Latest / Przygody Felka Wafelka - bajki dla dzieci / Czy pies ma super-nos? 🐶 nauka dla dzieci | Felek Wafelek (SNF_013)

Transcript

Czy pies ma super-nos? 🐶 nauka dla dzieci | Felek Wafelek (SNF_013) · Przygody Felka Wafelka - bajki dla dzieci

• 0:00
  Cześć, to ja felek wafelek dzisiaj od rana w mojej
• 0:03
  czekoladowej chatce wydarzyło się coś dziwnie pachnącego.
• 0:08
  Chciałem przygotować sobie wielką miskę kakao, ale kiedy
• 0:12
  otworzyłem szafkę z przyprawami, z góry spadł cały słoiczek
• 0:16
  cynamonu. Puf wybuchła chmura pachnącego
• 0:20
  pyłku i nagle mój domek zamienił się w przekocynamonową mgłę.
• 0:26
  Kichnąłem tak mocno, że aż moja czapeczka mi spadła, a wtedy
• 0:30
  usłyszałem coś jeszcze dziwniejszego.
• 0:33
  Ten sam pyłek musiał wcześniej wyczuć mój sąsiad pies, bo zza
• 0:37
  płotu słyszałem jego radosne szczekanie, zanim ja sam
• 0:40
  poczułem jakikolwiek zapach. I wtedy mnie olśniło jak
• 0:45
  czekoladę w mikrofali. Jak to możliwe, że psy węszą
• 0:49
  rzeczy szybciej dalej i dokładniej niż ja?
• 0:52
  Felek, wafelek i czy ich nos to zwyczajny nos czy
• 0:57
  superbohaterski detektor świata? No to zaczynamy słodką przygodę
• 1:01
  z najpotężniejszym zmysłem psów supernosem, zamknąłem oczy i
• 1:06
  wyobraziłem sobie, że wchodzę do ogromnego.
• 1:10
  Skarbca psich zapachów takiego tajnego archiwum, w którym każdy
• 1:14
  pies przechowuje swoje zapachowe katalogi.
• 1:18
  Nie było tam komputerów, nie było ekranów, tylko półki,
• 1:22
  szuflady i teczki pełne aromatów poukładane tak precyzyjnie jak
• 1:27
  pralinki w eleganckim pudełku. Skarbiec był wypełniony po
• 1:31
  brzegi różnymi materiałami, ale nie takimi zwykłymi.
• 1:35
  O nie to wyglądało jak sekretne archiwum aromatów, w którym
• 1:40
  każdy zapach miał swoją własną teczkę na półce.
• 1:44
  Zapach szynki, cały regał, notatek, jakby ktoś obsesyjnie
• 1:48
  badał każdy plaster, zapach mydła, skromny, ale porządny
• 1:54
  segregator. Zapach roślinrząd kolorowych
• 1:59
  teczek pachnących jak wiosna, zapach mu jego ukochanego kakao,
• 2:05
  dobra to akurat w moim osobistym dziale specjalnym, po co im to
• 2:10
  wszystko? No jak to po co?
• 2:15
  Pies otwiera takie zapachowe książki swoim nosem szybciej niż
• 2:20
  ja. Jestem w stanie pochłonąć, ma
• 2:21
  finkę z potrójną czekoladą i wtedy mnie uderzyło jak
• 2:26
  czekoladowa fala z fontanny. Psy poruszają się w świecie,
• 2:30
  którego my sobie nawet nie wyobrażamy, jakby miały swój
• 2:34
  własny, niewidzialny czekoladowy radar, który działa zawsze
• 2:38
  wszędzie i bez baterii, tylko skalibrowany na dużo więcej
• 2:43
  aromatu. Prawdziwy sekret psiego
• 2:46
  detektywizmu mieszka w. Nosie nie w łapach, nie w
• 2:52
  ogonie, choć ogon dodaje plus 10 do radości.
• 2:55
  Tylko właśnie w nosie. W środku psiego nosa działa coś
• 3:00
  jak super laboratorium zapachowe i psy mają nawet 800 genów
• 3:05
  receptorów zapachu, a ludzie. O połowę mniej, czyli 400 genów.
• 3:11
  To ile mają wafelki? Nie wiadomo tego nikt jeszcze
• 3:14
  nie badał, czyli psy mogą odróżnić aż 2 razy więcej
• 3:18
  zapachów niż ludzie. To trochę tak, jakby pies miał
• 3:21
  całą czekoladową mega fabrykę pełną maszyn, rur i taśm
• 3:26
  produkcyjnych w nosie, a ludzie tylko maluszek kakao podgrzewany
• 3:31
  na kuchence, ale to nie wszystko.
