Latest / Türk Toraks Derneği Podcast Kanalı / Nefesle Gelen Gücün Hikâyesi: Pulmoner Rehabilitasyon

Transcript

Nefesle Gelen Gücün Hikâyesi: Pulmoner Rehabilitasyon · Türk Toraks Derneği Podcast Kanalı

0:05
Türk thorak derneği, hummalar, raditasyon farkındalık
0:08
haftasında bu potkeste sizlerle beraber olduğunuz için çok
0:11
mutluyuz. Sözlerimize başlamadan önce her
0:15
nefes yaşamın devamıdır demek istiyorum.
0:18
Ben profesör doktor naci Vardar yağlı.
0:20
Peki nefes zorlaştığında hayat nasıl değişir?
0:24
Bugün bu yüzden polonaryavitasyonun nefesi
0:27
yeniden özgürleştiren, gücünü konuşmak istiyoruz.
0:29
Birlikte pulmaner rehabilitasyon haftası farkındalığı nedeniyle
0:33
de nefes darlığı yaşayan bireylerin hayata.
0:36
Yeniden katılmaları sevdikleriyle birlikte vakit
0:38
geçirebilmeleri, kas kuvvetlerini arttırmaları,
0:41
fonksiyonel kapasitelerini geliştirmeleri ve yaşam
0:44
kalitelerini artırmaları için neler yapılacağını konuşacağız.
0:47
O yüzden bu sohbete başlarken de sizlere böyle bir giriş yapmak
0:51
istedik. Elifciğim ilk sorumuz şöyle
0:53
başlamak istiyorum, pumonasyon nedir?
0:56
Dinleyicilerimiz için nasıl anlatırsın?
0:58
Gerçekten de pumoer rehabilitasyon deyince aslında
1:02
kafada çok da bir şey canlanmıyor.
1:04
Anladığım kadarıyla hatta daha bugün.
1:06
Pulmoner rehabilitasyon değerlendirme günümüzdü.
1:09
Ben de süreyyapaşa'da yaklaşık 189 yıldır pumal
1:13
rehabilitasyonla uğraşan bir göğüs Hastalıkları Uzmanı olarak
1:17
bugün değerlendirmesini yaptığımız mühendis bir
1:20
hastamız, makine mühendisi. Dedim ki pumer rehabilitasyon
1:23
deyince ne anlıyorsunuz? Vallahi hocam açık söyleyeyim,
1:27
ben hani kafamda hiçbir şey canlanmadı.
1:29
Ne olduğunu tam olarak bilmiyorum.
1:31
Puluner kelimesinin ne anlama geldiğini bilmiyorum.
1:34
O yüzden pulmuner akciğerle ilgili.
1:37
Rehabilitasyon belki de hani hasta için konuşacak olursak
1:41
saltım diyebiliriz ama biz bu monar rehabilitasyon deyince ne
1:44
anlıyoruz? Hastalara ne anlatmaya
1:46
çalışıyoruz? Kronik solunum hastalığı olan
1:49
bireylerin tüm kronik solunum hastalığı olan bireylerin nefes
1:53
darlığı azaltmak, fiziksel kapasitelerini artırmak ve en
1:58
önemlisi yaşam kalitelerini iyileştirmek amacıyla.
2:02
Uyguladığımız kapsamlı bir tedavi programı aslında pulmon
2:06
rehabilitasyon, hasta eğitimi, davranış değişikliği,
2:11
psikososyal destek gibi bileşenleri içeren özellikle
2:14
beslenme desteği gibi bileşenleri içeren multi
2:18
disipliner bir yaklaşımdan bahsetmek istiyoruz.
2:21
Poner rehabilitasyon deyince. 2. Amaçlarımız ne?
2:24
Aslında elifciğim pulitasyonda. En başta amaçlarımız bir kere
2:29
yaşam kalitesini arttırmak. Çünkü kronik solunum zorluğu
2:32
olan. Bütün hastalarımızın biliyoruz
2:34
ki en önemli problemlerin başında nefes darlığı geliyor.
2:38
Nefes darlığı azaltmak, egzersiz kapasitesini arttırmak ve
2:42
dolayısıyla kronik akciğer hastalığı nedeniyle hastane
2:46
yatışlarını azaltmak alevlenmeleri azaltmak, hastanın
2:50
yaşadığı bir kısır döngünün içinde işte sosyal izolasyona
2:54
uğrayan bu hastaların anksiyete, depresyon semptomlarını
2:58
azaltmak, günlük yaşama daha fazla katılmalarını sağlamak ve
3:02
yaşam kal. Yükseltmek bağımsızlaşmalarını
3:05
sağlamak amacımız. Peki ben bu noktada sana bir şey
3:09
sorayım naci hocam. Peki sence pulmonel
