Latest / Zakendoen | BNR / Maarten Molenaars (Element61) over uitbreiding naar Nederland

Transcript

Maarten Molenaars (Element61) over uitbreiding naar Nederland · Zakendoen | BNR

• 0:00
  Speaker 1: BNR Zaken doen wordt mede mogelijk gemaakt door Atradius en Numbers. Numbers,
• 0:06
  Speaker 1: de business software voor facturatie, boekhouding, salaris en rapportages. Wil
• 0:11
  Speaker 1: je weten wat er speelt en of waarom?
• 0:13
  Speaker 2: In de BNR app. Luister je ook live naar onze programma's?
• 0:17
  Speaker 2: Download de BNR app.
• 0:19
  Speaker 3: En
• 0:21
  Speaker 2: blijf scherp. BNR Nieuwsradio. Zaken doen. Thomas van Zijl.
• 0:29
  Speaker 4: Welkom bij BNR Zaken doen voor economisch nieuws en zakelijk inzicht.
• 0:32
  Speaker 4: Zometeen meer over de algemene financiële beschouwing in het Economapanel.
• 0:35
  Speaker 4: Om twaalf uur het laatste macro-economische nieuws met Edin Mojegits.
• 0:38
  Speaker 4: En Maarten Molenaars komt langs. Hij is van Element 6-1
• 0:41
  Speaker 4: over de uitbreiding van het AI-adviesbureau naar Nederland. Maar nu
• 0:44
  Speaker 4: eerst naar ander economisch nieuws van vandaag. Vandaag moet minister
• 0:48
  Speaker 4: van Financiën, Heine en staatssecretaris Ilko Ehrenberg... naar de Eerste
• 0:51
  Speaker 4: Kamer om uitleg te geven over de uitgestelde plannen over
• 0:54
  Speaker 4: box 3. Tijdens de algemene financiële beschouwingen bleek dat er
• 0:57
  Speaker 4: op de lange termijn... een dekkingsgat van zo'n 7,7 miljard is.
• 1:01
  Speaker 4: Dus een flinke opgave, zegt onze politiek verslaggever Sophia van Leeuw.
• 1:04
  Speaker 5: We weten de wet werkelijk rendement. Dat voorstel was al
• 1:08
  Speaker 5: door de Tweede Kamer heen... maar ligt nu geparkeerd bij
• 1:11
  Speaker 5: de Eerste Kamer. En de Eerste Kamer zegt, wij zijn
• 1:14
  Speaker 5: geen parkeerplaats... Op een gegeven moment moeten we echt door.
• 1:19
  Speaker 4: De stand van de AEX op dit moment 14,5 procent
• 1:21
  Speaker 4: in de plus. En dat betekent 1112 punten. Om even
• 1:26
  Speaker 4: naar een en meer van onze beursnerd. En ook na
• 1:34
  Speaker 4: de algemene financiële beschouwingen... zijn er nog veel vragen over
• 1:36
  Speaker 4: hoe het kabinet alle plannen gaat betalen. Marieke Blom en
• 1:39
  Speaker 4: Steven Brackman. De een hoofdeconom bij ING, de ander hoogleraar
• 1:42
  Speaker 4: internationale economie... aan de Rijksuniversiteit van Groningen zijn de leden
• 1:45
  Speaker 4: van het panel. Welkom
• 1:47
  Speaker 4: Dank je wel. We hebben grote thema's te bespreken. Onder
• 1:50
  Speaker 4: andere de algemene financiële beschouwingen. Marieke, ik begin met een
• 1:54
  Speaker 4: algemene vraag. Zijn daar de goede dingen besproken? Of had
• 1:56
  Speaker 4: het over iets anders moeten gaan?
• 1:58
  Speaker 7: Nou, ik heb als econoom wel moeite om er naar
• 2:00
  Speaker 7: te luisteren. We gaan het daar zo uitgebreider over hebben...
• 2:04
  Speaker 7: maar wat ik heel erg merk is dat er een
• 2:06
  Speaker 7: soort notie is... dat mensen niet snappen van je geeft
• 2:10
  Speaker 7: een bepaald bedrag uit... daar moet je ook belastingen bij ophalen...
• 2:14
  Speaker 7: en dan kan je beter maar met elkaar een gesprek
• 2:15
  Speaker 7: hebben over de vraag... hoe kan je dat nou zo
• 2:17
  Speaker 7: goed mogelijk doen... in plaats van iedere keer maar een
• 2:20
  Speaker 7: poging doen... om die hete aardappel door te schuiven naar
• 2:22
  Speaker 7: een andere groep... die dan het minst hard protesteert... Vind
• 2:25
  Speaker 7: ik moeilijk om naar te luisteren.
• 2:26
  Speaker 4: Maar dat is meer politiek dan economisch
• 2:28
  Speaker 7: Ja, dus de politiek is ook de overheersende factor. Als
• 2:32
  Speaker 7: je dit aan een groep economen vraagt en je zegt... jongens,
• 2:36
  Speaker 7: we willen een bepaald bedrag bezuinigen over de komende tijd...
• 2:39
  Speaker 7: want we hebben een hele hoge defensierekening liggen... dan komen
• 2:42
  Speaker 7: economen met maatregelen... waarmee je ook de economie nog kan ondersteunen.
• 2:46
  Speaker 7: Dat zie ik politiek op dit moment op geen enkele
• 2:49
  Speaker 7: manier overwogen worden. Heb jij
• 2:50
  Speaker 4: er ook met lange tanden naar gekeken, Steven? Of helemaal
• 2:52
  Speaker 4: niet gekeken? Misschien ook gezond?
• 2:55
  Speaker 8: Nou, ik ben het met Marieke eens. Het proces is rommelig,
• 2:58
  Speaker 8: maar er zitten ook wel goede dingen aan. Dus de
• 3:00
  Speaker 8: discussie is toch wat verschoven van gaan we over links
• 3:03
  Speaker 8: of over rechts naar een wat meer fundamentelere discussie. Dus
• 3:06
  Speaker 8: denk aan de discussie over box 3. Nou ja, dat
• 3:10
  Speaker 8: wijst toch in de richting van een ietsje fundamentelere discussie
• 3:13
  Speaker 8: over het belastingstelsel. En het zou mooi zijn als de Kamer,
• 3:17
  Speaker 8: dit proces aangrijpt om ook naar het belastingstelsel als zodanig
• 3:20
  Speaker 8: te kijken.
• 3:21
  Speaker 4: Ja, maar dat zeggen we toch ook al 40 jaar, 50?
• 3:23
  Speaker 4: Jawel
• 3:23
  Speaker 8: maar we hebben nu een minderheidskabinet. En enigszins paradoxaal zou
• 3:27
  Speaker 8: je kunnen zeggen... de oppositie doet nu volwaardig mee. Dus
• 3:30
  Speaker 8: normaal gesproken worden ze altijd op een beleefde manier genegeerd.
• 3:33
  Speaker 8: Maar nu discussiëren ze mee. En dat zou best eens
• 3:35
  Speaker 8: een keer een verandering kunnen zijn. Dus denk na over
• 3:39
  Speaker 8: het belastingstelsel. Dus meer belasting op vermogen, minder op arbeid...
• 3:43
  Speaker 8: Denk ook over de grote kostenposten die op ons afkomen. Klimaat, vergrijzing,
• 3:47
  Speaker 8: de zorg.
• 3:48
  Speaker 4: En de eerste contouren daarvan heb jij echt de afgelopen
• 3:50
  Speaker 4: dagen gezien? Heel
• 3:51
  Speaker 8: bescheiden door die discussie over box 3. Dat is toch
• 3:55
  Speaker 8: wel een fundamentele discussie. Het gaat over gedoe op de
• 3:59
  Speaker 8: vierkante millimeter... of die grens ietsje hoger of ietsje lager
• 4:02
  Speaker 8: moet zijn. Maar dat er een discussie is over belasting
• 4:05
  Speaker 8: op vermogen... Pak dan alles vermogen mee. Dus ook huren, dividenden.
• 4:12
  Speaker 8: Nou ja, wat heb je rente. Dan ga je de
• 4:15
  Speaker 8: goede kant
• 4:15
  Speaker 4: op. Maar dan wordt de discussie ook meteen een stuk lastiger,
• 4:17
  Speaker 4: denk ik.
• 4:18
  Speaker 8: Jawel, maar het minderheidskabinet, dat is het paradoxale waar ik
• 4:22
  Speaker 8: net op wees. Je praat nu in het hele kabinet
• 4:25
  Speaker 8: over dit soort, of de hele Kamer over dit soort zaken.
• 4:28
  Speaker 8: En dat zou ook wel een kans kunnen zijn. Of
• 4:30
  Speaker 8: die kans gegrepen wordt, dat betwijfel ik helaas. Maar het
• 4:34
  Speaker 8: zou kunnen.
• 4:35
  Speaker 4: Nou, het is wel verfrissend om er op die manier
• 4:36
  Speaker 4: eens een keer een blik op te werpen, Marienke.
• 4:38
  Speaker 7: Ja, nou zeker.
• 4:39
  Speaker 4: Dan beginnen we met iets groots en iets moois misschien.
• 4:42
  Speaker 7: Maar misschien moeten we dan even concreet ook hebben... wat
• 4:44
  Speaker 7: economen daar dan mee bedoelen. Want ik denk dat er
• 4:46
  Speaker 7: heel vaak het gevoel is... dat dit een rechtvaardigheidsdiscussie is.
• 4:49
  Speaker 7: En ik wil toch namens de economencommunity van Nederland... nog
• 4:53
  Speaker 7: één keer uitleggen hoe we het bedoelen. En hoe we
• 4:55
  Speaker 7: het bedoelen is... aan de ene kant wordt een bedrag vastgesteld...
• 4:59
  Speaker 7: wat we gaan uitgeven met z'n allen. En dat stellen
• 5:01
  Speaker 7: we even vast, wat dat bedrag ook is. Dan ga
• 5:04
  Speaker 7: je vervolgens als econoom graag optimaliseren... hoe je dat bedrag
• 5:07
  Speaker 7: binnenhaalt op zo'n manier... dat het de economie zoveel mogelijk ondersteunt.
• 5:11
  Speaker 7: Want dan kan het misschien wel zijn dat je aan
• 5:13
  Speaker 7: de ene kant... wat meer belasting gaat betalen op een
• 5:16
  Speaker 7: bepaald gedeelte... maar ergens anders krijg je dat terug. En
• 5:19
  Speaker 7: je kunt het ook terugkrijgen in de vorm van hogere groei. Concreet,
• 5:22
  Speaker 7: wat bedoel ik daarmee? We heffen in Nederland weinig belasting
• 5:25
  Speaker 7: op de woning... wat een enorm grote vermogenscomponent is. We
• 5:30
  Speaker 7: heffen weinig belasting op pensioen... wat een enorm grote vermogenscomponent is...
• 5:34
  Speaker 7: Beide componenten zijn illiquide, zoals dat heet. Dat betekent dus
• 5:38
  Speaker 7: dat mensen niet bij dat geld kunnen. En ze zijn
• 5:41
  Speaker 7: enorm opgelopen. Dus mensen gaan maar door en door en door...
• 5:44
  Speaker 7: om hun geld in de eigen woning te stoppen. Dan
• 5:47
  Speaker 7: heb je daarnaast nog het vrije financiële vermogen. Daar gaat
• 5:51
  Speaker 7: box 3 over. Maar mensen hebben ook nog ontzettend veel
• 5:54
  Speaker 7: geld in box 2... in de eigen onderneming zitten... Dus
• 5:57
  Speaker 7: alles bij elkaar heeft Nederland gewoon ongelooflijk veel geld opgepot...
• 6:01
  Speaker 7: op een manier waarop het niet liquide is, dus we
• 6:04
  Speaker 7: er niet bij kunnen... maar ook op een manier waardoor
• 6:06
  Speaker 7: het niet stimuleert... dat we het investeren in onze eigen economie.
• 6:10
  Speaker 7: En daardoor heeft Nederland bijvoorbeeld... al jarenlang een spaaroverschot. Dus
• 6:15
  Speaker 7: dat geld hoopt zich maar op en op en op.
• 6:18
  Speaker 7: Terwijl wat je zou willen is dat dat geld gewoon...
• 6:20
  Speaker 7: in de vorm van bijvoorbeeld bedrijvigheid... in de Nederlandse economie terechtkomt.
• 6:24
  Speaker 7: Dat het in de vorm van infrastructuurinvesteringen... in de Nederlandse
• 6:27
  Speaker 7: economie terechtkomt
• 6:28
  Speaker 4: Maar heb jij de afgelopen dagen dan een startschot gehoord...
• 6:30
  Speaker 4: dat er toe zou kunnen leiden dat dat geld in
• 6:32
  Speaker 4: beweging komt? Dat dat ten goede komt aan de economie?
• 6:34
  Speaker 7: Nou helaas, ik heb denk ik anders geluisterd dan Steven.
• 6:36
  Speaker 7: Ik heb het dus niet gehoord. En sterker nog, wat
• 6:39
  Speaker 7: ik gehoord heb is een gesprek over wat nou kleine
• 6:41
  Speaker 7: spaarders zijn. En daar zakt echt mijn broek van af.
• 6:45
  Speaker 7: Want beste mensen, ongeveer 10% van de Nederlandse huishoudens wordt
• 6:50
  Speaker 7: op dit moment aangeslagen in box 3. En mogelijkerwijs zou
• 6:54
  Speaker 7: dat richting de 15 of 20% van de Nederlanders kunnen.
• 6:57
  Speaker 4: Mediaan, dus dat is het middelste getal geloof ik in
• 6:59
  Speaker 4: een hele reeks... ligt op 21.500 euro. Als je het
• 7:03
  Speaker 4: hebt over het spaarsaldo.
• 7:04
  Speaker 7: Ja, dat is inderdaad wat er op bankrekening zit. Dus 50%
• 7:08
  Speaker 7: van de mensen heeft minder dan 21.500... en sorry, van
• 7:12
  Speaker 7: de huishoudens heeft minder dan 21.500 euro op de bankrekening.
• 7:17
  Speaker 7: Terwijl we hebben het hier over het mogelijk verlagen van
• 7:20
  Speaker 7: die grens... naar 60.000 euro per huishouden.
• 7:22
  Speaker 4: Dus hoeveel mensen hebben hier dan tussen haakjes last van?
• 7:25
  Speaker 7: Ja, ik weet het niet exact, maar ik schat tussen
• 7:28
  Speaker 7: de 5 en 10 procent van de huishoudens. Dus er
• 7:31
  Speaker 7: werd wel gezegd ook een miljoen mensen. Maar het is
• 7:34
  Speaker 7: echt een klein deel van de huishoudens waarvoor dit dan
• 7:37
  Speaker 7: inderdaad eventueel effect heeft.
• 7:40
  Speaker 8: Ja, ik ben er met aan het merken. Kijk, het
• 7:42
  Speaker 8: belastingstelsel is... Je hebt geld nodig voor wegen en defensie
• 7:45
  Speaker 8: en veiligheid, al die dingen. En dat wil je op
• 7:47
  Speaker 8: een zo min mogelijk verstorende manier doen. En je wil
• 7:49
  Speaker 8: ook nog beleid voeren. Dus dingen voor elkaar krijgen in
• 7:54
  Speaker 8: de economie. Maar je moet ook geen dingen door elkaar halen.
• 7:56
  Speaker 8: Dus het activeren van... De besparingen, dat is nou niet
• 8:00
  Speaker 8: zozeer een onderdeel van het belastingplan. Dus het is goed
• 8:04
  Speaker 8: dat het geactiveerd wordt, daar ben ik helemaal met je eens.
• 8:06
  Speaker 8: Dus denk aan het Nationaal Investeringsinstituut... wat nu in de
• 8:09
  Speaker 8: startblokken staat. Maar je kunt
• 8:12
  Speaker 4: belastingen wel zo inrichten... dat het misschien niet alleen maar
• 8:14
  Speaker 4: net zo lang staat te doen. Ach, nou Steven.
• 8:16
  Speaker 8: Dus de overheid wil nu start-ups helpen met makkelijke financiering.
• 8:21
  Speaker 8: En dat zou je kunnen koppelen aan... een beleggingsmogelijkheid dat
• 8:24
  Speaker 8: je dat geld activeert. En dat zou heel goed zijn.
• 8:26
  Speaker 8: En dat moet je dan fiscaal op een goede manier
• 8:28
  Speaker 8: aantrekkelijk maken. Dus dat zou kunnen. Maar wat ik hoop,
• 8:33
  Speaker 8: en er wordt al jaren gesproken over dat belastingstelsel... pak
• 8:36
  Speaker 8: dat nu eens aan. En nu in dat minderheidskabinet, ik
• 8:39
  Speaker 8: hoop dat het lukt, ik denk het niet... maar stel dat,
• 8:41
  Speaker 8: dat je toch een keer fundamenteel nadenkt over dit soort dingen.
• 8:44
  Speaker 8: Dus aanstaande woensdag komen werkgevers en werknemers bij elkaar... om
• 8:48
  Speaker 8: over het sociale stelsel te spreken. Dat kun je eraan koppelen.
• 8:51
  Speaker 4: En ook het verdienvermogen van Nederland. Van Oostkamp heeft dat
• 8:54
  Speaker 4: alweer op zijn agenda staan.
• 8:55
  Speaker 8: Maar ook de heilige huisjes, de hypotheekrente. Daar refereerde Marieke
• 9:00
  Speaker 8: net aan. Maar denk ook aan de pensioenleeftijd. We worden
• 9:02
  Speaker 8: met z'n allen ouder. Nou ja, daar mag je niet
• 9:05
  Speaker 8: over spreken.
• 9:06
  Speaker 4: Maar Nederland mag het wel, in Frankrijk helemaal niet. Daar
• 9:08
  Speaker 4: komen we dan meteen nog over te spreken.
• 9:10
  Speaker 8: Maar goed, ook daar moet je wat aan doen. Dus
• 9:11
  Speaker 8: die pensioenen moeten omlaag, of je moet langer doorwerken... of
• 9:14
  Speaker 8: de premies moeten omhoog. Ja, veel ingewikkelder is het niet.
• 9:17
  Speaker 8: Dus daar moet je ook wat aan doen. En die
• 9:18
  Speaker 8: sociale partners moeten er aanstaande woensdag over spreken. Dus ook
• 9:21
  Speaker 8: de mensen die een sociale uitkering krijgen... ook daar moet
• 9:25
  Speaker 8: je fundamenteel iets aan doen. Dus je kunt een aantal
• 9:28
  Speaker 8: dingen aan elkaar koppelen... die strikt genomen niet zoveel met
• 9:31
  Speaker 8: elkaar te maken hebben... of in ieder geval niet met
• 9:32
  Speaker 8: een belastingstelsel als zodanig... maar die kun je wel op
• 9:35
  Speaker 8: dit moment op de agenda zetten
• 9:37
  Speaker 4: Er is inderdaad al het nodige gezegd over de sociale zekerheid...
• 9:41
  Speaker 4: en of daar wel of niet aan getornd mag worden.
• 9:42
  Speaker 4: Dat is de reden dat ze elkaar woensdag toch weer
• 9:44
  Speaker 4: aan een en dezelfde tafel treffen. Maar ook daarvoor moet
• 9:47
  Speaker 4: nog wel dekking gevonden worden. Daar is een gat ontstaan.
• 9:51
  Speaker 4: En dan wordt er gezegd, ja, dan moet het toch
• 9:52
  Speaker 4: maar van verschillende departementen komen. Onder andere onderwijs zou stevig
• 9:56
  Speaker 4: aan de beurt komen. Begrijp jij dat dat dan toch
• 9:58
  Speaker 4: weer via deze methode... gebeurt, Marieke?
• 10:02
  Speaker 7: Nou, als econoom natuurlijk niet. Dan wil je zeggen, kijk,
• 10:05
  Speaker 7: onze PISA-scores kachelen achteruit. Dat doen ze overal, maar dat
• 10:09
  Speaker 7: doen ze bij ons nog erger. Dus als ik nu
• 10:11
  Speaker 7: als econoom nadenk over de lange termijn toekomst van Nederland...
• 10:14
  Speaker 7: is dit gewoon echt een zorgelijk punt. Dit zijn de
• 10:17
  Speaker 7: mensen die in de toekomst het geld moeten verdienen voor ons.
• 10:20
  Speaker 7: En zij moeten gewoon goed voorbereid aan de start komen.
• 10:24
  Speaker 7: Wil dat zeggen dat er geen enkele ruimte is om
• 10:26
  Speaker 7: op zo'n onderwijsbegroting... dingen optimaler te doen dan ze nu
• 10:30
  Speaker 7: gedaan worden... Dat kan ik me heel goed voorstellen. En
• 10:34
  Speaker 7: sommige van die oplossingen voor die lage PISA-scores... hoeven ook
• 10:37
  Speaker 7: niet eens per se geld te kosten. Want wat de
• 10:39
  Speaker 7: OECD daarover aangeeft... experts die daar lang mee bezig zijn geweest...
• 10:43
  Speaker 7: die zeggen, er wordt in Nederland wat weinig gebruik gemaakt...
• 10:46
  Speaker 7: van wat dan heet... evidence-based methode, want iedere school gaat
• 10:51
  Speaker 7: een beetje zijn eigen gang in Nederland. Nou, dat is
• 10:54
  Speaker 7: niet per se een kosteningreep, maar dat gaat wel over
• 10:57
  Speaker 7: de vraag hoe wij in Nederland het zo voor elkaar
• 11:00
  Speaker 7: krijgen dat in de klassen op de best mogelijke manier
• 11:03
  Speaker 7: onderwijs wordt gegeven. En dat hebben we nu niet georganiseerd
• 11:07
  Speaker 7: op die manier. Tijd om daar een gesprek over te
• 11:09
  Speaker 7: hebben hoeft niet over euro's te gaan.
• 11:11
  Speaker 4: Zodat die mens uiteindelijk bij jou in de college zou komen, Steven.
• 11:14
  Speaker 8: Ja, bezuinigen op onderwijs is een slecht idee. Dat moet
• 11:17
  Speaker 8: je niet doen. En het gekke is dat in deze
• 11:19
  Speaker 8: discussie eigenlijk niet wordt gesproken over de olifant in de Kamer.
• 11:22
  Speaker 8: En dat zijn de defensieuitgaven. Dus de Rekenkamer en het
• 11:25
  Speaker 8: CPB die waarschuwen dat die bedragen gigantisch zijn. En vooral
• 11:29
  Speaker 8: dat ze heel snel stijgen. Dus beide instituten wijzen erop
• 11:34
  Speaker 8: dat hier verspilling draait
• 11:36
  Speaker 4: En die stijgen dan omdat veel bedrijven, partners van Defensie,
• 11:39
  Speaker 4: daar een slaatje uit denken te kunnen slaan?
• 11:41
  Speaker 8: Ja, dat kan. Het beroemde voorbeeld uit de VS is
• 11:45
  Speaker 8: dat er een wc-bril werd gekocht voor 1000 dollar. Dus
• 11:48
  Speaker 8: dat soort rare dingen krijg je dan. Maar in ieder
• 11:50
  Speaker 8: geval waar die instituten meer serieus op wijzen is dat
• 11:53
  Speaker 8: er onderuitputting dreigt. Of verspilling, dat er veel te veel
• 11:56
  Speaker 8: geld beschikbaar is nu op dit moment. Nou ja, dat
• 12:00
  Speaker 8: zou je ook kunnen gebruiken in de discussie die nu
• 12:01
  Speaker 8: gaande is in de Kamer over die bezuiniging. Dus doe
• 12:04
  Speaker 8: het ietsje rustiger en veel verantwoordelijker.
• 12:07
  Speaker 4: We gaan van het onderwijs naar een andere patiënt. Of
• 12:09
  Speaker 4: misschien is het geen patiënt. Europa in deel 2 van
• 12:12
  Speaker 4: dit panel.
• 12:12
  Speaker 2: BNR Nieuwsradio. Zaken doen. Thomas van Zijl.
• 12:19
  Speaker 4: Marieke Blom en Steven Brackman zijn de leden van het Economenpanel.
• 12:22
  Speaker 4: De Europese economie, zou je denken, komt verder onder druk
• 12:25
  Speaker 4: te staan. Afgelopen week lazen we onder andere dat de
• 12:27
  Speaker 4: inflatie in de eurozone is gestegen tot 3,8 procent. De spread,
• 12:30
  Speaker 4: dat is het renteverschil tussen de Franse en de Duitse obligaties,
• 12:33
  Speaker 4: steeg tot 152 basispunten. De euro staat op een heel
• 12:37
  Speaker 4: laag punt. We beginnen natuurlijk met Marieke's missie. Van de
• 12:41
  Speaker 4: Wall Street Journal tot BNR. Je vertelt aan iedereen die
• 12:44
  Speaker 4: het wil horen. Dat is wel meevalt met hoe slecht
• 12:46
  Speaker 4: het er aan toe gaat in Europa.
• 12:48
  Speaker 7: Ja, wat ik zeg is, het is een half vol glas.
• 12:50
  Speaker 7: Er komen heel veel uitdagingen op Europa af. Maar als
• 12:53
  Speaker 7: je de kranten leest, dan zou je denken... dat alleen
• 12:56
  Speaker 7: dat half lege deel van het glas aan de hand is.
• 12:59
  Speaker 7: Want daar gaan kranten nu eenmaal over. En wat ik
• 13:02
  Speaker 7: denk is dat we als Europeanen... met name eigenlijk onder elkaar...
• 13:05
  Speaker 7: het wat vaker moeten hebben over... het halfvolle gedeelte van
• 13:09
  Speaker 7: het glas. Daar gebeurt namelijk van alles. Het beeld van
• 13:12
  Speaker 7: Europa als een continent... wat zo goed als stil staat...
• 13:15
  Speaker 7: is totaal onjuist. Het is echt een overdrijving van de werkelijkheid.
• 13:20
  Speaker 7: En ik denk dat het Europeanen... veel meer vertrouwen zou geven...
