Latest / BNR Nieuws Vandaag / Ochtendnieuws: Kabinet trekt crisisplan olie open bij nieuwe energiepijn
Transcript
- 0:00Speaker 1: Blijf scherp. BNR Nieuwsradio. Ochtendnieuws. Bas van Werven en Iwan Verrit. Goedemorgen.
- 0:12Speaker 2: Het is vandaag een nieuwe werkweek, maandag 20 april. En de
- 0:15Speaker 2: zon begint al een beetje door te komen terwijl we
- 0:16Speaker 2: deze podcast maken. Dus dat is wel prettig en het
- 0:19Speaker 2: wordt een mooie dag vandaag. Dat is ook wel weer fijn. Iwan,
- 0:22Speaker 2: wat gaan we doen de komende half uur
- 0:23Speaker 3: Bas, goedemorgen. Ja, verwacht en toch gekomen. Vandaag presenteert het
- 0:25Speaker 3: kabinet een pakket aan maatregelen... die de pijn van de
- 0:28Speaker 3: energiecrisis moeten gaan verzachten. Nou, er is al een en
- 0:30Speaker 3: ander uitgelekt. Waar kunnen we op rekenen? Zitten er nog
- 0:34Speaker 3: verrassingen in? Zometeen politiek verslaggever Michiel Jurjens met een vooruitblik.
- 0:37Speaker 3: En verkiezingen in Bulgarije dit weekend. Wie daar gewonnen heeft? Nou,
- 0:42Speaker 3: ik kan het alvast zeggen. De naam zegt je misschien
- 0:44Speaker 3: niks in. Roemen Radev. Waar hij voor staat en wat
- 0:47Speaker 3: het betekent ook voor Europa... gaan we zometeen bespreken.
- 0:50Speaker 2: Ja, een beetje de broer van Victor Orbán. Oké, maar
- 0:52Speaker 2: dit tezijde. Je krijgt dus inzicht in de dag. Die
- 0:54Speaker 2: komt op BNR. Nederland, ik weet nog van de rest
- 0:56Speaker 2: van de wereld, maar de vliegende start van je werkdag
- 0:58Speaker 2: begint in het Midden-Oosten. Hoe kan het ook anders? Want
- 1:01Speaker 2: de spanning loopt daarop nadat de Amerikanen een Iraans vrachtschip
- 1:04Speaker 2: onderweg naar de Iraanse haven Bandar Abbas in de straat
- 1:07Speaker 2: van Hormuz hebben beschoten, eerst en daarna geënterd. Want dat
- 1:11Speaker 2: schip zou, volgens Trump, hebben geprobeerd... de Amerikaanse zeeblokkade bij
- 1:14Speaker 2: de straat van Hormoesten doorbreken. Iran is woest en dreigt
- 1:17Speaker 2: met vergelding... omdat Amerika met die aanval het staart het
- 1:20Speaker 2: vuur zou hebben geschonden. Dat loopt aanstaande woensdag af. En
- 1:24Speaker 2: er werd nog gesproken. Morgen zou er in Islamabad in
- 1:27Speaker 2: Pakistan een nieuwe ronde... van vredesbesprekingen zijn tussen Iran en Amerika.
- 1:32Speaker 2: Iran wijst dat resoluut af. Trump zegt de delegatie is onderweg.
- 1:36Speaker 2: We gaan erover praten met onze Midden-Oosten-correspondent... Tara Kenkhuis. Tara, goeiemorgen.
- 1:41Speaker 4: En goedemorgen.
- 1:42Speaker 2: Allereerst, wat weten we over die Amerikaanse aanval op dat
- 1:45Speaker 2: Iraanse vrachtschip
- 1:47Speaker 4: Ja, eigenlijk nog heel weinig, behalve wat Trump daarover gezegd heeft.
- 1:50Speaker 4: Dat er dus inderdaad een gat in de machinekamer is
- 1:52Speaker 4: geschoten en dat het schip in beslag is genomen. En
- 1:55Speaker 4: Iran heeft vannacht om een uur of één lokale tijd
- 1:57Speaker 4: gezegd dat ze daarop zullen reageren. Maar we weten nog
- 2:01Speaker 4: niet hoe en wat.
- 2:02Speaker 2: Ja, en is dat de reden waarom Iran nu weigert
- 2:04Speaker 2: om zo'n tweede gespreksronde in te gaan met de Amerikanen?
- 2:07Speaker 4: Dat zal niet helpen, maar die weigering kwam eigenlijk al
- 2:10Speaker 4: een beetje eerder afgelopen weekend. Onder andere na het dreigement
- 2:13Speaker 4: van Trump om bruggen en energieinfrastructuur plat te bombarderen als
- 2:17Speaker 4: er geen akkoord zou komen. Iran houdt niet van deze
- 2:20Speaker 4: stijl van onderhandelen en ziet daarin ook vooral tekenen dat
- 2:23Speaker 4: de VS eigenlijk niet daadwerkelijk wil onderhandelen. Maar alleen probeert
- 2:27Speaker 4: Iran af te leiden, zoals...
- 2:31Speaker 2: Het vuren ten einde aanstaande woensdag, dat zei ik al eventjes.
- 2:34Speaker 2: Maar onder stroom en kokend water. Trump zegt ja, de
- 2:38Speaker 2: delegatie is gewoon onderweg naar Islamabad. Wat denk je, komt
- 2:42Speaker 2: er een akkoord voor die tijd, voor woensdag?
- 2:45Speaker 4: Ja, lastig om te zeggen. De voorbereidingen voor de onderhandelingen
- 2:48Speaker 4: in Pakistan gaan gewoon door. De voorbereidende teams zijn gearriveerd
- 2:52Speaker 4: en zo. En de verwachting is dat als de onderhandelingen gebeuren...
