Latest / True Crime 24 - Nederlands / Altantuya Shaariibuu deel 2 - Wie Heeft Het Laten Doen

Transcript

Altantuya Shaariibuu deel 2 - Wie Heeft Het Laten Doen · True Crime 24 - Nederlands

0:00
Speaker 2: A-L-T-A-N-T-U Griekse I-A-S-H-A-A-R-I-I-B-U-U Deel 2 Wie heeft het laten doen
0:07
Speaker 2: in deel en hoorde je wie Altantuya Sharibu was? Geboren
0:10
Speaker 2: op 6 mei 1978 in Mongolië, opgegroeid deels in Rusland,
0:15
Speaker 2: sprekend Mongols, Russisch, Chinees en Engels. Moeder van twee zoons
0:20
Speaker 2: die bij haar ouders in Ulaanbaatar woonden. Ze werkte als
0:23
Speaker 2: vertaalster en reisde de wereld over. Je hoorde over Abdul
0:27
Speaker 2: Razak Baginda, politiek analist, hoofd van een denktank en vertrouweling
0:31
Speaker 2: van Najib Razak, die in die jaren vicepremier en minister
0:35
Speaker 2: van Defensie was. En over de aankoop van twee Franse
0:38
Speaker 2: onderzeeboten van het type Scorpène in 2002, een contract van
0:42
Speaker 2: rond een miljard euro, waarbij volgens de Franse perscommissies van
0:46
Speaker 2: 114 miljoen euro zouden zijn betaald. Je hoorde dat Altantuya
0:51
Speaker 2: en Abdul Razak Paginda volgens getuigen vanaf 2004 een relatie hadden,
0:55
Speaker 2: dat zij vertaalwerk voor hem had gedaan... En dat zij
0:58
Speaker 2: in oktober 2006 naar Maleisië kwam om geld op te
1:01
Speaker 2: halen waarvan zij vond dat het haar toekwam. Je hoorde
1:05
Speaker 2: wat er in de nacht van 19 op 20 oktober gebeurde.
1:08
Speaker 2: De confrontatie voor zijn huis. Het telefoontje naar hoofdinspecteur Azila
1:13
Speaker 2: Hadri van de speciale actieeenheid. Hoe zij samen met corporaal
1:17
Speaker 2: Cyril Azhar Umar ter plaatse kwam. Hoe Altantuya met geweld
1:21
Speaker 2: in een auto werd gezet. En hoe ze werd weggereden
1:24
Speaker 2: naar een afgelegen plek bij Puncak Alam. Ze werd doodgeschoten
1:27
Speaker 2: en haar lichaam werd vernietigd met militaire springstof. En je
1:31
Speaker 2: hoorde hoe het eerste proces afliep. Op 31 oktober 2008
1:35
Speaker 2: werd Abdul Razak Baginda vrijgesproken van medeplichtigheid, zonder dat hij
1:40
Speaker 2: zijn verdediging hoefde te voeren. Het Openbaar Ministerie ging tegen
1:43
Speaker 2: die vrijspraak niet in beroep. Op 9 april 2009 werden
1:47
Speaker 2: Azila Hadri en Sirul Azhar Umar veroordeeld tot de doodstraf.
1:51
Speaker 2: Het motief werd nooit vastgesteld. De opdrachtgever werd nooit aangewezen.
1:56
Speaker 2: Dit is deel 2. Voordat we verder gaan, moet ik
1:59
Speaker 2: terug naar iets wat gebeurde terwijl het eerste proces nog liep,
2:02
Speaker 2: en wat ik bewust voor dit deel heb bewaard. Want
2:05
Speaker 2: het is het moment waarop deze zaak veranderde van een
2:07
Speaker 2: strafzaak in een politieke zaak. Op een juli 2008 legde
2:11
Speaker 2: de privé-detectieve die je in het vorige deel al kort
2:14
Speaker 2: hoorde noemen, Perumal Balasubramaniam, een verklaring onder Ede af. In
2:19
Speaker 2: Maleisië heet zo'n document een statutory declaration. Het is een
2:23
Speaker 2: formele verklaring. Afgelegd en overstaan van een daartoe bevoegde persoon.
