Latest / Udha e Verteta dhe Jeta - TruthFM Albania / ËNDRRAT NË BURG Dy Shërbëtorë, Dy Fate — dhe Një Njeri që u Harrua Zanafilla 40:1–23
Transcript
- ËNDRRAT NË BURG Dy Shërbëtorë, Dy Fate — dhe Një Njeri që u Harrua Zanafilla 40:1–23 1. Vargjet Kyçe të Kapitullit Në mëngjes Jozefi erdhi tek ata dhe vuri re që ishin të shqetësuar. Kështu i pyeti... duke thënë: «Pse keni sot një fytyrë kaq të trishtuar?» — Zanafilla 40:6–7 Jozefi u tha atyre: «A nuk i përkasin interpretimet Perëndisë? Ma tregoni ëndrrën, ju lutem». — Zanafilla 40:8 Por krye kupë mbajtësi nuk u kujtua për Jozefin, por e harroi. — Zanafilla 40:23 Jozefi është në burg, i akuzuar padrejtësisht, i harruar nga të gjithë. Dhe çfarë bën? Vëren fytyrat e trishtuara të të tjerëve. Njeriu që kishte më shumë arsye se kushdo të mendonte vetëm për vete, pyeti dy të burgosur pse ishin të mërzitur. Ky kapitull na tregon si duket besimi kur asgjë nuk ecën — dhe si duket pritja kur premtimi vonon edhe dy vjet të tjerë. 2. Konteksti Historik dhe Kulturor Kryekupëmbajtësi dhe kryebukëpjekësi nuk ishin shërbëtorë të thjeshtë. Ata ishin dy nga njerëzit më të besuar të oborrit mbretëror: njëri i jepte verën Faraonit — pra mbante jetën e tij në dorë, sepse ishte i pari që provonte për helm — dhe tjetri kujdesej për gjithë ushqimin e pallatit. Nëse dikush përpiqej ta helmonte mbretin, dyshimi binte mbi këta të dy. Prandaj u futën në burg së bashku: kishte pasur diçka të dyshimtë në oborr. Dhe ëndrrat në Egjipt ishin çështje serioze. Egjiptianët besonin fort se ëndrrat mbanin mesazhe nga perënditë, dhe kishin priftërinj dhe libra të tërë për t'i shpjeguar. Por në burg nuk kishte asnjë prej tyre. Prandaj dy burrat ishin të shqetësuar: kishin marrë mesazh dhe s'kishin kush t'ua shpjegonte. Dhe Jozefi u tha diçka që asnjë prift egjiptian s'do ta thoshte: «A nuk i përkasin interpretimet Perëndisë?» (v. 8). Jo librave, jo dijes njerëzore — Perëndisë. 3. Shpjegimi i Tekstit Vargjet 1–4: Jozefi shërben edhe në burg Dy oficerët e mëdhenj u futën në burg, dhe kapiteni i rojes — pra Potifari — «ia besoi ata Jozefit, dhe ai i shërbente» (v. 4). Vini re çudinë: njeriu që Potifari e futi në burg, tani merr detyrë prej tij. Dhe Jozefi u shërbeu — dy njerëzve nga i njëjti oborr që e kishte dënuar. Pa hidhërim, pa «unë jam këtu pa faj, kujdesuni vetë». Ky është një nga mësimet më praktike të Jozefit: ai shërbeu kudo që u vendos. Në shtëpinë e Potifarit shërbeu, në burg shërben, dhe një ditë do t'i shërbejë gjithë Egjiptit. Nuk priti të vinte pozita e duhur për të filluar punën. Njerëzit që shërbejnë vetëm kur kanë titullin e duhur, zakonisht nuk shërbejnë kurrë. Zanafilla 40: 5–8: «Pse keni fytyrë të trishtuar?» Një mëngjes Jozefi hyri dhe vuri re se të dy ishin të mërzitur. Dhe pyeti: «Pse keni sot një fytyrë kaq të trishtuar?» (v. 7). Ndaluni pak këtu. Ky njeri ishte në burg pa faj, i tradhtuar nga vëllezërit, i shpifur nga një grua, i harruar nga bota. Kishte çdo arsye të ecte me kokën ulur dhe të mos i vinte re askush. Por ai i pa fytyrat e të tjerëve. Dhimbja