Latest / Make Europe Great Again / Van avondklok tot pakjestaks - 19 oktober 2026
Transcript
- 0:05Speaker 1: Dit is een BNR-podcast. Hallo en welkom bij het dagelijkse
- 0:16Speaker 1: Europese briefing over vergadezalen en veto's van Zaandam tot Zagreb
- 0:21Speaker 1: en alles daartussenin. Ik ben Stefan Vries, Europa-verslaggever van BNR
- 0:26Speaker 1: en dit is de aflevering van maandag 19 oktober 2026.
- 0:33Speaker 1: We beginnen in Frankrijk, waarna een zeer onrustig weekend de
- 0:37Speaker 1: regering nu voor een combinatie van hard ingrijpen en bestuurlijke
- 0:40Speaker 1: rust kiest. Premier Lecornu wil lokale avondklokken mogelijk maken, vanavond
- 0:46Speaker 1: al waarschijnlijk. En in Marseille geldt al tijdelijk een verbod
- 0:49Speaker 1: op demonstraties. Een landelijke noodtoestand is nog niet afgekondigd, maar
- 0:54Speaker 1: die maatregel is wel een optie die nu achter de
- 0:56Speaker 1: hand wordt gehouden. Macron weigerde bovendien vandaag het ontslag van
- 1:00Speaker 1: zijn minister van Binnenlandse Zaken, Laurent Nunez. Hem wordt verweten
- 1:04Speaker 1: dat hij niet goed heeft ingeschat dat de rellen zo
- 1:07Speaker 1: uit de hand hadden kunnen lopen. Tegelijkertijd wil je midden
- 1:10Speaker 1: in zo'n crisis natuurlijk ook de leiding over politie en
- 1:12Speaker 1: veiligheidsdiensten niet wisselen. De grote vraag blijft wie er zaterdag
- 1:17Speaker 1: precies verantwoordelijk waren voor het geweld. Premier Le Corneu en
- 1:21Speaker 1: president Macron wijzen naar ultralinkse groepen. Maar justitie heeft de
- 1:25Speaker 1: politieke achtergrond van de verdachten nog niet vastgesteld. Onder de
- 1:29Speaker 1: arrestanten zitten ook veel minderjarigen... Politiebonden spreken van gelegenheidsplunderaars naast
- 1:35Speaker 1: een kleinere harde kern die uit is op confrontaties. Er
- 1:38Speaker 1: zit dus veel opportunisme bij en wie een winkel plundert
- 1:42Speaker 1: heeft niet vanzelf een politieke agenda ook. Er gingen mensen
- 1:46Speaker 1: de straat op tegen dure boodschappen, tegen slecht onderwijs, boze boeren,
- 1:50Speaker 1: boze taxichauffeurs, voor elk wat wils, maar die zijn niet
- 1:54Speaker 1: per se de relschoppers. De regering erkent intussen dat de
- 1:58Speaker 1: voorbereiding door de politie tekort is geschoten. De inlichtingendiensten hebben
- 2:04Speaker 1: de omvang van de mobilisatie onderschat. Agenten waren na weken
- 2:08Speaker 1: scholierenprotesten al overbelast. Nu volgt dan snelrecht, meer politie en
- 2:13Speaker 1: ook steun voor getroffen ondernemers. Naar schatting zo'n 3000 winkels
- 2:17Speaker 1: hebben schade opgelopen. Daar komt een speciaal fonds voor. Maar
- 2:21Speaker 1: de problemen waar tegen geprotesteerd wordt, het gebrek aan perspectief, onderwijs, wonen, koopkracht,
- 2:27Speaker 1: die zijn natuurlijk nog niet verdwenen. En inmiddels beperkt de
- 2:31Speaker 1: onrust zich niet meer tot Frankrijk. In Italië leidde een
- 2:35Speaker 1: koopkrachtdemonstratie in Milaan ook tot rellen. In België en Portugal
- 2:39Speaker 1: gingen mensen de straat op vanwege stijgende kosten. In Portugal
- 2:42Speaker 1: ook vanwege de woningnood. En in Albanië speelt daarnaast frustratie
- 2:47Speaker 1: over corruptie en slecht onderwijs een rol. In Milaan werden
- 2:51Speaker 1: de waterkanonnen ingezet. Er waren ook vernielde winkels en jongeren
- 2:54Speaker 1: met capuchons rond de Duomo. Beelden die ook uit Parijs
- 2:58Speaker 1: en andere Franse steden kwamen. Het was een demonstratie tegen
- 3:01Speaker 1: de stijgende kosten van het levensonderhoud. Het begon ook vreedzaam,
- 3:04Speaker 1: maar eindigde in confrontaties met de politie. Meer dan 200
- 3:08Speaker 1: mensen werden daar opgepakt. Ook hier een groot deel minderjarig,
- 3:12Speaker 1: volgens de Italiaanse media. De zorgen over wonen, prijs en
- 3:16Speaker 1: onderwijs worden in veel Europese landen gedeeld. Maar daarnaast zijn
- 3:20Speaker 1: er ook groepen die geweld en plundering gebruiken om de
- 3:23Speaker 1: protesten over te nemen of te gebruiken. Premier Giorgia Maloney
- 3:28Speaker 1: roept vandaag haar veiligheidsdiensten bijeen. Haar boodschap is helder, demonstreren
- 3:32Speaker 1: is een recht. Maar het vernielen van steden natuurlijk niet.
- 3:37Speaker 1: De onrust in Milaan, in België en in Frankrijk laten
- 3:39Speaker 1: zien dat het onderdeel is van een bredere Europese frustratie.