2:28
Speaker 2: Het is geen getuigenis. In een rechtszaal. En het wordt
2:32
Speaker 2: niet door een rechter getoetst maar het heeft juridische betekenis
2:35
Speaker 2: en het liegende in is strafbaar. Twee dagen later, op
2:38
Speaker 2: 3 juli, werd de verklaring gepresenteerd op een persconferentie in
2:42
Speaker 2: het hoofdkwartier van een oppositiepartij. Ze was 55 paragrafen lang.
2:47
Speaker 2: In die verklaring zei hij dat hij door Abdelrazak Bakhinda
2:50
Speaker 2: was ingehuurd om hem te beschermen tegen overlast door een
2:53
Speaker 2: Mongoolse vrouw die geld van hem probeerde los te krijgen.
2:56
Speaker 2: Hij verklaarde dat zijn opdrachtgever hem had verteld dat die
2:59
Speaker 2: vrouw aan hem was voorgesteld door de toenmalige vicepremier en
3:02
Speaker 2: dat zij elkaar in Parijs en in Singapore hadden ontmoet.
3:05
Speaker 2: En hij beschreef hoe hij had gezien dat zij door
3:08
Speaker 2: een politieteam werd meegenomen en dat hij haar daarna nooit
3:11
Speaker 2: meer heeft gezien. Het effect van die verklaring was in
3:14
Speaker 2: Maleisië enorm. Voor het eerst legde iemand die er in
3:17
Speaker 2: de directe omgeving bij was geweest, een publieke verbinding tussen
3:20
Speaker 2: de moord en de op dat moment machtigste politicus in
3:23
Speaker 2: wording van het land. De dag na de persconferentie legde
3:27
Speaker 2: hij een tweede verklaring onder ede af. In die tweede
3:30
Speaker 2: verklaring trok hij de eerste in. Alle passages die verwezen
3:33
Speaker 2: naar de vicepremier werden eruit gehaald. En daarna verdween hij.
3:37
Speaker 2: Hij verliet Kuala Lumpur. Hij zei later dat hij daartoe
3:41
Speaker 2: gedwongen was. Hij dook uiteindelijk op vanuit India en verklaarde
3:45
Speaker 2: dat hem door een zakenman uit de kring rond de
3:47
Speaker 2: echtgenote van de vicepremier 5 miljoen ringgit was aangeboden om
3:50
Speaker 2: te verdwijnen. Hij weigerde vervolgens om in Singapore een verklaring
3:54
Speaker 2: af te leggen tegenover de Maleisische Anticorruptiecommissie, omdat hij eerst
3:58
Speaker 2: garanties wilde over zijn eigen veiligheid. Hij is in maart
4:02
Speaker 2: 2013 overleden. Dit is het punt waarop ik moet zeggen
4:06
Speaker 2: wat ik in elke aflevering zeg over dit soort materiaal,
4:09
Speaker 2: en hier geldt het dubbel. We hebben hier twee tegenstrijdige
4:12
Speaker 2: verklaringen van dezelfde man, beide onder ede afgelegd, binnen 24
4:16
Speaker 2: uur van elkaar. Minstens één daarvan is onwaar. Welke troverdlaers
4:21
Speaker 2: van elkaar is nooit vastgesteld. Er is geen rechtbank die
4:25
Speaker 2: ooit heeft geoordeeld over de inhoud van die verklaringen. Najib
4:28
Speaker 2: Razak heeft altijd elke betrokkenheid bij de moord ontkend. Wat
4:32
Speaker 2: er in die periode nog meer gebeurde, hoort in dezelfde categorie.
4:36
Speaker 2: Een bekende Maleisische blogger publiceerde in 2008 een beschuldiging over
4:40
Speaker 2: de aanwezigheid van de echtgenote van de vicepremier op de
4:42
Speaker 2: plaats Delict. Ook die beschuldiging werd later ingetrokken. De man
4:47
Speaker 2: in kwestie vertrok naar Engela. Nd. Er is nooit enig
4:51
Speaker 2: bewijs voor die bewering geleverd en ze is altijd ontkend.
