstaten, is dat
- 30:47Speaker 6: ze zich naar Iran zullen draaien. Dat doen ze niet.
- 30:50Speaker 6: We zijn heel boos op Iran.
- 30:51Speaker 2: Patrick, ik vraag specifiek nog naar de positie van Saudi-Arabië.
- 30:54Speaker 2: Natuurlijk een groot land, ook best een sterke krijgsmacht. Zouden
- 30:56Speaker 2: die niet op een gegeven moment zich aangewezen voelen... om
- 30:59Speaker 2: ook terug te duwen tegen Iran als ze steeds maar
- 31:02Speaker 2: worden aangevallen?
- 31:03Speaker 4: Waarom zou je dat doen
- 31:04Speaker 2: Tja...
- 31:05Speaker 4: Ja, daar is geen reden voor. Ik hoor ook iedere keer,
- 31:08Speaker 4: wij Europeanen doen niks. Maar dan moet je ook zeggen...
- 31:16Speaker 4: Die is begonnen door Israël en door de Verenigde Staten.
- 31:20Speaker 4: Waar echt gewoon heel veel experts hebben gewezen... op de
- 31:23Speaker 4: ongehoorde risico's die je neemt. En die experts hebben gewoon
- 31:26Speaker 4: gelijk gehad.
- 31:28Speaker 6: Saudi-Arabië heeft wel een probleem, want het gerucht gaat... dus
- 31:30Speaker 6: heb je het ook gelezen, dat dus de kroonprins gezegd heeft...
- 31:33Speaker 6: het is nu genoeg met Iran, laat Amerika maar aanvallen.
- 31:35Speaker 6: Dat stond in de New York Times en de Wall
- 31:37Speaker 6: Street Journal. En nu zal de kroonprins ook zeggen, het
- 31:40Speaker 6: is helemaal verkeerd gegaan. En nu betaalt Saudi-Arabië een enorme
- 31:44Speaker 6: prijs hiervoor... Want je voorstelt, ze kunnen gewoon hun olie
- 31:47Speaker 6: niet kwijt. Ze moeten het nou maar via die pijplein
- 31:49Speaker 6: een beetje doen
- 31:51Speaker 3: Het is een redelijk grote pijplein. Het kan bijna 7 miljoen
- 31:56Speaker 3: vaten per dag naar de Rode Zee transporteren. Maar nu
- 32:00Speaker 3: is het 3,5 miljoen. Het is nog niet helemaal operationeel. Met
- 32:02Speaker 3: name niet kan het offloaden naar tankers. Maar ze zijn
- 32:05Speaker 3: daar wel heel hard mee aan de gang.
- 32:07Speaker 6: Maar dan zit je in de Rode Zee
- 32:08Speaker 3: Ja, en dan moet je eigenlijk gaan naar al die tankers...
- 32:11Speaker 3: vervolgens weer naar Oost-Azië. Want die gaan niet door het Suezkanaal...
- 32:15Speaker 3: Dus dat betekent wel dat die dan ook... dan moeten
- 32:16Speaker 3: die hoedjes even rustig blijven daar. Dat is belangrijk. Want
- 32:20Speaker 3: dan kunnen ze er langs.
- 32:21Speaker 2: Sorry, jongen, jongen. Heeft iemand iets opbeurends nog tot slot?
- 32:26Speaker 3: Nee,
- 32:27Speaker 2: er is niks opbeurend.
- 32:29Speaker 3: Ik vind het verschrikkelijk, deze oorlog. Ik ook, ja
- 32:32Speaker 4: Dit is de grootste bedreiging die we, denk ik... hebben
- 32:36Speaker 4: gezien de afgelopen vele decennia... echt voor de wereldvrede. En
- 32:41Speaker 4: met enorme geopolitieke consequenties... waardoor die veranderingen... nog veel sneller
- 32:46Speaker 4: gaan dan dat we al gezien hebben. De gevaren voor
- 32:50Speaker 4: Europa worden met de dag groter. En allemaal dankzij Trump.
- 32:53Speaker 4: Dus als je nu nog denkt dat je bevriend moet
- 32:56Speaker 4: zijn met Trump... of met Amerika, dan heb je het
- 32:58Speaker 4: echt helemaal mis.
- 32:59Speaker 6: Zeker. En als politici schaarste moeten gaan verdelen... en dat
- 33:03Speaker 6: gaan we dus nu doen, dan gaan ze ruzie maken.
- 33:05Speaker 6: En dan neemt die instabiliteit toe. En het is ook
- 33:08Speaker 6: een voedingsfresse voor populisten. Gezellig weekend! Dit was weer Boekestein
- 33:15Speaker 6: en de Wijk.
- 33:15Speaker 2: Namens Agus en Boekestein en Rob de Wijk zeg ik
- 33:17Speaker 2: dank voor het luisteren. Speciale dank aan Lucia van Geuns.
- 33:20Speaker 2: En fijn weekend.