jonë mund të bëjë dy gjëra: ose na mbyll brenda vetes derisa s'shohim njeri, ose na hap sytë për dhimbjen e tjetrit. Jozefi zgjodhi të dytën. Dhe ky është ndoshta mësimi më i bukur i kapitullit: nuk duhet të presësh të dalësh nga burgu yt për të filluar t'u shërbesh të tjerëve. Shpesh njerëzit që kanë vuajtur më shumë, i shohin më mirë të vuajturit. Dhe kur i dëgjoi, s'u mburr: «a nuk i përkasin interpretimet Perëndisë?». Ai kishte një dhunti të vërtetë — por ia dha lavdinë Perëndisë që në fjalinë e parë. Ai që e di se dhuntia s'është e tija, s'ka nevojë ta mbrojë atë. Zanafilla 40:9–15: Ëndrra e parë — dhe një kërkesë e vogël Kupe mbajtësi tregoi: tri degë hardhie që lulëzuan, rrushi që u POQ, dhe ai që shtrydhte kupën e Faraonit. Jozefi ia shpjegoi menjëherë: tri degët janë tri ditë, dhe brenda tri ditësh do të kthehesh në punën tënde. Dhe pastaj Jozefi bëri diçka krejt njerëzore: kërkoi ndihmë. «Por më kujto kur të jesh mirë, dhe fol për mua te Faraoni... sepse unë u rrëmbeva nga vendi i hebrenjve dhe as këtu nuk kam bërë asgjë që të më fusnin në burg» (v. 14–15). Vini re dy gjëra. E para: Jozefi nuk ishte i heshtur si një statujë — ai kërkoi që e vërteta të dëgjohej. Nuk është mëkat të kërkosh ndihmë dhe drejtësi. E dyta: ai e tha të vërtetën pa e sulmuar askënd — nuk përmendi as emrin e gruas së Potifarit, as të vëllezërve. Tha se ishte i pafajshëm, pa i shkatërruar të tjerët. Zanafilla 40:16–19: Ëndrra e dytë — dhe e vërteta që dhemb Bukëpjekësi, duke dëgjuar një shpjegim të mirë, tregoi edhe ai ëndrrën e vet: tri shporta mbi kokë, dhe zogjtë që hanin nga shporta e sipërme. Dhe Jozefi duhej t'i thoshte një gjë shumë të vështirë: tri shportat janë tri ditë — por ti do të vdesësh. Ai s'e zbuti. S'e ndryshoi mesazhin që të mos e mërziste. Kur Perëndia jep një fjalë, ne s'kemi të drejtë ta ndryshojmë sepse është e vështirë. Dhe ky është një mësim i rëndësishëm për këdo që mëson, predikon apo këshillon: dashuria nuk do të thotë të thuash vetëm gjëra të këndshme. Ndonjëherë do të thotë të thuash të vërtetën me butësi, edhe kur dhemb. Zanafilla 40: 20–23: Harresa Pas tri ditësh, në ditëlindjen e Faraonit, ndodhi saktësisht siç kishte thënë Jozefi: kupëmbajtësi u kthye në punë, bukëpjekësi u var. Interpretimi ishte i saktë deri në detaj. Dhe pastaj vjen fjalia e fundit e kapitullit — dhe është ndër më të hidhurat e Zanafillës: «Por kryekupëmbajtësi nuk u kujtua për Jozefin, por e harroi» (v. 23). Dy folje për të njëjtën gjë — nuk u kujtua, e harroi — sikur Bibla të donte ta theksonte. Jozefi kishte bërë mirë; njeriu që i detyrohej u kthye në pallat dhe e la aty. Dhe kapitulli 41 fillon: «Dy vjet më vonë...» Dy vjet të tjera në burg, për një premtim që askush s'e mbajti. Por vini re fjalën që përdor Bibla: kupëmbajtësi «nuk u kujtua». Kjo është e njëjta folje zakar që kemi parë disa herë në këtë seri — dhe gjithmonë me subjekt tjetër: «Perëndia u kujtua për Noeun» (8:1), «Perëndia u kujtua për Abrahamin» (19:29), «Perëndia u kujtua për Rakelën» (30:22). Njerëzit harrojnë. Perëndia kujtohet. Dhe kur Ai kujtohet, dy vjet vonesë bëhen çasti i duhur. 