4:55
Speaker 2: Ik noem het omdat het onderdeel is van hoe deze
4:57
Speaker 2: zaak in Maleisië heeft geleefd. Maar het is geen vastgesteld
5:01
Speaker 2: feit en ik zal het ook niet als zodanig behandelen.
5:04
Speaker 2: Ondertussen liep er in Frankrijk iets anders. Franse onderzoeksrechters hadden
5:08
Speaker 2: een onderzoek geopend naar de verkoop van de onderzeeboten. Dat
5:12
Speaker 2: onderzoek ging niet over de moord. Het ging over de
5:14
Speaker 2: vraag of er bij de verkoopspraken was geweest van omkoping.
5:18
Speaker 2: Een Maleisische mensenrechtenorganisatie trad in Frankrijk op als klagende partij.
5:23
Speaker 2: Dat is een mogelijkheid die het Franse recht biedt en
5:26
Speaker 2: die in Maleisië zelf niet bestond. Voor de familie en
5:29
Speaker 2: voor de critici in Maleisië was dat jarenlang de enige
5:32
Speaker 2: route die nog open leek. Als de waarheid over de
5:35
Speaker 2: deal in Frankrijk boven tafel zou komen, zou daaruit misschien
5:38
Speaker 2: iets volgen over het waarom van de moord. Er kwam
5:41
Speaker 2: ook een detail uit dat onderzoek dat de verwarring alleen
5:44
Speaker 2: maar vergrootte. In juni 2012 werd gemeld dat er in
5:47
Speaker 2: Franse immigratiegegevens geen registratie te vinden was van een Altantuya Sharibu,
5:52
Speaker 2: die tussen 1999 en 2006 FR Ankrijk was binnengekomen. Haar
5:58
Speaker 2: vader heeft daarop gereageerd. Voor de tegenstanders van de familie
6:01
Speaker 2: was het een bewijs dat het verhaal over Parijs niet klopte.
6:04
Speaker 2: Voor de familie was het een reden om aan de
6:06
Speaker 2: gegevens te twijfelen, niet aan de reis. Zoals bij zoveel
6:10
Speaker 2: in deze zaak is dat punt nooit sluitend opgehelderd. Terug
6:14
Speaker 2: naar de strafzaak. Azila Hadri en Cyril Azhar Oumar gingen
6:18
Speaker 2: in beroep tegen hun doodvonnis. Op 23 augustus 2013 deed
6:23
Speaker 2: het Hof van Beroep uitspraak. Het Hof sprak hen beide vrij.
6:27
Speaker 2: Het was een unanieme beslissing van drie rechters. Het oordeel
6:30
Speaker 2: was dat het Hoge Rechtshof fouten had gemaakt bij zijn beslissing.
6:34
Speaker 2: Dat is een van de merkwaardigste momenten in deze hele geschiedenis.
6:38
Speaker 2: Twee mannen die vier jaar in de dodencel hadden gezeten
6:41
Speaker 2: voor een moord die iedereen in Maleisië kende, liepen naar buiten.
6:44
Speaker 2: Het Openbaar Ministerie ging in cassatie bij het Federale Hoge Rechtshof,
6:48
Speaker 2: de hoogste rechterlijke instantie van het land. En hier gebeurde
6:52
Speaker 2: iets wat bepalend zou worden voor de volgende tien jaar.
6:55
Speaker 2: Cyril Azhar Oumar vertrok uit Maleisië, hij reisde naar Australië.
7:00
Speaker 2: Hij was op dat moment een vrij man, vrijgesproken door
7:03
Speaker 2: het Hof van Beroep, dus er was niets wat hem tegenhield.
7:06
Speaker 2: Op 13 januari 2015 deed het federale hooggerechtshof uitspraak. Het H.O.F.