• 13:23
  Speaker 7: wat goed kan zijn voor ons bedrijfsleven... omdat het meer
• 13:25
  Speaker 7: gaat investeren daarvoor... door wat goed kan zijn voor onze consumenten...
• 13:29
  Speaker 7: die zich dan wat
• 13:29
  Speaker 4: minder zorgen hebben. Wat broelt er allemaal in dat hoofd?
• 13:32
  Speaker 7: Ja, nou ik denk een eerste aspect. Mensen maken zich
• 13:35
  Speaker 7: vaak erg veel zorgen over demografische ontwikkelingen. En zijn er
• 13:39
  Speaker 7: dan van overtuigd van we hebben straks minder en minder mensen.
• 13:41
  Speaker 7: Maar tegelijkertijd hebben we ook een enorm sterke stijging gehad...
• 13:45
  Speaker 7: van de arbeidsparticipatie in Europa. Overal in Europa, juist ook
• 13:49
  Speaker 7: in de zuidelijke landen... hebben we het erg weinig over.
• 13:52
  Speaker 7: Maar Italië en in Spanje... is dat bijvoorbeeld heel sterk gebeurd.
• 13:55
  Speaker 7: En daarnaast hebben we veel hoger opgeleide mensen... dan we
• 13:58
  Speaker 7: in het verleden gehad hebben. Ik ben net in Polen
• 14:01
  Speaker 7: geweest bijvoorbeeld. En daar zie je gewoon dat het opleidingsniveau...
• 14:05
  Speaker 7: in eigenlijk twee, drie decennia zo ontzettend sterk gestegen is...
• 14:09
  Speaker 7: dat zij daar nu een beroepsbevolking hebben... die gewoon veel
• 14:12
  Speaker 7: hoogwaardiger is dan... in het verleden het geval is geweest.
• 14:16
  Speaker 7: En dus wordt vaak gezegd... Europa is eigenlijk verdoemd door
• 14:21
  Speaker 7: de demografische ontwikkelingen. Ik denk dat we het vaker moeten hebben...
• 14:24
  Speaker 7: over hoe positief arbeidsparticipatie en opleidingseffecten... zich bijvoorbeeld ontwikkeld hebben
• 14:29
  Speaker 7: over de afgelopen decennia.
• 14:30
  Speaker 4: Steven, jij kreeg al goede zin van de algemene financiële beschouwing.
• 14:34
  Speaker 4: Dan zal je humeur hier ook behoorlijk van opkikken, denk ik.
• 14:37
  Speaker 8: Ja, ik ben het eens met Marie. Dus zij wijst
• 14:39
  Speaker 8: er met kracht op in het stuk in de Wall
• 14:40
  Speaker 8: Street Journal. Dat is een mooi stuk. Die economist wijst
• 14:44
  Speaker 8: er ook op deze week in een stuk over Europa.
• 14:47
  Speaker 8: En ook daar wordt eigenlijk een pleidooi gehouden voor dat
• 14:50
  Speaker 8: halfvolle glas. Dus de industrie heeft banen verloren, maar dat
• 14:54
  Speaker 8: is heel erg geconcentreerd. Met name zit dat in Duitsland
• 14:57
  Speaker 8: in de auto-industrie... Dus van het verlies van banen zie
• 15:00
  Speaker 8: je eigenlijk dat 80% vooral in Duitsland plaatsvindt. In Europa
• 15:05
  Speaker 8: breed valt het eigenlijk wel mee. Je ziet ook dat
• 15:08
  Speaker 8: in de pharma bijvoorbeeld, in de luchtvaartindustrie, elektrificatie, dat daar
• 15:14
  Speaker 8: de werkgelegenheid groeit. Dus daar valt het ook mee. En
• 15:16
  Speaker 8: wat ik mooi vind, waar de economist ook op wijst,
• 15:21
  Speaker 8: is er is nu een soort China-bashing aan de gang.
• 15:24
  Speaker 8: China is de grote schurk op dit moment in de globalisering.
• 15:28
  Speaker 8: En daar moet je ook een kanttekening bij plaatsen. En
• 15:30
  Speaker 8: waar ze op wijzen in datzelfde stuk... is dat een
• 15:34
  Speaker 8: deel van die producten uit China goedkoop zijn. Daar is
• 15:37
  Speaker 8: vooral de Duitse auto-industrie last van. Vandaar dat daar die
• 15:40
  Speaker 8: werkgelegenheidseffecten groter zijn. Maar voor het overige exporteert China intermediaire producten, onderdelen...
• 15:49
  Speaker 8: waar we met z'n allen van profiteren... en die het
• 15:51
  Speaker 8: concurrentievermogen van Europa versterken. Dus daar wordt ook met kracht
• 15:54
  Speaker 8: op gewezen. Dus eigenlijk is ook de handel met China...
• 15:58
  Speaker 8: dat is een typische internationale economenopmerking... is voor het belangrijkste
• 16:02
  Speaker 8: deel eigenlijk best gunstig. Dus er zijn een aantal problemen.
• 16:05
  Speaker 8: De subsidies en al die geschillen die bij de Wereldhandelsorganisatie lopen.
• 16:10
  Speaker 8: Maar gemiddeld gelomen is het positief. Dus ik ben het
• 16:12
  Speaker 8: helemaal eens met Marieke... Het glas is eigenlijk wel
• 16:15
  Speaker 4: vol. Voordat mensen denken, ze hebben het wel heel erg
• 16:17
  Speaker 4: gezellig daar over Europa... in dat radiostudiootje, maar er zijn
• 16:19
  Speaker 4: toch ook problemen? Die zijn er wel degelijk.
• 16:21
  Speaker 7: Ja, zeker zijn die er. En we zien dat natuurlijk
• 16:23
  Speaker 7: op dit moment met Frankrijk... dat er eigenlijk een politieke
• 16:26
  Speaker 7: impasse is. We hebben eigenlijk in Nederland ook een politieke impasse...
• 16:30
  Speaker 7: als het gaat om de overheidsfinanciën. Maar in Frankrijk erop
• 16:33
  Speaker 7: en erover. En daar zie je dat de overheid eigenlijk
• 16:36
  Speaker 7: voor komend jaar... een tekort op de begroting zou hebben
• 16:40
  Speaker 7: van 6,5 procent
• 16:41
  Speaker 4: van de GWG. Wordt 5 procent. Wordt 5 procent,
• 16:45
  Speaker 7: inderdaad. En dat hebben ze dan met moeite gedaan. En
• 16:48
  Speaker 7: daarvan is de hoop dat ze dat dan nu inderdaad
• 16:50
  Speaker 7: door het parlement krijgen. Zeg ik toch nog even bij...
• 16:53
  Speaker 7: omdat we ons vaak vergelijken met de Verenigde Staten. Alleen
• 16:57
  Speaker 7: Frankrijk komt daarbij in de buurt van het tekort... wat
• 17:00
  Speaker 7: ze in de Verenigde Staten... al jarenlang hebben, waar die
• 17:03
  Speaker 7: economie van hen zo goed op draait. Waar
• 17:06
  Speaker 4: het ook wel in toenemende mate over gaat... dat dat
• 17:08
  Speaker 4: een keer een probleem gaat worden... dat financiële markten daar
• 17:10
  Speaker 4: nerveus van worden.
• 17:11
  Speaker 7: Precies. Dus als wij naar Europa kijken... dan beginnen mensen
• 17:14
  Speaker 7: vaak te zuchten over... dat we zo enorm beladen zijn
• 17:17
  Speaker 7: met schulden. Maar als je naar het gemiddelde van Europa kijkt...
• 17:20
  Speaker 7: naar de EU als geheel... dan zit je op een
• 17:22
  Speaker 7: overheidsschuld ten opzichte van het BBP... in de orde van
• 17:25
  Speaker 7: 80 procent. Dan neem ik de hele EU daarbij mee...
• 17:29
  Speaker 7: Maar Frankrijk is daarbinnen wel degelijk een probleem. Het oplopen
• 17:33
  Speaker 7: van de spread in Frankrijk maakt het moeilijker voor de economie.
• 17:37
  Speaker 7: Maakt de overheidsfinanciën, die moeten die renterekening wel betalen. Die
• 17:40
  Speaker 7: maakt het voor bedrijven lastiger om te ondernemen. Maar ook
• 17:44
  Speaker 7: dit even in een bredere context geplaatst. Die spreads zijn
• 17:48
  Speaker 7: bijvoorbeeld voor Italië in het verleden nog veel hoger opgelopen.
• 17:51
  Speaker 7: De spreads van Italië en van Spanje lopen wedden zwaar
• 17:55
  Speaker 7: mee op... maar komen lang niet zo hoog uit als
• 17:58
  Speaker 7: zij in het verleden geweest zijn. En dat zijn voor
• 18:00
  Speaker 7: de stabiliteit van Europa toch hele belangrijke zaken.
• 18:04
  Speaker 4: Dus wordt Frankrijk een Europees probleem... of blijft het vooral
• 18:07
  Speaker 4: een Frans probleem?
• 18:08
  Speaker 7: Nou, dat laatste is eigenlijk te hopen. Want op het
• 18:11
  Speaker 7: moment dat de financiële markten met name Frankrijk eruit pikken,
• 18:15
  Speaker 7: krijg je eigenlijk dat die correctie, die politiek heel lastig
• 18:18
  Speaker 7: te maken is, dat die wordt afgedwongen door de financiële markten.
• 18:22
  Speaker 7: En vooralsnog gaat de druk met name die kant op.
• 18:27
  Speaker 8: Dat laatste is vooral een probleem, dat die financiële markten
• 18:30
  Speaker 8: het op hun heupen krijgen. Dat die ineens Frankrijk als
• 18:33
  Speaker 8: groot probleem zien. En dat die rente verder doorstijgt. Dus
• 18:36
  Speaker 8: op dit moment zie je dat Frankrijk een grote staatsschuld heeft.
• 18:39
  Speaker 8: Het begrotingsdekort neemt toe. En met name de snelheid waarmee
• 18:42
  Speaker 8: dat gebeurt. En ook de rentestijging en de toename van
• 18:45
  Speaker 8: die spread is een probleem. Dus Frankrijk is wel degelijk
• 18:49
  Speaker 8: een probleem. Dus op dit moment, volgend jaar zijn er verkiezingen.
• 18:54
  Speaker 8: Ze hebben ook een minderheidskabinet. De vraag is of ze
• 18:56
  Speaker 8: al die maatregelen erdoor krijgen. De
• 18:58
  Speaker 4: spanning loopt nu behoorlijk op, hebben we de afgelopen week
• 19:00
  Speaker 4: kunnen zien.
• 19:00
  Speaker 8: Zeker. Dus elke keer als er een maatregel is die
• 19:03
  Speaker 8: heel goed lijkt... dus bijvoorbeeld de pensioenleeftijd... die daar een
• 19:08
  Speaker 8: stuk lager is dan in Nederland... als daar maar iets
• 19:11
  Speaker 8: over gezegd wordt... dan staan meteen de straten vol met
• 19:14
  Speaker 8: protesterende mensen.
• 19:15
  Speaker 4: Ook jongeren met name,
• 19:16
  Speaker 8: hebben we gezien. Ja, dus Frankrijk heeft... Marieke wijst terecht
• 19:20
  Speaker 8: op de vergelijking met de Verenigde Staten... alleen de context
• 19:22
  Speaker 8: is anders. Dus hier in Frankrijk wordt meteen alle wegen geblokkeerd...
• 19:28
  Speaker 8: als er maar iets gebeurt. En dat zie je in
• 19:30
  Speaker 8: de Verenigde Staten toch een stuk minder. Dus ik denk
• 19:32
  Speaker 8: dat het wat dat betreft wel een probleem is
• 19:33
  Speaker 4: Steven, voorbereiding op dit tellen wordt natuurlijk altijd... ten zeerste
• 19:37
  Speaker 4: aangeraden en ook gewaardeerd. Jij kwam hier binnen met een
• 19:39
  Speaker 4: grafiek onder je arm. Ja, dat moet je leveren ook.
• 19:43
  Speaker 4: Oh
• 19:44
  Speaker 8: dat was een onderhondje. Met
• 19:45
  Speaker 4: de rechten
• 19:45
  Speaker 8: van Nederland. Het ging over
• 19:47
  Speaker 4: de...
• 19:50
  Speaker 8: opmerkingen over de waarde van de euro... ten opzichte van
• 19:53
  Speaker 8: de dollar. Daar wordt iedereen nu een beetje zenuwachtig over.
• 19:58
  Speaker 8: Wat je doet, tenminste dat doe ik... het is de economenjargon,
• 20:02
  Speaker 8: de reële effectieve wisselkoers. Dus je moet niet zozeer naar
• 20:04
  Speaker 8: de euro-dollar koers kijken... maar dat gemiddelde van alle wisselkoersen
• 20:09
  Speaker 8: met de euro... en dan gecorrigeerd voor prijsverschillen. Nou, dan
• 20:12
  Speaker 8: blijkt dat het eigenlijk met de euro best meevalt
• 20:14
  Speaker 4: Dat glas stoot bijna over.
• 20:17
  Speaker 8: Ja, in ieder geval, er wordt dus nu een headline.
• 20:20
  Speaker 8: De Financial Times vanochtend. De euro zakt weer verder weg.
• 20:25
  Speaker 8: Dan kijk je naar de reële effectieve wisselkoers. Dat valt
• 20:27
  Speaker 8: eigenlijk wel mee
• 20:28
  Speaker 7: Nou, ik denk ook breder. Ik heb ook een stuk
• 20:30
  Speaker 7: geschreven over technologie, digitale technologie. En wij zetten onszelf hier
• 20:34
  Speaker 7: als Europa dan snel al als de grote verliezers neer.
• 20:38
  Speaker 7: Terwijl het uiteindelijk zo is dat het grootste voordeel van
• 20:40
  Speaker 7: digitale technologie, AI... zal komen door het gebruik ervan. En
• 20:46
  Speaker 7: er zijn denk ik twee dingen te noemen die gunstig
• 20:48
  Speaker 7: zijn voor Europa. Eén, het lijkt erop dat er strijd
• 20:51
  Speaker 7: ontstaat tussen de bouwers van modellen... waarbij juist die open
• 20:55
  Speaker 7: weight modellen... dat iedereen erop kan verder bouwen... best wel
• 20:59
  Speaker 7: heel goed zijn en heel betaalbaar zijn. Dus dat wat
• 21:02
  Speaker 7: wij heel veel gaan gebruiken... wordt misschien wel goedkoper in
• 21:05
  Speaker 7: de loop van de tijd. En twee, Microsoft heeft een
• 21:08
  Speaker 7: hele interessante statistiek... waarin ze kijken hoeveel AI er daadwerkelijk
• 21:11
  Speaker 7: gebruikt wordt... En als je dan kijkt naar de Verenigde
• 21:14
  Speaker 7: Staten zit dat op ongeveer 33 procent. In veel Europese
• 21:18
  Speaker 7: landen zit het daar flink boven, ook in alle grote markten.
• 21:21
  Speaker 7: In Nederland komen ze op 43 procent. Maakt
• 21:23
  Speaker 4: het dan uit dat het wel van Amerikaanse makelij is vooralsnog?
• 21:27
  Speaker 7: Dat valt eigenlijk reuze mee hoezeer dat uitmaakt. Want die
• 21:31
  Speaker 7: prijzen komen dus mogelijk onder druk te staan. Dat betekent
• 21:34
  Speaker 7: dat het betaalbaar blijft voor ons... En twee, het grootste
• 21:38
  Speaker 7: voordeel wat je hier uiteindelijk van hebt... is doordat je
• 21:41
  Speaker 7: efficiënter kunt gaan werken. En dat voordeel blijft. En dat
• 21:44
  Speaker 7: is ontzettend belangrijk voor Europa. Want het is wel een
• 21:47
  Speaker 7: continent waar vergrijzing harder dan in andere continenten toeslaat. Dus
• 21:52
  Speaker 7: je kunt daar juist heel goed gebruik van maken.
• 21:54
  Speaker 4: Nou, we kunnen de week weer aan
• 21:56
  Speaker 7: Dank
• 21:56
  Speaker 4: u wel. Dank op deze maandagochtend. Marieke Blom, hoofdeconom van ING.
• 22:00
  Speaker 4: Steven Brackman, hoogleraar internationale economie... aan de Rijksuniversiteit van Groningen.
• 22:03
  Speaker 4: En tot snel weer. En dan is het te beluisteren
• 22:06
  Speaker 4: als podcast. Je kunt je abonneren via je favoriete kanaal
• 22:08
  Speaker 4: of de app van BNR. Straks betaalbedrijf Molly lanceert een
• 22:12
  Speaker 4: alternatief voor Ideal of Vero. Dat is de opvolger, maar
• 22:15
  Speaker 4: dan zonder de kopersbescherming... die de opvolger van Ideal dan
• 22:19
  Speaker 4: weer wel heeft. Je hoort het allemaal in BNR Zaken
• 22:22
  Speaker 4: doen
• 22:22
  Speaker 1: BNR Zaken doen wordt mede mogelijk gemaakt door Numbers en Atradius. Atradius,
• 22:28
  Speaker 1: verzekerd van betaling
• 22:40
  Speaker 2: Thomas van Zijl
• 22:41
  Speaker 4: Betaalbedrijf Mollie komt met een nieuw betaalsysteem... dat de concurrentie
• 22:44
  Speaker 4: aangaat met Wero, de opvolger van Ideal. Het nieuwe pay-by-bank
• 22:48
  Speaker 4: van Mollie zal geen kopersbescherming hebben. Dat is een regeling
• 22:51
  Speaker 4: die Wero wel heeft. Arjan Bol is directeur van de
• 22:54
  Speaker 4: betaalvereniging Nederland. Goedemorgen. Goedemorgen, Thomas. Hoe gaat dat systeem pay-by-bank werken...
• 23:01
  Speaker 4: waar Mollie nu dus mee op de proppen komt?
• 23:04
  Speaker 9: Nou, het is niet iets compleet nieuws. Payback Bank is
• 23:07
  Speaker 9: een begrijpelijke naam voor iets wat eigenlijk al bestaat sinds 2019.
• 23:10
  Speaker 9: Een directe overboeking die dankzij een Europese richtlijn, PC2, door
• 23:16
  Speaker 9: bijvoorbeeld een webwinkel kan worden opgestart bij de bank van
• 23:18
  Speaker 9: de klant. Eigenlijk alle betaalgevens worden klaargezet, bedrag en begunstigden,
• 23:22
  Speaker 9: en de klant moet alleen nog veilig digitaal goedkeuren via
• 23:25
  Speaker 9: de app of de website van de eigen bank. Dus
• 23:27
  Speaker 9: het is niet iets nieuws, alleen het is nieuws dat
• 23:29
  Speaker 9: een partij als MOLLE en een aantal andere partijen dit
• 23:33
  Speaker 9: meer gaan ondersteunen.
• 23:34
  Speaker 4: En daarmee is de strijd ook geopend. Want het leek
• 23:37
  Speaker 4: er toch een beetje op dat de beste uitgangspositie voor
• 23:40
  Speaker 4: Wero was. Maar de concurrentie ruikt een kant.
• 23:44
  Speaker 9: Ach, je ziet altijd in het betalingsverkeer dat als er
• 23:46
  Speaker 9: een verandering is... dat partijen kijken of dat mogelijkheden biedt
• 23:50
  Speaker 9: voor alternatieven. Dus Payback Bank in een aantal andere landen
• 23:54
  Speaker 9: heeft al wat meer tractie gekregen. Niet heel erg. Maar
• 23:58
  Speaker 9: je ziet in Nederland nu door de verandering van Ideal
• 24:01
  Speaker 9: naar Bero... dat een aantal partijen denken wellicht is er
• 24:03
  Speaker 9: een stuk van de markt... waarvoor deze oplossing interessant zou
• 24:07
  Speaker 9: kunnen zijn.
• 24:08
  Speaker 4: Maar Bero ligt in het verlengde van wat wij kennen
• 24:10
  Speaker 4: als Ideal. Volgens mij was dat de blauwde. dat dit
• 24:17
  Speaker 4: systeem van Mollie meer lijkt op het oude ideal dan Wero.
• 24:22
  Speaker 9: Onderstreep
• 24:23
  Speaker 4: jij dat
• 24:23
  Speaker 9: Ja, dat is een kwestie van wat meer lijken eigenlijk betekent.
• 24:29
  Speaker 9: Eigenlijk wat je ziet. De klantervaring, het feit, de essentie
• 24:33
  Speaker 9: van Ideal, Wero en ook bij Peter Bank eigenlijk is
• 24:36
  Speaker 9: dat je je inloggegevens voor je bank, internetomgeving of je
• 24:42
  Speaker 9: app gebruikt om een betaling op een webwinkel te doen.
• 24:45
  Speaker 9: Dus in dat opzicht lijkt het heel erg op elkaar.
• 24:47
  Speaker 9: Er zijn een aantal andere aspecten, er zijn verschillen tussen
• 24:49
  Speaker 9: die drie betaalmethodes.
• 24:51
  Speaker 4: Maar de steen des aanstoot was in ieder geval ook
• 24:53
  Speaker 4: al een tijdje voor die verenigde betaalinstellingen en voor andere
• 24:56
  Speaker 4: toch vrezende retailers dat ze last zouden kunnen krijgen van
• 25:00
  Speaker 4: die kopersbescherming. We hebben het hierover gehad ook met z'n
• 25:03
  Speaker 4: tweeën in deze studio. Begrijp jij toch dat er nu
• 25:06
  Speaker 4: alternatieven oppoppen die zeggen dan doen we het zonder die kopersbescherming?
• 25:11
  Speaker 9: Nou kijk, laten we één ding voorop stellen. Die aankoopbescherming
• 25:14
  Speaker 9: is niet iets nieuws. Ik denk dat iedereen die wel
• 25:17
  Speaker 9: eens met een creditcard iets online heeft gekocht... daar geldt
• 25:19
  Speaker 9: die aankoopbescherming ook voor. Waar de zorg zat bij een
• 25:23
  Speaker 9: aantal winkeliers en betaalinstellingen... was eigenlijk dat nu het ideal volume...
• 25:29
  Speaker 9: wat momenteel ongeveer 70% van al het online volume is...
• 25:34
  Speaker 9: dat die aankoopbescherming daarvoor geldt. Niet zozeer dat men tegen
• 25:36
  Speaker 9: die aankoopbescherming is... maar die aankoopbescherming heeft een aantal additionele voordelen...
• 25:40
  Speaker 9: administratieve processen, dus dat betekent gewoon een additionele administratieve last.
• 25:45
  Speaker 9: Maar op zich, ik heb ook met heel veel betalingsstelling
• 25:49
  Speaker 9: aan tafel gezegd, er is geen principiële weerstand of anti-aankoperscherming,
• 25:57
  Speaker 9: alleen is het wel een extra administratieve last. En dus
• 26:01
  Speaker 9: nu zijn partijen aan het kijken of er wellicht alternatieven zijn.
• 26:04
  Speaker 9: Maar je weet toch ook
• 26:06
  Speaker 4: als winkelier niet helemaal zeker... of een bedrag dat op
• 26:08
  Speaker 4: jouw rekening staat ook wel op jouw rekening blijft staan...
• 26:11
  Speaker 4: mocht die retailer of mocht die klant er toch nog
• 26:13
  Speaker 4: anders over gaan denken?
• 26:15
  Speaker 9: Nou, er zit er echt wel een heel goed administratief
• 26:18
  Speaker 9: proces achter. Je kan niet zomaar zeggen van... ik heb
• 26:21
  Speaker 9: die paar schoenen, het is niet geleverd... dus ik wil
• 26:23
  Speaker 9: het geld morgen terug hebben. Er zit een heel proces
• 26:25
  Speaker 9: aan vast waarin je moet bewijzen om te laten zien...
• 26:28
  Speaker 9: luister eens, ik heb iets gekocht, ik heb betaald... maar
• 26:30
  Speaker 9: het is niet geleverd of het verkeerd is geleverd... Dus tegelijkertijd,
• 26:35
  Speaker 9: aankoopbescherming is voor een aantal winkeliers een gevoelig iets. Dus
• 26:41
  Speaker 9: je ziet daarom dit soort ontwikkelingen die wellicht een alternatief
• 26:44
  Speaker 9: kunnen gaan vormen. Tegelijkertijd, als consument is er natuurlijk bij
• 26:48
  Speaker 9: Payback Bank... het is een onopkeerbare betaling, om het in
• 26:51
  Speaker 9: een betaaljargon te spreken. Dus je loopt ook het risico
• 26:55
  Speaker 9: dat als je ergens hebt betaald... dat je het geld
• 26:57
  Speaker 9: echt niet terug kan krijgen. Dus... Zoals bij iedere verandering
• 27:01
  Speaker 9: en iedere betaalmethode... zijn er voor- en nadelen voor de
• 27:05
  Speaker 9: koper en de verkoper. Maar
• 27:06
  Speaker 4: ik hoorde jou net al zeggen dat het in delen
• 27:08
  Speaker 4: van Europa... al een gekende en bekende betaalmethode is... maar
• 27:13
  Speaker 4: dat het nog niet overal evenveel tractie krijgt. Wat verwacht
• 27:16
  Speaker 4: je dan van Pay-by-Pay
• 27:17
  Speaker 9: in Nederland? Nou, laat ik het zo zeggen, je ziet
• 27:20
  Speaker 9: in de rest van Europa... dat het ook niet in
• 27:24
  Speaker 9: dubbele meer dan een paar procent is. Dus ook daar
• 27:27
  Speaker 9: zie je niet een megatractie. Terwijl dat wellicht wel de
• 27:31
  Speaker 9: verwachting was toen 2019 is begonnen. Nou, ieder land is
• 27:36
  Speaker 9: echt weer anders door de geschiedenis. En daardoor... Daarom bedoel
• 27:40
  Speaker 9: ik ook naar de
• 27:41
  Speaker 4: specifiek Nederlandse situatie. Wat verwacht jij? Kan Mollie hier een
• 27:43
  Speaker 4: slag mee slaan?