- 2:55Speaker 4: dat er dinsdag dan wel een verlenging komt van het bestand.
- 2:59Speaker 4: Want er gaat nog steeds dezelfde breekijzers... het nucleaire dossier,
- 3:02Speaker 4: de straat van Hormuz. Er doen wat geruchten de ronde
- 3:06Speaker 4: van gelekte voorstellen... waarin het toch lijkt alsof er een
- 3:09Speaker 4: overeenkomst dichterbij is... dan we zouden denken aan de hand
- 3:12Speaker 4: van die publieke statements... Maar dan moeten die publieke statements
- 3:16Speaker 4: en de Amerikaanse actie om de Tushka, dat schip, in
- 3:19Speaker 4: te nemen, niet de hele onderhandelingen opblazen
- 3:22Speaker 2: natuurlijk. Trump, je zei het al eventjes, die dreigde dan
- 3:26Speaker 2: dit weekend met het platgooien van energieinfrastructuur en bruggen. Hoe
- 3:30Speaker 2: wordt daarop gereageerd? Want als je enerzijds zegt, nee, de
- 3:33Speaker 2: onderhandelingsteams zijn onderweg, maar als je het niet snel doet,
- 3:36Speaker 2: dan gooi ik je plat. Hoe wordt dat afgedronken in Iran?
- 3:42Speaker 4: Ja, eigenlijk precies wat je zegt. Er zijn meestal twee
- 3:45Speaker 4: soorten reacties op dit soort dreigementen van Trump. Aan de
- 3:48Speaker 4: ene kant heb je mensen die zeggen van hij spoort niet,
- 3:50Speaker 4: daar gaat hij weer. Deze Amerikaanse president die woest op
- 3:53Speaker 4: zijn telefoontje zit te tikken. Maar ook dat dat betekent
- 3:59Speaker 4: dat Trump helemaal niet serieus is over die onderhandelingen. Dit
- 4:02Speaker 4: was bijvoorbeeld iets wat gisteren nog de Iraanse ambassadeur in
- 4:04Speaker 4: Pakistan zei. En de tweede lijn gaat eigenlijk altijd over...
- 4:08Speaker 4: als de Amerikanen dit doen, dan gaan wij deze reactie doen.
- 4:12Speaker 4: Bijvoorbeeld toen Trump eerder dreigde, twee weken geleden... dat de
- 4:17Speaker 4: Amerikanen de infrastructuur aan zou vallen in Iran... dat Iran
- 4:21Speaker 4: dan de infrastructuur in de Golfstaten weer aan zou vallen.
- 4:24Speaker 4: En die twee lijnen zie je eigenlijk bij elk dreigement
- 4:27Speaker 4: van Trump... altijd weer terugkomen in dit moment.
- 4:31Speaker 2: Die straat van Ormoes zelf, de Amerikanen, klemen nu. We
- 4:33Speaker 2: hebben een blokkade sinds vorige week, maandag. De Iraniërs hebben
- 4:38Speaker 2: hem opnieuw afgesloten, zeggen ze. Hoe gaat het daar? Komen
- 4:41Speaker 2: er nou schepen door of niet? Wat gebeurt er?
- 4:45Speaker 4: Ja, heel, heel, heel fragiel. Elke paar uur zijn er
- 4:49Speaker 4: andere berichten. Dan is de straat weer open, dan is
- 4:51Speaker 4: de straat weer dicht. Afgelopen zaterdag zijn er een stuk
- 4:54Speaker 4: of twintig tankers doorgevaren. Maar nu lijkt het er dus
- 4:57Speaker 4: toch weer op dat er een blokkade is. In ieder
- 4:58Speaker 4: geval van de Amerikaanse kant, die dat schip op Tushka
- 5:01Speaker 4: heeft tegengehouden. Interessant is ook om te zien dat afgelopen
- 5:04Speaker 4: weekend die sluiting van de Iraans kant... de opening kwam
- 5:07Speaker 4: van de kant van de onderhandelaars, het ministerie van Buitenlandse Zaken...
- 5:10Speaker 4: terwijl de sluiting weer van de revolutionaire garde kwam. Maar
- 5:14Speaker 4: hoe dan ook, voor alle commerciële vrachtverkeer heel onbetrouwbaar. Dus
- 5:18Speaker 4: de staten als de golfstaten proberen met name te rekenen...
- 5:21Speaker 4: op meer betrouwbare oplossingen voor de lange termijn. Met name
- 5:23Speaker 4: qua olietoevoer, maar ook gaspijplijnen... die naar de andere kanten
- 5:28Speaker 4: van zeewaters lopen. En daartoe proberen iets meer stabiliteit te krijgen.
- 5:32Speaker 2: Ja, precies. Die zoolische pijplijnen die naar de Rode Zee lopen.
- 5:36Speaker 2: Bijvoorbeeld van Oost naar West. Juist. Nog even naar de
- 5:38Speaker 2: andere situatie in Libanon. Jij zit nu in Beirut. In
- 5:40Speaker 2: principe is er zo'n staart het vuren met Israël. We
- 5:43Speaker 2: lezen ook weer dat er wat bombardementen waren in het
- 5:45Speaker 2: zuiden van Libanon. Houdt dat bestand nou stand? Is het
- 5:48Speaker 2: een bestand of niet?