7:12
Speaker 2: vernietigde de vrijspraak en herstelde de veroordelingen. Beide mannen werden
7:17
Speaker 2: opnieuw veroordeeld tot de doodstraf. Asila Hadri zat in Maleisië.
7:22
Speaker 2: Hij ging terug naar de dodencel in de gevangenis van Kayang.
7:26
Speaker 2: Sirul Ashar Umar zat in Australië. Hij werd daar kort
7:29
Speaker 2: daarna aangehouden, in de staat Queensland, omdat hij langer bleef
7:33
Speaker 2: dan zijn toeristenvisum toestond. Er lag een internationaal opsporingsverzoek. Hij
7:39
Speaker 2: werd overgebracht naar het detentiecentrum Villawood, in Sydney. En daar
7:43
Speaker 2: begon een juridische padstelling die bijna negen jaar zou duren.
7:47
Speaker 2: De reden is eenvoudig en principieel. Australië heeft de doodstraf
7:52
Speaker 2: afgeschaft en het Australische recht staat niet toe dat iemand
7:55
Speaker 2: wordt uitgeleverd aan een land waar hij de doodstraf riskeert.
7:58
Speaker 2: Tenzij dat land de garantie geeft dat de sterrie meer
8:01
Speaker 2: of niet wordt uitgevoerd. Maleisië gaf die garantie niet. Dus
8:05
Speaker 2: zat er in een Australisch detentiecentrum een man die in
8:07
Speaker 2: Maleisië was veroordeeld tot de dood voor een van de
8:10
Speaker 2: bekendste moorden in de Maleisische geschiedenis. En die niet kon
8:13
Speaker 2: worden teruggestuurd. De hij zat daar vast zonder strafproces. Zonder
8:17
Speaker 2: vonnis in Australië. Puur op grond van het vreemdelingenrecht. In
8:22
Speaker 2: 2018 veranderde er in Maleisië iets fundamenteels. Bij de verkiezingen
8:26
Speaker 2: van mei van dat jaar verloor de regeringscoalitie die het
8:29
Speaker 2: land sinds de onafhankelijkheid had geleid, voor het eerst de macht.
8:32
Speaker 2: Najib Razak, die inmiddels premier was geweest, verloor. De nieuwe
8:36
Speaker 2: regering onder Mahathir Mohamad kondigde aan dat het onderzoek naar
8:40
Speaker 2: de dood van Altantuya opnieuw zou worden bekeken. De vader
8:43
Speaker 2: van Altantuya had er jarenlang om gevraagd. Sirul Azhar Umar
8:47
Speaker 2: liet vanuit Australië weten dat hij bereid was te vertellen
8:50
Speaker 2: wat hij wist, als hij gratie zou krijgen. Dat aanbod
8:53
Speaker 2: is nooit aangenomen. Op 16 december 2019 kwam er een
8:57
Speaker 2: document naar buiten dat in Maleisië insloeg. Asila Hadri legde
9:02
Speaker 2: vanuit de gevangenis van Kayang een verklaring onder ede af,
9:05
Speaker 2: in het kader van een verzoek om een nieuw proces.
9:08
Speaker 2: In die verklaring stelde hij dat hij had gehandeld in
9:10
Speaker 2: een geheime operatie, op instructie van boven. Hij noemde daarbij
9:15
Speaker 2: de toenmalige vicepremier en dienst toenmalige vertrouweling Abdul Razak Baginda,
9:20
Speaker 2: met medeweten van de adjudant van de vicepremier. Dat is
9:23
Speaker 2: de meest directe beschuldiging die ooit in deze zaak is gedaan,
9:26
Speaker 2: en ze kwam van een van de twee veroordeelde daders.