4. Fjalët Kyçe të Kapitullit «A nuk i përkasin Perëndisë?» (v. 8). Jozefi mund ta kishte përdorur dhuntinë e vet si mjet për të fituar favore. Në vend të kësaj, ia dha lavdinë Perëndisë që në fillim. E njëjta gjë do të bëjë edhe para Faraonit: «nuk jam unë, Perëndia do t'i japë përgjigje» (41:16). Dhuntia e vërtetë nuk kërkon vëmendje për vete. «Më kujto» (v. 14). Folja origjinale zakar — e njëjta fjalë e madhe e Zanafillës. Jozefi i kërkoi një njeriu të kujtohej — dhe u harrua. Ne kërkojmë shpesh nga njerëzit atë që vetëm Perëndia e jep me siguri. Njerëzit harrojnë; Ai jo. Prandaj shpresa jonë duhet ankoruar te Ai, jo te premtimet e njerëzve. «Do të ngrejë kokën tënde» (v. 13, 19). Shprehja nasa rosh — «të ngresh kokën». Jozefi e përdor për të dy — por me kuptime krejt të ndryshme: për kupëmbajtësin do të thotë rikthim në nder; për bukëpjekësin, varje. E njëjta shprehje, dy fate. Kjo tregon se interpretimi nuk ishte hamendje njerëzore — ishte fjalë e dhënë nga Perëndia. «U rrëmbeva» (v. 15). Folja origjinale «u vodha». Jozefi e tha të vërtetën për atë që i ndodhi — pa përmendur emra, pa akuzuar askënd me emër. Të thuash të vërtetën nuk do të thotë të shkatërrosh njerëzit. Ai kërkoi drejtësi, jo hakmarrje. «Vendi i hebrenjve» (v. 15). Vini re se si e quan Jozefi tokën e Kanaanit — jo «shtëpia e babait tim», por «vendi i hebrenjve». Pas trembëdhjetë vjetësh në Egjipt, ai ende e dinte se kujt i përkiste. Rrethanat e kishin larguar nga shtëpia, por s'ia kishin marrë identitetin. Kjo është shumë e rëndësishme për këdo që jeton larg vendit të vet: mund të humbasësh adresën, por jo atë që je. 5. Lidhja me Krishtin dhe Dhiatën e Re Ka një skenë në Dhiatën e Re që i ngjan çuditërisht këtij kapitulli: një njeri i pafajshëm mes dy fajtorësh, ku njëri shpëtohet dhe tjetri jo. «Dhe njëri nga keqbërësit e kryqëzuar e shau... Por tjetri... i tha: «Zot, kujtohu për mua kur të vish në mbretërinë tënde». Atëherë Jezusi i tha: «Në të vërtetë po të them: sot do të jesh me mua në parajsë». — Luka 23:39–43 Jozefi mes dy të burgosurve — njëri kthehet në jetë, tjetri vdes. Krishti mes dy kriminelëve — njëri hyn në parajsë, tjetri jo. Dhe vini re fjalën që përdor kusari: «kujtohu për mua» — pikërisht ajo që Jozefi i kërkoi kupëmbajtësit. Por ndryshimi është i madh: kupëmbajtësi harroi. Krishti nuk harroi kurrë — dhe iu përgjigj po atë ditë. Kjo është zemra e ungjillit në një skenë: njerëzit të harrojnë, edhe kur u ke bërë mirë. Por ka Një që nuk harron. Isaia e thotë me fjalët më të buta të Biblës: «A mund të harrojë një grua fëmijën e gjirit... Edhe sikur ato të harronin, unë nuk do të të harroj» (Isaia 49:15). Dhe një gjë e fundit: dy vjetët që Jozefi kaloi në burg pas kësaj nuk ishin kohë e humbur. Nëse kupëmbajtësi do ta kishte kujtuar menjëherë, Jozefi ndoshta do të kishte dalë nga burgu — dhe do të kishte shkuar në shtëpi. Por Perëndia e donte në Egjipt pikërisht në vitin kur Faraoni do të shihte ëndrrat. Harresa e njeriut u bë orari i Perëndisë. Pali e shkroi për këtë: «të gjitha gjërat bashkëveprojnë për të mirë për ata që e duan Perëndinë» (Romakëve 8:28) — edhe harresat, edhe vonesat, edhe padrejtësitë. 