Latest / BNR Nieuws Vandaag / Avondnieuws: Landelijke OV-staking jaagt prijzen voor taxi’s en huurauto’s omhoog
Transcript
- 0:01Speaker 1: Blijf scherp. BNR Nieuwsradio. Avondnieuws. Niels Heidhuis en Liesbeth Staats.
- 0:12Speaker 2: Ondanks alles is hier toch het nieuws om mee thuis
- 0:14Speaker 2: te komen. Doe ermee wat je wil. Ideal wordt Wero,
- 0:17Speaker 2: dat weet je al, Liesbeth. Maar het verzet tegen de
- 0:20Speaker 2: voorwaarden van Wero groeit. Want er zitten wel wat addertjes
- 0:22Speaker 2: onder het gras, vinden met name winkeliers. Grote winkelketens trekken
- 0:26Speaker 2: nu aan de bel. En gaat de consument uiteindelijk de
- 0:28Speaker 2: rekening betalen? Dat is ook de grote vraag. Hoe reageert
- 0:31Speaker 2: Canada op het importverbod... dat de VS in de handelsoorlog
- 0:34Speaker 2: hebben afgekondigd... voor onder meer melk en motoren? En Brussel
- 0:38Speaker 2: wil meer zeggenschap over het Europese ruimtevaartprogramma. Alleen Duitsland en
- 0:42Speaker 2: Frankrijk liggen dwars. Straks onze Europacorrespondent daarover. Maar we beginnen
- 0:46Speaker 2: natuurlijk bij de landelijke staking.
- 0:49Speaker 3: Want daar heb je misschien zelf ook mee te maken gekregen.
- 0:51Speaker 3: De treinen rijden niet, de bussen niet, de trams, veerpontjes.
- 0:55Speaker 3: Alles valt uit. De enige treinen die wel over het
- 0:59Speaker 3: spoor gingen vandaag... zijn een handvol verbindingen van en naar Schiphol.
- 1:03Speaker 3: En daar op de luchthaven is verslaggever Jorik Simonides. Jorik, goedemiddag.
- 1:09Speaker 3: Wat betekent dat, die OV-staking voor de luchthaven?
- 1:12Speaker 4: Nou, dat het rustiger is dan normaal, in de zin
- 1:15Speaker 4: dat er weinig overstappers zijn. Normaal is Schiphol natuurlijk ook
- 1:18Speaker 4: nog wel een belangrijk overstapstation. Dat verkeer heb je nu niet,
- 1:22Speaker 4: maar mensen die Schiphol echt moesten bereiken voor een vlucht,
- 1:25Speaker 4: die hebben dat linksom of rechtsom wel voor elkaar gekregen.
- 1:27Speaker 4: Er is nog één perronnetje waar nog wat gebeurt hier
- 1:30Speaker 4: op Schiphol, dat is dus ook gelijk het enige perronnetje
- 1:32Speaker 4: in Nederland waar nog treinen aankomen, van Amsterdam Centraal en
- 1:34Speaker 4: van Hoofdhorp en weer terug. De enige treinen die nog
- 1:37Speaker 4: rijden in heel Nederland. Maar de echte drukte is buiten nu.
- 1:40Speaker 4: Ik sta langs een hele lange rij, echt meterslange rij,
- 1:42Speaker 4: richting de taxistanplaats. Die rij loopt inmiddels door tot ver
- 1:46Speaker 4: binnen in het gebouw. Wie het een beetje kent, de
- 1:49Speaker 4: Schiphol Plaza. Dus die gaat door de deur heen en
- 1:51Speaker 4: loopt nog een metertje of tien binnen zelfs door. Dus
- 1:54Speaker 4: Schiphol is hier allemaal hekjes gaan neerzetten om het allemaal
- 1:57Speaker 4: nog een beetje... in goede banen te leiden. Ik ben
- 1:59Speaker 4: even rond gaan vragen in de rij. En wie hier
- 2:02Speaker 4: al een tijdje in staat... drie kwartier tot een uur
- 2:04Speaker 4: wachten op een taxi... dat is echt geen uitzondering. En
- 2:07Speaker 4: als je dan eenmaal aan de beurt bent... dan betaal
- 2:08Speaker 4: je ook nog eens gelijk de hoofdprijs voor die taxi.
- 2:11Speaker 4: Want ja, die prijzen gaan natuurlijk omhoog... door de toenemende vraag.
- 2:14Speaker 4: Heb je nog een alternatief? Dat is een auto huren.
- 2:16Speaker 4: Dat kan natuurlijk ook op Schiphol. Maar dat kan ook
- 2:18Speaker 4: nog wel flink tegenvallen. Wie al weken of maanden geleden
- 2:21Speaker 4: voor zijn vakantie... of voor een zakenreis of wat dan
- 2:23Speaker 4: ook een auto geboekt had... die zit wel goed, want
- 2:26Speaker 4: die had die prijs al vastgezet... Maar wie vandaag nog
- 2:28Speaker 4: een poging waagt, die kan echt wel een flinke rekening vragen.
- 2:32Speaker 4: Ik was even bij Enterprise meekijken, een van de grotere autoverhuurders.