• 27:47
  Speaker 9: Ik denk dat er wellicht sectoren zijn, partijen, voor wie
• 27:50
  Speaker 9: dit interessant is... als alternatief voor de huidige betaalmethodes. Ik
• 27:55
  Speaker 9: ben met name heel benieuwd. Maar ik denk ook dat
• 27:57
  Speaker 9: Wero een hele goede uitgangspositie heeft. Want Nederlanders zijn heel
• 27:59
  Speaker 9: erg gewend om met Ideal te betalen. Je hebt de
• 28:03
  Speaker 9: gecombineerde Ideal-Wero-knop. Dus ik denk dat... Kijk, voor de meeste
• 28:07
  Speaker 9: mensen is betalen noodzakelijk kwaad. Ze gaan er niet heel
• 28:09
  Speaker 9: bewust mee om. Ze willen gewoon dat het makkelijk en
• 28:11
  Speaker 9: veilig is. Dus mensen gaan niet zomaar anders betalen.
• 28:16
  Speaker 4: Arjan Bol van de Betaalvereniging Nederland. Dank je wel
• 28:21
  Speaker 4: Ongevraagd advies. Een spannende dag voor toprestaurants in Nederland. De
• 28:25
  Speaker 4: Michelinsterren worden uitgereikt. Gisteren al werden verschillende restaurants geïnformeerd... over
• 28:30
  Speaker 4: het verliezen van hun ster. Veel restaurants strijden ervoor, maar
• 28:34
  Speaker 4: financieel gezien... levert een Michelinster niet altijd winst op. Tijd
• 28:37
  Speaker 4: voor advies, ongevraagd advies zelfs aan restaurant-eigenaren in Nederland. Komt
• 28:41
  Speaker 4: van Jeroen Verkouteren van Qfinity. Ook lid van ons Boordgrondpanel,
• 28:44
  Speaker 4: Jeroen Verkouteren. culinaire fijnproever. Goedemorgen
• 28:48
  Speaker 10: Goedemorgen, Thomas.
• 28:49
  Speaker 4: Wanneer heb je zelf voor het laatst een vorige keer
• 28:51
  Speaker 4: geprikt in een sterrentent
• 28:53
  Speaker 10: Ja, dat is alweer even geleden. Dus wat dat betreft,
• 28:56
  Speaker 10: de prijzen zijn inderdaad wel de pan uitgerezen.
• 28:58
  Speaker 4: Hebben ze die ster nog, van het restaurant waar jij
• 29:01
  Speaker 4: dus
• 29:02
  Speaker 10: laatst geweest bent? Ja, zeker. In Rotterdam zijn een aantal
• 29:06
  Speaker 10: restaurants overigens gestopt... vanwege het feit dat zij een ster hadden.
• 29:11
  Speaker 10: Fitzgerald is een van de laatste voorbeelden... die inderdaad helemaal
• 29:15
  Speaker 10: gestopt is vanwege de kostenstijgingen.
• 29:18
  Speaker 4: De kostenstijgingen?
• 29:19
  Speaker 10: En dan
• 29:19
  Speaker 4: bedoel je ermee dat klanten dit niet meer kunnen opbrengen...
• 29:23
  Speaker 4: dus dat restaurant met die ster dan links laten liggen
• 29:26
  Speaker 10: De horeca zelf heeft natuurlijk best wel een paar klappen gehad...
• 29:29
  Speaker 10: de afgelopen jaren. Corona was natuurlijk één grote klap. Maar
• 29:33
  Speaker 10: ook de energieprijs is de afgelopen jaren 14 procent gestegen.
• 29:37
  Speaker 10: Dus je ziet dat veel restaurants toch wel... moeite hebben...
• 29:40
  Speaker 10: om het hoofd boven water te houden. En een ster
• 29:43
  Speaker 10: klinkt leuk. Je ziet ook in een onderzoek blijkt dus
• 29:47
  Speaker 10: dat als je je eerste ster krijgt... dat je 30
• 29:49
  Speaker 10: tot 50 procent meer omzet kan maken... Maar tegelijkertijd gaan
• 29:54
  Speaker 10: de kosten na Van Ant ook natuurlijk omhoog. Je moet
• 29:57
  Speaker 10: meer investeren in je zaak zelf. Je mensen vooral natuurlijk.
• 30:01
  Speaker 10: Je kan je voorstellen als jij een goede souschef hebt
• 30:05
  Speaker 10: en je hebt een ster. Dan wordt die ook vaak
• 30:07
  Speaker 10: weggekocht door andere partijen. Je hebt
• 30:09
  Speaker 4: het over 40% meer omzet. Dan mogen de kosten ook
• 30:12
  Speaker 4: een tikkie stijgen toch?
• 30:13
  Speaker 10: Dan blijft het nog wel
• 30:14
  Speaker 4: lucratief.
• 30:15
  Speaker 10: Ja, dat klopt wel. Maar tegelijkertijd is er wel een
• 30:18
  Speaker 10: tendens waarbij mensen zeggen van ja, we moeten wel, als
• 30:22
  Speaker 10: we veel betalen voor iets, dan willen we ook veel krijgen.
• 30:25
  Speaker 10: En de inkoopkosten zijn ook behoorlijk gestegen.
• 30:27
  Speaker 4: Ja, en je moet er ook nog maar net aan
• 30:29
  Speaker 4: zien te komen aan die extra medewerkers die je misschien
• 30:31
  Speaker 4: wel nodig hebt om de service en de kwaliteit uit
• 30:34
  Speaker 4: je keuken op het gewenste niveau te houden. En dat
• 30:38
  Speaker 4: ook niet in rijen dik opgesteld natuurlijk
• 30:41
  Speaker 10: Nee, en wat dat betreft is het gewoon best een
• 30:43
  Speaker 10: lastig verhaal om een ster te vertalen in winstgevendheid
• 30:48
  Speaker 4: Dus we zeggen dan met elkaar dat het een spannende
• 30:51
  Speaker 4: dag is. Ik denk dat het voor veel koks en
• 30:53
  Speaker 4: veel keukens ook het hoogst haalbare is. Maar begrijp ik
• 30:56
  Speaker 4: nu goed dat ze daar eigenlijk ongezien al vanaf moeten zien?
• 30:59
  Speaker 10: Nee, nee, nee, dat denk ik niet hoor. Want kijk,
• 31:01
  Speaker 10: het is natuurlijk ook wel zeer prestigieus. En je wil
• 31:05
  Speaker 10: natuurlijk ook eer van je werk hebben. Dus ik denk
• 31:07
  Speaker 10: dat heel veel chefs met knik in de knieën zitten
• 31:09
  Speaker 10: wachten tot zij inderdaad te horen krijgen of ze een
• 31:12
  Speaker 10: ster hebben
• 31:12
  Speaker 4: of niet. Want ik kwam alweer artikelen tegen op RTL
• 31:15
  Speaker 4: Nieuws onder andere van iemand die binnen een jaar of vijf, zes,
• 31:19
  Speaker 4: twee sterren was kwijtgeraakt. Nou ja, ze bleven nog net open,
• 31:22
  Speaker 4: maar ze moesten het toch wel even verwerken.
• 31:24
  Speaker 10: Ja, nee, dat klopt, ja. Maar het is ook best
• 31:26
  Speaker 10: wel een behoorlijke klap... als je dan vervolgens krijgt te
• 31:29
  Speaker 10: horen van... en de vraag is natuurlijk waarom. Dat is
• 31:32
  Speaker 10: natuurlijk niet altijd helemaal duidelijk... waarom je je sterren kwijtraakt.
• 31:36
  Speaker 10: En ik denk dat het wel een soort klap in
• 31:38
  Speaker 10: je gezicht is als chefkok... als er opeens één of
• 31:41
  Speaker 10: twee sterren verdwijnen.
• 31:43
  Speaker 4: Jeroen, jouw ongevraagde advies aan al die restauranteigenaren... van wie
• 31:47
  Speaker 4: een deel dus in spanning zal zitten, hoe luidt dat?
• 31:50
  Speaker 10: Ja, nou, ik denk dat je als chefkok moet kijken
• 31:53
  Speaker 10: naar andere inkomensbronnen. Je kan bijvoorbeeld denken aan catering, kookboek
• 31:57
  Speaker 10: of samenwerken met een hotel. Want dan zie je toch
• 32:00
  Speaker 10: wel dat veel succesvolle chefkoks hun naam gebruiken... om meerdere
• 32:06
  Speaker 10: activiteiten te ontwikkelen. En daarnaast zorg goed voor je personeel natuurlijk. Kijk,
• 32:10
  Speaker 10: op het moment dat jij een sterk krijgt... en je
• 32:12
  Speaker 10: sous-chef wordt vervolgens door de concurrentie weggekocht... dan heb jij
• 32:16
  Speaker 10: een groot probleem. Dus probeer de mensen te behouden... En
• 32:20
  Speaker 10: ik denk dat je dan een succesvolle keuken kan draaien.
• 32:24
  Speaker 4: Jeroen Verkouten heeft van heel veel dingen verstand. Blijk maar
• 32:26
  Speaker 4: weer eens. Associate partner bij Qfinity en lid van ons boardroompanel.
• 32:30
  Speaker 4: Dank voor jouw ongevraagde advies. AI-bedrijven blijven gigantische hoeveelheden geheugenchips inkopen...
• 32:40
  Speaker 4: die ze nodig hebben om hun modellen te laten draaien.
• 32:43
  Speaker 4: Uit de laatste Price Watch van Tweakers blijkt dat de prijzen...
• 32:45
  Speaker 4: van DDR5-geheugenchips het afgelopen jaar door het dak zijn gegaan.
• 32:50
  Speaker 4: Daan van Monjois, redacteur componenten bij Techniek en Website Tweakers. Goedemorgen. Goedemorgen.
• 32:56
  Speaker 4: Hoeveel duurder zijn die chips dan geworden?
• 32:59
  Speaker 11: Ja, in het afgelopen jaar, dus echt sinds oktober vorig jaar...
• 33:02
  Speaker 11: is in één keer inderdaad een hele hoge stijging doorgevoerd.
• 33:05
  Speaker 11: En je ziet nu gewoon dat je voor een reepje DDR5-geheugen...
• 33:08
  Speaker 11: wat je zei, betaal je gewoon ruim vier keer meer
• 33:11
  Speaker 11: dan een jaar geleden. En dat is dus van het
• 33:14
  Speaker 11: afgelopen jaar. Maar het was best wel eigenlijk... En wat
• 33:20
  Speaker 11: we nu dus zien in onze nieuwste data... is dat
• 33:22
  Speaker 11: in de afgelopen drie maanden ongeveer dat het weer begint
• 33:25
  Speaker 11: te stijgen. Dus met ongeveer nog een derde.
• 33:28
  Speaker 4: Maar goed, blijkbaar is er ook een rustige periode geweest.
• 33:30
  Speaker 4: Hoe cyclisch is dit geheel, deze markt? In z'n geheel
• 33:34
  Speaker 4: is deze markt
• 33:35
  Speaker 11: dit is echt een varkensziektes. Dus je hebt een periode
• 33:37
  Speaker 11: van heel veel was de vraag. En dan op een
• 33:39
  Speaker 11: gegeven moment zakt het in en dan dalen de prijzen weer.
• 33:42
  Speaker 11: Moet wel zeggen, deze huidige stijgingen duren al best wel lang.
• 33:47
  Speaker 11: En ik geloof dat de verwachtingen ook zijn dat het
• 33:48
  Speaker 11: nog wel even gaat duren. Dus dit is wel een
• 33:50
  Speaker 11: heel heftig high, zeg maar
• 33:53
  Speaker 4: de prijs. En dat betekent dat je wat meer betaalt
• 33:55
  Speaker 4: voor je reepjes. Mooi vakjargon overigens. Maar waar zit het
• 33:57
  Speaker 4: dan allemaal in? Waar komt die vraag vandaan?
• 34:00
  Speaker 11: Ja, als wij een prijsonderzoek doen, dan doen we het
• 34:03
  Speaker 11: inderdaad op die geheugenreepjes. Want die steek je in een computer.
• 34:05
  Speaker 11: En dat is omdat het een hele directe vergelijking is.
• 34:08
  Speaker 11: Dat is gewoon een heel simpel printplaatje met wat geheugenchips erop.
• 34:11
  Speaker 11: Maar inderdaad, dit heeft invloed op veel meer onderdelen. Dus
• 34:14
  Speaker 11: bijvoorbeeld ook videokaarten voor in je computer. Maar ook laptops, smartphones, spelcomputers,
• 34:19
  Speaker 11: noem maar op. Heel veel elektronica's zitten van die chips.
• 34:21
  Speaker 11: En dat zie je bijvoorbeeld ook... Apple heeft laatst nieuwe
• 34:24
  Speaker 11: iPhones aangekondigd. Die zijn al duurder dan de vorige generatie.
• 34:28
  Speaker 11: Maar ook de oude iPhones die Apple nu verkoopt nog...
• 34:30
  Speaker 11: die zijn ook 100 tot 350 euro duurder geworden. Dus
• 34:33
  Speaker 11: dit vind je echt terug op heel veel verschillende markten.
• 34:36
  Speaker 11: En dat is
• 34:37
  Speaker 4: te herleiden tot die hogere prijzen van geheugenchips. Of is
• 34:41
  Speaker 4: het ook een
• 34:41
  Speaker 11: mooie
• 34:41
  Speaker 4: gelegenheid om te zeggen... dames en heren, u had het
• 34:44
  Speaker 4: misschien niet verwacht... maar onze telefoons worden toch weer wat duurder. Ja,
• 34:48
  Speaker 4: ik denk dus
• 34:48
  Speaker 11: dat dit echt wel ligt aan de geheugenprijzen. En ook
• 34:51
  Speaker 11: wel de opslagprijzen, die zijn ook hoog. Want ik denk
• 34:53
  Speaker 11: vooral dat, je ziet het als je meer kijkt naar
• 34:55
  Speaker 11: de computermarkt, hebben juist de fabrikanten die computeronderdelen maken hier
• 34:59
  Speaker 11: heel erg veel last van. Omdat de prijzen zo ontzettend
• 35:02
  Speaker 11: hoog liggen dat eigenlijk niemand het meer koopt. Dus die
• 35:04
  Speaker 11: hebben het echt zwaar. Dus ik denk dat de enige
• 35:06
  Speaker 11: bedrijven die echt goede zaken doen momenteel, dat zijn de
• 35:09
  Speaker 11: bedrijven die die geheugenchips echt maken.
• 35:11
  Speaker 4: Ja, dat zeggen ze ook zo een keer in zoveel tijd...
• 35:14
  Speaker 4: dat de verwachtingen toch weer overtroffen zijn. En dan zeggen
• 35:16
  Speaker 4: ze er ook wel bij dat ze natuurlijk als een
• 35:17
  Speaker 4: gek proberen... om iets te doen aan die capaciteit. Maar
• 35:20
  Speaker 4: dat is onbegonnen werk
• 35:22
  Speaker 11: Ja, klopt. Het geheugen wordt gemaakt in chipfabrieken. En ja,
• 35:26
  Speaker 11: chipfabrieken bouwen, dat kost gewoon... Eén fabriek kost zo'n 20
• 35:29
  Speaker 11: of 30 miljard. Het duurt ook drie, vier jaar om
• 35:31
  Speaker 11: zo'n fabriek te bouwen. Dus als je een jaar geleden
• 35:34
  Speaker 11: die prijsstijging begon... dan over een paar jaar komen de
• 35:36
  Speaker 11: eerste nieuwe fabrieken pas online. En het is ook nog
• 35:38
  Speaker 11: eens omdat die geheugenmarkt zo ontzettend cyclisch is... is het
• 35:43
  Speaker 11: moeilijk voorspellen. Want je kan nu dus een fabriek gaan bouwen...
• 35:45
  Speaker 11: en dan over vier jaar zit je weer in zo'n dal...
• 35:46
  Speaker 11: en dan heb je een nieuwe fabriek staan die heel
• 35:48
  Speaker 11: duur was... waar je eigenlijk niks mee kan. Dus het
• 35:50
  Speaker 11: is een beetje balanswerk. En goed, er gebeurt wel heel veel.
• 35:53
  Speaker 11: Maar zie je dan eigenlijk dat
• 35:55
  Speaker 4: ze wel investeren... maar met de handrem erop of niet?
• 35:57
  Speaker 4: Want er worden miljarden voor vrijgemaakt... en misschien gaat het
• 35:59
  Speaker 4: ook wel vrij snel op. Maar als ze echt van
• 36:02
  Speaker 4: bank zouden gaan... dan zouden ze nog veel meer kunnen bouwen,
• 36:05
  Speaker 4: of niet? Ja, ik denk wel op
• 36:06
  Speaker 11: dit moment alle grote geheugenmakers. Je hebt drie echt grote spelers.
• 36:10
  Speaker 11: Die zijn wel echt flink aan het investeren. Ik denk
• 36:12
  Speaker 11: ook wel wat ik zeg, dit is echt een flinke stijging.
• 36:14
  Speaker 11: En ik denk dat nu wel doordringt dat dit nog
• 36:16
  Speaker 11: wel even gaat duren. Ik geloof dat de laatste verwachtingen
• 36:18
  Speaker 11: zijn dat het pas ergens in 2028 echt stabiliseert. En
• 36:22
  Speaker 11: dan moet je maar hopen dat de prijzen dan ook
• 36:23
  Speaker 11: weer een beetje dalen... op het tempo dat ze gestegen zijn.
• 36:25
  Speaker 11: Dat heb ik een beetje een hard hoofd in, als
• 36:26
  Speaker 11: ik heel eerlijk ben. Maar dit is wel echt een
• 36:29
  Speaker 11: beetje een lange adem, lijkt het erop. Dus ik geloof
• 36:31
  Speaker 11: dat ze een beetje wakker aan het worden zijn.
• 36:32
  Speaker 4: En die grote spelers, dat zijn die twee bedrijven uit Korea...
• 36:35
  Speaker 4: Samsung en SK Hynix, die die hele Kospi op zijn
• 36:38
  Speaker 4: kop hebben gezet. Die beursindex daar. En Micron, denk ik dan, hè? Ja,
• 36:42
  Speaker 4: klopt helemaal
• 36:43
  Speaker 11: Alle drie. Dus inderdaad, de twee Zuid-Koreaanse spelers en Micron
• 36:46
  Speaker 11: uit de VS
• 36:47
  Speaker 4: En die gaan nog een tijd lang bakken met geld verdienen.
• 36:51
  Speaker 11: Die gaan bakken met geld verdienen. Ja, en daar hebben we,
• 36:53
  Speaker 11: wat ik zeg, vooral zij profijt. Ik geloof ook SK Hynix,
• 36:55
  Speaker 11: die heeft vorig jaar gemiddeld zijn personeel een half miljoen
• 36:59
  Speaker 11: bonus gegeven, bijna. Dus dat... Ah,
• 37:01
  Speaker 4: goeie
• 37:02
  Speaker 11: Jij werkt gewoon bij Tweakers, ik
• 37:03
  Speaker 4: gewoon bij BNR. Ja, het
• 37:05
  Speaker 11: is sappelen
• 37:06
  Speaker 4: geblazen.
• 37:07
  Speaker 11: Helaas,
• 37:08
  Speaker 4: zeker. Dan van Monschau, redacteur componenten bij Tweakers. Dank voor
• 37:11
  Speaker 4: dit gesprek. Op Dierendag kijken naar de snuffelende neusjes van
• 37:19
  Speaker 4: de konijnen, een verkleurende chameleon of exotische vogels en ondertussen
• 37:23
  Speaker 4: je kinderen nog laten schminken als hun favoriete dier. Dat
• 37:26
  Speaker 4: kon gisteren allemaal bij dierenwinkel Aventuria. Contact met Jimmy Huibers,
• 37:30
  Speaker 4: eigenaar van de Aventuria Groep. Goedemorgen. Goedemorgen. Als je dit
• 37:35
  Speaker 4: hele scala aan activiteiten zo opzoomt, dan is het inderdaad
• 37:38
  Speaker 4: veel meer dan zo maar een dierenwinkel. Of heb ik
• 37:39
  Speaker 4: dat verkeerd?
• 37:41
  Speaker 12: Nee, dat klopt wel. Wij noemen onszelf ook een natuurontdekcentrum.
• 37:46
  Speaker 12: Dat is nog best wel een ruim begrip. Maar de
• 37:48
  Speaker 12: core business blijft wel de dierenspeciaalzaak
• 37:50
  Speaker 4: En hoe was het gisteren
• 37:53
  Speaker 12: Het was ongelooflijk druk. Er waren heel veel bezoekers. De
• 37:57
  Speaker 12: sfeer was leuk. Het was eigenlijk één groot feest
• 38:00
  Speaker 4: En waarom heb jij, neem ik aan, dan niet per
• 38:02
  Speaker 4: se gisteren... maar al aanzienlijk eerder bedacht, ja, een dierenwinkel. Alleen,
• 38:05
  Speaker 4: daar doe ik het niet voor. Het moet veel meer
• 38:07
  Speaker 4: zijn dan dat.
• 38:09
  Speaker 12: Nou, omdat onze branche sowieso met dieren altijd wel centraal staat.
• 38:17
  Speaker 12: Op emotie het houden van een dier. En dat kan
• 38:19
  Speaker 12: op verschillende manieren natuurlijk. Wij wilden dat altijd op een
• 38:22
  Speaker 12: andere manier wel proberen aan te tonen. Door... Door natuurlijke inrichting,
• 38:28
  Speaker 12: door grotere verblijven. Om oog in oog en dichtbij het
• 38:33
  Speaker 12: dier te komen.
• 38:34
  Speaker 4: Want als je dat niet doet, dan krijgen mensen ook
• 38:37
  Speaker 4: al heel snel... verkeerde en vervelende associaties bij een dierenwinkel
• 38:42
  Speaker 12: Nou, ik zit nu 35 jaar in de dierenbranche. Je
• 38:45
  Speaker 12: ziet daar wel een ontwikkeling in en een tendens in.
• 38:48
  Speaker 12: Dus je probeert daar zeker in... in mee te groeien.
• 38:52
  Speaker 12: En dat proberen wij ook. En ja, dat klopt. Daar
• 38:57
  Speaker 12: is wel veel verandering in. Ik zit er nu
• 38:59
  Speaker 4: zelf 35 jaar in... maar jouw vader was er nog
• 39:02
  Speaker 4: veel eerder bij betrokken. In de jaren 70 een winkel opgericht.
• 39:05
  Speaker 4: Stel nu dat je jouw winkel... of jouw ontdekcentrum... Natuurontdekcentrum...
• 39:12
  Speaker 4: afzet tegen de winkel van je vader. Heeft dat dan
• 39:14
  Speaker 4: nog iets met elkaar te maken of niet?
• 39:17
  Speaker 12: Nee, nee, totaal niet. Daar is het wel een heel
• 39:19
  Speaker 12: groot verschil tussen, al is het alleen al in de
• 39:22
  Speaker 12: grootte van de verblijven. Maar ook alle accessoires en kennis
• 39:25
  Speaker 12: en know-how die er nu is, dat is een enorme... verbreding.
• 39:31
  Speaker 12: Alleen het hondenvoer was vroeger doco en pita. En nu
• 39:34
  Speaker 12: is het onvoorstelbaar wat er alleen is. Gewoon rassenvoeding speciaal
• 39:37
  Speaker 12: voor een tekkel bijvoorbeeld.
• 39:39
  Speaker 4: Maar is het ook een beetje het spreiden van je kansen?
• 39:41
  Speaker 4: Want als je zegt, nou we hebben van alles erbij.
• 39:43
  Speaker 4: We hebben zelfs een mini-dierentuin, we hebben een brasserie. Dat
• 39:46
  Speaker 4: betekent ook dat je minder afhankelijk bent van één inkomstenbon.
• 39:50
  Speaker 12: Jazeker, in de tijd van nu en vooral met het
• 39:53
  Speaker 12: online verhaal erbij... wil je je toch steeds onderscheiden. En
• 39:58
  Speaker 12: dan is het inderdaad belangrijk om breder te kijken. We
• 40:01
  Speaker 12: hebben alles verdeeld met deze oppervlakte in werelden... waar de
• 40:05
  Speaker 12: dierenliefhebber terecht kan. We hebben er ook zelfs een cadeauwereld
• 40:09
  Speaker 12: bij met aanverwante artikelen... zoals met edelstenen bijvoorbeeld. Een cadeauwereld,
• 40:14
  Speaker 4: dat is iets meer dan een schap dan neem ik aan.
• 40:18
  Speaker 12: Ja, de cadeauwereld heeft wel verwante artikelen... van dierenbeelden tot
• 40:24
  Speaker 12: muziekinstrumenten als een djembe bijvoorbeeld. Dus dat gaat verder dan...
• 40:29
  Speaker 12: We
• 40:29
  Speaker 4: spreken elkaar natuurlijk in de nasleep van Werelddierendag op 4 oktober.
• 40:33
  Speaker 4: Is dat dan ook het moment dat er een belangrijk
• 40:35
  Speaker 4: deel van je omzet gerealiseerd moet worden? Of houden de
• 40:37
  Speaker 4: meeste eigenaren van hun dier ook wel de rest van
• 40:40
  Speaker 4: het jaar... van hun geliefde huisgenoot?
• 40:43
  Speaker 12: Nee hoor, dat gaat eigenlijk wel het hele jaar door.
• 40:46
  Speaker 12: Hoewel in het verleden mijn vader zei, dan had ik
• 40:50
  Speaker 12: het initiatief, wilde ik nemen om een dierendag te organiseren
• 40:53
  Speaker 12: op 4 oktober. En hij zei dat is niet nodig,
• 40:54
  Speaker 12: want iedere dag is dierendag. Maar natuurlijk speel je daar
• 40:57
  Speaker 12: wel in op de commercie, eerlijk is eerlijk. En probeer
• 41:00
  Speaker 12: je wel extra verleidelijke artikelen aan te bieden met een
• 41:02
  Speaker 12: grote korting.