- 5:50Speaker 4: Ja, ergens ertussenin. Er zijn een aantal bombardementen geweest... ondanks
- 5:54Speaker 4: het staakt uit vuren, in het zuiden van Libanon. En
- 5:57Speaker 4: daarnaast wordt er een soort virtuele gele lijn gedemarkeerd... in
- 6:00Speaker 4: het zuiden van Libanon door Israël. Eigenlijk net zoals in Gaza,
- 6:04Speaker 4: waarachter Libanezen niet welkom zijn. Daar liggen 55 dorpen in dat gebied.
- 6:08Speaker 4: En die worden allemaal met de grond gelijk gemaakt. Elk
- 6:11Speaker 4: huis wordt gebuldozerd, opgeblazen. En heel veel mensen, tienduizenden, kunnen
- 6:16Speaker 4: dus nog niet terug... En het lijkt er daarmee voor
- 6:19Speaker 4: veel Libanezen ook op... dat Israël dus langer wil blijven.
- 6:21Speaker 4: In ieder geval in dat gebied achter die gele lijn. Ja,
- 6:25Speaker 4: dat baart natuurlijk veel Libanezen veel zorgen.
- 6:27Speaker 2: Ja, zeker. En je zegt dat het een soort halve
- 6:31Speaker 2: wapenstilstand is. Wordt er nog wel onderhandeld tussen die twee partijen?
- 6:35Speaker 4: Nog onduidelijk op dit moment. Bij de aankondiging van het
- 6:38Speaker 4: bestand heeft Trump vorige week... de president van Libanon, Aoun
- 6:42Speaker 4: en Netanyahu uitgenodigd... om verder te komen onderhandelen in de VS.
- 6:46Speaker 4: Daar is nog niks concreets over gezegd. Waarschijnlijk wordt ook
- 6:49Speaker 4: die wapenstilstand uiteindelijk wel verlengd. Maar het blijft een halve wapenstilstand.
- 6:53Speaker 4: En ik denk dat ze eigenlijk ook een beetje wachten
- 6:55Speaker 4: op wat er gebeurt... met de andere onderhandelingen tussen Iran
- 6:58Speaker 4: en de VS vandaag en morgen
- 7:00Speaker 2: Ja, Trump heeft het. Dat hangt op elkaar. Dank je wel.
- 7:02Speaker 2: Midden-Oosten-consument Tara Kenkhuys.
- 7:04Speaker 3: Bas, hoe goed ben jij in stilzitten of stilstaan? Dat
- 7:07Speaker 3: kan ik helemaal niet. In Engeland deden dit weekend veertig
- 7:09Speaker 3: vrijwilligers mee aan een goede doelenactie. En daarvoor hoefden ze
- 7:12Speaker 3: alleen maar in een winkeletelage te staan. De paspoppen werden
- 7:15Speaker 3: eruit gegooid. Stilzitten dus. Hoe dat erop gehaald is en
- 7:18Speaker 3: hoe het eruit zag, hoor je over een klein kwartiertje.
- 7:20Speaker 3: Ik ben benieuwd. Ochtendnieuws. En dan naar Politiek Den Haag.
- 7:24Speaker 3: Want hoe wil het kabinet de pijn bij consumenten en ondernemers...
- 7:26Speaker 3: door die langzame energiecrisis gaan verzachten? Dat wordt vandaag, als
- 7:30Speaker 3: het goed is, wat duidelijker. Want het kabinet gaat zijn
- 7:33Speaker 3: eerste reeks maatregelen presenteren. En er is al een ander uitgelekt.
- 7:36Speaker 3: We praten erover met politiek verslaggever Michiel Jurjens. Michiel, goedemorgen. Goedemorgen, Iwan.
- 7:42Speaker 3: Bijvoorbeeld het verhogen van de onbelaste kilometervergoeding. Dat weten we
- 7:45Speaker 3: dat het er wellicht aan zit te komen. De wegenbelasting,
- 7:48Speaker 3: de MRB voor grijze kentekensomlaag... het isoleren van woningen. Maar
- 7:52Speaker 3: wat heb jij nog meer gehoord? Wat kunnen we nog
- 7:53Speaker 3: meer verwachten?
- 7:55Speaker 5: Ja, dus wat je vandaag kunt verwachten is een heel
- 7:57Speaker 5: pakket aan voornemens, aan aankondigingen en dus concrete maatregelen. Het
- 8:02Speaker 5: kabinet heeft meerdere scenario's uitgewerkt. Ook dat van een langdurige
- 8:07Speaker 5: verstoring van de aanvoer van bijvoorbeeld olie. Sinds 2023 heeft Nederland
- 8:13Speaker 5: een landelijk crisisplan olie. Dat is opgesteld na de inval
- 8:17Speaker 5: van Rusland in Oekraïne en de energiecrisis die toen uitbrak.
- 8:21Speaker 5: Het landelijk crisisplan heeft vier fases. Waarbij fase 1 is dat
- 8:26Speaker 5: het kabinet de situatie extra in de gaten gaat houden.
- 8:29Speaker 5: Dat er extra communicatie komt tussen ambtenaren en sectoren... die
- 8:33Speaker 5: veel olie of olieproducten gebruiken. En fase 1 van dat crisisplan
- 8:37Speaker 5: wordt vandaag afgekondigd. Dat is dan nog fase 1. Dat kan
- 8:41Speaker 5: ook over een tijd fase 2 worden. Dan kom je al
- 8:44Speaker 5: in de situatie dat de overheid gaat oproepen... om minder
- 8:47Speaker 5: brandstof te gaan gebruiken. Nou, fase 3 en fase 4, daar willen
- 8:52Speaker 5: we het liever nog niet over hebben. Dan wordt het
- 8:54Speaker 5: nog erger. Dat is ook nog niet aan de orde
- 8:55Speaker 5: op dit moment. Maar dus wel fase 1 van dat landelijke crisisplan...