- 2:36Speaker 4: En ja, de auto's die nog vrij waren, die gingen
- 2:38Speaker 4: daar gewoon wel voor honderden euro's voor een dag de
- 2:41Speaker 4: deur uit. Zeggen ze zelf over dat dat gewoon een
- 2:43Speaker 4: kwestie van vraag en aanbod is. En ze zeggen ook wel,
- 2:45Speaker 4: als we de prijzen niet omhoog gooien, dan zijn we
- 2:47Speaker 4: meteen uitverkocht. En dan moeten we bijvoorbeeld vaste klanten teleurstellen.
- 2:50Speaker 4: Dus veel Amerikanen met zo'n membershippasje die dan rekenen op
- 2:54Speaker 4: een auto, die grijpen dan mis. Maar dat maakt dus
- 2:58Speaker 4: wel dat een dagje een auto huren qua prijs... nu
- 3:00Speaker 4: gewoon concurreert met of een taxi buiten... als je naar
- 3:03Speaker 4: de andere kant van Nederland wil met een taxi. Dat
- 3:04Speaker 4: is nou bijna net zo goedkoop. Een hotelovernachting hier in
- 3:07Speaker 4: de buurt, dat kan ook nog wel goedkoper zijn. Dat
- 3:09Speaker 4: is een beetje hoe het nu verdeeld is qua prijzen.
- 3:13Speaker 4: Wie toch op de Bonnevoy een auto probeerde te huren vandaag...
- 3:15Speaker 4: die kwam daar dus ook wel snel van terug.
- 3:17Speaker 5: Het is erg duur. 300 euro voor een andere bedrijf.
- 3:20Speaker 5: 200 euro voor een Uber. In plaats van een rente-auto.
- 3:23Speaker 6: Om Utrecht af te zetten, zou het meer dan 600
- 3:26Speaker 6: euro zijn. Voor een een dag rente.
- 3:36Speaker 7: Het
- 3:43Speaker 8: plan was om vanaf Schiphol met mijn OV-kortingskaart naar Eindhoven
- 3:47Speaker 8: te gaan, waar mijn ouders wonen. En dan met het
- 3:50Speaker 8: openbaar vervoer alle andere dingen te doen. Maar nu met
- 3:53Speaker 8: de staking hebben we op het allerlaatste moment een auto gehuurd.
- 3:55Speaker 4: Wat was u kwijt?
- 3:56Speaker 8: Ongeveer 180 dollar voor een ritje van Schiphol naar Eindhoven Airport.
- 4:02Speaker 4: Ze gaan vandaag inmiddels voor meer dan 400 euro weg,
- 4:04Speaker 4: begreep ik. Dus komt u nog goed weg?
- 4:06Speaker 8: Ongelooflijk, ja. Het is belachelijk.
- 4:10Speaker 9: Op het moment hebben we nog aardig wat auto's staan,
- 4:12Speaker 9: rond de 20. Tegen de juiste prijs kan alles de
- 4:16Speaker 9: weg op. Dit zijn allemaal dagprijzen? Dit zijn de dagprijzen.
- 4:19Speaker 9: Voor een wat grotere auto betaal je bijna 400 euro
- 4:21Speaker 9: voor een dag. En wat verwacht je? Gaan mensen die
- 4:23Speaker 9: prijs dan maar betalen? Ja, dat is het grote verschil
- 4:26Speaker 9: tussen toeristen en mensen die voor zakelijk zijn. Als ze
- 4:28Speaker 9: een zakelijke creditcard hebben, hebben ze er minder problemen mee
- 4:30Speaker 9: dan een toerist die zijn eigen creditcard moet neerleggen. Dus
- 4:33Speaker 9: wat is de plan nu? Misschien blijf je bij een
- 4:36Speaker 9: hotel vanavond
- 4:37Speaker 6: en probeer je uit te gaan. Ik denk dat je
- 4:38Speaker 6: de minst kostbare optie
- 4:39Speaker 7: moet bepalen. Was het overal zo druk
- 4:49Speaker 4: Ja, dat kun je wel zeggen. Ik begrijp van Enterprise
- 4:52Speaker 4: dat ze sowieso al wel grotendeels uitverkocht waren. Op een
- 4:55Speaker 4: gemiddelde dag is zo'n 90% van hun vloot sowieso al gereserveerd.
- 4:59Speaker 4: Nou ja, dat zal dan nu zo'n 95% zijn. Dus
- 5:02Speaker 4: er was al wel een deel dat die staking aan
- 5:03Speaker 4: zou komen en daarom een auto reserveerde. En die 5%
- 5:07Speaker 4: die je dan overhoudt, die gaat dan dus echt wel
- 5:08Speaker 4: voor hoofdprijzen de deur uit. Dat gebeurt hier op Schiphol,
- 5:12Speaker 4: maar ook bijvoorbeeld op Amsterdam Centraal. Enterprise is inmiddels zelfs
- 5:15Speaker 4: begonnen met het verplaatsen van auto's van Schiphol naar het
- 5:18Speaker 4: Centraal Station, omdat het daar echt druk is nu. Ik
- 5:21Speaker 4: sprak even met operation manager, dus onderschrijver van Enterprise, en
- 5:23Speaker 4: hij vertelde me wat voor mensen daar dan op afkomen.