• 41:03
  Speaker 4: En als jij iets minder op de trom zou slaan,
• 41:05
  Speaker 4: want je hebt echt alles de afgelopen jaren blijkbaar geopend
• 41:09
  Speaker 4: en misschien is het einde nog niet in zicht, dan
• 41:10
  Speaker 4: zou je worden opgegeten door het online gedeelte. Dan bestellen
• 41:14
  Speaker 4: mensen net zo makkelijk via internet iets voor hun huisdier.
• 41:18
  Speaker 12: Ja, zeker. Dat is wel gewoon een serieuze concurrent. En
• 41:23
  Speaker 12: niet alleen in de dierenbranche. Je ziet toch wel dat
• 41:26
  Speaker 12: allerlei andere platforms daar ook van meesnoepen. Dus daarvoor wil
• 41:29
  Speaker 12: je het zo aantrekkelijk maken om ook naar de fysieke
• 41:33
  Speaker 12: winkel te komen. Maar ook wij hebben een online winkel
• 41:35
  Speaker 12: met een aantal specialisaties. En een niche-markt waar we dan
• 41:39
  Speaker 12: goed in willen zijn.
• 41:41
  Speaker 4: Jimmy Huibers van de Aventuria Groep. Dank voor dit gesprek.
• 41:44
  Speaker 4: En ben je zelf MKB'er of wil je meepraten over
• 41:47
  Speaker 4: de actualiteit? Je kunt het ons laten weten via zaken.bnr.nl.
• 41:50
  Speaker 4: Het
• 41:51
  Speaker 13: MKB Praat Mee wordt mede mogelijk gemaakt door Exact. De
• 41:54
  Speaker 13: bedrijfssoftware voor ondernemers en accountants.
• 41:57
  Speaker 4: Deze rubriek is te beluisteren als podcast. Je vindt hem
• 41:59
  Speaker 4: in je favoriete podcast-app. Dat kan ook de app van
• 42:02
  Speaker 4: BNR zijn. Zometeen het laatste macro-economische nieuws met Edi Mojegic.
• 42:06
  Speaker 4: En er is een blik op de wereld.
• 42:08
  Speaker 1: BNR Zaken doen wordt mede mogelijk gemaakt door Numbers en Atradius. Atradius.
• 42:15
  Speaker 1: Verzekerd van betaling. BNR Zaken doen wordt mede mogelijk gemaakt
• 42:20
  Speaker 1: door Atradius en Numbers. Numbers. De business software voor facturatie, boekhouding,
• 42:26
  Speaker 1: salaris en rapportages. Wil je weten wat er speelt
• 42:29
  Speaker 2: en of waarom?
• 42:30
  Speaker 3: In de BNR app. Kun
• 42:31
  Speaker 2: je ook kijken naar de laatste videofragmenten. Download de BNR app.
• 42:35
  Speaker 2: En blijf scherp. BNR Nieuwsradio. Zaken doen. Thomas van Zijl.
• 42:46
  Speaker 4: Tweede uur van BNR Zaken doen voor economisch nieuws en
• 42:48
  Speaker 4: zakelijke inzicht. Zometeen een uitgebreid gesprek met Maarten Molenaars van
• 42:52
  Speaker 4: Element 6-1... over de uitbreiding van de Belgische data- en
• 42:55
  Speaker 4: AI-consultant naar Nederland. Maar nu eerst.
• 42:57
  Speaker 2: Macro met Mojagic.
• 43:00
  Speaker 4: Edi Moejekietjes hier voor het laatste macro-economische nieuws. Edi, goedemiddag.
• 43:04
  Speaker 4: Goedemiddag Thomas. En we hebben wat Amerikaanse cijfers door te nemen...
• 43:07
  Speaker 4: die misschien iets kunnen zeggen over de opstelling van de FED...
• 43:10
  Speaker 4: en het rentecomité van de FED bij de volgende vergadering.
• 43:13
  Speaker 4: Die hebben in ieder
• 43:13
  Speaker 14: geval voor enige opluchting gezorgd... en ook voor het feestgevoel
• 43:18
  Speaker 14: op de financiële markt eind vorige week. Want we hebben
• 43:21
  Speaker 14: het over het maandelijkse arbeidsmarktcijfer, dus hoeveel nieuwe banen zijn
• 43:25
  Speaker 14: er in de Amerikaanse economie buiten de landbouwsector erbij gekomen.
• 43:30
  Speaker 14: En dat bleken er vorige maand 29.000 te zijn. Dat
• 43:34
  Speaker 14: is een getal, daar voelen we ons niet goed bij,
• 43:37
  Speaker 14: want dat is fors lager dan wat we gewend waren
• 43:40
  Speaker 14: te zien de afgelopen jaren. Als je dat combineert met
• 43:45
  Speaker 14: een eerder cijfer, namelijk dat de Amerikaanse inflatie in ieder
• 43:49
  Speaker 14: geval niet verder is gestegen vorige maand, dan ontstaat al
• 43:53
  Speaker 14: heel snel het gevoel dat de Amerikaanse centrale bank, de Fed,
• 43:58
  Speaker 14: de rente misschien niet verder hoeft te verhogen. En dat
• 44:01
  Speaker 14: is dan natuurlijk heerlijk voor de financiële markten, want renteverhogingen
• 44:04
  Speaker 14: van de Fed... Dat valt niet altijd in de goede aarde.
• 44:07
  Speaker 14: Maar Kerstin
• 44:07
  Speaker 4: Wart wil toch ook dat wij zelf een beetje aan
• 44:09
  Speaker 4: de haal gaan met die cijfers... en onze eigen gedachten
• 44:11
  Speaker 4: oplossen laten gaan. So we do the math.
• 44:13
  Speaker 14: Er zijn
• 44:13
  Speaker 4: weinig banen bijgekomen, de inflatiecijfers vallen mee. Dus je hoeft
• 44:17
  Speaker 4: weinig te doen
• 44:19
  Speaker 14: Dat is dus het eerste gevoel en dat begrijp ik ook.
• 44:22
  Speaker 14: Maar als je wat dieper naar die cijfers gaat kijken...
• 44:25
  Speaker 14: dan vraag ik me af of je zo'n arbeidsmarktcijfer van
• 44:27
  Speaker 14: 29.000 nieuwe banen erbij... of je dat kunt scharen onder
• 44:30
  Speaker 14: het kopje arbeidsmarkt koelt af. Er zijn een aantal zaken
• 44:37
  Speaker 14: waar je toch rekening mee zou moeten houden. 29.000 is
• 44:43
  Speaker 14: inderdaad minder dan wat wij gewend zijn inmiddels. Maar de
• 44:47
  Speaker 14: wereld is ook veranderd. En in dit opzicht zijn er
• 44:51
  Speaker 14: een aantal dingen die relevant zijn. Eerste is, als je jarenlang,
• 44:56
  Speaker 14: elke maand, 150, 200, 300.000 nieuwe banen erbij krijgt... Kom
• 45:02
  Speaker 14: je onvermijdelijk op een punt. Waarbij er gewoon niet veel
• 45:05
  Speaker 14: meer uit te halen valt. Dat betekent dus niet dat
• 45:07
  Speaker 14: die economie niet draait. Dat de arbeidsmarkt niet meer zo
• 45:11
  Speaker 14: lekker loopt. Maar het is heel simpel. De bodem is
• 45:15
  Speaker 14: in zin. Is dit een soort frictiewerkloosheid? Nou ja. Kijk.
• 45:19
  Speaker 14: Pas als ik enkele maanden lang zie dat er per
• 45:23
  Speaker 14: saldo geen nieuwe banen bij zijn gekomen, dan zou je
• 45:26
  Speaker 14: de conclusie gaan trekken, de arbeidsmarkt loopt niet meer lekker.
• 45:29
  Speaker 14: Maar met dit soort cijfers en het tweede wat veranderd
• 45:33
  Speaker 14: is en wat zeer relevant is voor zeker de arbeidsmarkt
• 45:35
  Speaker 14: in Amerika, er emigreren niet meer zoveel mensen uit de
• 45:39
  Speaker 14: rest van de wereld naar Amerika. Dat speelt ook een rol.
• 45:42
  Speaker 14: Dat zie je gewoon weergegeven worden... in die maandcijfers over
• 45:47
  Speaker 14: het aantal nieuwe banen. Dus daar zou je rekening mee
• 45:50
  Speaker 14: moeten houden. Het tweede is... kijk voorbij dat cijfer van 29.000.
• 45:55
  Speaker 14: Want we krijgen niet alleen dat headlinecijfer... maar ook hoe
• 45:58
  Speaker 14: zit het met de industrieën daarachter. En dan zie je dat...
• 46:00
  Speaker 14: dat in de zorg bijvoorbeeld, dat is een groeissector van
• 46:03
  Speaker 14: de toekomst... 17.000 banen erbij. Ik heb geen sectoren gevonden
• 46:08
  Speaker 14: waarin het aantal banen is gedaald. Ik ga dan ook
• 46:12
  Speaker 14: naar de zaken kijken van... wat is de lengte van
• 46:14
  Speaker 14: de gemiddelde werkweek? Als de arbeidsmarkt niet lekker loopt... zou
• 46:18
  Speaker 14: je daar ook enige afname in moeten zien. Sterker nog,
• 46:23
  Speaker 14: het aantal overuren is onveranderd gebleven. Dus dat gaat gewoon door.
• 46:27
  Speaker 14: Dus de
• 46:27
  Speaker 4: economie staat er nog altijd blinkend
• 46:28
  Speaker 14: bij. De arbeidsmarkt ligt er goed bij. En dat zegt
• 46:31
  Speaker 14: mij ook dat die Amerikaanse economie... gewoon heel goed loopt.
• 46:36
  Speaker 14: In combinatie, ja, inflatie is niet gestegen vorige maand... maar
• 46:40
  Speaker 14: die is nog steeds behoorlijk hoog. Dus arbeidsmarkt ligt er
• 46:44
  Speaker 14: goed bij. De Amerikaanse economie dus ook. Inflatie is veel
• 46:47
  Speaker 14: te hoog. Ik denk niet dat de Fed de luxe
• 46:50
  Speaker 14: heeft om nu al... Dus zeggen, de rente hoeft niet
• 46:52
  Speaker 14: verder op te trokken. Zijn er eigenlijk wel
• 46:53
  Speaker 4: plannen om met een exportverbod voor diesel te komen? En
• 46:56
  Speaker 4: ik geloof oliereserves aan te spreken. Dat zou die inflatie
• 46:59
  Speaker 4: natuurlijk nog weer verder kunnen drukken.
• 47:04
  Speaker 14: steeds aan de hoge kant is. En zelfs als die
• 47:06
  Speaker 14: wat zou zakken... blijft het nog overeind staan. Inflatie is
• 47:10
  Speaker 14: veel en veel te hoog voor de Fed
• 47:11
  Speaker 4: Maar heeft Kevin Washington aansporing nodig... om die rente verder
• 47:15
  Speaker 4: te verhogen? Want hij heeft al gezegd. Hij
• 47:18
  Speaker 14: heeft geen aansporing nodig. Maar het gaat mij om de interpretatie...
• 47:22
  Speaker 14: in de rest van de wereld van dit soort cijfers.
• 47:24
  Speaker 14: En ik zou voorzichtig zijn met... met de conclusie vastplakken hieraan...
• 47:28
  Speaker 14: inflatie stijgt niet, er zijn maar 29.000 nieuwe banen erbij gekomen...
• 47:32
  Speaker 14: het gaat slecht met de Amerikaanse economie... dus de rente
• 47:36
  Speaker 14: hoeft niet omhoog. En je ziet het ook eigenlijk heel sterk,
• 47:40
  Speaker 14: dacht ik eind vorige week... toen dat cijfer bekend werd,
• 47:44
  Speaker 14: 29.000 nieuwe banen... zag je de Amerikaanse lange rente iets zakken...
• 47:48
  Speaker 14: want het hoeft niet verder te gaan, nou prima... Maar
• 47:51
  Speaker 14: dan krijg je heel sterk het gevoel... dat de obligatiehandelaren
• 47:57
  Speaker 14: dan naar dat cijfer gaan kijken... en vooral wat erachter ligt.
• 48:00
  Speaker 14: En daarna zie je dat de rentes weer gaan stijgen.
• 48:03
  Speaker 14: Wat mij zegt is... De rest van de wereld kijkt
• 48:06
  Speaker 14: naar het headlinecijfer en trekt heel snel de conclusie. De
• 48:09
  Speaker 14: obligatiehandelaren kijken naar het cijfer daarachter, dus de onderliggende ontwikkelingen.
• 48:14
  Speaker 14: En die hebben de conclusie getrokken. Het zit nog steeds
• 48:16
  Speaker 14: wel goed met die Amerikaanse economie. De inflatie is te hoog.
• 48:20
  Speaker 14: Wij houden rekening met renteverhogingen. En de lange rente liep
• 48:22
  Speaker 14: weer op
• 48:23
  Speaker 4: Eind deze maand, vijf dagen voor de midterms. Dan gaan
• 48:25
  Speaker 4: we het weten, geloof ik, hè? Dat is zo.
• 48:27
  Speaker 14: Dus als de rente dan niet omhoog gaat... dan zou
• 48:31
  Speaker 14: ik daar ook geen conclusie aan koppelen. Zie je wel,
• 48:33
  Speaker 14: het komt door die arbeidsmarktcijfers. De VET heeft de rente
• 48:36
  Speaker 14: vorige maand verhoogd. Er is heel veel voor te zeggen
• 48:39
  Speaker 14: om eind deze maand te zeggen... wij kijken hoe dat
• 48:43
  Speaker 14: landt in de economie. We hebben voor onszelf enige tijd
• 48:46
  Speaker 14: gekocht om even te kunnen wachten. Maar de conclusie, de
• 48:48
  Speaker 14: renteverhogingen hoeven niet meer... is wat mij betreft een brug
• 48:51
  Speaker 14: te ver
• 48:52
  Speaker 4: Ede Moeijegiet, dank je wel en tot woensdag. Black op
• 48:59
  Speaker 4: de wereld. De Spaanse premier Pedro Sánchez schrijft vervroegd verkiezingen uit.
• 49:03
  Speaker 4: Sánchez deed die aankondiging vanochtend vanuit de Amstelwoning.
• 49:06
  Speaker 15: Ik heb besloten om een ongelooflijk conseil van ministeren en ministeren...
• 49:12
  Speaker 15: deze morgen om de generale korten te verspreiden... en een
• 49:16
  Speaker 15: generale electie te convoceren... die op domingo 29 november wordt geceleerd.
• 49:10
  Speaker 15: TV Gelderland 2021
• 49:20
  Speaker 4: Hij sluit af met zondag 29 november. Luc de Klerk,
• 49:23
  Speaker 4: onze buitenlandredacteur voor zijn blik op de wereld. Goedemiddag. Spanjaarden
• 49:27
  Speaker 4: kunnen dus een nieuw parlement gaan kiezen. En dat zal
• 49:29
  Speaker 4: ook door de rest van Europa met grote interesse worden gevolgd.
• 49:32
  Speaker 4: Maar laten we de rest van Europa nog even parkeren.
• 49:34
  Speaker 4: Naar Spanje zelf. Het was onhoudbaar geworden.
• 49:36
  Speaker 16: Ja, Sánchez stond eigenlijk al wel langer onder druk als premier.
• 49:40
  Speaker 16: Zijn coalitie heeft ook geen meerderheid, dus... Een begroting er
• 49:43
  Speaker 16: doorheen krijgen was altijd lastig. Wat meen je dat
• 49:45
  Speaker 4: nou? Een begroting met een minderheidskabinet door een
• 49:47
  Speaker 16: parlementlood? Ingewikkeld hè? Dat kennen we hier niet. Maar toch,
• 49:52
  Speaker 16: economisch gezien ging het eigenlijk best wel goed met Spanje.
• 49:54
  Speaker 16: De economie groeide de afgelopen jaren ook harder dan in
• 49:56
  Speaker 16: veel andere euro-landen. En Sanchez werd los daarvan ook al
• 50:00
  Speaker 16: tijden geplaagd door allerlei corruptieschandalen rondom zijn partij. Ook vrij
• 50:04
  Speaker 16: dicht bij hem. En dan heb je natuurlijk nog Ceuta.
• 50:07
  Speaker 16: Die migranten die de grens of die Spaanse exclava overstaken. Nou,
• 50:10
  Speaker 16: die hele crisis. Hoe hij daarmee om is gegaan was
• 50:12
  Speaker 16: veel druk. Maar er waren de afgelopen dagen grote protesten
• 50:15
  Speaker 16: in Spanje. En dat begon allemaal met een oude vrouw...
• 50:18
  Speaker 16: die uit haar sociale huurwoning werd gezet. O, een oude vrouw.
• 50:21
  Speaker 16: Jij weet de naam nog goed. 87 jaar inderdaad. Die
• 50:25
  Speaker 16: al sinds 1956 daar woonde. Dat mondde allemaal uit in
• 50:28
  Speaker 16: grote demonstraties... over de betaalbaarheid van wonen. En onze correspondent
• 50:32
  Speaker 16: in Spanje, Jorn Lucas... legde uit hoe dat nu tot
• 50:34
  Speaker 16: verkiezingen leidt.
• 50:37
  Speaker 17: Er werden twee voorstellen van premier Sanchez, van zijn regering,
• 50:40
  Speaker 17: die werden verworpen. Die waren bedoeld om eigenlijk die woningmarkt
• 50:44
  Speaker 17: wat te verlichten. Die crisis een beetje aan te pakken.
• 50:48
  Speaker 17: Maar de decreten die eigenlijk al in waren gegaan, maar
• 50:52
  Speaker 17: nog eventjes door het parlement heen moesten... Die werden verworpen
• 50:55
  Speaker 17: door drie partijen. De Partido Popular op rechts. Vox op
• 50:59
  Speaker 17: nog veel rechtser. En Junts, de Catalaanse separatistische partij.
• 51:04
  Speaker 16: Ja, en dus trok Sanchez nu de conclusie... er moet
• 51:07
  Speaker 16: echt iets veranderen. En daarom trekt hij dan de stekker
• 51:09
  Speaker 16: uit zijn eigen regering.
• 51:10
  Speaker 4: Jorn had vrijdag al een hotline met de redactie. Die zei,
• 51:12
  Speaker 4: ik heb een voorgevoel. Het
• 51:13
  Speaker 16: gaat vandaag gebeuren. Maar goed
• 51:14
  Speaker 4: we hebben nog een weekendje respijt gehad. Komt Sánchez
• 51:18
  Speaker 16: er hier nu beter uit? Nou ja, dat is zeer
• 51:20
  Speaker 16: de vraag. In de peilingen staat hij achter zijn partij,
• 51:23
  Speaker 16: de PSOE, de Socialdemocraten. Ruim achter de nummer één in
• 51:26
  Speaker 16: de peilingen, de Partido Popular. En ook het uiterst rechtse Vox,
• 51:30
  Speaker 16: die staan er ook goed voor. Dus het wordt erg
• 51:33
  Speaker 16: lastig voor Spanje. Maar ja, hij heeft het al wel
• 51:35
  Speaker 16: eens eerder gelukt om toch weer aan de macht te komen.
• 51:38
  Speaker 16: Terwijl dat niet in de lijn der verwachtingen was. En
• 51:40
  Speaker 16: überhaupt het feit dat hij er nog steeds zat met
• 51:43
  Speaker 16: al die corruptieschandalen... zegt ook wel wat over zijn politieke overlevingsvermogen.
• 51:47
  Speaker 16: Bij de vorige verkiezingen, toen was dat dus dat zijn partij,
• 51:51
  Speaker 16: de PSOE, er ook slecht voor stond. Wel wat beter
• 51:54
  Speaker 16: nog dan nu. Toen had hij dus geen meerderheid. Maar
• 51:56
  Speaker 16: omdat toen de PP en Fox samen niet aan een
• 51:59
  Speaker 16: meerderheid konden komen, kon Sanchez uiteindelijk nog wel proberen een
• 52:02
  Speaker 16: regering te vormen. Dat is hem dus uiteindelijk met een
• 52:04
  Speaker 16: soort gedoogconstructie gelukt. Maar ja, nooit een meerderheid gehad. En
• 52:08
  Speaker 16: bij de Partie de Populaar zijn ze dus erg blij.
• 52:10
  Speaker 16: Want die wilde dus al sinds 2023 al nieuwe verkiezingen.
• 52:14
  Speaker 16: En op X plaatsen ze nu eigenlijk alleen maar de
• 52:16
  Speaker 16: tekst eindelijk. En dan een kort filmpje met een heleboel
• 52:18
  Speaker 16: blije mensen erbij. Maar zij denken dus nu, ja, nu
• 52:21
  Speaker 16: is het echt aan ons. Omdat ze nu samen met
• 52:23
  Speaker 16: Fox wel een meerderheid zouden kunnen hebben. En gaan zien
• 52:26
  Speaker 16: of Sanchez het tij nog kan keren. Als iemand het kan,
• 52:30
  Speaker 16: dan is hij het waarschijnlijk wel. Maar het wordt wel
• 52:32
  Speaker 16: heel lastig.
• 52:32
  Speaker 4: Dan naar de rest van Europa. Wat is de betekenis
• 52:35
  Speaker 4: van deze Spaanse verkiezingen voor het continent
• 52:37
  Speaker 16: Ja, Sanchez is een van de weinige sociaaldemocratische leiders in
• 52:40
  Speaker 16: de EU. Dus je hebt Mette Frederiks in Denemarken... en
• 52:43
  Speaker 16: laten we Malta niet vergeten. Maar dat betekent natuurlijk voor
• 52:46
  Speaker 16: die leiders... vanuit die politieke bloedgroep dat ze wat zwakker
• 52:49
  Speaker 16: staan in de raad. Dus als de ministers en de
• 52:51
  Speaker 16: regeringsleiders samenkomen... En Sanchez is natuurlijk ook iemand die zich
• 52:55
  Speaker 16: hard kan uitspreken. Tegen Donald Trump hebben we gezien de
• 52:57
  Speaker 16: afgelopen tijd. Meningen daarover zijn altijd wel verdeeld hoe handig
• 53:00
  Speaker 16: dat dan is. Maar ja, hij kwam daar uiteindelijk wel
• 53:02
  Speaker 16: altijd op voor Spanje... en soms ook wel echt voor
• 53:04
  Speaker 16: het Europese belang. En een vertrek van Sanchez kan ook
• 53:07
  Speaker 16: wel weer verder zorgen... voor instabiliteit binnen de EU. We
• 53:09
  Speaker 16: hebben natuurlijk Frankrijk, waar een nieuwe president komt volgend jaar. Nou,
• 53:13
  Speaker 16: Friedrich Merz ligt onder druk. En die haalt waarschijnlijk ook
• 53:17
  Speaker 16: toch het einde van zijn termijn niet. Dan heb je
• 53:18
  Speaker 16: al drie grote landen waar het dus erg instabiel is.
• 53:21
  Speaker 16: En dan heb je nu de gesprekken over de miljardenbegroting
• 53:24
  Speaker 16: binnen de EU. Dat wordt dan nog weer ingewikkelder. De
• 53:27
  Speaker 16: hele discussie over of er meer of minder geldt. Een
• 53:29
  Speaker 16: land als Nederland. Minder. Duitsland minder, precies. Dat is dus
• 53:32
  Speaker 16: sowieso altijd een heel gevecht. En volgende week is er
• 53:35
  Speaker 16: weer een top van regeringsleiders. Daar zal hier weer heel
• 53:38
  Speaker 16: uitgebreid over gesproken worden... Voorzitter Ierland moet dan een compromis
• 53:42
  Speaker 16: op tafel leggen. En dan heb je met Sanchez dus
• 53:44
  Speaker 16: een leider die daar aan tafel zit... die er waarschijnlijk
• 53:46
  Speaker 16: aan het eind van het jaar niet meer is
• 53:47
  Speaker 4: Dan nog even naar alle Europese families in het Europese parlement.
• 53:51
  Speaker 4: Want de partij van Sanchez is een van de grootste delegaties...
• 53:54
  Speaker 4: binnen de Europese Sociaaldemocraten... Verkiezingen in Spanje, hebben die ook
• 53:57
  Speaker 4: invloed op hoe het daar in Brussel... en zo af
• 54:00
  Speaker 4: en toe in Frankrijk gaat
• 54:03
  Speaker 16: Ja, dat hoeft natuurlijk niet per se. Maar in dit
• 54:06
  Speaker 16: geval lijkt dat uiteindelijk wel een beetje zo te zijn.
• 54:08
  Speaker 16: De website Rapporteur had vanochtend daar een verhaal over... dat
• 54:11
  Speaker 16: de sociaaldemocratische fractie, de SND in het Europese parlement... die
• 54:15
  Speaker 16: wordt trouwens ook geleid door een Spanjaard... die dreigt zich
• 54:18
  Speaker 16: te transformeren tot oppositie tegen Ursula von der Leyen. Want
• 54:23
  Speaker 16: haar commissie wordt nu gesteund... door dat traditionele blok van
• 54:26
  Speaker 16: de christendemocraten, de EVP... de liberalen, de groenen en die sociaaldemocraten...
• 54:31
  Speaker 16: Het probleem is alleen dat de christendemocraten, de EVP... ook
• 54:34
  Speaker 16: wel eens met de patriots op uiterst recht meestemmen... als
• 54:37
  Speaker 16: iets niet lukt om met de sociaaldemocraten een akkoord te bereiken.
• 54:40
  Speaker 16: En dan heb je in Spanje, dus net als in
• 54:43
  Speaker 16: veel andere Europese landen... dat de sociaaldemocraten waarschijnlijk in de
• 54:46
  Speaker 16: oppositie komen... En dan denken ze dus in het Europees Parlement... ja,
• 54:49
  Speaker 16: wat hebben wij als sociaaldemocraten hier dan nog te verliezen?
• 54:52
  Speaker 16: Laten wij ook in de oppositie gaan. En het moet
• 54:55
  Speaker 16: ook een beetje gezien worden als een dreigement eigenlijk... omdat
• 54:58
  Speaker 16: begin volgend jaar de commissies in het Europees Parlement... weer
• 55:02
  Speaker 16: worden herverdeeld onder de politieke groepen... En de termijn van
• 55:05
  Speaker 16: de voorzitter van het Europese parlement, Roberta Metzela, die loopt af.