- 8:59Speaker 5: En maatregelen, je noemde al kort wat, daar zit ook
- 9:03Speaker 5: nog bij. 50 miljoen wordt er zo ongeveer uitgetrokken voor
- 9:07Speaker 5: het energienoodfonds. Bedoeld voor huishoudens met de smalste portemonnee. Geld
- 9:12Speaker 5: voor verduurzaming voor bedrijven. Eigenlijk gepland voor volgend jaar, maar
- 9:16Speaker 5: dat wordt al eerder beschikbaar gesteld. Hoe dat er precies
- 9:19Speaker 5: gaat uitzien, dat lezen we straks allemaal in een brief
- 9:22Speaker 5: aan de Tweede Kamer. Die komt van de ministers van Financiën,
- 9:26Speaker 5: Economische Zaken... en van Klimaat en Groene Groei. En de
- 9:29Speaker 5: Telegraaf meldt vanochtend nog een aantal andere maatregelen... in dat pakket,
- 9:33Speaker 5: bijvoorbeeld het openbaar vervoer. Het kabinet komt met maatregelen om
- 9:37Speaker 5: dat goedkoper te maken. Dus om daar nog een aantrekkelijker
- 9:40Speaker 5: alternatief voor de auto van te maken. En ook vissers,
- 9:43Speaker 5: daar is het veel over gegaan de laatste weken... Het
- 9:47Speaker 5: loont vaak niet eens meer om uit te varen. Dus
- 9:49Speaker 5: ook echt concrete maatregelen voor vissers komen eraan. En dan
- 9:52Speaker 5: moet je denken aan steun enerzijds. Maar ook weer mogelijkheden
- 9:56Speaker 5: om de vloot te verduurzamen. En dat dan op een
- 9:59Speaker 5: snelle manier.
- 9:59Speaker 3: Ja, was vrijdag ook al nieuws van de Europese Commissie...
- 10:01Speaker 3: dat ook daar geld vandaan komt voor die vissers. Dan
- 10:04Speaker 3: hebben veel mensen ook wel gekeken naar... nou, uiteraard toch
- 10:07Speaker 3: nog even de benzineprijs. Duitsland doet iets, andere landen doen iets.
- 10:10Speaker 3: Bij ons gaat het echt niet gebeuren, hè?
- 10:12Speaker 5: Nou, als je het vraagt, het wordt nooit helemaal uitgesloten.
- 10:15Speaker 5: Stel dat je nou naar een situatie gaat... dat de
- 10:18Speaker 5: benzine naar drie euro gaat of nog meer. Ja, dan
- 10:21Speaker 5: zul je misschien iets moeten. Maar op dit moment wil
- 10:23Speaker 5: het kabinet daar echt niet aan. Het kabinet wil geen
- 10:26Speaker 5: generieke maatregelen nemen. Het pakket dat vandaag gepresenteerd wordt... dat
- 10:32Speaker 5: zal rond de 1 miljard euro kosten. Nou, de accijnsel brandstoffen
- 10:36Speaker 5: verlagen met 10 cent, dat kost hetzelfde. En het kabinet wil
- 10:40Speaker 5: dat geld niet al kwijt zijn... mocht die crisis langer
- 10:43Speaker 5: gaan aanhouden. En het kabinet krijgt ook wat steun in
- 10:46Speaker 5: de rug. Bijvoorbeeld van de Nederlandse bank. Olaf Slijpen dit
- 10:49Speaker 5: weekend in het Financieel Dagblad zei... dat het verstandig is
- 10:52Speaker 5: om dat nu niet te doen. En ook bijvoorbeeld de autobranch.
- 10:55Speaker 5: BOVAG-voorzitter Christiane van der Wal zei dit bij WNL op zondag.
- 10:59Speaker 6: Zomaar een miljard in deze tijd, ongericht aan 10 cent aan
- 11:03Speaker 6: de pomp... vind ik niet verstandig. Dat is ook wat
- 11:06Speaker 6: het IMF adviseert. Ik vind het heel verstandig dat het
- 11:08Speaker 6: kabinet dat opvoegt. Maar die ondernemers hebben het wel echt
- 11:12Speaker 6: heel erg zwaar. De ondernemers zitten vaak in vaste contracten...
- 11:16Speaker 6: kunnen dit soort prijsstijgingen niet doorberekenen aan hun klanten... Er
- 11:20Speaker 6: zijn subsidiemogelijkheden voor aanschaf elektrische vrachtwagens. Nou, dat gaat twee
- 11:24Speaker 6: keer per jaar open. Die zijn binnen tien minuten vol.
- 11:28Speaker 6: Zet daar nou op in om die energietransitie te versnellen.
- 11:32Speaker 5: En dat laatste, dat zal vandaag ook meermaals terugkomen. Minder
- 11:36Speaker 5: olie en gas gebruiken is ook minder problemen als één
- 11:40Speaker 5: of zelfs twee landen een zeestraat gaan blokkeren. Dus ook
- 11:43Speaker 5: die energietransitie, die verduurzaming, daar zal het veel over gaan.
- 11:47Speaker 5: Van der Wal noemde ook ondernemers en maakte daarover ook
- 11:50Speaker 5: nog een punt dat nog niet heel veel is langsgekomen.
- 11:52Speaker 6: De onbelaste reiskostenvergoeding, twee cent. Daar zit natuurlijk iets Franks in,
- 11:56Speaker 6: want diezelfde ondernemer heeft het al zwaar aan de pomp.
- 12:01Speaker 6: Rekening leg je wel heel makkelijk bij ondernemers ook weer
- 12:04Speaker 6: neer
- 12:05Speaker 5: Het is ook geen verplichting om die reiskostenvergoeding te verhogen.