- 5:26Speaker 6: Met name toeristen die toch een dagje erop uit willen,
- 5:29Speaker 6: dat met de trein wilden doen, maar dan toch nu
- 5:32Speaker 6: een auto huren. Of bijvoorbeeld naar een andere locatie willen
- 5:35Speaker 6: in Nederland, bijvoorbeeld Eindhoven Airport of naar Den Haag, waar
- 5:39Speaker 6: we ook locaties hebben, of zelfs Maastricht, een auto huren
- 5:42Speaker 6: en hem daar achter laten.
- 5:43Speaker 4: Ik zag net wel boven dat de prijs soms wel twee,
- 5:46Speaker 4: drie keer over de kop gaat door het gebrek aan aanbod.
- 5:48Speaker 6: Ja, dat is inderdaad zo. Het is nu al wat
- 5:50Speaker 6: hoger voor de mensen zonder reservering. Maar voor vaste klanten
- 5:54Speaker 6: hebben we een passende oplossing. Ja, dat blijft. En wat
- 5:57Speaker 6: we natuurlijk ook zien, is dat mensen de huurperiode verlengen.
- 6:00Speaker 6: Wat mogelijk is, zodat ze toch hun afspraken kunnen nakomen
- 6:06Speaker 3: Dure taxis, dure huurauto's. Je hoorde verslaggever Jorik Simonides vanaf Schiphol.
- 6:16Speaker 2: Grote winkelketens zien de overstap van iDeal naar Wero als
- 6:20Speaker 2: een achteruitgang. Dit Europese betalingssysteem wordt steeds meer geïmplementeerd vanaf
- 6:24Speaker 2: het najaar. Op het eerste gezicht lijkt het alleen maar
- 6:27Speaker 2: een naamswijziging, maar er is veel meer aan de hand
- 6:30Speaker 2: en die thaihandel maakt zich dus zorgen. Eus Peters is
- 6:34Speaker 2: directeur van de Raad Nederlandse Thaihandel. Welkom bij ons. Waarom
- 6:38Speaker 2: ziet u dit als een achteruitgang van iDeal naar Wero?
- 6:42Speaker 10: Nou, vooropgesteld even dat Ideal naar Europa gaat, zeg maar even,
- 6:47Speaker 10: en daar Wiro gaat heten. En daar moeten we eigenlijk
- 6:48Speaker 10: heel trots op zijn, omdat dit een betaalmiddel kan worden
- 6:52Speaker 10: wat ons heel weerbaar maakt en waardoor betaald data in
- 6:54Speaker 10: Europa kan blijven
- 6:56Speaker 10: Dus dat is het goede nieuws. Het slechte nieuws is
- 6:58Speaker 10: dat we in ieder geval zeiden, waar gaat dat dan kosten?
- 7:00Speaker 10: Toen kregen we te horen, tot 2029 gaat het niks
- 7:03Speaker 10: meer kosten. En nu seipel dus door. We gaan dan
- 7:05Speaker 10: wel een percentage gevragen van je omzet. Wat je dan
- 7:08Speaker 10: kwijt bent. Dat vinden we heel raar.
- 7:10Speaker 2: Want nu is het een vast bedrag. Bij iDeal is
- 7:12Speaker 2: het een vast bedrag per transactie.
- 7:14Speaker 10: Ja, als je eigenlijk kijkt even naar de betaalmiddelen die
- 7:16Speaker 10: je nu gebruikt... pinnen doe je in de winkel, dan
- 7:19Speaker 10: betaal je een vast bedrag van 7 cent. Wiro doe
- 7:22Speaker 10: je online, dan betaal je een vast bedrag van iets
- 7:24Speaker 10: tussen de 10 en de 25 cent. Dan heb je
- 7:26Speaker 10: een betaalkaart, dat is een creditcard... dan betalen we een
- 7:29Speaker 10: percentage voor een procent ongeveer... En Klarna, dat is helemaal duur,
- 7:32Speaker 10: daar betaalt een ondernemer 4% wel toe. Dus dat zijn percentages.
- 7:37Speaker 10: En we willen heel graag betaalmiddelen houden... die we ook
- 7:40Speaker 10: gewoon in centen kunnen afrekenen in plaats van procenten. En
- 7:43Speaker 10: we willen heel gewoon betaalmiddelen, net zoals pinnen dat ook is...
- 7:46Speaker 10: wat gewoon gelijk oversteken is.
- 7:47Speaker 2: Waarom eigenlijk? Wilt u dat niet in procenten? Want wat
- 7:50Speaker 2: maakt het uit?