- 3:43Speaker 1: Al zijn er veel lokale verschillen, maar toch zijn er
- 3:46Speaker 1: ook overeenkomsten zoals de sociaal-economische factoren en ook het generatieaspect.
- 3:52Speaker 1: Bijna in alle gevallen hebben die demonstraties plaats in landen...
- 3:55Speaker 1: waar de overheid eigenlijk niet zoveel meer begrotingsruimte heeft... waar
- 3:59Speaker 1: de staatsfinanciën slecht voor staan. Dus ze kunnen ook de
- 4:02Speaker 1: demonstranten niet echt tegemoetkomen. En ja, avondklokken en arrestaties die
- 4:07Speaker 1: blussen de brand wel tijdelijk... maar betaalbare woningen en betere
- 4:11Speaker 1: publieke voorzieningen... en ook een geloofwaardig perspectief, hoop op de toekomst...
- 4:16Speaker 1: dat is nog niet zo makkelijk te geven. Aanstaande zaterdag
- 4:19Speaker 1: is er weer een grote actiedag in Frankrijk... En de
- 4:22Speaker 1: regering Macron, die toch al in een lastig pakket zit,
- 4:25Speaker 1: kijkt die dag met angst en beven tegemoet. Aanstaande vrijdag
- 4:32Speaker 1: staat Budapest even symbool voor een mooie Europese hereniging. Oezola
- 4:37Speaker 1: van der Leyen, Antonio Costa en Emmanuel Macron reizen naar
- 4:41Speaker 1: Hongarije voor de 70ste herdenking van de opstand van 1956.
- 4:46Speaker 1: Toen kwamen Hongaarse studenten in verzet tegen Sovjet-overheersing. En de
- 4:50Speaker 1: opstand werd toen bloedig neergeslagen. De aanwezigheid van de drie
- 4:54Speaker 1: zwaargewichten uit Brussel en Parijs is niet alleen ceremonieel. Het
- 4:58Speaker 1: markeert ook de politieke dooi. Na jaren waarin Hongarije onder
- 5:02Speaker 1: Viktor Orbán vaak de dwarsligger van de Europese Unie was
- 5:05Speaker 1: de bad boy. Er waren allerlei oneenigheden over de rechtsstaat,
- 5:08Speaker 1: over geld, over Rusland, over steun aan Oekraïne. Maar dat
- 5:12Speaker 1: is sinds de verkiezingen eerder dit jaar allemaal voorbij. Onder
- 5:15Speaker 1: premier Peter Magyar probeert Boedapest de relatie zichtbaar te herstellen.
- 5:20Speaker 1: En Brussel heeft inmiddels ook al een deel van het
- 5:22Speaker 1: eerder bevroren EU-geld vrijgegeven. Hongarije heeft zijn blokkade op verdere
- 5:27Speaker 1: toetredingsgesprekken met Oekraïne en ruil daarvoor losgelaten. Toch is het
- 5:32Speaker 1: niet helemaal een happy end of een leuk verzoelingsverhaal. Want
- 5:36Speaker 1: in Hongarije blijven bijvoorbeeld migratie en minderheden gevoelige onderwerpen. En ja,
- 5:41Speaker 1: voor de EU is de inzet natuurlijk groter dan een
- 5:43Speaker 1: leuke foto op 23 oktober, want kan een land dat
- 5:47Speaker 1: zo lang als onbetrouwbaar werd beschouwd, uiteindelijk weer betrouwbaar worden?
- 5:51Speaker 1: Dat is de grote vraag die dus, en dat is
- 5:52Speaker 1: de grote vraag die boven de bijeenkomst hangt van aanstaande vrijdag.
- 5:59Speaker 1: En tot slot, een EU-maatregel van 3 euro lijkt klein,
- 6:02Speaker 1: maar heeft al meteen een fors effect. Ik heb het
- 6:05Speaker 1: over de heffing voor webwinkels voor goedkoper artikelen, die sinds
- 6:09Speaker 1: 1 juli geldt. Dan gaat het om 3 euro invoerheffing
- 6:12Speaker 1: per product. Denk aan Temu, Shine en AliExpress. Bij de
- 6:16Speaker 1: Nederlandse douane daalde het aantal e-commerce aangifte in juli en
- 6:20Speaker 1: augustus gemiddeld met 46%. En dat zijn niet alleen minder pakketjes,
- 6:25Speaker 1: want webwinkels zetten vaak grotere zendingen door naar Europese magazijnen
- 6:30Speaker 1: en leveren dan vanuit daar. De schatkist ontving in juli
- 6:33Speaker 1: circa 35 miljoen euro extra. En het is een manier
- 6:36Speaker 1: van Brussel om te komen tot eerlijkere concurrentie en ook
- 6:40Speaker 1: veiliger producten. Het blijkt dus te werken die heffing. Maar
- 6:44Speaker 1: let wel op, formeel betaalt de verkoper. Maar uiteindelijk worden
- 6:47Speaker 1: die kosten natuurlijk wel verhaald op de consumenten. Dat was
- 6:51Speaker 1: het weer voor vandaag. We zijn er ook iedere dag
- 6:53Speaker 1: live op BNR natuurlijk. Rond kwart over vier is middags
- 6:55Speaker 1: en kwart over zes is avonds. Morgen zijn we er ook.
- 6:58Speaker 1: Dan krijg je het Europese nieuws van Michal van der Toorn.
- 7:00Speaker 1: Voor nu bedankt voor het luisteren. God aften en ademani.