#295: Moet je mensen breken om leiders te maken? | Ontgroening, KMA & Defensie

Scherpschutters · May 25, 2026 · 1h 33m

Moet je mensen breken om goede leiders te maken?

In deze aflevering spreken we met Sander Dalenberg, commandant van het Expertisecentrum Leiderschap Defensie. Hij deed jarenlang onderzoek naar het inwijdingsritueel bij de Koninklijke Militaire Academie: de periode die veel mensen kennen als ontgroening.

Wat is eigenlijk het doel van zo’n ritueel? Gaat het om traditie, kameraadschap en vorming? Of kan het ook doorschieten in intimidatie, schreeuwen en gedrag dat juist averechts werkt?

Sander onderzocht hoe nieuwe kadetten zo’n periode ervaren, wat het effect is op motivatie, vertrouwen en…