- 7:52Speaker 10: Nou ja, als je kijkt wat er eigenlijk gebeurt. Jij
- 7:56Speaker 10: komt bij mij in de winkel en daar heb je
- 7:58Speaker 10: je bank achter je staan met je pasje. En dat
- 8:00Speaker 10: is online eigenlijk hetzelfde. En ik ben een winkelier en
- 8:02Speaker 10: ik verkoop jou wat. Dan gaat er een treinkarretje heen
- 8:04Speaker 10: en weer tussen jou en mij. En of daar nou
- 8:06Speaker 10: 10 euro of 100 euro in zit, dat maakt eigenlijk
- 8:09Speaker 10: helemaal niet uit. Die kosten van dat karretje zijn precies hetzelfde.
- 8:11Speaker 10: Dus waarom zou ik dan, wij spreken nu al een
- 8:13Speaker 10: half procent van 100 euro, ineens betalen? Dan ben ik
- 8:17Speaker 10: 50 cent kwijt in plaats van die 10 of 25
- 8:18Speaker 10: cent die ik nu betaal.
- 8:20Speaker 2: Ja, maar is dat overal dan duurder? Want die ideal
- 8:25Speaker 2: transacties zijn natuurlijk ook voor kleine bedragen.
- 8:28Speaker 10: Ja, dat klopt. Maar goed, de gemiddelde bondgrootte online is
- 8:32Speaker 10: ongeveer 100 euro. En gemiddeld in de winkel is het
- 8:35Speaker 10: 25 euro wat je betaalt aan bondgrootte. En allemaal zie
- 8:38Speaker 10: je die betaalmiddelen... naar jouw digitale wallet gaan op jouw telefoon.
- 8:42Speaker 10: Dus die verschillen tussen online en offline blurren. Wiro heeft
- 8:46Speaker 10: ook in zijn roadmap staan... dat ze later naar de
- 8:48Speaker 10: winkelsituatie komen. Net zoals nu pinnen ook naar online gaat komen.
- 8:53Speaker 10: Dus al die middelen beginnen steeds meer op elkaar te lijken...
- 8:56Speaker 10: met hele verschillende kostenstructuren.
- 8:57Speaker 2: Ja, goed, dat gaat vanaf 2029 spelen. U trekt nu
- 9:04Speaker 2: al aan de bel, omdat u er op tijd bij
- 9:06Speaker 2: wil zijn? Of vreest
- 9:08Speaker 10: u iets? Omdat nu eigenlijk ondernemers al contracten gaan tekenen...
- 9:13Speaker 10: en als daar, net als allerlei kleine lettertjes in PIN-contracten stonden...
- 9:18Speaker 10: in komt te staan dat je akkoord gaat... dat je
- 9:20Speaker 10: als dan gaat betalen in percentage. Dan moet je wel
- 9:23Speaker 10: even weten wat je tekent.
- 9:24Speaker 2: Ja, maar toch is het niet ongebruikelijk. U schetst het
- 9:26Speaker 2: net zelf. Ook bij Klarna en bij Credit Cards... is
- 9:28Speaker 2: het gebruikelijk om met een percentage te rekenen. Ik ken
- 9:32Speaker 2: ook andere betaaldiensten die vragen een percentage. Dat zijn niet
- 9:35Speaker 2: altijd leuke percentages inderdaad. Die denken soms, ja, krijg je
- 9:38Speaker 2: 10 euro overgemaakt... en dan moet je dan toch een
- 9:41Speaker 2: substantieel gedeelte van afdragen... aan die dienst. Maar het is
- 9:45Speaker 2: kennelijk wel een gebruikelijke gang van zaken.
- 9:48Speaker 10: Laat ik heel eerlijk zijn, dat vind ik echt zo'n
- 9:50Speaker 10: afrikken methode uit de vorige eeuw, toen een creditcard jouw
- 9:54Speaker 10: krediet gaf en maar moest zien dat ze dat bij
- 9:56Speaker 10: jou konden innen, maar met het huidige informatietijdperk waarbij je
- 10:00Speaker 10: bij het bureau kredietregistratie in Tiel... kunt checken wat iemand
- 10:03Speaker 10: waard is... wat profielen van mensen die vaker bestellen bij
- 10:05Speaker 10: jouw website... weten wat mensen waard zijn. Het risico op
- 10:09Speaker 10: niet innen van een Wiro-betaling is echt nul. Helemaal niks.
- 10:13Speaker 2: Maar dat wordt gewoon onmiddellijk
- 10:15Speaker 10: overgemaakt. Dat is het systeem. Precies. En dat systeem willen
- 10:18Speaker 10: we heel graag houden. Dat gelijk oversteken en gelijk afrekenen.
- 10:21Speaker 10: Want dat is cash ook, dat is pinnen ook. En
- 10:23Speaker 10: dat zou Weaver ook moeten zijn. En dat Klarna en
- 10:26Speaker 10: creditcards dat dan niet hebben... en dan een percentage, is prima.
- 10:29Speaker 10: Maar dat zijn dan de outlayers, de minder gebruikelijke betaalmiddelen.
- 10:34Speaker 10: Maar niet een ideal wat nu 70% van de betalingen
- 10:37Speaker 10: online is. Je hebt het wel over 1,5 miljard betalingen
- 10:40Speaker 10: in Nederland. En 157... miljard aan omzet, wat nu met
- 10:45Speaker 10: Ardeel wordt betaald.