9:29
Speaker 2: De reacties waren voorspelbaar en ze waren allebei redelijk. De
9:34
Speaker 2: ene kant zei dat dit een doorbraak was. Eindelijk zei Ita,
9:38
Speaker 2: iemand die erbij was geweest wie erachter zat. De andere
9:41
Speaker 2: kant zei dat dit precies is wat een man doet
9:43
Speaker 2: die in de dode cel zit en niets meer te
9:45
Speaker 2: verliezen heeft. Najib Razak reageerde publiek en puntsgewijs. Hij wees
9:51
Speaker 2: erop dat het Openbaar Ministerie destijds niet in beroep was
9:54
Speaker 2: gegaan tegen de vrijspraak van Abdulrazak Baginda, dat de immigratiegegevens
9:58
Speaker 2: van Altantuya nooit waren gewist en in de rechtza. Il
10:02
Speaker 2: waren bevestigd en dat het onderzeebootproject was gestart en goedgekeurd
10:06
Speaker 2: onder zijn voorganger en niet zijn project was. Hij heeft
10:09
Speaker 2: elke betrokkenheid bij de moord altijd ontkend. Ik zeg er
10:13
Speaker 2: iets bij dat vaak door elkaar wordt gehaald. Najib Razak
10:16
Speaker 2: is in Maleisië veroordeeld en zit een gevangenisstraf uit, maar
10:19
Speaker 2: dat gaat over een andere zaak. Het gaat om corruptie
10:22
Speaker 2: rond het staatsinvesteringsfonds dat bekend staat als een miljard dollar schandaal,
10:26
Speaker 2: een zaak die niets met deze moord te maken heeft.
10:29
Speaker 2: Hij is nooit aangeklaagd in verband met de dood van
10:31
Speaker 2: Altantuya Sharibu. Dat onderscheid is belangrijk. In het publieke gesprek
10:36
Speaker 2: in Maleisië lopen die twee dingen voortdurend in elkaar over,
10:39
Speaker 2: en dat helpt niemand, ook de familie niet. Op 8
10:42
Speaker 2: december 2020 wees het federale hogerechtshof, het verzoek van Sirul
10:47
Speaker 2: Azhar Umar, om een nieuw proces af. Het hof oordeelde
10:51
Speaker 2: dat er geen sprake was geweest van een rechterlijke dwaling,
10:54
Speaker 2: geen schending van de beginselen van een eerlijk proces, en
10:57
Speaker 2: geen schending van enige geschreven wet. Juridisch was de strafzaak
11:01
Speaker 2: daarmee opnieuw gesloten. En toen begon een ander spoor. De
11:05
Speaker 2: familie van Al-Tantouya had al op 4 juni 2007 een
11:09
Speaker 2: civiele procedure aangespannen bij het hogerechtshof in Shah Alam. De
11:13
Speaker 2: eisers waren haar vader Sharibu Setef, haar moeder en haar kinderen.
11:18
Speaker 2: De vordering was 100 miljoen ringgit. De grondslag was de
11:21
Speaker 2: psychische schok en het psychologische trauma dat haar dood bij
11:24
Speaker 2: hen had veroorzaakt. Die zaak lag jarenlang stil, in afwachting
11:29
Speaker 2: van de afloop van de strafzaak. Ze werd uiteindelijk behandeld
11:32
Speaker 2: vanaf 2019. Dat is 13 jaar wachten. Het is goed
11:37
Speaker 2: om dat even te laten staan. Een vader in Ulaanbaatar
11:40
Speaker 2: wachtte 13 jaar op de behandeling van zijn zaak. In
11:43
Speaker 2: die periode is een van de twee zoons van Altantuya overleden.
11:47
Speaker 2: Op 16 december 2022 deed het Hoge Rechtshof in Shah
11:51
Speaker 2: Alam uitspraak. De rechter wees de vordering toe. Azila Hadri,
11:56
Speaker 2: Cyril Azhar Omar, Abdulrazak Barinda en de Maleisische Staat werden
12:01
Speaker 2: hoofdelijk veroordeeld tot het betalen van 5 miljoen ringgit aan schadevergoeding.