• 3:33
  W psim nosie są 2 osobne systemy węchowe, pierwszy do zwykłego
• 3:38
  wąchania, zapach trawy, szynki, zgubionej, skarpetki.
• 3:42
  I tak zwany narząd jacobsona do zapachów emocjonalnych, które
• 3:47
  mówią psu, czy ktoś jest przestraszony, szczęśliwy,
• 3:50
  podekscytowany albo zagubiony? To tak jak gdy w nosie mieszkał
• 3:56
  zapachowy detektyw, który nie tylko mówi tu ktoś był, ale też
• 4:00
  ten ktoś był zdenerwowany, ale już mu lepiej.
• 4:04
  Naukowcy z Uniwersytetu Cambridge odkryli, że psy
• 4:07
  potrafią zapamiętać nawet setki zapachów osobnych ludzi, czyli
• 4:11
  ich mózg jest trochę jak Atlas aromatów świata, taki pachnący
• 4:15
  fejsbuk tylko w wersji nosowej. No dobrze, a jak to wygląda w
• 4:19
  świecie zwierząt? No pewnie, że nie.
• 4:22
  Niedźwiedzie polarne mają jeden z najlepszych węchów na świecie.
• 4:26
  Badania pokazują, że potrafią wykryć zapach foki z odległości
• 4:30
  aż 1,6 km wyczuć zwierzę ukryte podmetrową, a czasem nawet
• 4:36
  dwumetrową warstwą śniegu rozpoznać zapach wydostający się
• 4:41
  przez malutkie. Mikroskopijne szczeliny w lodzie
• 4:44
  to mniej więcej tak, jakbyś ty będąc w kuchni nagle poczuł, że
• 4:49
  na dnie zamrażarki pod lodem. Ukrywa się jedna czekoladowa
• 4:53
  pralinka z 2018 roku i jeszcze wiedział, czy jest z nadzieniem
• 4:57
  malinowym, czy orzechowym. A teraz posłuchajcie o słoniach,
• 5:01
  bo one mają nosy, no po prostu niesamowite.
• 5:05
  I nie, nie tylko dlatego, że są takie długie i trochę zabawne,
• 5:09
  ale dlatego, że są naprawdę nieziemskie.
• 5:12
  Wyobraźcie sobie, że w każdym nosie nawet w folkowym są takie
• 5:16
  małe antenki, które łapią zapachy u ludzi tych antenek
• 5:20
  jest trochę coś około 5 milionów u psów jest ich już bardzo dużo,
• 5:25
  około 300 milionów, ale słoń o rany, słoń ma około 400 milionów
• 5:32
  antenek, czyli najwięcej ze wszystkich ssaków.
• 5:35
  Tak jakby ludzkie nosy miały małe latarki, psie nosy, wielkie
• 5:39
  lampy, a słoń nosił przy sobie najprawdziwszy reflektor
• 5:43
  stadionowy do zapachów, ale to jeszcze nie wszystko.
• 5:47
  I w nosach są też przepisy na różne rodzaje tych antenek,
• 5:50
  czyli informacje co taki czujnik potrafi wyczuć to tak zwane geny
• 5:55
  recepturowe zapachów. Ludzie mają około 400 takich
• 5:59
  genów przepisów. Psy mają około 800.
• 6:02
  To aż 2 razy więcej niż ludzie, a słonie?
• 6:05
  Około 2000, czyli potrafią rozpoznawać o wiele więcej
• 6:09
  kategorii zapachów niż my. Dzięki temu ich gigantyczny nos,
• 6:14
  a właściwie trąba to ruchomy, super skaner zapachowy.
• 6:20
  Słoń może nią węszyć, ruszać w każdą stronę, a dzięki 40000
• 6:25
  mięśni potrafi skierować ją dokładnie tam, gdzie pachnie coś
• 6:29
  ciekawego i właśnie dlatego słonie potrafią odnaleźć wodę
• 6:33
  ukrytą pod ziemią. Nawet kilka kilometrów dalej one
• 6:37
  po prostu czują wilgoć w powietrzu, tak samo wyraźnie jak
• 6:41
  ja czuję zapach porannego świeżego kakao, kiedy ktoś zrobi
• 6:44
  je 3 pokoje dalej. Takiego nosa nie ma nikt inny na
• 6:48
  świecie. Dlatego mówię o nim słodko
• 6:51
  wyczuwacz w wersji max. No dobrze, a jak to jest ze
• 6:55
  zwierzętami, które żyją pod wodą?