- 10:46Speaker 2: De vraag is natuurlijk of u als ondernemers een vuist
- 10:48Speaker 2: kunt maken... tegen dat weerrode. Daar ben ik zo meteen
- 10:51Speaker 2: al even benieuwd naar. Maar eerst eventjes, het blijft voor
- 10:54Speaker 2: de klant gratis... om via die weg te betalen. Of
- 10:59Speaker 2: gaat de klant er toch iets van merken als de
- 11:00Speaker 2: kosten hoger uitvallen?
- 11:02Speaker 10: Dat is wat zo raar is en waarom we nu zo...
- 11:05Speaker 10: ook de mensen die nu naar de radio luisteren... graag
- 11:08Speaker 10: mee willen luisteren. Kijk, je gaat allemaal meebetalen straks, omdat
- 11:12Speaker 10: ik wettelijk gezien helemaal niks aan jou door mag rekenen.
- 11:15Speaker 10: Ik mag een PIN-contract niet doorrekenen aan jou, ik mag
- 11:18Speaker 10: een Klarna-betaling niet doorrekenen aan jou, ik mag een Biro-betaling
- 11:21Speaker 10: niet doorrekenen aan jou, dus eigenlijk betaal jij als keurige
- 11:25Speaker 10: pinner wat je maar 7 cent betaalt, of misschien een
- 11:27Speaker 10: keurige Ideal-betaler wat onze maar 10 cent kost. ga je
- 11:31Speaker 10: eigenlijk straks meebetalen aan de krediet van andere mensen... die
- 11:35Speaker 10: gewoon kredietfaciliteiten krijgen, die gewoon gratis zijn. Dat is heel vreemd.
- 11:38Speaker 2: Ja. Kunt u een vuist maken? Want dit is een
- 11:41Speaker 2: grote organisatie natuurlijk, achter dat Wiro. Maar u bent ook
- 11:44Speaker 2: met veel en met grote organisaties. Want ik begrijp dat
- 11:48Speaker 2: onder andere Mediamarkt bij u is aangesloten. Action, dat zijn
- 11:52Speaker 2: grote firma's. Nou
- 11:55Speaker 10: komen we richting mededinging. Daar mag ik helemaal niks over zeggen.
- 11:59Speaker 10: Ik zit ook in de maatschappelijke lof betalingsverkeer. Dan hebben
- 12:01Speaker 10: we over hoe betalingsverkeer loopt. Dus ik ga niet over tarieven.
- 12:05Speaker 10: Daar moeten ondernemers allemaal zelf over onderhandelen. En dat is
- 12:08Speaker 10: ook prima zo. Het enige wat wij als brancheorganisaties doen...
- 12:11Speaker 10: want ook de MKB-branches zijn bezorgd als ik. De online-branches
- 12:15Speaker 10: zijn net zo bezorgd als ik. Weet wat je tekent,
- 12:18Speaker 10: let heel goed op wat er staat... en teken niet
- 12:20Speaker 10: zomaar contracten, maar kijk heel goed naar... wat je nou
- 12:23Speaker 10: eigenlijk betaalt voor betalen. Want uiteindelijk, de ondernemer betaalt voor betalen...
- 12:27Speaker 10: de consument betaalt niet, voor hen is alles gratis... dus
- 12:31Speaker 10: die kan vragen wat hij wil, maar zijn gedrag, zijn keuzes...
- 12:34Speaker 10: bepalen wel, zeg maar even, wat betalingsverkeer de ondernemer kost.
- 12:39Speaker 2: Helder, dank Eus Peters, directeur van de Raad Nederlandse Detailhandel
- 12:43Speaker 1: Niels Heithuis
- 12:44Speaker 3: en Liesbeth Staats, DNR. In Parijs begint een grote internationale ruimtetop.
- 12:51Speaker 3: En de vraag die daar op tafel ligt... kan Europa
- 12:54Speaker 3: nog concurreren met SpaceX en China bijvoorbeeld? Bij ons Europacorrespondent
- 12:59Speaker 3: Stefan de Vries. Ha Stefan
- 13:01Speaker 12: Ha Elisabeth.
- 13:02Speaker 3: Ja, weet jij het antwoord al? Kunnen we de concurrentie
- 13:05Speaker 3: in space nog bijbenen?
- 13:07Speaker 12: Ja, dat kan wel. Maar dan moet het tempo flink omhoog.
- 13:11Speaker 12: Want Europa heeft ook wel successen. We hebben de raket
- 13:14Speaker 12: Ariane 6. Die doet het goed. De Duitse start-up Isar
- 13:18Speaker 12: Aerospace bracht afgelopen weekend... een spectrumraket in een baan om
- 13:22Speaker 12: de aarde... vanaf een raketlanceerinstallatie in Noorwegen. Boven de Poolcirkel.
- 13:28Speaker 12: Dus dat is ook belangrijk voor onze autonomie. Er staan
- 13:31Speaker 12: ook nieuwe Europese lanceerders klaar. Er zijn er genoeg, maar...