12:07
Speaker 2: En de motivering van die uitspraak is het dichtste wat
12:09
Speaker 2: de Maleisische rechter ooit bij het motief is gekomen. De
12:13
Speaker 2: rechter stelde vast dat er geen redelijk motief was voor
12:16
Speaker 2: Azila en Cyril om de overledenen te doden. De enige verbinding,
12:20
Speaker 2: al dus de rechter, was Abdurazak Baginda, die de overlast
12:24
Speaker 2: wilde laten stoppen. De rechter voegde eraan toe dat Atantuya
12:28
Speaker 2: naar Maleisië was gekomen om betaling te vragen voor vertaalwerk.
12:32
Speaker 2: En er kwam in die uitspraak een detail naar boven
12:34
Speaker 2: dat weinig mensen kende. Abdurazak Baginda had erkend dat Azila
12:38
Speaker 2: tegen hem had gezegd dat hij die vrouw kon afmaken.
12:41
Speaker 2: En dat hij daarop had geantwoord met woorden die erop
12:43
Speaker 2: neerkwamen dat men aan zulke dingen niet moest denken. Dat
12:47
Speaker 2: is geen opdracht. Het is ook geen weigering. Het is
12:50
Speaker 2: een zin die precies in het midden hangt. En de
12:52
Speaker 2: civiele rechter heeft daaruit afgeleid dat hij aansprakelijk was. Let wel.
12:57
Speaker 2: Dit is een civiele uitspraak. Met een lichtere bewijsmaatstaf dan
13:00
Speaker 2: het strafrecht. Abdul Razak Baginda is in de strafzaak vrijgesproken
13:05
Speaker 2: en die vrijspraak staat. Aansprakelijk zijn in een civiele procedure
13:09
Speaker 2: is iets anders dan schuldig zijn aan moord. De staat
13:12
Speaker 2: en Abdul Razak Baginda gingen tegen de uitspraak in beroep.
13:15
Speaker 2: In november 2023 gebeurde er in Australië iets wat niets
13:19
Speaker 2: met deze zaak te maken had en er toch alles
13:21
Speaker 2: mee te maken kreeg. Op 8 november oordeelde het Australische
13:25
Speaker 2: Hoge Rechtshof dat het onrechtmatig is om niet-Australiërs die niet
13:29
Speaker 2: kunnen worden uitgezet, voor onbepaalde tijd vast te houden. Daarmee
13:33
Speaker 2: werd een uitspraak uit 2004 ongedaan gemaakt. Enkele tientallen mensen
13:38
Speaker 2: kwamen daardoor vrij. Een van hen was Cyril Eshar Omar.
13:42
Speaker 2: Hij verliet het detentiecentrum Villawood na negen jaar. Hij mocht
13:46
Speaker 2: in Australië blijven, onder voorwaarden. Hij moest een elektronische enkelband
13:51
Speaker 2: dragen en er gold een avondklok. Hij kon niet worden uitgezet,
13:55
Speaker 2: om precies dezelfde reden als daarvoor. Zolang Malaysia de doodstraf
13:59
Speaker 2: voor hem niet uitsloot, verbood het Australische recht zijn uitlevering.
14:04
Speaker 2: Kort na zijn vrijlating gaf hij een interview aan een
14:06
Speaker 2: internationale televisiezender. Hij vroeg om een tweede kans. En hij
14:11
Speaker 2: richtte zich tot de familie van Altantuya. Hij bood zijn
14:14
Speaker 2: excuses aan en vroeg om vergeving. Zijn familie in Maleisië
14:18
Speaker 2: liet weten dat ze hoopte dat hij niet zou terugkeren.