• 55:09
  Speaker 16: Zij is van de Europese Volkspartij, van de ChristenDemocraten dus.
• 55:12
  Speaker 16: En zij wil graag aanblijven. Maar ja, de Sociaaldemocraten willen
• 55:15
  Speaker 16: dus ook wat wisselgeld. En zo heeft dus dan het
• 55:17
  Speaker 16: vallen van Sanchez ook weer gevolgen in het Europese parlement.
• 55:19
  Speaker 16: Een
• 55:19
  Speaker 4: heerlijke tombola die op gang kan komen. Luc de Klerk,
• 55:24
  Speaker 4: onze buitenlandredacteur, dank voor je blik op de wereld. Tijd
• 55:29
  Speaker 4: om belangrijk zakelijk nieuws van dit moment door te nemen.
• 55:31
  Speaker 4: Samen met Maarten Molenaars van Element 6-1... en Jos Versteeg
• 55:35
  Speaker 4: van Insinger Gillissen. Jos, goedemiddag.
• 55:38
  Speaker 18: Dag Thomas
• 55:39
  Speaker 4: Gaat Nippon Paint er dan toch vandoor met wat je
• 55:42
  Speaker 4: zou kunnen zeggen... misschien in hun perspectief een troostprijs te
• 55:44
  Speaker 4: krijgen in een skutkaak van Nobel
• 55:45
  Speaker 18: Dat is wel mooi gezegd om het een troostprijs te noemen, inderdaad.
• 55:48
  Speaker 18: Ze hadden natuurlijk geboden op de hele decoratieve divisie. Maar ja,
• 55:52
  Speaker 18: dat is toch wel een aardige divisie van AXO in Europa.
• 55:55
  Speaker 18: En dat zagen ze niet zitten om dat te verkopen...
• 55:58
  Speaker 18: Dus ze hebben inderdaad een klein deel gekregen. Het heeft
• 56:01
  Speaker 18: een omzet van 300 miljoen. En Axo Nobel had daar
• 56:05
  Speaker 18: te weinig schaalgrootte om daar echt winstgevend te zijn. Dus
• 56:07
  Speaker 18: ik denk ook dat ze er blij zijn dat ze
• 56:10
  Speaker 18: er vanaf zijn. Zij waarderen het op 21 keer EBITDA
• 56:14
  Speaker 18: en Nippon Steel op EBITDA van 2025. Ze krijgen er
• 56:19
  Speaker 18: nu 1,2 miljard voor. Netto blijft er een miljard van over.
• 56:23
  Speaker 18: Dus de beurs was er heel blij mee. Koers tegen
• 56:25
  Speaker 18: 3 procent, dat was de grootste stijger vanochtend.
• 56:28
  Speaker 4: Ja, want nog even voor de volledigheid. Action Nobel heeft
• 56:31
  Speaker 4: hele andere plannen, toch? Die buiten nip en paint liggen,
• 56:34
  Speaker 4: maar veel meer te maken met Exalta.
• 56:36
  Speaker 18: Nou, niet plannen. Het is nog wel een plan, zou
• 56:38
  Speaker 18: je kunnen zeggen. We lopen hier niet vooruit op het feit.
• 56:42
  Speaker 18: Het is wel goed gekeurd door de aandeelhouders. Daar ben
• 56:43
  Speaker 18: je al een heel eind verder. Maar het moet nog
• 56:45
  Speaker 18: goed gekeurd worden door de toezichthouder, inderdaad. Die gaan samen?
• 56:48
  Speaker 18: Die gaan samen, inderdaad. Want het zou eerst een soort
• 56:51
  Speaker 18: overname worden. Maar nu wordt het toch meer een fusie.
• 56:54
  Speaker 18: En ik moet zeggen, het is een heel aantrekkelijk bedrijf,
• 56:56
  Speaker 18: dat Exalta... Die zitten in autoverf. En dat is wel
• 57:00
  Speaker 18: redelijk winstgevend. Maar het meest winstgevende is die after service.
• 57:03
  Speaker 18: Of hoe noem je dat? After sale verf. Als je
• 57:05
  Speaker 18: een ongeluk hebt gehad. Dan heb je verf nodig om
• 57:08
  Speaker 18: die auto weer opnieuw te verven. Of dat denk ik
• 57:12
  Speaker 18: niet verven. Lakken? Lakken, heel goed. Voor iemand zonder
• 57:15
  Speaker 4: rijbewijs kan ik hier goed
• 57:16
  Speaker 18: over meetraten, weet je niet? Nee, maar die lak, kijk,
• 57:18
  Speaker 18: als je schade hebt aan je auto... dan maak je
• 57:21
  Speaker 18: je vooral zorgen om de onderdelen en de reparatiekosten. Maar
• 57:24
  Speaker 18: eigenlijk niet zo heel veel om de verf. Dus dat
• 57:26
  Speaker 18: is eigenlijk maar een klein element. En daar kan je
• 57:28
  Speaker 18: dus hele aantrekkelijke prijzen voor vragen. Het klinkt alsof
• 57:30
  Speaker 4: jij regelmatig
• 57:30
  Speaker 18: paaltjes raakt. Ja, met grote regelmaat. Ja, ik ben een
• 57:34
  Speaker 18: hele slechte chauffeur.
• 57:35
  Speaker 4: Oké, dat was helemaal niet bedoeld als een ontwoezeming. En
• 57:40
  Speaker 4: Axel Nobel wordt dan eigenlijk een beetje op Amerikaanse leest geschoeid...
• 57:43
  Speaker 4: want ik geloof dat er allemaal discussies waren over wie
• 57:45
  Speaker 4: welke positie zou krijgen... en welke bonusstructuur daarbij zou horen.
• 57:49
  Speaker 18: Ja, kijk, ze verliezen natuurlijk de beursnotering in Nederland. Ze
• 57:53
  Speaker 18: gaan naar een Amerikaanse notering... En daar heb je allemaal
• 57:57
  Speaker 18: wat makkelijkere regels, denk ik. Dus ik denk dat dat
• 57:59
  Speaker 18: wel opportunistisch is van zich. Maarten, goedemiddag.
• 58:03
  Speaker 4: Goedemiddag. We gaan nog heel veel over data hebben, over
• 58:06
  Speaker 4: AI hebben. Maar wat blijkt nu als er weer eens
• 58:09
  Speaker 4: wat gehackt wordt... en er wordt gedreigd van alles zo
• 58:11
  Speaker 4: bombaar te maken... aan het dark web toe te vertrouwen?
• 58:15
  Speaker 4: Het zal allemaal wel. Het maakt ons niet meer uit.
• 58:17
  Speaker 4: Ja
• 58:17
  Speaker 19: zo lijkt
• 58:17
  Speaker 4: het
• 58:18
  Speaker 19: inderdaad
• 58:18
  Speaker 19: Laatste onderzoek.
• 58:20
  Speaker 4: En waarom wilde je het erover
• 58:20
  Speaker 19: hebben? Nou, wat mij opvoelt. Ik vond het best schijnend
• 58:24
  Speaker 19: om te zien natuurlijk dat er ineens in een hek...
• 58:26
  Speaker 19: dat eigenlijk ineens bij degene die slachtoffer zijn ervan los
• 58:31
  Speaker 19: geld wordt gevraagd. En dat eigenlijk aan de andere kant
• 58:33
  Speaker 19: je ziet gebeuren dat wij als consument zijn... juist een
• 58:37
  Speaker 19: beetje een soort andere kant op gaan en denken van
• 58:39
  Speaker 19: joh ja, het zal wel... Je weet
• 58:41
  Speaker 4: natuurlijk dat je een keer aan de beurt bent...
• 58:43
  Speaker 19: Of je nu je
• 58:44
  Speaker 4: boodschappen doet, of dat je nu toevallig klant bent bij
• 58:46
  Speaker 4: een provider. Ergens zijn jouw gegevens blijkbaar minder veilig dan
• 58:50
  Speaker 4: je dacht. Dan zijn dit de consequenties.
• 58:52
  Speaker 19: Nee, dat is de tendentie die er ontstaat. En ik
• 58:53
  Speaker 19: vind het dan wel, je zou verwachten dat zo'n actie
• 58:57
  Speaker 19: eigenlijk juist oproept aan iedereen om weer wat bewuster te
• 59:00
  Speaker 19: zijn van de veiligheid van data. Maar dat eigenlijk juist
• 59:03
  Speaker 19: de andere beweging is.
• 59:04
  Speaker 4: Hoe bewust zou ik ervan moeten zijn als ik denk
• 59:06
  Speaker 4: dat daar goed voor gezorgd wordt door flink afgelopen weken...
• 59:10
  Speaker 4: week weer was dat volgens mij aan de orde... of
• 59:11
  Speaker 4: door een telecomprovider, of verzin het allemaal maar. Dat is
• 59:14
  Speaker 4: toch eigenlijk niet mijn pakkie Jan, maar hun pakkie Jan,
• 59:16
  Speaker 4: of
• 59:16
  Speaker 19: niet? Nee, zo kan je hem zien. Bedrijven hebben daar
• 59:18
  Speaker 19: zeker een verantwoordelijkheid in. Ik denk dat elk bedrijf daar
• 59:21
  Speaker 19: heel bewust van is. Maar uiteindelijk heb je als consument
• 59:23
  Speaker 19: ook dat stukje verantwoordelijkheid. Dus bij jou geen nonchalance
• 59:27
  Speaker 19: Ik moet eerlijk zeggen dat ik zelf ook soms wat
• 59:30
  Speaker 19: nonchalant in kan omgaan. Maar als ik dan zoiets lees,
• 59:32
  Speaker 19: dat ik wel weer denk van... misschien soms toch weer
• 59:36
  Speaker 19: wat alerter zijn
• 59:38
  Speaker 19: En wat betekent dat dan?
• 59:39
  Speaker 4: Stel dat jij wat alerter bent, wat doe je dan
• 59:41
  Speaker 4: niet meer wat je nu
• 59:42
  Speaker 19: wel doet? Niet zomaar overal toch je gegevens achterlaten. Wat
• 59:46
  Speaker 19: kritischer kijken naar berichten die binnenkomen, mailtjes die binnenkomen. En
• 59:51
  Speaker 19: niet zomaar overal... Alles naartoe sturen, ook niet naar AI-modellen,
• 59:55
  Speaker 19: wat je natuurlijk nu heel veel ziet. Dus ga daar
• 59:57
  Speaker 19: je voor bewust mee om.
• 59:58
  Speaker 4: Wij gaan nog even naar Schneider Electric. Wat doen ze
• 1:00:00
  Speaker 4: daar
• 1:00:01
  Speaker 18: ook alweer? Want het is een groot bedrijf, Jos. Ja,
• 1:00:02
  Speaker 18: vooral elektrische systemen. En waar ze de laatste tijd heel
• 1:00:06
  Speaker 18: succesvol in zijn, is die elektrische systemen voor datacentra. Daar
• 1:00:11
  Speaker 18: heb je van alles voor nodig. Koeling, maar ook de
• 1:00:13
  Speaker 18: stroomvoorziening natuurlijk. Van wisselstroom naar gelijkstroom, spanningswisselaars. En daar zijn
• 1:00:19
  Speaker 18: ze heel groot in. Het is een heel sterk bedrijf.
• 1:00:21
  Speaker 18: En vooral dus met die datacenters. Dat is nu inmiddels 25%
• 1:00:24
  Speaker 18: van ons. Dus
• 1:00:25
  Speaker 4: hebben we ook genoeg verdiend de afgelopen tijd... om een
• 1:00:27
  Speaker 4: bedrijfje van over te kunnen nemen voor? Wat was het?
• 1:00:30
  Speaker 18: Ja, 23,7 miljard inderdaad. Dat is een flinke overname. En
• 1:00:35
  Speaker 18: ik moet zeggen, de koers reageerde niet echt enthousiast op.
• 1:00:39
  Speaker 18: Het ging 6% lager. Misschien komt dat omdat er een
• 1:00:42
  Speaker 18: kleine emissie moest komen. Ongeveer 3% van het aandelen kapitaal
• 1:00:45
  Speaker 18: komt erbij. Ja, nou ja, daar heb ik nog niks
• 1:00:49
  Speaker 18: over gelezen... of het nou bijdraagt aan de winst per
• 1:00:53
  Speaker 18: aandeel of niet. En kijk, wat daar speelt is dat
• 1:00:57
  Speaker 18: de Schneider Electric... je noemde het net al voor de uitzending...
• 1:01:00
  Speaker 18: je kende ze van de meterkasten, geloof ik. En dat
• 1:01:03
  Speaker 18: is vooral hardware. En dat begint een beetje een commodity
• 1:01:07
  Speaker 18: te worden. En ook door de opkomst van AI willen
• 1:01:09
  Speaker 18: ze steeds meer in software gaan. Ze hadden een tijdje
• 1:01:11
  Speaker 18: geleden al een andere overname gedaan, Aveva... Zit ook vooral
• 1:01:15
  Speaker 18: in software, rond die hardware. En dit past er eigenlijk
• 1:01:19
  Speaker 18: uitstekend bij. Dat bedrijven software nodig hebben om allerlei systemen
• 1:01:24
  Speaker 18: te ontwikkelen
• 1:01:25
  Speaker 4: Maar betekent ook wel dat er één heel groot bedrijf ontstaat.
• 1:01:28
  Speaker 18: Ja, dus we moeten kijken. Een software
• 1:01:30
  Speaker 4: en AI-krachtpatser,
• 1:01:31
  Speaker 18: zegt de CEO. Ik geloof niet. Er was heel weinig
• 1:01:35
  Speaker 18: nieuws over. En het meest vreemde vond ik nog. Ik
• 1:01:37
  Speaker 18: heb op de website gekeken naar het originele persbericht. Wat
• 1:01:39
  Speaker 18: natuurlijk altijd belangrijk is. Maar dat kon ik niet op
• 1:01:42
  Speaker 18: de website vinden. Dat vond ik ook wel bizar. Zo
• 1:01:45
  Speaker 18: blij zijn ze. Ja, precies. Nou, dan vind ik die 6%
• 1:01:50
  Speaker 18: eraf nog mee wat. Ja, dat is altijd zo. Daar
• 1:01:52
  Speaker 18: kunnen Franse bedrijven vaak heel goed in, inderdaad. Om daar
• 1:01:55
  Speaker 18: een beetje slordig mee om te gaan. Maar ik denk
• 1:01:57
  Speaker 18: dat het wel een goede ontwikkeling is, ja.
• 1:01:59
  Speaker 4: We gaan Maarten nog even naar een slachtoffer hier aan
• 1:02:02
  Speaker 4: deze tafel. Dat ben je zelf. Het heeft iets te
• 1:02:04
  Speaker 4: maken met het nieuws vandaag over studieschulden. Volgens mij is
• 1:02:07
  Speaker 4: het nieuws dat die schulden over het algemeen wat afnemen.
• 1:02:10
  Speaker 4: De totaliteit ervan. Maar sommige toch ook wel weer behoorlijk
• 1:02:13
  Speaker 4: de hoogte inschiet. Als je het op individueel niveau bekijkt.
• 1:02:17
  Speaker 4: En jij bent er een van de pechgeneratie geloof ik hè?
• 1:02:19
  Speaker 19: Ik ben het eerste jaar van de pechgeneratie. Maar met
• 1:02:21
  Speaker 19: mij heb je in dat opzicht niet zo'n medelijden te hebben.
• 1:02:24
  Speaker 19: Je vertelt het allemaal stralend. Je kan er maar beter
• 1:02:28
  Speaker 19: om lachen, denk
• 1:02:30
  Speaker 4: ik. Sleep jij een
• 1:02:31
  Speaker 19: enorm bedrag met je mee? Nee, gelukkig niet. Dus dat
• 1:02:34
  Speaker 19: vorig jaar heb ik gehad dat ik niet een megabedrag
• 1:02:37
  Speaker 19: met me mee sleep. Dus anders de renteverhoging. Dat is
• 1:02:40
  Speaker 19: op zich wat minder heftig. Wat mij wel opviel is
• 1:02:43
  Speaker 19: dat er inderdaad heel groots wordt gerapporteerd vandaag. De totale
• 1:02:47
  Speaker 19: schuld is naar beneden. Anderzijds las ik wel terug dat
• 1:02:50
  Speaker 19: in drie jaar tijd de rente van een half procent...
• 1:02:53
  Speaker 19: ongeveer naar een dik 2,5 procent stijgt. Dat vind ik
• 1:02:56
  Speaker 19: een vrij forse stijging... waarin ook heel veel studenten geen
• 1:02:59
  Speaker 19: rekening mee hebben gehouden. En het blijft toch denk ik
• 1:03:02
  Speaker 19: een dossier wat gevoelig ligt. Maar goed, die basisbeurs is
• 1:03:05
  Speaker 4: natuurlijk nu teruggekeerd. Daar had jij, neem ik aan, ook
• 1:03:09
  Speaker 4: graag gebruik van gemaakt. Daar had ik zeker graag gebruik
• 1:03:11
  Speaker 4: van gemaakt. We gaan nog eventjes, nadat ik natuurlijk Jos Versteegh...
• 1:03:15
  Speaker 4: van Instagram en Gillis heb bedankt, kijken naar de stand
• 1:03:18
  Speaker 4: van de AEX. En ik zie 1119 punten betekent dat
• 1:03:21
  Speaker 4: hij zo'n twee tiende van een procent... in de plus staat.
• 1:03:26
  Speaker 4: Data en AI consultant Element 6.1 wil in twee jaar
• 1:03:28
  Speaker 4: tijd groeien... van zo'n acht naar dertig consultants in Nederland.
• 1:03:31
  Speaker 4: En dat is allemaal ook nog met Belgische ondersteuning. Hoe
• 1:03:34
  Speaker 4: dat in zijn werk gaat, je hoort het zo meteen
• 1:03:36
  Speaker 4: in BNR Zaken doen
• 1:03:37
  Speaker 1: BNR Zaken doen wordt mede mogelijk gemaakt door Numbers en Atradius. Atradius.
• 1:03:43
  Speaker 1: Verzekerd van betaling.
• 1:04:05
  Speaker 4: Consultants genoeg in Nederland en toch ziet het Belgische Element
• 1:04:08
  Speaker 4: 6 One ruimte voor groei. De data- en AI-consultant begint
• 1:04:11
  Speaker 4: met acht medewerkers, wil binnen twee jaar groeien naar dertig.
• 1:04:14
  Speaker 4: En dat terwijl het bedrijf zegt dat kunstmatige intelligentie adviseurs
• 1:04:18
  Speaker 4: juist steeds efficiënter maakt. Maarten Molenaars is hier, partner bij
• 1:04:21
  Speaker 4: Element 6 One. Welkom. Dank je. Moet nog dertig worden,
• 1:04:25
  Speaker 4: maar al wel een ervaren kracht binnen het bedrijf. Degene
• 1:04:27
  Speaker 4: die het in Nederland voor elkaar moet krijgen. Waarom denk
• 1:04:30
  Speaker 4: je dat ze voor jou gekozen hebben?
• 1:04:32
  Speaker 19: Nou, ik denk een stukje toch ondernemend karakter. Een bepaalde
• 1:04:35
  Speaker 19: visie dat we toch, wat je zegt, er zijn heel
• 1:04:38
  Speaker 19: veel clubs, maar dat we toch het verschil kunnen gaan maken.
• 1:04:40
  Speaker 19: Een stukje enthousiasme en uiteindelijk een goede klik met ook
• 1:04:44
  Speaker 19: onze partners uit België. Wat doen jullie dan anders dan
• 1:04:47
  Speaker 19: al die anderen die er dus al zijn? Ja, ik
• 1:04:50
  Speaker 19: denk wat we eigenlijk proberen te doen, zeker in de
• 1:04:51
  Speaker 19: Nederlandse markt, een stukje disruptie veroorzaken. Wat bedoel ik daarmee?
• 1:04:56
  Speaker 19: Ook het AI in onze eigen werkzaamheden heel erg laten terugkomen.
• 1:05:00
  Speaker 19: Dus waar we... Niet zozeer geloven in het traditionele consultiemodel
• 1:05:04
  Speaker 19: van uren maken en draaien. Is dat we echt wel
• 1:05:07
  Speaker 19: geloven in dat we uiteindelijk ook AI moeten integreren in
• 1:05:11
  Speaker 19: onze eigen processen. Dat is
• 1:05:12
  Speaker 4: een opdracht aan jezelf, want je bent niet de eerste
• 1:05:14
  Speaker 4: die zegt structuren en modellen die draaien op
• 1:05:17
  Speaker 19: uren
• 1:05:18
  Speaker 4: Ja, dat gaat
• 1:05:18
  Speaker 19: niet meer. Nee, dat klopt. Alleen vervolgens moet je wel
• 1:05:22
  Speaker 19: ook B zeggen. En uiteindelijk is dat natuurlijk wel een
• 1:05:24
  Speaker 19: stukje propositie waarin wij verwachten versnelling te veroorzaken bij klanten.
• 1:05:28
  Speaker 19: Dus we willen ze daarin kunnen versnellen, maar uiteindelijk ook
• 1:05:31
  Speaker 19: een stuk meer waarde toe kunnen voegen door uiteindelijk dat
• 1:05:34
  Speaker 19: slim in te zetten. Maar
• 1:05:34
  Speaker 4: jullie zijn een consultant die niet alleen adviseert op de
• 1:05:36
  Speaker 4: vlak van AI, maar dat zelf ook inzet. En waar
• 1:05:38
  Speaker 4: ga ik dat dan merken dan, als dat zo onderscheidend is?
• 1:05:41
  Speaker 19: We hebben dus zelf uiteindelijk ook collega's ontwikkeld. Ralf, zoals
• 1:05:44
  Speaker 19: wij die noemen, onze agentic collega. Eigenlijk een set met
• 1:05:49
  Speaker 19: agents die we vervolgens inzetten... bij uiteindelijk ook onze werkzaamheden...
• 1:05:52
  Speaker 19: die onze consultants dagelijks doen. Maar die we ook voor
• 1:05:54
  Speaker 19: onze klanten ter beschikking stellen... om uiteindelijk hun platform te
• 1:05:57
  Speaker 19: monitoren automatisch. Wat uiteindelijk ook weer hun werk uit handen neemt.
• 1:06:00
  Speaker 19: Er zijn nog een paar
• 1:06:01
  Speaker 4: losgeslagen de afgelopen weken, die AI agents. Je moet ze
• 1:06:04
  Speaker 4: toch wel een klein beetje aan hun halsband houden. Want
• 1:06:06
  Speaker 4: anders
• 1:06:06
  Speaker 19: wordt het een probleem. Maar
• 1:06:07
  Speaker 4: Ralf is tot nu toe vrij gehoorzaam.
• 1:06:10
  Speaker 19: Ralph is vrij gehoorzaam en dat heeft natuurlijk alles te
• 1:06:13
  Speaker 19: maken met uiteindelijk de kaders die hij natuurlijk meegeeft. Ik
• 1:06:16
  Speaker 19: denk dat dat een groot verschil maakt met andere partijen,
• 1:06:19
  Speaker 19: is dat wij heel erg de focus leggen op het
• 1:06:21
  Speaker 19: fundament wat eronder ligt. Kijk, agents horen we overal, AI
• 1:06:24
  Speaker 19: horen we overal. Maar je hebt het over het topje
• 1:06:26
  Speaker 19: van de ijsberg. Het hele fundament wat eronder ligt is
• 1:06:29
  Speaker 19: noodzakelijk om dat goed in te richten. En daar gaat
• 1:06:31
  Speaker 19: eigenlijk onze kennis en expertise vanuit daar ontstaan.
• 1:06:35
  Speaker 4: We zijn meteen bij AI begonnen. Dat is voor een
• 1:06:38
  Speaker 4: deel mijn schuld natuurlijk. Want het ligt voorop mijn tong.
• 1:06:40
  Speaker 4: Er gaat geen dag voorbij of we hebben het er
• 1:06:42
  Speaker 4: wel over. Maar allereerst nog even terug naar wat een
• 1:06:44
  Speaker 4: klant dan wil. Want een klant heeft een probleem of
• 1:06:48
  Speaker 4: wil zaken efficiënter maken. Bij welke vraagstukken komen jullie dan
• 1:06:52
  Speaker 4: om de hoek kijken?
• 1:06:53
  Speaker 19: Met name de vraagstuk om in een proces efficiënt in
• 1:06:56
  Speaker 19: te richten... maar ook gewoon met het klant mee te denken.
• 1:06:58
  Speaker 19: We hebben het overal over AI. Hoe gaat dat mijn
• 1:07:01
  Speaker 19: bedrijf verder helpen? Ik denk dat het een vraag is
• 1:07:03
  Speaker 19: die bij elk bedrijf nu speelt... maar dat het heel
• 1:07:06
  Speaker 19: veel experimenteren is... Als we echt kijken hoeveel initiatieven er
• 1:07:10
  Speaker 19: daadwerkelijk ook gaan werken... dan is daar meer voor nodig.
• 1:07:13
  Speaker 19: Dus dan kom je uiteindelijk ook bij... hoe ga je
• 1:07:15
  Speaker 19: je data goed borgen? Hoe ga je de kwaliteit van
• 1:07:17
  Speaker 19: je data borgen? Hoe ga je agents in controle houden?
• 1:07:21
  Speaker 19: In die fase zitten we nu zo ongeveer. Ja, dat
• 1:07:24
  Speaker 19: is een hele belangrijke fase... waar heel veel bedrijven nog
• 1:07:26
  Speaker 19: uitdagingen hebben. Maar wat ook verder gaat dan alleen maar
• 1:07:30
  Speaker 19: het signaleren. Uiteindelijk moet je ook zorgen dat je data
• 1:07:33
  Speaker 19: op orde gaat komen. Dat je eigenlijk weer terug gaat
• 1:07:34
  Speaker 19: naar de bron.