- 13:35Speaker 12: Het probleem is, SpaceX lanceert vaker, goedkoper... en ook met
- 13:39Speaker 12: herbruikbare raketten. Dus die technologie hebben we nodig. Maar ook
- 13:44Speaker 12: de schaal en de snelheid van onder andere Elon Musk's SpaceX.
- 13:49Speaker 3: Ja, die heeft ook heel veel geld beschikbaar daarvoor.
- 13:51Speaker 12: Ja, zeker.
- 13:53Speaker 3: Nou willen heel veel Europese landen... een sterke Europese gemeenschappelijke ruimtevaart.
- 13:59Speaker 3: Maar Frankrijk en Duitsland, die dat heel sterk willen... hebben
- 14:02Speaker 3: toch een groot verschil van inzicht over de manier... hoe
- 14:05Speaker 3: die ruimte-economie ontwikkeld moet worden. Waar ligt dat verschil?
- 14:10Speaker 12: Nou, ze hebben eigenlijk verschillende antwoorden op dezelfde vragen. Frankrijk
- 14:13Speaker 12: wil een hele duidelijke Europese voorkeur. Als Brussel en de
- 14:17Speaker 12: andere Europese lidstaten... tientallen miljarden gaan investeren... dan moet dat
- 14:20Speaker 12: geld in de eerste plaats naar Europese raketten... En satellieten,
- 14:24Speaker 12: dat klinkt logisch... maar Duitsland wil de jonge ruimtevaartbedrijven... juist
- 14:28Speaker 12: de ruimte geven om te concurreren. Ook buiten Europa. En
- 14:32Speaker 12: Berlijn vreest dat Europees... tussen aanstekers, straks vooral Frans industrieel
- 14:37Speaker 12: ruimtevaartbeleid betekent. Dus Berlijn wil niet dat de Europese geld
- 14:42Speaker 12: alleen naar de Franse ruimtevaartindustrie gaat. En het is dus
- 14:45Speaker 12: ook bijna weer een nationale strijd, ook om technologie en
- 14:50Speaker 12: banen en ook politieke invloed, zoals we dat zo vaak zien,
- 14:53Speaker 12: ook bij andere domeinen waar we groot in willen worden
- 14:55Speaker 12: als Europa. Iedere keer weer die lidstaten die toch op
- 14:59Speaker 12: een andere manier naar bepaalde vragen kijken.
- 15:02Speaker 3: Gisteren spraken we je over de defensiesector. Daar groeit
- 15:06Speaker 12: precies
- 15:06Speaker 3: hetzelfde, toch? We willen allemaal iets Europees. Maar als het
- 15:09Speaker 3: puntje bij het paaltje komt, willen we het toch nationaal
- 15:10Speaker 3: ontwikkelen
- 15:11Speaker 12: Ja, absoluut. En dat zie je vaker. Dus de ruimtevaartindustrie, defensie.
- 15:17Speaker 12: Je kan nog wel meer sectoren opnoemen waarin we onafhankelijk
- 15:20Speaker 12: willen zijn. Vandaag ook kwam het nieuws naar buiten. Even
- 15:24Speaker 12: een zijpad. Maar dat in Finland drie gigantische AI-datacenters worden gebouwd.
- 15:31Speaker 12: geïnvesteerd 13 miljard euro door Google. Dus ja, waar ben
- 15:36Speaker 12: je dan met je digitale autonomie... als je de tapijt
- 15:39Speaker 12: uitrolt voor Amerikaanse big tech. Maar ja, Finland is trots
- 15:45Speaker 12: en heeft daar moeite voor gedaan. Dus dan zie je
- 15:47Speaker 12: ook hier weer... Ja, nationale belangen gaan voor de Europese
- 15:52Speaker 12: theoretische belangen in ieder
- 15:53Speaker 3: geval. Nou, er gaat wel wat goed. Want je zei
- 15:57Speaker 3: net
- 15:57Speaker 12: al
- 15:57Speaker 3: Europa heeft Ariane 6 gebouwd als raket. Juist om onafhankelijk
- 16:02Speaker 3: te worden van Amerika. Dat is dan goed nieuws
- 16:05Speaker 12: Ja, dat is zeker goed nieuws. Een hele geavanceerde raket
- 16:08Speaker 12: die satellieten in de ruimte kan brengen. Alleen het probleem daarvan,
- 16:13Speaker 12: die Ariane 6 was zo geavanceerd... die was uiteindelijk vier
- 16:16Speaker 12: jaar later dan gepland... En daardoor had Europa maandenlang eigenlijk
- 16:22Speaker 12: geen zelfstandige toegang tot de ruimte. En moest Europa dus
- 16:26Speaker 12: terugvallen op de lanceercapaciteit van Elon Musk. Redelijk gênant. En
- 16:31Speaker 12: dat is precies de kwetsbaarheid die Parijs wil voorkomen. De
- 16:34Speaker 12: Ariane 6 moet in 2027 naar 9 A10-lanceringen per jaar
- 16:39Speaker 12: kunnen gaan. Nog veel minder dan SpaceX. Maar dat is
- 16:43Speaker 12: dus volgens de ESA niet ambitieus genoeg. De Europese ruimtevaartorganisatie...