- 12:09Speaker 5: Maar het kan wel. Dus vandaag ga ik ook zeker opletten...
- 12:11Speaker 5: op wat nog meer die boodschappen richting ondernemers zijn vanuit
- 12:15Speaker 5: het kabinet.
- 12:15Speaker 3: Sterker nog, heel veel mensen krijgen hem helemaal niet, die reiskostenvergoeding.
- 12:18Speaker 3: Dan heb je daar helemaal niets aan. Maar dan weten we,
- 12:21Speaker 3: dit kabinet heeft geen meerderheid. En dat heeft de afgelopen
- 12:24Speaker 3: tijd voor allerlei problemen gezorgd... in de Eerste en Tweede Kamer.
- 12:27Speaker 3: Dit steunpakket dan, wat betekent dat daarvoor? Daarvoor zou je
- 12:30Speaker 3: dus ook weer gaan shoppen.
- 12:32Speaker 5: Ja, voor dit steunpakket betekent ook dat daar geen automatische
- 12:35Speaker 5: kamermeerderheid voor is. Rob Jetten, de premier, zei vrijdag in
- 12:39Speaker 5: zijn persconferentie... dat er afgelopen weekend of dit weekend contact
- 12:43Speaker 5: ook zou zijn met andere partijen. Nou is het wel
- 12:46Speaker 5: zo dat de maatregelen die vandaag worden aangekondigd... die al
- 12:49Speaker 5: uitgelekt zijn, die zijn niet heel controversieel. Er zal kritiek
- 12:53Speaker 5: zijn dat het niet genoeg is... of dat het misschien
- 12:56Speaker 5: niet precies op de goede plek terechtkomt... maar er is
- 12:58Speaker 5: bijvoorbeeld niemand tegen... Dat energie-noodfonds, dat je dat uitbreidt. Nou
- 13:03Speaker 5: is er woensdag de hele dag ingeruimd... voor een kamerdebat
- 13:06Speaker 5: ook over dit pakket. Dan zal de oppositie proberen om
- 13:10Speaker 5: voor de eigen achterban... nog meer binnen te gaan halen.
- 13:12Speaker 5: Maar dan zal de oppositie opnieuw een voorzichtig... en een
- 13:15Speaker 5: heel zuinig kabinet tegenover zich hebben. Dat is wel de
- 13:19Speaker 5: verwachting
- 13:19Speaker 3: We gaan de kamerbrief afwachten vandaag. Verder vandaag in Den Haag.
- 13:23Speaker 5: Nou, dit pakket is het belangrijkste onderwerp. Daar zullen de
- 13:27Speaker 5: ogen op gericht zijn. De premier heeft nog een kennismaking
- 13:30Speaker 5: met de ambassadeur van Japan. Is in voorbereiding op de
- 13:34Speaker 5: tweede helft van juni. Dan komt de Japanse keizer, Naruhito,
- 13:37Speaker 5: hier naartoe voor een staatsbezoek. En verder heeft Jette zijn
- 13:41Speaker 5: wekelijkse gesprek met de koning. Een week geleden waren ze
- 13:44Speaker 5: in Washington. Ze kunnen samen terugblikken op het avontuur dat
- 13:47Speaker 5: ze daar beleefd hebben. Echt spannend. Dat wordt het morgen.
- 13:51Speaker 5: Maar goed, dat is morgen. Want dan stemt de Eerste
- 13:53Speaker 5: Kamer over de asielwetten.
- 13:55Speaker 3: Ja, dat is ook een hele soop aan zich. Maar
- 13:56Speaker 3: daar was dan weer aandacht voor. Dankjewel, politiek verslaggever Michiel Jorjens.
- 14:00Speaker 2: Ja, en daar waar Nederland vandaag met die Kamerbrief komt...
- 14:02Speaker 2: met alle plannen voor zo'n energie-noodfonds. In Brussel worden ook
- 14:05Speaker 2: plannen gespeed om zuinige... met energie om te gaan en
- 14:09Speaker 2: de voorstellen luiden als volgt. Minstens één dag per week thuiswerken,
- 14:12Speaker 2: overheidsgebouwen waar mogelijk sluiten en vrachtschepen langzamer laten varen en
- 14:18Speaker 2: zuinig rijden. Dat zijn een paar onderdelen van dat plan
- 14:20Speaker 2: dat de Europese Commissie aanstaande woensdag zal presenteren. Het FD
- 14:24Speaker 2: heeft die plan al ingezien en de energie-eurocommissaris Dan Jurgensen
- 14:27Speaker 2: gaf vorige week al aan dat de Commissie met heldere
- 14:29Speaker 2: aanbevelingen komt om de vraag naar energie te drukken. Het
- 14:32Speaker 2: gaat vooral om adviezen zonder afdwingbare maatregelen. Want ja, verlaging
- 14:38Speaker 2: van accijnsen op benzine en diesel... zoals in Spanje en
- 14:40Speaker 2: Duitsland dat wel zeiden... dat vindt Jurgensen geen goed idee...
- 14:43Speaker 2: want dat gaat juist de vraag naar fossiele brandstof afdwingen.
- 14:47Speaker 2: en dan blijven we ook inderdaad afhankelijk van landen die
- 14:50Speaker 2: dat leveren. Daar wordt gewerkt aan een ambitieus elektrificatiedoel voor
- 14:54Speaker 2: de lidstaten. Tot nog toe werd gekoerst op een politiek
- 14:57Speaker 2: akkoord over dat plan. Tegen het eind van het jaar,
- 14:58Speaker 2: maar de commissie ziet... dat dat graag voor de zomer
- 15:01Speaker 2: al zover is. De nood is hoog, zo lijkt het althans,
- 15:03Speaker 2: het Internationaal Energie Agency. Dat waarschuwde vorige week al meneer Birol...