6. Aplikimi për Ne Sot Ka njerëz që kur sëmuren, e kthejnë dhomën e spitalit në 1 vend ku të gjithë ndihen mirë: pyesin infermieren si është, ngushëllon të afërmit e pacientit tjetër, falënderon për çdo gjë. Dhe ka të tjerë që s'i shohin as ata që u rrinë pranë. E njëjta dhomë, dy njerëz krejt të ndryshëm. Jozefi ishte nga të parët. Nga ky mësim marrim: Së pari — mos prit të dalësh nga burgu për të filluar të shërbesh. Jozefi shërbeu në burg, pa asnjë titull dhe pa asnjë shpërblim. Nëse pret situatën e duhur, pozitën e duhur, kohën e duhur për të nisur Që Të shërbesh — nuk do të nisësh kurrë. Shërbe aty ku je, me atë që ke, sot. Së dyti — shiko fytyrat e njerëzve rreth teje. «Pse keni sot fytyrë të trishtuar?» Kjo pyetje e vogël ndryshoi historinë. Sa herë kalojmë pranë njerëzve — në punë, në kishë, në familje — pa e vënë re se diçka s'shkon. Dhimbja jote mund të të mbyllë brenda vetes, ose të të bëjë më të vëmendshëm ndaj tjetrit. Zgjidh të dytën. Së treti — jepi lavdinë Perëndisë për atë që di të bësh. «A nuk i përkasin interpretimet Perëndisë?» Çdo dhunti që ke — mësimdhënia, kënga, mikpritja, aftësia për të dëgjuar — të është dhënë. Kur e përdor, mos e mbaj lavdinë. Ai që e di se dhuntia s'është e tija, e përdor më lirshëm dhe s'lëndohet kur s'e vlerësojnë. Së katërti — kërko ndihmë, por mos e ankoro shpresën te njerëzit. Jozefi kërkoi që ta kujtonin — dhe bëri mirë që kërkoi. Por njeriu e harroi. Kërko ndihmë kur të duhet: fol me NJEREZIT, me familjen, me miqtë. Vetëm mos e vendos gjithë shpresën aty. Njerëzit harrojnë; Perëndia jo. Së pesti — thuaj të vërtetën edhe kur dhemb. Jozefi ia tha bukëpjekësit të vërtetën e hidhur pa e zbutur. Nëse dikush ka nevojë të dëgjojë diçka të vështirë — një fëmijë, një mik, një vëlla në kishë — mos ia fshih nga dashuria e rreme. Thuaje me butësi, por thuaje. Së gjashti — vonesa mund të jetë orari i Perëndisë. Dy vjet të tjerë në burg dukeshin humbje e pastër. Por nëse do të kishte dalë më herët, Jozefi s'do të ishte aty kur Faraoni pa ëndrrat. Perëndia nuk e humbi kohën tënde — Ai po e rendit gjithçka për çastin e duhur. Ajo që ti e quan vonesë, Ai e quan përgatitje. 7. Çfarë Mësojmë Sot Zanafilla 40 na tregoi një njeri të pafajshëm që shërbeu në burg pa u hidhëruar; që vuri re fytyrat e trishtuara të tjerëve ndërsa vetë kishte më shumë arsye për trishtim; që ia dha lavdinë Perëndisë për dhuntinë e vet; që tha të vërtetën edhe kur dhembte; që kërkoi ndihmë me dinjitet — dhe u harrua. Kapitulli mbyllet me fjalinë më të hidhur: «nuk u kujtua për Jozefin, por e harroi». Njerëzit harrojnë. Por Perëndia kujtohet — dhe dy vjet më vonë, do ta vërtetojë. Mbaje mend këtë varg «Edhe sikur ato të harronin, unë nuk do të harroj» (Isaia 49:15). Njerëzit mund të harrojnë çfarë ke bërë për ta. Perëndia nuk harron kurrë. MOS U BENI NJEREZ HARRAKAQ PAQJA DHE HIRI I BERENDISE QOFTE MBI JU. ZOTI JU BEKOFTE!