• 1:07:36
  Speaker 4: Maar op basis van goede data en het goed ordenen
• 1:07:38
  Speaker 4: van data... het goed gebruiken van data, zou je kunnen zeggen... oké,
• 1:07:41
  Speaker 4: ik wil mijn rooster anders inrichten... of ik wil mijn
• 1:07:43
  Speaker 4: administratie op een andere manier... een manier proberen vorm te geven.
• 1:07:46
  Speaker 4: Dat is dan wat jullie doen, of niet? Ja,
• 1:07:48
  Speaker 19: daar helpen wij bedrijven bij. En uiteindelijk is het ook
• 1:07:50
  Speaker 19: met name dat wij ze heel erg helpen... bij het
• 1:07:53
  Speaker 19: schaalbaar inzetten van AI. Dus ik denk het fundament is
• 1:07:56
  Speaker 19: heel belangrijk. Maar uiteindelijk ook, dan gaan er uiteindelijk meerdere agents...
• 1:08:00
  Speaker 19: in een organisatie gaan werken. Vervolgens moeten die ook wel
• 1:08:03
  Speaker 19: gemonitord worden. Die moeten gecontroleerd worden. En die moeten ook
• 1:08:06
  Speaker 19: schaalbaar kunnen draaien. Die moeten kostenefficiënt uiteindelijk gaan draaien.
• 1:08:08
  Speaker 4: Maar dan begrijp ik dus goed dat jullie geen consultant
• 1:08:11
  Speaker 4: zijn die zegt... oké, klus geklaard, wij verdwijnen weer. Als
• 1:08:13
  Speaker 4: het even meezit, dan zijn jullie jaren betrokken bij de operatie.
• 1:08:16
  Speaker 4: Dat is wel hoe wij het liefst graag zien, waarbij...
• 1:08:19
  Speaker 19: Dan blijft de metro ook lekker lopen. Nee, dat is
• 1:08:22
  Speaker 19: niet zozeer. Want wij focussen heel erg op co-development, zoals
• 1:08:25
  Speaker 19: we dat noemen. Dus het juist in de kracht stellen
• 1:08:27
  Speaker 19: van de eigen datateams die een klant heeft. Dus wij
• 1:08:30
  Speaker 19: zijn daarin heel open qua kennis en kunde. Dat dragen
• 1:08:32
  Speaker 19: we over aan de teams om ze een soort zelfredzaam
• 1:08:34
  Speaker 19: te maken. Maar uiteraard blijven wij natuurlijk wel graag betrokken...
• 1:08:37
  Speaker 19: om ze uiteindelijk in nieuwe ontwikkelingen mee te kunnen nemen.
• 1:08:39
  Speaker 19: Om uiteindelijk bij bepaalde initiatieven projecten te ondersteunen. Maar uiteindelijk
• 1:08:42
  Speaker 19: wel met het idee dat een klant wel zelfredzaam is.
• 1:08:44
  Speaker 19: Maar
• 1:08:44
  Speaker 4: je zegt net AI-agents. Ik weet niet precies hoe ik
• 1:08:46
  Speaker 4: dat voor me moet zien. Maar die zouden ook binnen
• 1:08:48
  Speaker 4: een organisatie kunnen werken. En op het moment dat jullie zeggen... oké,
• 1:08:52
  Speaker 4: we stoppen ermee of het contract is afgelopen... dan blijven
• 1:08:55
  Speaker 4: die AI-agents toch ook niet onderdeel van de ploeg, of
• 1:08:57
  Speaker 4: wel
• 1:08:58
  Speaker 19: Als dat uiteindelijk voor de klant is... ontwikkeld... dan zijn
• 1:09:00
  Speaker 19: die natuurlijk onderdeel van de ploeg van de
• 1:09:01
  Speaker 4: klant. Oh, die blijven gewoon? Zeker, ja. En wanneer komt
• 1:09:05
  Speaker 4: er toch nog, ik durf het bijna niet te vragen...
• 1:09:07
  Speaker 4: maar een mens om de hoek kijken? Gelukkig vaak
• 1:09:09
  Speaker 19: genoeg. Dus uiteindelijk, zeker de fase waarin we nu zitten...
• 1:09:13
  Speaker 19: is het veel experimenteren. Dan heb je altijd nog wel
• 1:09:15
  Speaker 19: de menselijke controle die erop zit. Dat zal ook zeker
• 1:09:19
  Speaker 19: zo blijven. Ik denk uiteindelijk... Hoe ik het in ieder
• 1:09:23
  Speaker 19: geval zie, dat bedrijven zelf heel kritisch moeten gaan kijken...
• 1:09:25
  Speaker 19: van wat voor processen wil je nou door AI uit
• 1:09:28
  Speaker 19: laten voeren... en waar wil je gewoon nog wel het
• 1:09:29
  Speaker 19: menselijke contact ook blijven hanteren. Jullie zeggen ook niet
• 1:09:33
  Speaker 4: full force AI. Je zou ook best wel kunnen zeggen,
• 1:09:36
  Speaker 4: hier past enige terughoudendheid.
• 1:09:37
  Speaker 19: Ja, zeker weten. Ik denk, nou een heel simpel voorbeeld.
• 1:09:40
  Speaker 19: Misschien iedereen die uiteindelijk aan klantenservice belt en geholpen wil worden. Ja,
• 1:09:44
  Speaker 19: die wil gewoon iemand spreken die ze uiteindelijk verder helpt.
• 1:09:47
  Speaker 19: En niet direct een AI agent. Probeer het maar eens.
• 1:09:50
  Speaker 4: Je moet flink je best doen tegenwoordig. Je moet wat
• 1:09:51
  Speaker 19: doorzettingsvermogen. Zeker, maar dat zijn denk ik ook wel zaken
• 1:09:54
  Speaker 19: waar wij als partner zijnde dan proberen te challengen. Is
• 1:09:57
  Speaker 19: dit nou uiteindelijk... Inderdaad, het juiste proces ga je hier
• 1:10:00
  Speaker 19: ook het juiste doel mee behalen. Dus om een stukje
• 1:10:03
  Speaker 19: verder te kijken dan alleen maar technologie. Maar ook wel
• 1:10:06
  Speaker 19: te kijken van wat is de strategie van een bedrijf
• 1:10:07
  Speaker 19: en waar voegt het waarde toe. In plaats van dat
• 1:10:10
  Speaker 19: alleen maar efficiëntie toe. Maar
• 1:10:11
  Speaker 4: als jullie zaken willen stroomlijnen en toch wat slagvaardiger kunnen
• 1:10:14
  Speaker 4: maken binnen een bedrijf. Dan vereist dat ook wel dat
• 1:10:17
  Speaker 4: jullie kunnen praten of dat jullie kunnen werken met alle
• 1:10:19
  Speaker 4: systemen die er al zijn. Hoe agnostisch zijn jullie wat
• 1:10:22
  Speaker 4: dat betreft?
• 1:10:23
  Speaker 19: Wij hebben onze voorkeur qua systemen. Dat heb je altijd.
• 1:10:26
  Speaker 19: Maar wij zijn daarin wel heel agnostisch... qua de datamiddelen
• 1:10:29
  Speaker 19: die we gebruiken. Heel erg kijkend naar een stukje schaalbare platformen...
• 1:10:33
  Speaker 19: die ook wel inderdaad source-agnostisch zijn. Zodat je uiteindelijk ook
• 1:10:38
  Speaker 19: binnen een bedrijf gaat veranderen. Een bedrijf gebruikt ook niet
• 1:10:41
  Speaker 19: jaren dezelfde software
• 1:10:42
  Speaker 4: Dat vroeg ik me wel af. Want ik kan me
• 1:10:43
  Speaker 4: ook voorstellen dat jullie soms ergens binnenkomen... en dat je denkt, jeetje,
• 1:10:47
  Speaker 4: dit is lang geleden. Dit is een hommeltje geworden. Ja.
• 1:10:50
  Speaker 19: Dat zien we zeker. Dat is ook een van de
• 1:10:52
  Speaker 19: dingen waar we onze collega Ralf voor inzetten. Omdat we
• 1:10:58
  Speaker 19: het verleden vaker hebben gezien. Ralf heeft brede schouders. Hij
• 1:11:02
  Speaker 19: heeft hele brede schouders. Wij positioneren hem nu als één collega.
• 1:11:06
  Speaker 19: Maar je zou bijna kunnen zien dat het een heel
• 1:11:08
  Speaker 19: team is. Wat werkzaam is. Maar dat we wel zien
• 1:11:13
  Speaker 19: dat zaken die we in het verleden hebben gedaan, die
• 1:11:15
  Speaker 19: proberen we wel dusdanig ook te trainen, weer te integreren
• 1:11:18
  Speaker 19: in de processen. Dat we daar ook weer kunnen leren
• 1:11:20
  Speaker 19: en het ook bij andere klanten, waar het dezelfde uitdaging speelt,
• 1:11:24
  Speaker 19: slimmer kunnen inzetten. En het
• 1:11:24
  Speaker 4: werkt er al over de grenzen heen, want jullie hebben
• 1:11:27
  Speaker 4: een Belgische origine, gaan het nu in Nederland proberen? Is
• 1:11:30
  Speaker 4: Ralf er ook voor de Nederlanders? Of
• 1:11:31
  Speaker 19: maakt het hem
• 1:11:31
  Speaker 4: helemaal niet uit? Zeker. Dus hij is er ook voor
• 1:11:33
  Speaker 4: de Nederlanders. Maar vooral voor de Nederlanders. Of werkt hij
• 1:11:35
  Speaker 4: ook goed in België? Hij werkt ook goed in België.
• 1:11:37
  Speaker 4: Hij
• 1:11:38
  Speaker 19: is een heel belangrijk teamlid voor ons ook in Nederland.
• 1:11:41
  Speaker 19: En dat zal hij ook voor ons klanten zijn.
• 1:11:43
  Speaker 4: Want je gaf aan, wij denken toch ook dat we
• 1:11:45
  Speaker 4: in Nederland het nodige kunnen toevoegen. Maar het is een
• 1:11:48
  Speaker 4: Belgisch bedrijf. Dat valt onder nog weer een grotere groep.
• 1:11:50
  Speaker 4: Moor namelijk. Hoe zit
• 1:11:52
  Speaker 19: het precies in elkaar? Nou inderdaad, Element 61 is een
• 1:11:56
  Speaker 19: Belgisch bedrijf, een dochterbedrijf van Moor, Moor België. In Moor
• 1:12:01
  Speaker 19: hebben we ook in Nederland en uiteindelijk hebben we dezelfde
• 1:12:04
  Speaker 19: investeerder die we delen
• 1:12:05
  Speaker 19: Waterland, die erachter zit. En uiteindelijk hebben we met elkaar
• 1:12:08
  Speaker 19: de strategie ook bedacht, we willen uiteindelijk dat ook gaan
• 1:12:11
  Speaker 19: schalen op Europees niveau. Waarin we hebben gezegd, we gaan
• 1:12:13
  Speaker 19: Element 61 ook in Nederland investeren. Ja, verder lading geven.
• 1:12:18
  Speaker 19: En daar trekken we gezamenlijk aan
• 1:12:19
  Speaker 4: op. Want Waterland is een investeringsmaatschappij. Al langere tijd verbonden
• 1:12:24
  Speaker 4: aan Moor. Ik geloof al langer dan tien jaar. Dus
• 1:12:26
  Speaker 4: we hebben wat dat betreft ook wel enig geduld. Maar
• 1:12:28
  Speaker 4: heb jij nog stevige doelstellingen meegekregen... om binnen afzienbare tijd
• 1:12:32
  Speaker 4: toch te laten zien... dat het inderdaad nog niet te
• 1:12:34
  Speaker 4: druk is en dat je kans van slagen hebt? Ja.
• 1:12:36
  Speaker 19: Nou, ze zijn nog geen tien jaar betrokken bij Moor.
• 1:12:38
  Speaker 19: Maar inmiddels een jaar of drie ongeveer. Maar wel met
• 1:12:41
  Speaker 19: de visie om er voor de lange termijn in te zitten. Kijk,
• 1:12:44
  Speaker 19: uiteindelijk de doelstelling die daarin leeft... is dat we uiteindelijk
• 1:12:47
  Speaker 19: over de grenzen heen... binnen de groep samen willen werken.
• 1:12:51
  Speaker 19: En dat is ook een van deze initiatieven. Dat we
• 1:12:53
  Speaker 19: uiteindelijk ook wel de kennis en kunnen die we in
• 1:12:55
  Speaker 19: België hebben opgebouwd... de kennis en kunnen die we in
• 1:12:56
  Speaker 19: Nederland hebben, dat we die samenvoegen. En dat we daar
• 1:12:58
  Speaker 19: een stukje synergievoordelen natuurlijk ook gaan creëren. Want dat is
• 1:13:00
  Speaker 19: wel
• 1:13:00
  Speaker 4: ongeveer hetzelfde of je nu een Nederlandse klant bedient... of
• 1:13:02
  Speaker 4: een Belgische klant bedient. Zoveel zal het niet uitmaken.
• 1:13:05
  Speaker 19: Nee, qua technologie niet. Natuurlijk zijn er wat cultuurverschillen die
• 1:13:10
  Speaker 19: in België en Nederland verwaarloosbaar zijn. Moet ik wel wennen
• 1:13:14
  Speaker 19: aan de Belgische taal soms, maar dat maakt het ook
• 1:13:16
  Speaker 19: wel heel leuk. Maar uiteindelijk is dat redelijk in lijn.
• 1:13:20
  Speaker 4: En toch nog even naar jou persoonlijk. Want ik dacht,
• 1:13:22
  Speaker 4: ik ga jou ook even door AI trekken. En dan
• 1:13:23
  Speaker 4: kom ik jou tegen bij nog weer een ander bedrijf.
• 1:13:26
  Speaker 4: Of het moet je tweelingbroer zijn. Redefine IT. Klopt dat
• 1:13:28
  Speaker 4: ook nog? Klopt, ja. Want daar staat dan weer dat
• 1:13:31
  Speaker 4: jullie bezig zijn om software binnen bedrijven te implementeren. En
• 1:13:34
  Speaker 4: toen dacht ik, wet jij nou met het ene bedrijf
• 1:13:36
  Speaker 4: op AI en met het andere bedrijf op software?
• 1:13:38
  Speaker 19: Hoe zit dat? Dat zit zo dat wij eigenlijk binnen
• 1:13:42
  Speaker 19: de moor hebben bij verschillende labels. En Redefine is daar
• 1:13:44
  Speaker 19: één van. Waarin wij het bedrijf helpen bij een stuk
• 1:13:46
  Speaker 19: software optimalisatie en software inrichting. Dat is een ander team
• 1:13:50
  Speaker 19: wat daar bezig is.
• 1:13:52
  Speaker 4: Maar dit is hetzelfde bedrijf, Redefine IT. Ja,
• 1:13:54
  Speaker 19: dat is uiteindelijk allemaal de moorgroep waar dit LMSX van
• 1:13:58
  Speaker 19: ook onderdeel van is. Moet
• 1:13:58
  Speaker 4: je dat dan
• 1:13:59
  Speaker 19: wel zo houden?
• 1:14:00
  Speaker 4: Ik vond het namelijk verwarrend
• 1:14:01
  Speaker 19: Ja, dat kan ik me voorstellen. Dat zijn ook zeker
• 1:14:04
  Speaker 19: overwegingen die zeer actueel zijn, dus die ook spelen
• 1:14:08
  Speaker 4: Ik vraag het ook omdat ik de afgelopen maanden regelmatig
• 1:14:11
  Speaker 4: gesprekken hebt gevoerd... over hoe software zou worden opgegeten door AI.
• 1:14:15
  Speaker 4: En bepaalde bedrijven daar ook last van hebben ondervonden. Bijvoorbeeld
• 1:14:18
  Speaker 4: op de financiële markt, op de beurs. Hoe zie jij
• 1:14:20
  Speaker 4: dat zelf?
• 1:14:21
  Speaker 19: Ja, goede vraag. Ik vind het moeilijk om daarin in
• 1:14:24
  Speaker 19: de toekomst te kijken. Ik ben nog niet zover dat
• 1:14:27
  Speaker 19: ik geloof dat software geen toekomst heeft... en dat we
• 1:14:29
  Speaker 19: alles maar met AI gaan bouwen. Ik denk zeker dat
• 1:14:33
  Speaker 19: bepaalde softwarepakketten die er nu zijn... zeker als we kijken
• 1:14:35
  Speaker 19: naar de financiële markt... dat die een hele belangrijke bron
• 1:14:39
  Speaker 19: gaan vormen. Alleen ze zullen wel... ook moeten evalueren om
• 1:14:43
  Speaker 19: wel een stukje AI ready te zijn. Uiteindelijk om de
• 1:14:46
  Speaker 19: data goed te kunnen leveren... en de betrouwbaarheid te kunnen borgen.
• 1:14:49
  Speaker 19: Ik denk dat daar nog steeds een hele belangrijke rol zit.
• 1:14:51
  Speaker 19: We kunnen met AI heel veel dingen bouwen. Iedereen kan
• 1:14:54
  Speaker 19: van alles bouwen. De vraag is wel, ergens moet je
• 1:14:57
  Speaker 19: kwaliteit bewaken. Maar moet je ook wel choose your battles.
• 1:15:02
  Speaker 19: Je moet uiteindelijk wel... op bepaalde toepassingen gaan werden. En
• 1:15:05
  Speaker 19: je hoeft niet je hele financiële backbone... zelf te gaan
• 1:15:08
  Speaker 19: ontwikkelen of te gaan bouwen. Daar zijn gewoon partijen voor.
• 1:15:10
  Speaker 19: Goed voor dat je als bedrijf
• 1:15:11
  Speaker 4: zegt... ik breek nu met mijn softwareleverancier... die ook mijn
• 1:15:15
  Speaker 4: hele boeltje bij elkaar houdt. Dan moet je voor goede
• 1:15:18
  Speaker 4: huizen komen. De software heeft nog wel enige tijd van leven.
• 1:15:22
  Speaker 19: Ja, dat denk ik wel. En kijk, anderzijds is het
• 1:15:24
  Speaker 19: ook denk ik een hele belangrijke beweging die we de
• 1:15:27
  Speaker 19: afgelopen jaren zien. Is dat bedrijven zich steeds bewuster worden
• 1:15:30
  Speaker 19: van het feit van we willen op elk moment bij
• 1:15:32
  Speaker 19: onze data kunnen. Dus we willen uiteindelijk een goed data
• 1:15:34
  Speaker 19: fundament hebben staan waar we ook onze data toegankelijk
• 1:15:39
  Speaker 4: hebben. Verschrik je daar wel eens van? Want jij komt
• 1:15:40
  Speaker 4: dus bij verschillende bedrijven binnen. Jullie bedienen verschillende klanten. Verschrik
• 1:15:44
  Speaker 4: je wel eens van hun data huishouding?
• 1:15:46
  Speaker 19: Ja, zeker. En dan zeg je, I'm here to help. Ja,
• 1:15:50
  Speaker 19: dus ik zou niet willen zeggen dat er gelijk blij
• 1:15:52
  Speaker 19: van wordt. Want uiteindelijk is het natuurlijk ons doel om
• 1:15:55
  Speaker 19: die data echt goed op orde te krijgen. Maar soms
• 1:15:57
  Speaker 19: denk ik zeker nog wel, ook bij echt wel gewoon
• 1:16:00
  Speaker 19: serieus ondernemingen, van oeh, dit is wel echt even wat
• 1:16:02
  Speaker 19: aandacht nodig. En waar
• 1:16:03
  Speaker 4: schort het dan aan?
• 1:16:05
  Speaker 19: Nou, ik denk een stukje discipline. Wat we vaak zien
• 1:16:08
  Speaker 19: is dat de data er wel is, maar bijvoorbeeld definities
• 1:16:11
  Speaker 19: niet helder zijn. Nou, dat ga je nu bijvoorbeeld ook
• 1:16:13
  Speaker 19: zien dat als je met AI gaat werken, ja, hoe
• 1:16:17
  Speaker 19: kijk je naar bepaalde marges toe? Wat voor elementen neem
• 1:16:19
  Speaker 19: je daar dan in mee? Het
• 1:16:21
  Speaker 4: is een definitiekwestie, maar dat betekent dat we niet over
• 1:16:24
  Speaker 4: hetzelfde praten, terwijl we wel hetzelfde bedoelen, of?
• 1:16:27
  Speaker 19: Ja,
• 1:16:27
  Speaker 4: dus
• 1:16:28
  Speaker 19: dat wij bijvoorbeeld in hetzelfde bedrijf werken... maar we allebei
• 1:16:30
  Speaker 19: een andere interpretatie hebben... van bepaalde cijfers, van hoe we
• 1:16:36
  Speaker 19: omzet meten. Dus het moet
• 1:16:37
  Speaker 4: strak getrokken worden
• 1:16:38
  Speaker 19: Dat moet strak getrokken worden. En dat zijn uitdagingen die
• 1:16:40
  Speaker 19: bedrijven ook hebben. Dus eens is vaak zien we dat
• 1:16:42
  Speaker 19: de data er wel is. Maar er komt ook een
• 1:16:44
  Speaker 19: heel groot stuk bij kijken... van hoe ga je dan
• 1:16:45
  Speaker 19: ook die data waarborgen? Hoe zorg je dat iedereen het
• 1:16:47
  Speaker 19: over hetzelfde heeft... Ook uiteindelijk, want als straks agents aan
• 1:16:51
  Speaker 19: de slag gaan met je data... die zal je ook
• 1:16:53
  Speaker 19: bepaalde kaders mee moeten geven. Want die gaan gewoon overal zoeken,
• 1:16:56
  Speaker 19: maar die missen een stukje context. En je zegt, dit
• 1:16:59
  Speaker 4: speelt ook bij grote bedrijven... waarvan je het misschien niet
• 1:17:01
  Speaker 4: meer zou verwachten. Nu zijn jullie ook een serieus bedrijf.
• 1:17:04
  Speaker 4: Zeker in België natuurlijk al een bepaalde staat van dienst.
• 1:17:06
  Speaker 4: Omzet in de tientallen miljoenen. In Nederland een team van acht,
• 1:17:10
  Speaker 4: meen ik. Maar is dat ook genoeg? Ben je... Kredietwaardig
• 1:17:14
  Speaker 4: genoeg om het maar zo te zeggen voor de echt
• 1:17:15
  Speaker 4: grote bedrijven.
• 1:17:16
  Speaker 19: Ja, zeker weten. Kijk, we zijn nu inderdaad met een
• 1:17:19
  Speaker 19: klein team in Nederland. Dat gaan we snel opbouwen. Maar
• 1:17:23
  Speaker 19: uiteindelijk hebben we ook wel daarin heel erg gezegd met elkaar.
• 1:17:25
  Speaker 19: We willen wel gelijk... in dezelfde league meespelen in Nederland.
• 1:17:29
  Speaker 19: Hoe gaan we dat uiteindelijk doen? Door uiteindelijk ook wel
• 1:17:32
  Speaker 19: met onze collega's... met onze Belgische vrienden daar heel erg
• 1:17:36
  Speaker 19: samen op te trekken. Maar wat is
• 1:17:37
  Speaker 4: die league? Want je hebt hele grote consultants die zeggen...
• 1:17:39
  Speaker 4: met hetzelfde gemak doen wij ook AI en AI-implementatie of database.
• 1:17:44
  Speaker 4: Doen we er gewoon bij?
• 1:17:45
  Speaker 19: Ja. Wij zitten heel erg wel in een focus op
• 1:17:48
  Speaker 19: een data- en AI-stuk. Dus heel erg zorgen dat het
• 1:17:51
  Speaker 19: data-finament goed staat met AI-toepassingen. En daar ligt ook onze focus.
• 1:17:55
  Speaker 19: Dus wij gaan niet nog ook andere software implementeren of
• 1:18:01
  Speaker 19: bepaalde licenties. Maar het probleem is dat
• 1:18:03
  Speaker 4: andere, grotere concurrenten dat misschien allemaal wel kunnen. Die zeggen
• 1:18:05
  Speaker 4: wij zijn een one-stop-shop. En jullie zeggen wij doen één ding,
• 1:18:08
  Speaker 4: dat doen we goed. En dat doen we goed
• 1:18:10
  Speaker 19: ja. En dat is uiteindelijk onze filosofie wel. Dat wij
• 1:18:13
  Speaker 19: daarin goed doen dat wij een stukje partner willen zijn
• 1:18:15
  Speaker 19: die versnelling brengt. Dat is voornamelijk die ze kwaliteit levert.
• 1:18:20
  Speaker 19: En die ook wel met een innovatieve blik het bedrijf
• 1:18:23
  Speaker 19: echt verder kan helpen. Door uiteindelijk een stukje customer zero
• 1:18:26
  Speaker 19: te zijn. Uiteindelijk wat wij bij onze klanten pretenderen te doen.
• 1:18:29
  Speaker 19: Dat zelf in onze processen toe te passen. Klanten gaan
• 1:18:32
  Speaker 19: dat zien en gaan dat ervaren
• 1:18:33
  Speaker 4: Maar klanten gaan misschien ook omdat AI voor iedereen toepasbaar is.
• 1:18:36
  Speaker 4: Al zelf aan de slag met zaken die ze voorheen
• 1:18:38
  Speaker 4: uitbesteden aan consultants. Aan bedrijven zoals het jouwe. Dus je
• 1:18:42
  Speaker 4: zult ook beter moeten bewijzen dat jij iets
• 1:18:45
  Speaker 19: toevoegt. Zeker en dat is een hele belangrijke. punt. De
• 1:18:51
  Speaker 19: uitdaging is er natuurlijk ook. Maar uiteindelijk zit daar met
• 1:18:53
  Speaker 19: name de crux. Wij vinden het juist heel fijn om
• 1:18:56
  Speaker 19: te zien... dat onze klanten zelf actief met AI aan
• 1:18:58
  Speaker 19: de slag
• 1:18:59
  Speaker 1: gaan. Dat zou
• 1:18:59
  Speaker 19: experimenteren zijn. Alleen experimenteren met AI gaat uiteindelijk niet ervoor zorgen...