- 15:07Speaker 2: dat Europa nog maar voor zes weken kerosine heeft. En
- 15:10Speaker 2: dat was vorige week. Brussel probeert de situatie nu te sussen,
- 15:13Speaker 2: maar zegt wel ja... voor sommige brandstoffen is de situatie
- 15:17Speaker 2: best nepend.
- 15:19Speaker 3: Interessant, elektrificatiedoelen. En dan met ons net. We gaan naar
- 15:23Speaker 3: de nieuwe beursweek ook vandaag. Het wordt een volle beursweek,
- 15:26Speaker 3: cijfersseizoen in volle gang. Je hoort Joris Simonides van BNR Beurs.
- 15:30Speaker 1: Op het Damrak trappen we de week na beurs af...
- 15:32Speaker 1: met cijfers van de Griekse nachtkijkerbouwer Theon. Later in de
- 15:36Speaker 1: week volgen ook nog Randstad. A, Zem, Bezi en Heineken.
- 15:40Speaker 1: En bij Heineken zijn het ook nog eens de laatste kwartaalcijfers...
- 15:42Speaker 1: onder leiding van CEO Dolf van den Brink. In mei
- 15:45Speaker 1: vertrekt hij namelijk. En misschien horen we deze week ook
- 15:47Speaker 1: al wel wat over zijn opvolger. Want die is nog
- 15:50Speaker 1: niet bekend. Tot zover de Nederlandse hotshots. Want de klapper
- 15:53Speaker 1: van de week, die komt uit de Verenigde Staten. Daar
- 15:56Speaker 1: mag je rekenen op de cijfers van Tesla. Ik hoop
- 15:58Speaker 1: alleen dat Elon Musk er nog een beetje tijd voor heeft...
- 16:00Speaker 1: nu de beursgang van SpaceX zijn andere bedrijfje dichterbij komt.
- 16:04Speaker 1: We hoorden begin van deze maand nog... dat de verkoop
- 16:06Speaker 1: van Tesla's weer in de lift zit. Toch daalde het
- 16:09Speaker 1: aandeel sinds het begin van dit jaar al 11 procent. En
- 16:12Speaker 1: dus is het afwachten of de kwartaalcijfers... de klanten en
- 16:15Speaker 1: de beleggers van Tesla... weer een beetje op één lijn
- 16:17Speaker 1: kunnen krijgen. Ik
- 16:18Speaker 3: hoop dat het een interessante week wordt bij BNR Beurs ook.
- 16:21Speaker 3: Elke werkdag hier te horen, half zeven, direct na de avondspits...
- 16:24Speaker 3: Via de BNR-app. Luister, luister en terugluister. Kan allemaal daar
- 16:28Speaker 2: De pro-Russische Roman Radev... claimt de overwinning van de parlementsverkiezingen...
- 16:32Speaker 2: in Bulgarije die gisteren waren. En het lijkt op dat
- 16:35Speaker 2: hij inderdaad 44 procent van de stemmen gaat halen. En daarmee
- 16:38Speaker 2: ligt hij 30 procentpunt voor op zijn concurrent... de voormalige WMJ Borisov.
- 16:43Speaker 2: Vooraf werd al verwacht dat Radev er met de winst
- 16:45Speaker 2: vandoor zou gaan. Hij is een pro-Russische kandidaat. En we
- 16:49Speaker 2: gaan erover praten met Oost-Europa-correspondent... Stefan Bos in Hongarije. Stefan, goedemorgen. Hé, hallo. Goedemorgen, Bas. Stefan,
- 16:58Speaker 2: allereerst eventjes de Bulgaren. Waarom hebben die massaal voor deze
- 17:03Speaker 2: Roman Radev gekozen?
- 17:06Speaker 7: Nou, kijk, er zijn een aantal redenen voor. Om te
- 17:08Speaker 7: beginnen hebben ze al jarenlang enorme sociale problemen daar. Het
- 17:13Speaker 7: is verder een van de meest corrupte landen, kan je zeggen...
- 17:17Speaker 7: binnen de Europese Unie. Nou, misschien een beetje in competitie
- 17:22Speaker 7: met Hongarije, moet ik eerlijk... maar goed, het staat ook
- 17:25Speaker 7: onderaan het lijstje. En natuurlijk hebben ze problemen met hoe
- 17:30Speaker 7: ze verder kijken naar hun toekomst. Want ook heel veel
- 17:33Speaker 7: jongeren hebben het heel moeilijk in Bulgarije. Dus dat speelde
- 17:36Speaker 7: wel een rol erbij. Het is trouwens wel opvallend, want die...
- 17:41Speaker 7: Rumen Radev wordt ook wel een beetje gezien als de
- 17:44Speaker 7: Orban van de Balkan. Over heel veel dingen is hij
- 17:49Speaker 7: het eigenlijk eens... met de Hongaarse premier Victor Orban. Dus ja,
- 17:53Speaker 7: ze dachten even in Brussel... nu zijn we blij dat
- 17:56Speaker 7: Orban
- 17:57Speaker 8: heeft
- 17:57Speaker 7: verloren. Ja, precies, maar met hem aan het roer... moeten
- 18:02Speaker 7: we nog maar afwachten of het dan allemaal zo voorspoedig
- 18:05Speaker 7: gaat lopen.
- 18:06Speaker 2: Ja, nou is het apart dat die man al president was...
- 18:09Speaker 2: van 2017 tot dit jaar, opstapte... en nu nieuwe verkiezingen doet
- 18:13Speaker 2: en weer terugkomt.