14:20
Speaker 2: Op 10 oktober 2024 gebeurde er in Maleisië iets wat
14:24
Speaker 2: niemand had voorzien. Het federale hogerechtshof zette het doodvondensva, Nazila Hadri,
14:30
Speaker 2: om in een gevangenisstraf van 40 jaar, te rekenen vanaf
14:34
Speaker 2: de dag van zijn aanhouding in november 2006. Malaysia had
14:38
Speaker 2: kort daarvoor zijn wetgeving over de doodstraf herzien, waardoor rechters
14:42
Speaker 2: de ruimte kregen om een verplicht doodvondens om te zetten
14:45
Speaker 2: in een tijdelijke straf. Ruim duizend gedetineerden in de dode
14:48
Speaker 2: cellen vroegen om zo'n herziening. Maar er was in dit
14:51
Speaker 2: geval iets bijzonders. De vader van Altantuya had een brief
14:55
Speaker 2: aan de rechtbank geschreven ter ondersteuning van het verzoek van
14:58
Speaker 2: de man die zijn dochter had doodgeschoten. Ik denk dat
15:01
Speaker 2: je daar even bij stil moet staan. 18 jaar na
15:04
Speaker 2: de moord schreef Sharibu Setef aan het hoogste gerechtshof van
15:07
Speaker 2: Maleisië dat hij er geen bezwaar tegen had dat de
15:10
Speaker 2: dader niet zou worden opgehangen. Er zijn verschillende manieren om
15:13
Speaker 2: dat te lezen. De meest voor de hand liggende, en
15:16
Speaker 2: de manier waarop zijn advocaat het jarenlang heeft uitgelegd, is
15:19
Speaker 2: dat het hem niet om wraak ging en niet om geld.
15:22
Speaker 2: Het ging hem om antwoorden. Een dode dader geeft geen
15:25
Speaker 2: antwoorden meer. In 2025 zette hij die lijn voort. Hij
15:30
Speaker 2: vroeg toestemming om een bestuursrechtelijke procedure te beginnen tegen de
15:33
Speaker 2: Maleisische politie en het parket, om hen te dwingen een
15:36
Speaker 2: aanvullende verklaring van Asila Hadri daadwerkelijk te onderzoeken en om
15:41
Speaker 2: te laten weten wat er met eerdere onderzoeken was gebeurd.
15:44
Speaker 2: In oktober 2025 gaf het Hoge Rechtshof hem daarvoor toestemming.
15:49
Speaker 2: Het parket maakte geen bezwaar tegen zijn verzoek. En op
15:53
Speaker 2: 20 januari 2026 deed het Hof van Beroep uitspraak in
15:57
Speaker 2: de civiele zaak. De uitkomst was gemengd. Het hof bevestigde
16:01
Speaker 2: dat Azila Hadri, Sirul Azhar Omar en Abdurrazaq Baginda aansprakelijk
16:06
Speaker 2: zijn voor de dood van Altantuya. Het verwierp het argument
16:09
Speaker 2: van Abdurrazaq Baginda dat hij alleen maar politiehulp had gezocht
16:12
Speaker 2: om van overlast af te komen. Volgens het hof had
16:15
Speaker 2: de informatie die hij verstrekte het onderscheppen en vasthouden van
16:19
Speaker 2: Altantuya mogelijk gemaakt. Maar het hof oordeelde ook dat de
16:22
Speaker 2: Maleisische staat niet aansprakelijk is. De redenering daarvoor was dat
16:26
Speaker 2: de twee agenten op het beslissende moment niet handelden in
16:29
Speaker 2: de uitoefening van hun politietaak. Wat ze deden kwam volgens
16:33
Speaker 2: het Hof voort uit een privéafspraak. En het Hof verlaagde
16:36
Speaker 2: de schadevergoeding fors. Van 5 miljoen ringrit naar ongeveer 1,4
16:40
Speaker 2: miljoen ringrit, te betalen door de drie mannen samen. De
16:44
Speaker 2: motivering was dat het oorspronkelijke bedrag was toegekend als een
16:48
Speaker 2: vorm van genoegdoening en niet op basis van een berekening
16:51
Speaker 2: van werkelijk geleden verlies. De familie heeft laten weten in
16:55
Speaker 2: cassatie te willen gaan bij het federale hooggerechtshof, om de
16:59
Speaker 2: vraag beantwoord te krijgen of een werkgever, in dit geval
17:02
Speaker 2: de staat, aansprakelijk kan zijn voor het onrechtmatig handelen van
17:06
Speaker 2: zijn werknemers. In februari 2026 betaalde de familie het geld
17:11
Speaker 2: terug dat op grond van de eerdere uitspraak was gestort. 4,8
17:15
Speaker 2: miljoen ringgit, inclusief de opgebouwde rente. Hun advocaat gaf daarbij
17:19
Speaker 2: een verklaring die het hele verhaal samenvat. Zoals de vader
17:23
Speaker 2: van Altantuya altijd heeft gezegd, is deze zaak nooit om
17:27
Speaker 2: geld gegaan. Wat hij zoekt zijn antwoorden, verantwoording en erkenning.