• 1:19:04
  Speaker 19: dat jij AI binnen jouw bedrijfschriftelijke processen... echt gaat implementeren
• 1:19:08
  Speaker 19: en echt goed schaalbaar gaat inzetten. En daar komen wij
• 1:19:11
  Speaker 19: uiteindelijk om ze daarmee te helpen. Wat is daarvoor nodig?
• 1:19:14
  Speaker 19: Want dat is enerzijds het data-aspect... maar dat is uiteindelijk
• 1:19:16
  Speaker 19: ook een organisatorisch aspect... als je daarbij komt kijken. En
• 1:19:20
  Speaker 19: die balans vinden is natuurlijk heel belangrijk. En daar kunnen
• 1:19:21
  Speaker 19: wij ze wel bij helpen vanuit kennis en ervaring.
• 1:19:23
  Speaker 4: We praten erover door na dit dilemma. Komt-ie aan.
• 1:19:26
  Speaker 2: Het dilemma.
• 1:19:27
  Speaker 4: Wil je kiezen? Heel graag. Dan mag je dat achteraf nuanceren.
• 1:19:29
  Speaker 4: Wij gebruiken AI totdat consultants helemaal overbodig zijn... of AI
• 1:19:33
  Speaker 4: is voor consultants geen enkele bedreiging.
• 1:19:39
  Speaker 19: Dan zou ik voor de eerste gaan. Dat vind ik sportief.
• 1:19:43
  Speaker 19: Maarten Molenaars, geniet er nog een tijdje van. Ja, dus
• 1:19:46
  Speaker 19: daar ga ik. AI gaat natuurlijk gewoon een impact hebben.
• 1:19:51
  Speaker 19: En AI gaat werk van consultants uit handen nemen. Ik
• 1:19:55
  Speaker 19: denk dat je het moet nuanceren met welke type consultants
• 1:19:57
  Speaker 19: je werk uit handen gaat nemen. Nee
• 1:19:59
  Speaker 4: ander
• 1:19:59
  Speaker 19: dan een seksman is veilig. Ik denk het wel, maar
• 1:20:02
  Speaker 19: het zou naïef zijn om te zeggen dat het geen
• 1:20:03
  Speaker 19: impact op onze dienstverlening gaat hebben. Zo simpel is het.
• 1:20:05
  Speaker 19: Dat stukken wij nu in de Nederlandse markt zien. We
• 1:20:08
  Speaker 19: hebben natuurlijk zelf ook gewoon medewerkers. Uiteindelijk hebben we daar
• 1:20:12
  Speaker 19: in het verleden altijd projecten mee gedaan. Ik heb meer
• 1:20:13
  Speaker 19: over
• 1:20:13
  Speaker 4: Ralf gehoord dan over die andere medewerkers.
• 1:20:15
  Speaker 19: Ja, en die doen heel goed werk met ondersteuning van Ralf.
• 1:20:17
  Speaker 19: Dus die hebben ook uiteindelijk moeten leren om AI toe
• 1:20:19
  Speaker 19: te passen in eigen werkzaamheden. Dat is een heel belangrijk
• 1:20:22
  Speaker 19: ding waar wij in investeren. Door ze in onze eigen
• 1:20:25
  Speaker 19: academy ook op te leiden. En daar ook mee te
• 1:20:27
  Speaker 19: laten draaien. Maar anderzijds, ja, zou je ook andere kwaliteiten
• 1:20:32
  Speaker 19: moeten gaan ontwikkelen als consultant zijnde? Als jij nu
• 1:20:35
  Speaker 4: zegt, we hebben een team van acht, dat worden er dertig.
• 1:20:37
  Speaker 4: En we kunnen natuurlijk rekenen op die onvermoeibare Ralf. Wat
• 1:20:40
  Speaker 4: moeten dan die tientallen consultants die jij nog gaat aantrekken,
• 1:20:43
  Speaker 4: wat moeten die dan kunnen?
• 1:20:44
  Speaker 19: In ieder geval de context heel goed begrijpen. Uiteindelijk ook,
• 1:20:49
  Speaker 19: kijk AI is een hulpmiddel waar we nu staan. Uiteindelijk
• 1:20:53
  Speaker 19: dat ook goed inzetten en gebruiken. Om uiteindelijk bij projecten
• 1:20:56
  Speaker 19: die ze draaien te versnellen bij klanten. Maar dat is
• 1:20:58
  Speaker 19: natuurlijk een voorwaarde. Anders hebben ze niks te zoeken bij
• 1:21:00
  Speaker 19: Element 6.1. Zeker, alleen uiteindelijk is het wel... wij hebben
• 1:21:04
  Speaker 19: een vrij jonge populatie... met ook mensen die we zelf opleiden.
• 1:21:08
  Speaker 19: Die zal je ergens daar wel in mee moeten nemen.
• 1:21:09
  Speaker 19: Die moet je daar ook in trainen, die moet je
• 1:21:10
  Speaker 19: daarin opleiden. En ik denk dat ook het bijblijven brengen
• 1:21:13
  Speaker 19: van die kennis... een heel belangrijk onderdeel gaat zijn. Want
• 1:21:16
  Speaker 19: we kunnen volledig gaan gokken op AI... Maar uiteindelijk zijn
• 1:21:19
  Speaker 19: wij als mens echt nog wel in de lead. En
• 1:21:22
  Speaker 19: daar moeten we ook in investeren. Maar
• 1:21:23
  Speaker 4: wat je zegt klopt natuurlijk ook. Bijna iedereen is ermee
• 1:21:25
  Speaker 4: aan het experimenteren. Aan het vreubelen. Toch kwam ik ergens tegen.
• 1:21:28
  Speaker 4: Ik dacht zelfs in een bericht van jou. Dat er
• 1:21:29
  Speaker 4: op dit moment 6% van alle bedrijven is. Dat ook
• 1:21:33
  Speaker 4: werkelijk geld weet te realiseren. Of te besparen met inzet
• 1:21:38
  Speaker 4: van AI. 6%. Waar gaat het dan mis bij die
• 1:21:41
  Speaker 4: andere 94%?
• 1:21:44
  Speaker 19: Ik denk een stukje afbakening aan de voorkant. Het experimenteren
• 1:21:49
  Speaker 19: is natuurlijk heel makkelijk. Dus we beginnen vaak te experimenteren.
• 1:21:52
  Speaker 19: We gaan snel aan de slag, maar zonder een heel...
• 1:21:55
  Speaker 19: Een plan, een onderbouwd plan aan de voorkant. Dus waar
• 1:21:58
  Speaker 19: gaat het mis? Ik denk het ontbreken van een use case.
• 1:22:00
  Speaker 19: Dus we doen het wel,
• 1:22:02
  Speaker 4: maar we hebben het eigenlijk niet nodig. Of we weten
• 1:22:04
  Speaker 4: niet waarom we het nodig hebben, maar we
• 1:22:05
  Speaker 19: moeten mee. We willen mee met de trend, met de
• 1:22:08
  Speaker 19: hype die er gaande is. Maar we weten misschien onvoldoende
• 1:22:10
  Speaker 19: waar het echt impact gaat hebben op onze processen. Maar
• 1:22:12
  Speaker 19: ook waar gaat het iets opleveren? Kijk, uiteindelijk AI is
• 1:22:15
  Speaker 19: een investering. Maar een investering moet ergens wel wat opleveren.
• 1:22:19
  Speaker 19: Dus aan de voorkant moet je wel goed nadenken. Wat
• 1:22:21
  Speaker 19: gaat het opleveren? Wat wordt onze ROE? Dat zijn wel
• 1:22:25
  Speaker 19: gewoon belangrijke onderwerpen waar je als bedrijf over na moet denken.
• 1:22:28
  Speaker 19: Waar je je niet moet laten misleiden door de hype
• 1:22:32
  Speaker 4: te gaan. Dit soort percentages, dat is toch een cadeautje
• 1:22:34
  Speaker 4: voor je? Dan kun je zeggen, luister, er gaat nu geld.
• 1:22:36
  Speaker 4: Dat kun je net zo goed door de play spoelen
• 1:22:39
  Speaker 19: Ja, en dan kan je uiteindelijk ook experts voor inschakelen
• 1:22:41
  Speaker 19: om daarmee te helpen.
• 1:22:43
  Speaker 4: Wat is er nu, want jullie zijn een tijdje actief
• 1:22:45
  Speaker 4: in Nederland, dus onder die Belgische paraplu. Wat is er
• 1:22:48
  Speaker 4: nu meegevallen en wat, als je toch zo eerlijk bent,
• 1:22:52
  Speaker 4: valt op dit moment nog een tikkie tegen?
• 1:22:55
  Speaker 19: Nou, ik denk dat wat meegevallen is, het enthousiasme waarmee
• 1:22:59
  Speaker 19: we ook onthaald zijn door iedereen. En ook vanuit de
• 1:23:02
  Speaker 19: collega's van België, die heel erg de kansen zien om
• 1:23:06
  Speaker 19: ook naar de Nederlandse markt toe te gaan. Dus dat
• 1:23:07
  Speaker 19: is ook iets moois voor de medewerkers natuurlijk, die daar...
• 1:23:09
  Speaker 19: Wat tegen is gevallen? Om eer te zijn is denk
• 1:23:15
  Speaker 19: ik ook soms wel moeizaam gesprekken met bedrijven. Of bedrijven
• 1:23:18
  Speaker 19: die inderdaad, je insinueert het een beetje, van die zelf
• 1:23:21
  Speaker 19: wel weten hoe ze het moeten doen. Dus dat je
• 1:23:24
  Speaker 19: toch ook wel eens ziet van, we gaan het eerst
• 1:23:27
  Speaker 19: wel eens even zelf proberen. En dan komen ze later
• 1:23:30
  Speaker 19: weer terug. Maar is dat ook geen
• 1:23:31
  Speaker 4: gezonde houding om het eerst zelf te gaan proberen?
• 1:23:33
  Speaker 19: Ik denk het wel. Het
• 1:23:34
  Speaker 4: begint ook altijd.
• 1:23:35
  Speaker 19: Ja, ik denk dat het goed is, maar op een
• 1:23:36
  Speaker 19: gegeven moment moet je wel zelf een punt bepalen waarop
• 1:23:38
  Speaker 19: je verder blijft experimenteren. En uiteindelijk toch wel zeggen van, joh,
• 1:23:43
  Speaker 19: misschien is het handig om je toch met een externe
• 1:23:45
  Speaker 19: blik eens naar te laten kijken. Jij
• 1:23:46
  Speaker 4: zou eigenlijk willen pleiten voor, wees nou toch verstandig. Je
• 1:23:49
  Speaker 4: kunt het zelf proberen, maar bespaar je de moeite
• 1:23:51
  Speaker 19: Ik denk zeker blijf het zelf proberen, maar denk wel
• 1:23:54
  Speaker 19: aan de voorkant goed na over wat je toepassing gaat worden.
• 1:23:58
  Speaker 19: Maar spar ook wel eens met anderen. Gewoon een externe blik.
• 1:24:00
  Speaker 19: Ik denk dat daar nooit iemand slechter van is geworden.
• 1:24:03
  Speaker 19: En dat geldt voor elke bedrijf. En dat is niet
• 1:24:04
  Speaker 19: zozeer dat ze dat met ons moeten doen. Er zijn
• 1:24:05
  Speaker 19: genoeg partijen waarmee ze dat kunnen doen. Maar dat dat
• 1:24:08
  Speaker 19: wel bedrijven verder gaat helpen. Om niet alleen maar naar
• 1:24:11
  Speaker 19: technologische aspecten te kijken. Maar ook het organisatorische. Wat daarin
• 1:24:13
  Speaker 19: toch echt veel meespeelt
• 1:24:15
  Speaker 4: Maarten Molenaars is hier van Element 6.1. Gaat het volgen.
• 1:24:18
  Speaker 4: Je moet proberen in Nederland. Dank voor je komst. Ja, dankjewel.
• 1:24:23
  Speaker 4: Dat hoor je allemaal in BNR Zaken doen. Laatste half uurtje.
• 1:24:51
  Speaker 1: BNR Zaken doen wordt mede mogelijk gemaakt door Numbers en Atradius. Atradius.
• 1:24:57
  Speaker 1: Verzekerd van betaling. BNR Zaken doen wordt mede mogelijk gemaakt
• 1:25:02
  Speaker 1: door Atradius en Numbers. Numbers. De business software voor facturatie, boekhouding,
• 1:25:08
  Speaker 1: salaris en rapportages. Wil je weten wat er
• 1:25:11
  Speaker 2: speelt en
• 1:25:12
  Speaker 1: of waarom?
• 1:25:13
  Speaker 3: In de BNR app.
• 1:25:14
  Speaker 2: Kun je ook kijken naar de laatste videofragmenten. Download de
• 1:25:17
  Speaker 2: BNR app. En blijf scherp. BNR Nieuwsradio. Zaken doen. Thomas
• 1:25:28
  Speaker 2: van Zijl.
• 1:25:29
  Speaker 4: Laatste half uur van BNR Zaken doen. Hoog tijd voor
• 1:25:31
  Speaker 4: een analyse van de financiële markten. Economie-redacteur Noor van Gils
• 1:25:37
  Speaker 4: is onze beursnerd van vandaag. Noor, goedemiddag. Goedemiddag. Wat is
• 1:25:41
  Speaker 4: de stand van de AEX?
• 1:25:42
  Speaker 20: De AEX staat op 1120 punten, een kleine vier tiende
• 1:25:46
  Speaker 20: in de plus. De grootste stijgers tot nu toe zijn
• 1:25:50
  Speaker 20: Axo Nobel, 3,1 procent in de plus. En Albert, die
• 1:25:53
  Speaker 20: staat 1,8 procent in de plus. De grootste dalers zijn
• 1:25:57
  Speaker 20: Universal Music Group, 1,8% in de min en staalbedrijf ArcelorMittal, 1,3%
• 1:26:02
  Speaker 20: in de min
• 1:26:03
  Speaker 4: Dan gaan we het hier eens even goed in de
• 1:26:04
  Speaker 4: verf zetten, want er is nieuws over Axo Nobel staat
• 1:26:07
  Speaker 4: in de plus.
• 1:26:08
  Speaker 20: Daar hebben ze
• 1:26:08
  Speaker 4: een deel van het bedrijf verkocht.
• 1:26:10
  Speaker 20: Inderdaad, ze hebben de activiteit op het gebied van decoratieve
• 1:26:13
  Speaker 20: verf in Zuidoost-Azië en Japan verkocht. Hoe kan het ook anders?
• 1:26:17
  Speaker 20: Het Japanse bedrijf Nippon Paint. De tak is voor 1,2
• 1:26:21
  Speaker 20: miljard euro verkocht. En daar zal Akzo Nobel na belasting
• 1:26:25
  Speaker 20: en dergelijke uiteindelijk zo'n 900 miljoen euro aan overhouden. Nou,
• 1:26:29
  Speaker 20: die verkoop is niet een heel grote verrassing. Want Akzo
• 1:26:32
  Speaker 20: Nobel kondigt al eerder aan dat ze zich terug willen
• 1:26:34
  Speaker 20: trekken uit markten waar ze niet de marktleider zijn. Ook
• 1:26:38
  Speaker 20: in Pakistan en in India hebben ze bijvoorbeeld al de
• 1:26:41
  Speaker 20: decoratieve verf tak verkocht aan twee andere partijen. En
• 1:26:45
  Speaker 4: zo hebben die twee elkaar dus toch nog weten te
• 1:26:47
  Speaker 4: vinden ergens. Nippon en Axo Nobel. Moet je even uitleggen
• 1:26:50
  Speaker 20: hoor. Best interessant dat ze nu juist aan Nippon Paint verkopen...
• 1:26:53
  Speaker 20: want dat heeft tot twee keer toegeprobeerd Axo Nobel over
• 1:26:56
  Speaker 20: te nemen. In november vorig jaar maakte Axo Nobel bekend...
• 1:26:59
  Speaker 20: te gaan fuseren met een ander verfbedrijf, Axalta. Daardoor gaat
• 1:27:03
  Speaker 20: er uiteindelijk een bedrijf... ter waarde van 25 miljard euro ontstaan.
• 1:27:07
  Speaker 20: Dat is natuurlijk heel interessant voor andere grote verfbedrijven... waaronder
• 1:27:11
  Speaker 20: dus Nippon Paint en ook het Amerikaanse Sherwin-Williams... Die twee
• 1:27:15
  Speaker 20: hebben dit voorjaar samen een bot van 12,5 miljard euro
• 1:27:18
  Speaker 20: op Axo Nobel gedaan. Met het idee om het bedrijf
• 1:27:21
  Speaker 20: dan in stukken te knippen en een beetje onder te verdelen. Nou,
• 1:27:24
  Speaker 20: daar had Axo Nobel geen interesse in. En ook nog
• 1:27:27
  Speaker 20: een later bot van alleen Nippon Paint van 7,5 miljard
• 1:27:31
  Speaker 20: om die decoratieve verftak over te nemen werd geweigerd. Dus
• 1:27:35
  Speaker 20: het feit dat ze dan nu toch een stuk van
• 1:27:37
  Speaker 20: diezelfde decoratieve verftak verkopen aan Nippon Paint vind ik best interessant.
• 1:27:41
  Speaker 4: En dat alles natuurlijk ook in het licht van die
• 1:27:43
  Speaker 4: fusie met Exalta, want hoe staat het daarmee inmiddels?
• 1:27:46
  Speaker 20: Nou, in het persbericht wat het bedrijf vandaag heeft gepubliceerd
• 1:27:50
  Speaker 20: staat dat Axo Nobel zich vanaf nu vol gaat richten
• 1:27:52
  Speaker 20: op het succesvol afronden van de fusie. Die zou eind
• 1:27:55
  Speaker 20: dit jaar of begin volgend jaar afgerond moeten zijn. En
• 1:27:58
  Speaker 20: dan wordt ook de naam van het fusiebedrijf bekendgemaakt. Spannend
• 1:28:02
  Speaker 20: allemaal
• 1:28:03
  Speaker 20: De aandeelhouders van Axo Nobel krijgen straks 55% van het
• 1:28:07
  Speaker 20: nieuwe bedrijf in handen. En Axalta 45%. Alleen slecht nieuws
• 1:28:12
  Speaker 20: voor beursnerds in Nederland. Axonobel verdwijnt straks uit de AIX.
• 1:28:16
  Speaker 20: Het nieuwe fusiebedrijf krijgt een notering op Wall Street. Nu
• 1:28:18
  Speaker 4: we daar toch zijn in de Verenigde Staten. Het AI-hardwarebedrijf
• 1:28:22
  Speaker 4: Cirobus staat hoger... vanwege een opmerking van Sam Eldman. Niemand minder.
• 1:28:26
  Speaker 20: Ja, klopt. Het aandeel staat voor beurs zo'n 6% hoger.
• 1:28:30
  Speaker 20: Vorige week kreeg Cerebus klappen op de beurs... omdat OpenAI
• 1:28:33
  Speaker 20: toen bekend maakte dat de nieuwste AI-modellen... aangedreven zullen worden
• 1:28:37
  Speaker 20: met grafische processoren van hun concurrent. Nvidia. Dus niet die
• 1:28:41
  Speaker 20: van Cerebras. De koers daalde vorige week met 20% tot
• 1:28:45
  Speaker 20: het laagste punt ooit... sinds de beursgang in mei. En
• 1:28:48
  Speaker 20: Sam Altman, de topman van OpenAI, had vrijdag al wel door...
• 1:28:52
  Speaker 20: dat die keuze voor Nvidia tot wat onrust in de
• 1:28:54
  Speaker 20: markt leidde... en heeft een bericht op X gezet... waarin
• 1:28:57
  Speaker 20: hij zei dat Cerebras een nauwe partner van OpenAI is...
• 1:29:00
  Speaker 20: en dat ze intensief samenwerken om de grenzen van snelheid
• 1:29:03
  Speaker 20: te verleggen. Mooie zin. In januari sloot het bedrijf nog
• 1:29:08
  Speaker 20: een overeenkomst... van 10 miljard dollar met Cerebras... om OpenAI
• 1:29:13
  Speaker 20: tot 2028 nog van rekenkracht te kunnen voorzien. Mede daarom
• 1:29:16
  Speaker 20: hebben ook analisten van Citibank... hun omzetverwachting voor de komende
• 1:29:19
  Speaker 20: anderhalf jaar dus niet gewijzigd.
• 1:29:21
  Speaker 4: Nog even kort, omdat het maar één keer kan in
• 1:29:23
  Speaker 4: de beurs nu... Open nieuws. En dan beursgerelateerd.
• 1:29:28
  Speaker 20: Ja, dat is denk ik een beetje een onverwachte combinatie.
• 1:29:30
  Speaker 20: Maar het zal een beetje filmliefhebber niet zijn ontgaan... dat
• 1:29:33
  Speaker 20: het een zomer vol hits was. Ik noem even wat.
• 1:29:35
  Speaker 20: The Odyssey, Spider-Man Brand New Day... The Devil Wears Prada 2.
• 1:29:39
  Speaker 20: Er was echt al genoeg te zien deze zomer. Nee,
• 1:29:42
  Speaker 20: helaas niet. Maar ik wil heel erg graag nog The
• 1:29:45
  Speaker 20: Devil Wears Prada 2 kijken. In de VS hebben bioscopen
• 1:29:49
  Speaker 20: zelfs het beste zomerseizoen qua omzet ooit gehaald. En volgens
• 1:29:53
  Speaker 20: het FD zetten bioscoopketens over de hele wereld aan het
• 1:29:56
  Speaker 20: denken over mogelijke fusies of overnames. Ze hebben best een
• 1:29:59
  Speaker 20: paar lastige jaren achter de rug gehad. Corona, staking in Hollywood.
• 1:30:03
  Speaker 20: En nu is er weer sprake van herstel. Dat leidt
• 1:30:05
  Speaker 20: er bijvoorbeeld bij het Canadese Cineplex toe dat ze over
• 1:30:08
  Speaker 20: mogelijke verkoop nadenken. En ook andere ketens zoals Vue die
• 1:30:12
  Speaker 20: spelen een beetje met die gedachten. Nu zijn er dit
• 1:30:15
  Speaker 20: jaar natuurlijk een paar kasschakers bijgekomen. Maar ik ben ook
• 1:30:18
  Speaker 20: wel benieuwd wat er nou met de mogelijke koop of
• 1:30:20
  Speaker 20: verkoop gebeurt... als het aanbod een jaartje een beetje tegenvalt.
• 1:30:24
  Speaker 20: Ik denk, als bezoekers de bioscoop niet weten te vinden...
• 1:30:26
  Speaker 20: is het toch wel echt onaantrekkelijker om je bedrijf te verkopen.
• 1:30:30
  Speaker 20: Dus ik ben erg benieuwd. En tot die tijd reden
• 1:30:33
  Speaker 20: om weer eens naar de film te gaan.
• 1:30:34
  Speaker 4: Jij hebt al een lijstje klaar, begrijp ik. Noor van Gils,
• 1:30:36
  Speaker 4: onze beursneurt van vandaag. Dank je wel. En voor meer
• 1:30:38
  Speaker 4: nieuws en inzichten over de financiële markten... is er natuurlijk
• 1:30:41
  Speaker 4: de podcastbeursneurt. Edi Moejekietjes hier voor het laatste macro-economische nieuws. Edi, goedemiddag.
• 1:30:49
  Speaker 4: Goedemiddag Thomas. En we hebben wat Amerikaanse cijfers door te nemen...
• 1:30:52
  Speaker 4: die misschien iets kunnen zeggen over de opstelling van de FED...
• 1:30:55
  Speaker 4: en het rentecomité van de FED bij de volgende vergadering.
• 1:30:57
  Speaker 4: Die hebben in ieder geval
• 1:30:59
  Speaker 14: voor enige opluchting gezorgd... en ook voor wat feestgevoel op
• 1:31:03
  Speaker 14: de financiële markt eind vorige week. Want we hebben het
• 1:31:06
  Speaker 14: over het maandelijkse arbeidsmarktcijfer... dus hoeveel nieuwe banen zijn er
• 1:31:10
  Speaker 14: in de Amerikaanse economie... buiten de landbouwsector erbij gekomen. En
• 1:31:15
  Speaker 14: dat bleken er vorige maand 29.000 te zijn. Dat is
• 1:31:19
  Speaker 14: een getal, daar voelen we ons niet goed bij... want
• 1:31:22
  Speaker 14: dat is fors lager dan wat we gewend waren te
• 1:31:25
  Speaker 14: zien de afgelopen jaren. Als je dat combineert met een
• 1:31:30
  Speaker 14: eerder cijfer, namelijk dat de Amerikaanse inflatie in ieder geval
• 1:31:34
  Speaker 14: niet verder is gestegen vorige maand, dan ontstaat al heel
• 1:31:38
  Speaker 14: snel het gevoel dat de Amerikaanse centrale bank, de Fed,
• 1:31:42
  Speaker 14: de rente misschien niet verder hoeft te verhogen. En dat
• 1:31:46
  Speaker 14: is dan natuurlijk heerlijk voor de financiële markten, want renteverhogingen
• 1:31:49
  Speaker 14: van de Fed... Dat valt niet altijd in. Maar Kevin
• 1:31:52
  Speaker 14: Ward
• 1:31:52
  Speaker 4: wil toch ook dat wij zelf een beetje aan de
• 1:31:54
  Speaker 4: haal gaan... met die cijfers en onze eigen gedachten oplossen
• 1:31:56
  Speaker 4: laten gaan. So we do the math.
• 1:31:58
  Speaker 14: Er zijn
• 1:31:58
  Speaker 4: weinig banen bijgekomen, de inflatiecijfers vallen mee. Dus je hoeft
• 1:32:02
  Speaker 4: weinig te doen
• 1:32:04
  Speaker 14: Dat is dus het eerste gevoel en dat begrijp ik ook.
• 1:32:07
  Speaker 14: Maar als je wat dieper naar die cijfers gaat kijken...