- 18:16Speaker 7: Nou, precies. En dat wordt ook gezegd in de wandelgangen.
- 18:21Speaker 7: Het is wel heel raar dat hij het zo aanpakt.
- 18:23Speaker 7: Aan de andere kant, als premier krijgt hij waarschijnlijk toch
- 18:27Speaker 7: meer macht straks. Dat hoopt hij althans. Alleen ik moet
- 18:30Speaker 7: er wel bij zeggen, zijn partij heeft ongeveer 45% van
- 18:35Speaker 7: de stemmen gehaald. Maar dat is niet genoeg om alleen
- 18:39Speaker 7: te kunnen regeren. Dus hij zal wel een coalitie moeten sluiten.
- 18:42Speaker 7: En of dat helemaal gaat lukken, moeten we even zien nog.
- 18:45Speaker 3: Leuk detail is dat zijn partij Pro heet, progressief Bulgarije.
- 18:48Speaker 3: Dat is wel mooi, die kennen wij hier ook,
- 18:49Speaker 2: maar
- 18:49Speaker 3: dan
- 18:49Speaker 2: anders
- 18:50Speaker 2: Misschien de reden voor Pro in Nederland om zijn naam
- 18:53Speaker 2: te wijzigen, maar toch. Even naar dit verhaal, want je
- 18:55Speaker 2: zei het al, het is een pro-Russische kandidaat, hij wil
- 18:57Speaker 2: de banden aanhalen, wordt dus nu van president-premier, heeft wat
- 19:00Speaker 2: meer macht, maar zal een coalitie moeten sluiten. Is er
- 19:04Speaker 2: iemand die zit te wachten op het sluiten van een
- 19:05Speaker 2: coalitie met deze partij, met Pro in Bulgarije?
- 19:10Speaker 7: Nou, laat ik zo zeggen, ze staan nog niet meteen
- 19:12Speaker 7: vooraan in de rij natuurlijk. Want ze denken, oh gut,
- 19:15Speaker 7: dan krijgen we straks weer Brussel over ons heen. Aan
- 19:17Speaker 7: de andere kant moet er natuurlijk ook wel geregeerd worden.
- 19:20Speaker 7: En ja, er zijn nu zoveel regeringen geweest in Bulgarije...
- 19:26Speaker 7: dat ze zeggen van ja, we moeten nu toch iets doen...
- 19:29Speaker 7: anders dan blijft het land onbestuurbaar. Want dit is alweer
- 19:33Speaker 7: zo'n beetje de achtste keer... dat ze naar de stembus
- 19:36Speaker 7: gaan daar in maar een paar jaar tijd. Dus ja,
- 19:39Speaker 7: op een gegeven moment moet er wel wat gebeuren. Aan
- 19:42Speaker 7: de andere kant vindt die Rumen Radev ook wel... dat
- 19:46Speaker 7: de Europese Unie moet begrijpen... dat er ook kritische geluiden zijn.
- 19:52Speaker 7: En dit is wat hij daarover zei gisteravond.
- 19:54Speaker 9: Strong Bulgaria. Een sterke Europa behoort kritische overtuiging en pragmatisme.
- 20:01Speaker 9: Want Europa is een victim gekomen van zijn eigen ambitie
- 20:08Speaker 9: om een moraal leider te worden in een wereld zonder regels.
- 20:14Speaker 9: Dus wat Europa nu nodig heeft is weer kritische overtuiging. Nou,
- 20:22Speaker 9: dat is mooi. Hij haalt nog eventjes
- 20:33Speaker 2: Letta en Draghi aan. En hij zegt ook, we moeten
- 20:36Speaker 2: dus Europa moeten rijden sluiten. We moeten belangrijk aan veiligheid
- 20:40Speaker 2: gaan werken. Daar kan niemand tegen zijn. Alleen dan moet
- 20:42Speaker 2: je niet vrienden worden met Rusland, zou ik zeggen.
- 20:46Speaker 7: Nee, precies. En hij zei ja, we hebben behoefte aan
- 20:49Speaker 7: meer kritisch denken. Maar ja, ik denk dat ze daar
- 20:52Speaker 7: bij Brussel nu hadden gehoopt. Nou, met het verlies van Orbán,
- 20:55Speaker 7: ik dacht dat we daar nu wel eindelijk van af
- 20:57Speaker 7: zouden zijn. Maar nee, nu komt hij weer in beeld
- 21:00Speaker 7: en hij wil ook weer kritisch denken en zo. En
- 21:02Speaker 7: zeker ook de banden met Rusland aanhouden. En wat natuurlijk
- 21:06Speaker 7: een groot probleem is... hij wil absoluut geen militaire steun
- 21:10Speaker 7: geven aan Oekraïne. Nou, waar hebben we dat eerder gehoord? Precies,
- 21:13Speaker 7: van Viktor Orbán. Dus u denkt, hoe moet dat nu
- 21:16Speaker 7: verder met hem? En dat blijft wel interessant de komende tijd,
- 21:19Speaker 7: denk ik. Absoluut.
- 21:20Speaker 2: Eén verschil wel. Hij zal dus inderdaad de coalitie moeten
- 21:23Speaker 2: gaan sluiten. En wellicht zal dat scherpe randjes eraf halen, Stefan.
- 21:26Speaker 2: Anders dan bij Orbán destijds, die toch wel redelijk alleen heerst.