- 16:48Speaker 12: Want ook de vraag naar satellietlanceringen groeit enorm snel. Dus
- 16:52Speaker 12: de markt groeit en Europa is niet in staat om
- 16:55Speaker 12: een deel van die markt te grijpen.
- 16:57Speaker 3: Nee, dus de kennis is er wel en ook
- 16:59Speaker 12: zijn er
- 16:59Speaker 3: nieuwe spelers. Maar ja, er moet nog echt
- 17:02Speaker 12: een gezamenlijk plan. Ja, geld is er ook genoeg. Dat
- 17:05Speaker 12: is niet het probleem. Het is echt de wil om
- 17:09Speaker 12: echt samen te werken en over je nationale schaduw in
- 17:11Speaker 12: te stappen.
- 17:12Speaker 3: Dank je wel, Stefan de Vries. En meer Europees nieuws
- 17:15Speaker 3: vind je in de dagelijkse podcast Make Europe Great Again.
- 17:18Speaker 3: Een nieuwe aflevering staat al klaar.
- 17:25Speaker 2: De Israëlische premier Benjamin Netanyahu klaagt de krant Haaretz aan.
- 17:29Speaker 2: Dat doet hij naar aanleiding van een artikel over de
- 17:31Speaker 2: aanval van 7 oktober 23. Dat verscheen gisteren. Volgens de
- 17:35Speaker 2: krant zou Netanyahu voor de aanval zijn gewaarschuwd... door de
- 17:38Speaker 2: president van de Verenigde Arabische Emiraten. Haaretz zegt achter het
- 17:43Speaker 2: artikel te blijven staan... en voegt eraan toe dat Netanyahu
- 17:45Speaker 2: voor de Smaatzaak... een waarschuwingsbrief had gestuurd.
- 17:49Speaker 3: Volgens Haaretz is de zaak gericht tegen de krant... en
- 17:53Speaker 3: de journalisten Shlomi Eldar en Ruth Yuval. Zij kwamen met
- 17:56Speaker 3: de informatie dat Netanyahu anderhalve week... voor de aanval drie
- 18:00Speaker 3: kwartier zou hebben getelefoneerd... met Mohammed bin Zayed al-Nayan, de
- 18:04Speaker 3: president van de Emiraten. De journalisten deden onderzoek naar dit contact...
- 18:08Speaker 3: voor een boek waar ze aan werken. En in de
- 18:10Speaker 3: krant deelden ze hun bevindingen... over die waarschuwingen aan Netanyahu.
- 18:14Speaker 3: De president van de Verenigde Arabische Emiraten... had in het
- 18:17Speaker 3: gesprek bij Netanyahu aangedrongen... de situatie serieus te nemen en
- 18:21Speaker 3: zich voor te bereiden op een aanval. Netanyahu zou kalm
- 18:24Speaker 3: gereageerd hebben op die waarschuwing... en de berichten niet door
- 18:28Speaker 3: hebben gezet aan de veiligheidsdiensten.
- 18:31Speaker 2: Dan de handelsoorlog tussen de Verenigde Staten en Canada. Die
- 18:34Speaker 2: escaleert weer. President Trump verbiedt vanaf eind deze maand... de
- 18:37Speaker 2: invoer van onder meer Canadese alcohol, zuiveltuigen... Premier Mark Carney
- 18:43Speaker 2: weigert ondertussen te buigen voor de Amerikaanse druk... en wil
- 18:48Speaker 2: Canada juist minder afhankelijk maken van de VS. Maar volgens
- 18:52Speaker 2: huiseconom Han de Jong kan Carney zich daar wel mee
- 18:54Speaker 2: in de vingers snijden.
- 18:55Speaker 11: Carney heeft op een gegeven moment gezegd, en dat was
- 18:58Speaker 11: heel geldhaftig van hem... wij pikken dit niet en wij
- 19:03Speaker 11: gaan dollar voor dollar... De tarieven die de Amerikanen ons opleggen...
- 19:08Speaker 11: daar gaan we op antwoorden. En dat is heldhaftig. Maar
- 19:14Speaker 11: je moet je wel realiseren dat... Canada natuurlijk veel afhankelijker
- 19:18Speaker 11: is van de export naar de Verenigde Staten dan omgekeerd.
- 19:21Speaker 11: Ik heb het eventjes even nagerekend. De export van Amerika
- 19:27Speaker 11: naar Canada, dat is ruim 1% van het Amerikaanse bbp.
- 19:32Speaker 11: Maar omgekeerd is de export van Canada naar de Verenigde
- 19:36Speaker 11: Staten 16%.
- 19:38Speaker 2: Ja, vinden ze dat in Canada ook zo stressvol en
- 19:43Speaker 2: een beetje bangmakend? De harde koers van Carney voor de
- 19:46Speaker 2: politieke situatie, wat betekent die? Praat erover met Frank Kuyn.
- 19:49Speaker 2: De Canada-correspondent van NRC, nu bij ons. Frank, Mark Carney
- 19:54Speaker 2: waarschuwde de Canadezen gisteren... dat er moeilijke tijden aankomen. Hoe
- 19:57Speaker 2: is zijn boodschap aangekomen?