• 1:32:09
  Speaker 14: dan vraag je me af of je zo'n arbeidsmarktcijfer... van
• 1:32:12
  Speaker 14: 29.000 nieuwe banen erbij... of je dat kunt scharen onder
• 1:32:15
  Speaker 14: het kopje... arbeidsmarkt koelt af. Er zijn een aantal zaken
• 1:32:22
  Speaker 14: waar je toch denk ik rekening mee zou moeten houden.
• 1:32:28
  Speaker 14: 29.000 is inderdaad minder dan wat wij gewend zijn inmiddels.
• 1:32:32
  Speaker 14: Maar de wereld is ook veranderd. En in dit opzicht
• 1:32:36
  Speaker 14: zijn er een aantal dingen die relevant zijn. Eerste is,
• 1:32:39
  Speaker 14: als je jarenlang, elke maand, 150, 200, 300.000 nieuwe banen
• 1:32:42
  Speaker 14: erbij krijgt... kom je onvermijdelijk op een punt... waarbij er
• 1:32:49
  Speaker 14: gewoon niet veel meer uit te halen valt. Dat betekent
• 1:32:52
  Speaker 14: dus niet dat die economie niet draait. Dat de arbeidsmarkt
• 1:32:56
  Speaker 14: niet meer zo lekker loopt. Maar het is heel simpel.
• 1:32:59
  Speaker 14: De bodem is in zicht. Is dit een soort frictiewerkloosheid?
• 1:33:02
  Speaker 14: Nou ja, kijk... Pas als ik enkele maanden lang zie
• 1:33:07
  Speaker 14: dat er per saldo geen nieuwe banen bij zijn gekomen,
• 1:33:10
  Speaker 14: dan zou je de conclusie gaan trekken, de arbeidsmarkt loopt
• 1:33:13
  Speaker 14: niet meer lekker. Maar met dit soort cijfers en het
• 1:33:16
  Speaker 14: tweede wat veranderd is en wat zeer relevant is voor
• 1:33:19
  Speaker 14: zeker de arbeidsmarkt in Amerika, er emigreren niet meer zoveel
• 1:33:24
  Speaker 14: mensen uit de rest van de wereld naar Amerika. Dat
• 1:33:26
  Speaker 14: speelt ook een rol. Dat zie je gewoon weergegeven worden
• 1:33:29
  Speaker 14: in die maandcijfers over het aantal nieuwe banen. Dus daar
• 1:33:35
  Speaker 14: zou je rekening mee moeten houden. Het tweede is, kijk
• 1:33:37
  Speaker 14: voorbij dat cijfer van 29.000. Want we krijgen niet alleen
• 1:33:41
  Speaker 14: dat headlinecijfer, maar ook hoe zit het met de industrie daarachter.
• 1:33:45
  Speaker 14: En dan zie je dat in de zorg bijvoorbeeld, nou
• 1:33:47
  Speaker 14: dat is 15.000 banen erbij. Ik heb geen sectoren gevonden...
• 1:33:53
  Speaker 14: waarin het aantal banen is gedaald. Ik ga dan ook
• 1:33:57
  Speaker 14: naar de zaken kijken... van wat is de lengte van
• 1:33:59
  Speaker 14: de gemiddelde werkweek. Als arbeidsmarkt niet lekker loopt... zou je
• 1:34:04
  Speaker 14: daar ook enige afname in moeten zien. Sterker nog, het
• 1:34:08
  Speaker 14: aantal overuren is onveranderd gebleven. Dus dat gaat gewoon door.
• 1:34:11
  Speaker 14: Dus de
• 1:34:12
  Speaker 4: economie staat er nog altijd blinkend
• 1:34:13
  Speaker 14: bij. De arbeidsmarkt ligt er goed bij. En dat zegt
• 1:34:16
  Speaker 14: mij ook dat die Amerikaanse economie gewoon heel goed loopt.
• 1:34:21
  Speaker 14: In combinatie, ja, inflatie is niet gestegen vorige maand. Maar
• 1:34:24
  Speaker 14: die is nog steeds behoorlijk hoog. Dus arbeidsmarkt ligt er
• 1:34:29
  Speaker 14: goed bij. De Amerikaanse economie dus ook. Inflatie is veel
• 1:34:32
  Speaker 14: te hoog. Ik denk niet dat de Fed de luxe
• 1:34:35
  Speaker 14: heeft om nu al om te zeggen, de rente hoeft
• 1:34:36
  Speaker 14: niet verder op te trokken. Er zijn natuurlijk wel plannen
• 1:34:38
  Speaker 4: om met een exportverbod voor diesel te komen... en ik
• 1:34:41
  Speaker 4: geloof oliereserves aan te spreken. Dat zou die inflatie natuurlijk
• 1:34:44
  Speaker 4: nog weer verder kunnen drukken. Dat zou
• 1:34:45
  Speaker 14: kunnen, maar... de hoge kant is. En zelfs als die
• 1:34:51
  Speaker 14: wat zou zakken... blijft het nog overeind staan. Inflatie is
• 1:34:54
  Speaker 14: veel en veel te hoog voor
• 1:34:56
  Speaker 4: de
• 1:34:56
  Speaker 14: Fed.
• 1:34:56
  Speaker 4: Maar heeft Kevin Warsh een aansporing nodig... om die rente
• 1:35:00
  Speaker 4: verder te verhogen? Want hij heeft
• 1:35:02
  Speaker 14: het al
• 1:35:02
  Speaker 4: gezegd
• 1:35:03
  Speaker 14: Hij heeft geen aansporing nodig. Maar het gaat mij om
• 1:35:06
  Speaker 14: de interpretatie... in de rest van de wereld van dit
• 1:35:08
  Speaker 14: soort cijfers. En ik zou voorzichtig zijn... met de conclusie
• 1:35:12
  Speaker 14: vastplakken hieraan. Inflatie stijgt niet. Er zijn maar 29.000 nieuwe
• 1:35:16
  Speaker 14: banen erbij gekomen. Het gaat slecht met de Amerikaanse economie...
• 1:35:19
  Speaker 14: Dus de rente hoeft niet omhoog. En je ziet het
• 1:35:23
  Speaker 14: ook eigenlijk heel sterk, dacht ik eind vorige week... Toen
• 1:35:28
  Speaker 14: dat cijfer bekend werd, 29.000 nieuwe banen... zag je de
• 1:35:31
  Speaker 14: Amerikaanse lange rente iets zakken. Want het hoeft niet verder
• 1:35:35
  Speaker 14: te gaan, nou prima. Maar dan krijg je heel sterk
• 1:35:38
  Speaker 14: het gevoel... dat de obligatiehandelaren dan naar dat cijfer gaan kijken...
• 1:35:44
  Speaker 14: en vooral wat erachter ligt. En daarna zie je dat
• 1:35:46
  Speaker 14: de rentes weer gaan stijgen. Wat mij zegt is... De
• 1:35:50
  Speaker 14: rest van de wereld kijkt naar het headlinecijfer en trekt
• 1:35:52
  Speaker 14: heel snel de conclusie. De obligatiehandelaren kijken naar het cijfer daarachter,
• 1:35:57
  Speaker 14: dus de onderliggende ontwikkelingen. En die hebben de conclusie getrokken.
• 1:36:00
  Speaker 14: Het zit nog steeds wel goed met die Amerikaanse economie.
• 1:36:03
  Speaker 14: De inflatie is te hoog. Wij houden rekening met renteverhogingen.
• 1:36:06
  Speaker 14: En de lange rente liep weer op
• 1:36:08
  Speaker 4: Eind deze maand, vijf dagen voor de midterms. Dan gaan
• 1:36:10
  Speaker 4: we het weten, geloof ik, hè? Dat is zo.
• 1:36:12
  Speaker 14: Dus als de rente dan niet omhoog gaat... dan zou
• 1:36:16
  Speaker 14: ik daar ook geen conclusie aan koppelen. Zie je wel,
• 1:36:18
  Speaker 14: het komt door die arbeidsmarktcijfers. De FED heeft de rente
• 1:36:21
  Speaker 14: vorige maand verhoogd. Er is heel veel voor te zeggen
• 1:36:24
  Speaker 14: om eind deze maand te zeggen... wij kijken hoe dat
• 1:36:28
  Speaker 14: landt in de economie. We hebben voor onszelf enige tijd
• 1:36:31
  Speaker 14: gekocht om even te kunnen wachten. Maar de conclusie, de
• 1:36:33
  Speaker 14: renteverhogingen hoeven niet meer... is wat mij betreft een brug
• 1:36:36
  Speaker 14: te ver
• 1:36:37
  Speaker 4: Ede Moeijegiet, dank je wel en tot woensdag. De Spaanse
• 1:36:44
  Speaker 4: premier Pedro Sánchez schrijft vervroegd verkiezingen uit. Sánchez deed die
• 1:36:48
  Speaker 4: aankondiging vanochtend vanuit de Amstwoning. Hij sluit af met zondag
• 1:37:06
  Speaker 4: 29 november. Luc de Klerk, onze buitenlandredacteur voor zijn blik
• 1:37:09
  Speaker 4: op de wereld. Goedemiddag. Spanjaarden kunnen dus een nieuw parlement
• 1:37:13
  Speaker 4: gaan kiezen... en dat zal ook door de rest van
• 1:37:15
  Speaker 4: Europa met grote interesse worden gevolgd. Maar laten we de
• 1:37:17
  Speaker 4: rest van Europa nog even parkeren. Naar Spanje zelf, het
• 1:37:20
  Speaker 4: was onhoudbaar geworden.
• 1:37:21
  Speaker 16: Ja, Sánchez stond eigenlijk al wel langer onder druk als premier.
• 1:37:25
  Speaker 16: Zijn coalitie heeft ook geen meerderheid, dus... Een begroting er
• 1:37:28
  Speaker 16: doorheen krijgen was altijd lastig. Meen je dat nou
• 1:37:30
  Speaker 4: Een begroting met een minderheidscapitaal door een parlementlood
• 1:37:32
  Speaker 16: Ingewikkeld hè? Dat kennen we hier niet. Maar toch, economisch
• 1:37:37
  Speaker 16: gezien ging het eigenlijk best wel goed met Spanje. De
• 1:37:39
  Speaker 16: economie groeide de afgelopen jaren ook harder dan in veel
• 1:37:41
  Speaker 16: andere euro-landen. En Sanchez werd los daarvan ook al tijden
• 1:37:45
  Speaker 16: geplaagd door allerlei corruptieschandalen rondom zijn partij. Ook vrij dicht
• 1:37:49
  Speaker 16: bij hem. En dan had je natuurlijk nog Ceuta. Die
• 1:37:52
  Speaker 16: migranten die de grens of die Spaanse exclava overstaken. Nou,
• 1:37:55
  Speaker 16: die hele crisis. Hoe hij daarmee om is gegaan was
• 1:37:57
  Speaker 16: veel druk. Maar er waren de afgelopen dagen grote protesten
• 1:38:00
  Speaker 16: in Spanje. En dat begon allemaal met een oude vrouw...
• 1:38:03
  Speaker 16: die uit haar sociale huurwoning werd gezet. Oh, een oude vrouw.
• 1:38:06
  Speaker 16: Jij weet de naam nog goed. 87 jaar inderdaad. Die
• 1:38:10
  Speaker 16: al sinds 1956 daar woonde. Dat mondde allemaal uit in
• 1:38:13
  Speaker 16: grote demonstraties over de betaalbaarheid van wonen. En onze correspondent
• 1:38:16
  Speaker 16: in Spanje, Jorn Lucas, legde uit hoe dat nu tot
• 1:38:19
  Speaker 16: verkiezingen leidt
• 1:38:20
  Speaker 17: En vrijdag werden twee voorstellen van premier Sanchez, van zijn regering,
• 1:38:25
  Speaker 17: die werden verworpen. Die waren bedoeld om eigenlijk die woningmarkt...
• 1:38:29
  Speaker 17: wat te verlichten. Die crisis een beetje aan te pakken.
• 1:38:33
  Speaker 17: Maar de decreten die eigenlijk al in waren gegaan... maar
• 1:38:37
  Speaker 17: nog eventjes door het parlement heen moesten... Die werden verworpen
• 1:38:40
  Speaker 17: door drie partijen. De Partido Popular op rechts. Vox op
• 1:38:44
  Speaker 17: nog veel rechtser. En Junts, de Catalaanse separatistische partij.
• 1:38:49
  Speaker 16: Ja, en dus trok Sanchez nu de conclusie... er moet
• 1:38:52
  Speaker 16: echt iets veranderen. En daarom trekt hij dan de stekker
• 1:38:54
  Speaker 16: uit zijn eigen regering.
• 1:38:55
  Speaker 4: Jorn had vrijdag al een hotline met de redactie. Die zei,
• 1:38:57
  Speaker 4: ik heb een voorgevoel.
• 1:38:58
  Speaker 16: Het gaat vandaag gebeuren. Maar goed
• 1:38:59
  Speaker 4: we hebben nog een weekendje respijt gehad. Komt Sánchez
• 1:39:02
  Speaker 16: er hier nu beter uit? Nou ja, dat is zeer
• 1:39:05
  Speaker 16: de vraag. In de peilingen staat hij. Achter zijn partij,
• 1:39:08
  Speaker 16: de PSOE, de Sociaaldemocraten. Ruim achter de nummer één in
• 1:39:11
  Speaker 16: de peilingen, de Partido Popular. En ook het uiterst rechtse Vox,
• 1:39:15
  Speaker 16: die staan er ook goed voor. Dus het wordt erg
• 1:39:17
  Speaker 16: lastig voor Spanje. Maar ja, al wel eens eerder is
• 1:39:20
  Speaker 16: het hem gelukt om toch weer aan de macht te komen.
• 1:39:23
  Speaker 16: Terwijl dat niet in de lijn der verwachtingen was. En
• 1:39:25
  Speaker 16: überhaupt het feit dat hij er nog steeds zat met
• 1:39:27
  Speaker 16: al die corruptieschandalen... zegt ook wel wat over zijn politieke overlevingsvermogen.
• 1:39:32
  Speaker 16: Bij de vorige verkiezingen, toen was dat dus dat zijn partij,
• 1:39:35
  Speaker 16: de PSOE, er ook slecht voor stond. Wel wat beter
• 1:39:39
  Speaker 16: nog dan nu. Toen had hij dus geen meerderheid. Maar
• 1:39:41
  Speaker 16: omdat toen de PP en Fox samen niet aan een
• 1:39:43
  Speaker 16: meerderheid konden komen, Constantia is uiteindelijk nog wel proberen een
• 1:39:46
  Speaker 16: regering te vormen. Dat is hem dus uiteindelijk met een
• 1:39:48
  Speaker 16: soort gedoogconstructie gelukt. Maar ja, nooit een meerderheid gehad. En
• 1:39:52
  Speaker 16: bij de Partido Popular zijn ze dus erg blij. Want
• 1:39:55
  Speaker 16: die wilden dus al sinds 2023 al nieuwe verkiezingen. En
• 1:39:59
  Speaker 16: op X plaatsen ze nu eigenlijk alleen maar de tekst eindelijk.
• 1:40:02
  Speaker 16: En dan een kort filmpje met een heleboel blije mensen erbij.
• 1:40:05
  Speaker 16: Maar zij denken dus nu, ja, nu is het echt
• 1:40:07
  Speaker 16: aan ons. Omdat ze nu samen met Fox wel een
• 1:40:08
  Speaker 16: meerderheid zouden kunnen hebben. En gaan zien of Sanchez de
• 1:40:12
  Speaker 16: tij nog kan keren. Als iemand het kan, dan is
• 1:40:15
  Speaker 16: hij het waarschijnlijk wel. Maar het wordt wel heel lastig.
• 1:40:17
  Speaker 4: Dan naar de rest van Europa. Wat is de betekenis
• 1:40:19
  Speaker 4: van deze Spaanse verkiezingen voor het continent?
• 1:40:22
  Speaker 16: Ja, Sánchez is een van de weinige sociaaldemocratische leiders in
• 1:40:25
  Speaker 16: de EU. Dus je hebt met de Frederiks in Denemarken
• 1:40:27
  Speaker 16: en laten we Malta niet vergeten. Maar dat betekent natuurlijk
• 1:40:31
  Speaker 16: voor die leiders vanuit die politieke bloedgroep... dat ze wat
• 1:40:33
  Speaker 16: zwakker staan in de raad. Dus als de ministers en
• 1:40:35
  Speaker 16: de regeringsleiders samenkomen. En Sánchez is natuurlijk ook iemand die
• 1:40:39
  Speaker 16: zich hard kan uitspreken. Tegen Donald Trump hebben we gezien
• 1:40:41
  Speaker 16: de afgelopen tijd... Meningen daarover zijn altijd wel verdeeld hoe
• 1:40:44
  Speaker 16: handig dat dan is. Maar hij kwam er uiteindelijk wel
• 1:40:46
  Speaker 16: altijd op voor Spanje... en soms ook wel echt voor
• 1:40:49
  Speaker 16: het Europese belang. En een vertrek van Sanchez kan ook
• 1:40:52
  Speaker 16: wel weer verder zorgen... voor instabiliteit binnen de EU. We
• 1:40:54
  Speaker 16: hebben natuurlijk Frankrijk, waar een nieuwe president komt volgend jaar.
• 1:40:58
  Speaker 16: Friedrich Mertz ligt onder druk. En die haalt waarschijnlijk ook
• 1:41:02
  Speaker 16: toch het einde van zijn termijn niet. Dan heb je
• 1:41:03
  Speaker 16: al drie grote landen waar het dus erg instabiel is.
• 1:41:06
  Speaker 16: En dan heb je nu de gesprekken over de miljardenbegroting
• 1:41:09
  Speaker 16: binnen de EU. Dat wordt dan nog weer ingewikkelder... Een
• 1:41:11
  Speaker 16: hele discussie over of er meer of minder geldt. In
• 1:41:14
  Speaker 16: landen als Nederland en Duitsland minder, precies. Ja, dat is
• 1:41:17
  Speaker 16: dus sowieso altijd een heel gevecht. En volgende week is
• 1:41:20
  Speaker 16: er weer een top van regeringsleiders. Nou, daar zal hier
• 1:41:23
  Speaker 16: weer heel uitgebreid over gesproken worden. Voorzitter Ierland moet dan
• 1:41:26
  Speaker 16: een compromis op tafel leggen. En dan heb je met
• 1:41:28
  Speaker 16: Sanchez dus een leider die daar aan tafel zit... die
• 1:41:30
  Speaker 16: er waarschijnlijk aan het eind van het jaar niet meer is.
• 1:41:32
  Speaker 4: Dan nog even naar alle Europese families in het Europese parlement.
• 1:41:35
  Speaker 4: Want de partij van Sanchez, dat is een van de
• 1:41:37
  Speaker 4: grootste delegaties... binnen de Europese Socialdemocraten... Verkiezingen in Spanje, hebben
• 1:41:42
  Speaker 4: die ook invloed op hoe het daar in Brussel... en
• 1:41:45
  Speaker 4: zo af en toe in Frankrijk gaat
• 1:41:48
  Speaker 16: Ja, dat hoeft natuurlijk niet per se. Maar in dit
• 1:41:51
  Speaker 16: geval lijkt dat uiteindelijk wel een beetje zo te zijn.
• 1:41:53
  Speaker 16: De website Rapporteur had vanochtend daar een verhaal over... dat
• 1:41:56
  Speaker 16: de sociaaldemocratische fractie, de SND in het Europees Parlement... die
• 1:42:00
  Speaker 16: wordt trouwens ook geleid door een Spanjaard... die dreigt zich
• 1:42:03
  Speaker 16: te transformeren tot oppositie tegen Ursula von der Leyen... Want
• 1:42:08
  Speaker 16: haar commissie wordt nu gesteund door dat traditionele blok... van
• 1:42:11
  Speaker 16: de christendemocraten, de EVP, de liberalen, de groenen... en die sociaaldemocraten.
• 1:42:15
  Speaker 16: Het probleem is alleen dat de christendemocraten, de EVP... ook
• 1:42:19
  Speaker 16: wel eens met de patriots op uiterste rechts meestemmen... als
• 1:42:21
  Speaker 16: iets niet lukt om met de sociaaldemocraten een akkoord te bereiken.
• 1:42:25
  Speaker 16: En dan heb je in Spanje, dus net als in
• 1:42:27
  Speaker 16: veel andere Europese landen... dat de sociaaldemocraten waarschijnlijk in de
• 1:42:31
  Speaker 16: oppositie komen... En dan denken ze dus in het Europees Parlement... ja,
• 1:42:34
  Speaker 16: wat hebben wij als sociaaldemocraten hier dan nog te verliezen?
• 1:42:37
  Speaker 16: Laten wij ook in de oppositie gaan. En het moet
• 1:42:40
  Speaker 16: ook een beetje gezien worden als een dreigement eigenlijk... omdat
• 1:42:43
  Speaker 16: begin volgend jaar de commissies in het Europees Parlement... weer
• 1:42:47
  Speaker 16: worden herverdeeld onder de politieke groepen... En de termijn van
• 1:42:50
  Speaker 16: de voorzitter van het Europese parlement, Roberta Metzela, die loopt af.
• 1:42:54
  Speaker 16: Zij is van de Europese Volkspartij, van de ChristenDemocraten dus.
• 1:42:56
  Speaker 16: En zij wil graag aanblijven. Maar ja, de Sociaaldemocraten willen
• 1:42:59
  Speaker 16: dus ook wat wisselgeld. En zo heeft dus dan het
• 1:43:02
  Speaker 16: vallen van Sanchez ook weer gevolgen in het Europese parlement
• 1:43:04
  Speaker 16: Een
• 1:43:04
  Speaker 4: heerlijke tombola die op gang kan komen. Luc de Klerk,
• 1:43:09
  Speaker 4: onze buitenlandredacteur. Dank voor je blik op de wereld. Hier
• 1:43:13
  Speaker 4: is met een nieuwe scène. Met belangrijke aankondigingen. Wat gaat
• 1:43:22
  Speaker 4: er allemaal gebeuren vandaag?
• 1:43:25
  Speaker 22: Nou, het verhaal is wel, denk ik, dat het kabinet,
• 1:43:29
  Speaker 22: de regering, rekent in de begroting elke keer op heel
• 1:43:32
  Speaker 22: veel geld dat ze kunnen ophalen met het bestrijden van zorgfraude.
• 1:43:35
  Speaker 22: Maar lukt dat ook? Er wordt voor 10 miljard gefraudeerd
• 1:43:40
  Speaker 22: in de zorg. Daar is natuurlijk al veel aandacht aan besteed.
• 1:43:43
  Speaker 22: Je kunt ook heel makkelijk een zorgbedrijfje oprichten... en dan zeggen,
• 1:43:47
  Speaker 22: kom maar op met die WMO-uitkering... en dan achter de
• 1:43:49
  Speaker 22: schermen wordt er hele slechte zorg geleverd. Dat is, mag
• 1:43:52
  Speaker 22: wel zeggen, schering en inslag. Cowboygedrag. Cowboy, de zorgcowboys, inderdaad,
• 1:43:56
  Speaker 22: goede term. Maar goed, om hier meteen rijk te rekenen
• 1:44:00
  Speaker 22: met de bestrijding daarvan... dat is nogal risicovol, en daar
• 1:44:03
  Speaker 22: gaan we het uitgebreid over hebben...
• 1:44:04
  Speaker 23: We gaan het ook hebben over baby's. Er worden te
• 1:44:07
  Speaker 23: weinig baby's in Europa geboren. Tenminste, als je hoopt dat
• 1:44:11
  Speaker 23: voor iedere werkende... nee, sorry, iedere oudere ook twee of
• 1:44:15
  Speaker 23: drie werkenden staan. Er is nu berekend dat vanaf 2029
• 1:44:18
  Speaker 23: de krimp inzet. Dus de druk op de overheidsfinanciën wordt
• 1:44:22
  Speaker 23: dan veel groter
• 1:44:23
  Speaker 22: Mensen worden ook te oud, zou je ook kunnen zeggen.
• 1:44:25
  Speaker 23: Kan je ook zeggen. In Japan kennen ze het probleem.
• 1:44:28
  Speaker 23: Daar is de bevolking al helemaal vergrijsd.
• 1:44:29
  Speaker 4: De nationale crisis is nu uitgevoerd
• 1:44:31
  Speaker 23: Zeker. En dan komt er over een maand een oplossing.
• 1:44:33
  Speaker 23: Nou ja, hebben wij wat in Europa aan die Japanse oplossing?
• 1:44:35
  Speaker 23: Gaan we
• 1:44:36
  Speaker 4: over praten. Nog één onderwerp. Kan. Oeh. 20 seconden. Ja,
• 1:44:41
  Speaker 4: zeker
• 1:44:42
  Speaker 23: Van de 6 miljoen Denen zijn 9 miljoen persoonsgegevens gegeven.
• 1:44:48
  Speaker 23: En dat kan in Denemarken. Want ook mensen die overleden zijn,
• 1:44:51
  Speaker 23: die hebben nog heel veel data.
• 1:44:53
  Speaker 4: Lisbeth en Niels gaan helemaal bij de les houden... tussen
• 1:44:55
  Speaker 4: vier en een half zeven in de avondspits. Ik ben
• 1:44:57
  Speaker 4: er morgen weer, dan is mijn gast Medi van der Laan...
• 1:44:59
  Speaker 4: van de Nederlandse Vereniging van Banken. Ik bespreek met haar
• 1:45:02
  Speaker 4: de route naar een Europese bankenunie... want Europa wil een consolidatieslag.
• 1:45:07
  Speaker 4: Willen wij dat dat ook ten koste kan gaan van
• 1:45:09
  Speaker 4: Nederlandse banken? Dat en meer hoor je morgen in BNR
• 1:45:12
  Speaker 4: Zaken doen. Zometeen eerst de Boekestein en de wijk. Veel plezier,
• 1:45:15
  Speaker 4: tot morgen
• 1:45:15
  Speaker 1: BNR Zaken doen wordt mede mogelijk gemaakt... door Numbers en Atradius. Atradius.
• 1:45:22
  Speaker 1: Verzekerd van betaling.