- 21:32Speaker 7: Nou, precies. Dat wel natuurlijk. En daarbij komt ook nog
- 21:36Speaker 7: wel dat er ook voor de wapenindustrieën in Oekraïne het
- 21:41Speaker 7: wel belangrijk is. Ik herinner me nog dat vorig jaar
- 21:45Speaker 7: Rijnmetaal in Duitsland zelfs een joint venture aankondigde van zo'n 1
- 21:51Speaker 7: miljard euro met een Bulgaars bedrijf. om samen bijvoorbeeld honderdduizend
- 21:56Speaker 7: granaten te produceren. Nou, dat levert natuurlijk ook wel weer
- 22:00Speaker 7: geld op. Dus ja, het is een beetje dubbel natuurlijk
- 22:03Speaker 7: wat hij zegt. En we moeten kijken hoe het verder gaat.
- 22:07Speaker 7: Voor de wapenindustrie is het wel een interessante tijd aan
- 22:11Speaker 7: het worden. Want ja, die wachten natuurlijk weer op nieuwe orders.
- 22:13Speaker 7: Maar of die er komen met hem, dat moeten we
- 22:15Speaker 7: even bezien.
- 22:16Speaker 2: Dankjewel, Europacorrespondent Stefan Bos. We gaan naar de kranten.
- 22:19Speaker 3: In het Algemeen Dagblad is er een massaclaim in de maak...
- 22:21Speaker 3: tegen Odido, de telecomprovider, vanwege die grootschalige cyberaanval... waarbij data
- 22:26Speaker 3: van ruim 6 miljoen klanten op straat kwamen te liggen. Een
- 22:29Speaker 3: privacystichting sticht het bedrijf nu van nalatigheid... en het negeren
- 22:33Speaker 3: van waarschuwingen. En oud-klanten kunnen zich vanaf vandaag kosteloos bij
- 22:36Speaker 3: de zaak aansluiten. En als het een succes wordt, dan
- 22:38Speaker 3: ga je ook een beetje aan die club betalen.
- 22:40Speaker 2: En dan in het FD. Amsterdamse Rai gaat binnen een
- 22:43Speaker 2: paar weken in de verkoop, schrijft de krant. Zijn plan
- 22:46Speaker 2: om naast het evenement toch al op het Rai-terrein... woningen,
- 22:48Speaker 2: kantoren en onderwijsvoorzieningen te bouwen. Tenminste, dat wil de gemeente Amsterdam.
- 22:52Speaker 2: En tegelijkertijd zijn de bestaande gebouwen renovatie toe. Nou, dat
- 22:55Speaker 2: ziet de Rai niet zitten. Schatten de totale kosten voor
- 22:57Speaker 2: nieuwbouw en opnappen op 500 miljoen euro. Dank u
- 23:01Speaker 3: En tot slot in het Financiële Telegraaf. Uitstoot in Nederland
- 23:04Speaker 3: loopt op naar meer kolenstook... door energiecentralen, schrijft de krant.
- 23:07Speaker 3: Uitveld gestegen. Energiebedrijven hebben vorig jaar vaker moeten bijspringen voor
- 23:12Speaker 3: stroom voor export. Die elektriciteitscentrales draaien vooral op kolen dus.
- 23:16Speaker 3: En daardoor is de uitstoot met ruim 2% gestegen ten
- 23:19Speaker 3: opzichte van 2024. En dan het inrichten van een winkeletalage. Dat
- 23:24Speaker 3: is een vak apart. Je hebt hele bedrijven die erin
- 23:25Speaker 3: gespecialiseerd zijn. Maar in Driftfield in East Yorkshire... moesten de
- 23:29Speaker 3: paspoppen dit weekend wijken voor echte mensen. Een kledingwinkel hield
- 23:34Speaker 3: hun actie voor het goede doel... waarbij echte mensen in
- 23:37Speaker 3: het etalage stonden in plaats van die poppen. In de
- 23:55Speaker 3: winkel van Elk Hol stonden zo'n 40 vrijwilligers... elk een half
- 23:58Speaker 3: uur lang in kleding die ze zelf hadden uitgekozen in
- 24:00Speaker 3: die winkel. En onder de vrijwilligers waren ook een lid
- 24:03Speaker 3: van het Britse Lagerhuis... een gemeenteraadslid. En de organisatie zegt...
- 24:07Speaker 3: de actie zorgde voor veel betrokkenheid, mensen bleven staan. Ik
- 24:09Speaker 3: heb je ook even foto's gestuurd, dan kan je kijken
- 24:10Speaker 3: hoe die mensen eruit stonden. Ze zwaaiden naar de levende etalage...
- 24:14Speaker 3: en ook allerlei andere lokale ondernemers die haakten aan. GELACH
- 24:17Speaker 3: Die actie leverde uiteindelijk meer dan 3000 pond op. Dat geldt,
- 24:20Speaker 3: het gaat naar allerlei verschillende goede doelen. Kankeronderzoek, onderzoek naar hartziekten...
- 24:24Speaker 3: onderzoek voor bergreddingsteams. Nou, een hartstikke mooie initiatief van een
- 24:28Speaker 3: lokale ondernemer. Wat zie je op de foto's al?
- 24:30Speaker 2: Een mevrouw met heel veel tatoeages en een geel jurkje...
- 24:33Speaker 2: met een typisch Engels hoedje op en daarnaast een mevrouw...
- 24:35Speaker 2: in een volledige trouwjurk met een roze bouquet. Een half
- 24:39Speaker 2: uur
- 24:39Speaker 3: stonden ze stil en je kon een beetje aapjes kijken.
- 24:42Speaker 3: In plaats van paspoppen waren het echt mensen. En geïnspireerd
- 24:44Speaker 3: door deze ondernemer Bas... blijven wij ook wij deze ochtend
- 24:47Speaker 3: tot tien uur in deze studio zitten. Ook een soort etalage.
- 24:51Speaker 3: Doneren mag aan een goed doel naar keuze.