- 20:01Speaker 13: Nou, tot nog toe staan de Canadese vierkanten achter hun premier,
- 20:08Speaker 13: premier Carney, die vorig jaar is gekozen, zeg maar, echt
- 20:12Speaker 13: met een platform om op te staan tegen Donald Trump,
- 20:16Speaker 13: om zich te verzetten tegen Donald Trump. En het besluit
- 20:21Speaker 13: van Carney om vorige maand te bedanken voor een deal
- 20:27Speaker 13: met de Verenigde Staten... die volgens Carney te weinig opleverde...
- 20:31Speaker 13: en voor Canada niet voordelig was. Dat besluit van Carney
- 20:36Speaker 13: wordt vierkant gesteund door Canadezen... of in elk geval
- 20:40Speaker 12: drie
- 20:41Speaker 13: kwart van de bevolking. Maar het valt te bezien of
- 20:45Speaker 13: die steun gaat afbrokkelen op een gegeven moment... mocht de
- 20:50Speaker 13: harde economische... en gevolgen daarvan voelbaar worden.
- 20:54Speaker 2: Ja, wat Handeljon zegt, 16% van het bbp van Canada...
- 20:59Speaker 2: dat komt dus uit de export naar de VS. Als
- 21:03Speaker 2: dat wegvalt, of voor een groot deel wegvalt... dan gaan
- 21:06Speaker 2: de Canadezen dat inderdaad merken. Verwacht je dan dat op
- 21:10Speaker 2: dat moment wordt gezegd... we moeten weer gaan praten of
- 21:13Speaker 2: zo
- 21:15Speaker 13: Dat is de vraag, of er een basis is om
- 21:19Speaker 13: te praten. Carnie zegt... dat het doel van Trump is
- 21:27Speaker 13: om Canada economisch te overheersen. Trump heeft sinds hij weer
- 21:34Speaker 13: is tot president gekozen... Dan praat hij over Canada als
- 21:38Speaker 13: een 51ste staat van de Verenigde Staten. Daar zijn Canadezen
- 21:42Speaker 13: helemaal niet van gediend. Dus ze ervaren de acties van
- 21:47Speaker 13: Trump ook zeker op handelsgebied... als agressieve acties waar ze
- 21:53Speaker 13: tegen in het verweer moeten komen
- 21:57Speaker 13: Dus daarbij staan Canadezen tot nog toe vierkant achter hun premier...
- 22:04Speaker 2: Elke keer als je dit leest, dan denk je wat opmerkelijk...
- 22:06Speaker 2: dat tot een jaar geleden waren er toch gewoon goede
- 22:09Speaker 2: buren Canada en de Verenigde Staten. Zijn de Canadezen daar
- 22:13Speaker 2: inmiddels een beetje aan gewend... dat ze nu met een
- 22:16Speaker 2: agressieve houding vanuit Washington te maken hebben
- 22:20Speaker 13: Nee. De twee landen zijn al generaties lang hele nauwe bondgenoten.
- 22:27Speaker 13: Sinds eind jaren tachtig vrijhandelspartners... Op initiatief van president Ronald
- 22:34Speaker 13: Reagan destijds. Zitten nu ook samen met Mexico in het
- 22:39Speaker 13: vrijhandelsverdrag USMCA. De opvolger van NAFTA. En zijn in hoge
- 22:48Speaker 13: mate geïntegreerd met de Verenigde Staten. Zowel cultureel als economisch.
- 22:53Speaker 13: En het feit dat president Trump opeens Canada aanvalt... wordt
- 22:59Speaker 13: hier echt als een soort broerverraad
- 23:02Speaker 2: ervaren
- 23:03Speaker 13: Er zijn Canadezen woedend om, eerlijk gezegd.
- 23:06Speaker 2: Ja, maar dat vrijhandelsverdrag is nu niks meer waard, neem
- 23:09Speaker 2: ik aan
- 23:11Speaker 13: Nou, tot 2036 is dat geldig. De tarieven die Trump
- 23:13Speaker 13: oplegt zijn daarmee in strijd. Hm. Canada heeft al een
- 23:24Speaker 13: verdrag met de Verenigde Staten, dat is het USMCA-verdrag, dat
- 23:29Speaker 13: ze met president Trump zelf tijdens zijn eerste termijn hebben gesloten.
- 23:34Speaker 13: Dus Canada zegt, ja, jullie gaan daar nu opeens... Tegenin,
- 23:41Speaker 13: dat willen wij niet. Maar Canada heeft natuurlijk weinig middelen...
- 23:46Speaker 13: of relatief minder middelen dan de VS om druk uit
- 23:49Speaker 13: te
- 23:49Speaker 2: vullen. Nee, ze hebben niet zoveel leverage, om het maar
- 23:52Speaker 2: in het Amerikaans te zeggen. Maar een schending van die
- 23:55Speaker 2: vrijhandel is het duidelijk. Dank Canada-correspondent voor NRC, Frank Kuyn.