17:32
Speaker 2: Wat weten we, bijna twintig jaar later? We weten wie
17:35
Speaker 2: haar heeft doodgeschoten. Twee agenten van een elite-eenheid, veroordeeld, één
17:40
Speaker 2: in de gevangenis in Maleisië met een straf van veertig jaar,
17:43
Speaker 2: één met een enkelband in Australië, onuitleverbaar. We weten, dat
17:47
Speaker 2: een civiele rechter heeft vastgesteld, dat de man die hem belde,
17:51
Speaker 2: aansprakelijk is voor haar dood, en dat het Hof van
17:53
Speaker 2: Beroep die vaststelling in stand heeft gelaten. We weten ook
17:57
Speaker 2: dat diezelfde man in de strafzaak is vrijgesproken, en dat
18:00
Speaker 2: die vrijspraak nooit is aangevochten. We weten dat een van
18:04
Speaker 2: de daders onder ede heeft verklaard dat hij een opdracht handelde,
18:07
Speaker 2: en we weten dat de personen die hij noemde dat
18:09
Speaker 2: altijd hebben ontkend, dat er nooit een aanklacht is gevolgd
18:12
Speaker 2: en dat er nooit een rechter over die verklaring heeft geoordeeld.
18:16
Speaker 2: En we weten wat we niet weten. Waarom? Geen enkele
18:20
Speaker 2: rechtbank heeft ooit vastgesteld waarom twee getrainde agenten, die dit
18:24
Speaker 2: slachtoffer nooit hadden ontmoet, midden in de nacht een vrouw
18:27
Speaker 2: van 28 uit een auto haalde, haar in het haai,
18:31
Speaker 2: hoofd schoten en haar lichaam met militaire springstof vernietigde. Die
18:35
Speaker 2: springstof is misschien wel het meest sprekende detail van allemaal.
18:39
Speaker 2: Het is geen wapen dat je gebruikt om iemand te doden.
18:41
Speaker 2: Het is een middel om te zorgen dat er niets
18:43
Speaker 2: over blijft. Het is een keuze die veel moeite kost,
18:46
Speaker 2: veel risico meebrengt, En toegang vereist tot materiaal dat streng
18:50
Speaker 2: wordt bewaakt. Iemand vond het die nacht belangrijk genoeg dat
18:53
Speaker 2: er geen lichaam zou zijn. Ik wil eindigen bij een
18:56
Speaker 2: oude man in Ulaanbaatar. Sharibu Setef is inmiddels twintig jaar bezig.
19:02
Speaker 2: Hij heeft twee strafprocessen gevolgd. Een vrijspraak. Twee veroordelingen. Een
19:07
Speaker 2: vrijspraak in hoger beroep. Een herstel van die veroordelingen. Een
19:11
Speaker 2: omzetting van een doodvonnis. Een C van Lai. Ivile procedure.
19:17
Speaker 2: Van 15 jaar en een hoger beroep dat de uitkomst
19:20
Speaker 2: daarvan halveerde. Hij heeft een dochter verloren. Hij heeft een
19:24
Speaker 2: van haar zoons verloren. Hij heeft in zijn eigen woorden
19:28
Speaker 2: het lichaam van zijn kind nooit kunnen begraven. Hij heeft
19:31
Speaker 2: de rechtbank geschreven dat de man die haar dood schoot
19:34
Speaker 2: niet hoefde te hangen. En hij is nog steeds bezig
19:36
Speaker 2: met dezelfde vraag als in 2006. Niet wie het heeft gedaan.
19:41
Speaker 2: Wie het heeft laten doen. Dankjewel voor het luisteren.