• 6:57
  Czy one też mogą coś czuć nosem? Przecież pod wodą nie da się
• 7:02
  oddychać nosem dla ludzi. To prawda dla wafelków wiadoma
• 7:08
  sprawa, ale ryby i wiele morskich zwierząt działa
• 7:12
  zupełnie inaczej. One oddychają wodą, a woda może
• 7:16
  nieść zapachy tak samo jak powietrze.
• 7:19
  I tu na scenę wchodzą. Rekiny niesamowite stworzenia,
• 7:24
  które mają jeden z najczulszych podwodnych nosów na świecie.
• 7:27
  Wyobraźcie sobie coś takiego rekin potrafi wyczuć jedną,
• 7:31
  jedyną kroplę krwi wśród 10 miliardów kropli wody.
• 7:36
  Brzmi abstrakcyjnie? To tak jakby w ogromnym basenie
• 7:39
  olimpijskim rozpuścić tylko jedną kroplę, bardzo mocnego
• 7:43
  aromatu, a rekin i tak natychmiast by poczuł, że coś
• 7:46
  pachnie inaczej. Co więcej.
• 7:49
  On nie tylko wie, że zapach jest w wodzie, on wie także, skąd
• 7:53
  dopłynął, czy niesie go prąd morski.
• 7:56
  I w którą stronę trzeba popłynąć, żeby trafić dokładnie
• 7:59
  w jego źródło? Rekiny mają 2 nozdrza połączone
• 8:03
  z takimi specjalnymi rowkami węchowymi to jak podwodne
• 8:07
  laboratorium w miniaturze. Gdy zapach wpływa do lewej i
• 8:10
  prawej strony z minimalnie różną prędkością.
• 8:13
  Rekin może wyczuć różnicę i skręcić dokładnie tam, gdzie
• 8:17
  pachnie mocniej. Trochę jak podwodny kompas
• 8:20
  zapachowy, spokojnie w historii ludzkości i wafelkowa to kości
• 8:25
  nie odnotowano obecności prawdziwych rekinów w basenach.
• 8:29
  Jesteście słodko bezpieczni. Bo czasem największe supermoce
• 8:35
  wcale nie wyglądają jak peleryny, lasery czy turbo
• 8:38
  rakiety. Czasem to po prostu nos, który
• 8:41
  potrafi poczuć coś, czego inni nie zauważają, albo serce, które
• 8:46
  wie, kiedy ktoś potrzebuje pomocy.
• 8:48
  I właśnie dzięki tym niezwykłym zmysłom psy nie tylko są
• 8:52
  świetnymi przyjaciółmi. Są też bohaterami, którzy
• 8:54
  pomagają ludziom odnajdywać drogę, szukać zaginionych i
• 8:58
  czuwać nad naszym bezpieczeństwem.
• 9:00
  A wtedy przypominamy sobie, że każdy z nas ma w sobie jakąś
• 9:04
  wyjątkową zdolność. Trzeba tylko dać jej zabłysnąć
• 9:07
  jak świeżo po lukrowany wafelek. Wyobraź sobie, że w twoim pokoju
• 9:11
  nagle pojawia się ślad zapachowy, którego nikt nie
• 9:14
  potrafi rozszyfrować. Pies mówi, że pachnie przygodą.
• 9:18
  Kot twierdzi, że pachnie kłopotami, a felek myśli, że
• 9:21
  pachnie czekoladą z nutą tajemnicy.
• 9:24
  Co twoim zdaniem może być na końcu takiego tajemniczego
• 9:28
  zapachowego tropu w twoim pokoju?
• 9:30
  Daj znać koniecznie w komentarzu i do usłyszenia w kolejnym
• 9:34
  odcinku słodkiej nauki z felkiem wafelkiem.
• 9:37
  Jeżeli felek stał się już znajomym głosem w waszym domu,
• 9:40
  zaobserwujcie nasz kanał i zostawcie ocenę.
• 9:43
  To dla nas najmilszy sygnał, by opowiadać dalej, a jeśli chcecie
• 9:47
  wesprzeć przygody felka. Możecie postawić mu symboliczne
• 9:51
  kakao na patronite. Ten mały gest daje nam wielką
• 9:55
  moc do tworzenia kolejnych historii na czekoladowym tropie
• 9:58
  link znajdziecie w opisie, dziękuję, że jesteście częścią
• 10:02
  tego świata.