3:12
rehabilitasyon sadece egzersiz yaptırmak mıdır?
3:15
Aslında çok iyi bir noktaya değindin, çünkü aslında
3:18
insanların kafalarını en çok karıştıran konulardan bir
3:21
tanesi. Egzersizle fiziksel aktivite
3:23
arasındaki farkı bilmemekten başlıyor.
3:25
Ben fizyoterapist olarak öncelikle mesleki bakış açısıyla
3:30
da ve göğüs hastalıklarıyla çalışırken çok mutlu olan bir
3:33
birey olarak da şunu. Istiyorum, fiziksel aktiviteyle
3:36
egzersiz arasındaki farkı iyi bilmiş olmamız gerekiyor.
3:39
Bunu da en iyi ayırt etme yolu aslında fiziksel aktivite
3:42
dediğimizde sabahleyin uyandığımızda akşam yatana kadar
3:45
geçen tüm süreç içerisinde yaptığımız her şey fiziksel
3:48
aktivite, yani uyanmamız, merdivenlerden inip çıkmamız,
3:52
işe gitmemiz, pazar alışverişi yapmamız dolayısıyla
3:55
hastalarımız da aslında gün içerisinde nefes darlığıyla
3:59
fiziksel aktivite davranışını sürdürmeye çalışırken çok
4:02
zorlanıyorlar. Az önce senin de bahsettiğin
4:04
gibi. Özellikle günlük yaşamda
4:06
bağımsız olmak, fiziksel aktiviteyi sürdürebilme
4:10
becerisiyle bir arada gitmeye çalıştığında bu bir kısır döngü
4:13
ve o kısır döngüyü kırmakta zorluk çekebiliyoruz.
4:15
O yüzden fiziksel aktivite tanımı nedeniyle gün içinde
4:19
yaptığımız tüm hareketleri içerirken egzersiz dediğimizde
4:23
düzenli belirli kasların ve mümkünse vücudumuzdaki geniş
4:27
kasların çalışması içeren ayrı bir aktiviteler dediğimiz,
4:30
özellikle son yıllarda hastalarımızda da çok
4:33
vurguladığımız direnç yani kuvvetlendirme eg.
4:36
Dizilerini içeren yaş ilerlediğinde mutlaka denge
4:39
aktivitelerini de içermesi gereken ve kişiye özel olarak
4:43
planlanması gereken her şeyi biz egzersiz eğitimi diyoruz.
4:45
Peki sadece egzersiz yaptırmak mı?
4:47
Sorusuna geri dönecek olursak biz pumoner rehaitasyonda
4:50
hastalarımıza hem nefes darlığı azaltmaya yaklaşımlarını
4:53
öğretmek, hem havayolu temizleme tekniklerini bahsetmek.
4:57
Hem de beraber çalıştığımız muciznal ekiple birlikte hasta
5:01
eğitimlerinin tekrar tekrarlanma ihtiyacı olduğu dönemler ya da
5:06
rehabilitasyon programlarını evde uzun dönem sürdürmeleri
5:09
gerektiğinde ne yapacaklarını öğrenmeleri gerektiğinde de yine
5:12
yanlarında olmamız gerekiyor. Aynı zamanda hani hava yolu
5:15
temizleme tekniği dedim ama bazen bunları öğretebilmek için
5:18
bazı yardım cihazlar kullanmamız gerekiyor.
5:21
Örneğin o cihazların nasıl sürdürüleceği evde hangi
5:25
tekrarlarla yapılacağı bunlarla ilgili süreç kadar.
5:28
Kişilerin mutlaka egzersiz eğitimleri planlanırken, solunum
5:32
kaslarının da kuvvetlendirilmesi, bu
5:35
stratejilerin en önemlerinden biri.
5:36
O yüzden mutlaka bütüncül bir bakış açısıyla bakmamız, kalıcı
5:40
iyileşme ya da yaşam kalitesini iyileştirme hedefimiz olacak
5:44
şekilde ilerlememiz gerekiyor. Fiziksel aktivite danışmanlığı
5:47
nedir naci? O da aslında şöyle ifade etmemiz
5:50
gerekiyor, bunu belki de bu pot kesti dinleyen herkes için
5:53
söyleyebiliriz. Bu da bizi dinlerken
5:55
gülümsemelerini ve bir mola vermelerini sağlayabilir.
5:58
Hepimiz aslında telefonlarımızda adım sayılarından biraz
6:01
haberdarız ama acaba şu anda mesela bu podcasti dinleyen
6:05
kişiler son gün yani bu akşam acaba kaç adım attılar diye
6:10
şöyle bir baksalar, biz bunlara bazal seviyede fiziksel
6:13
aktivitenin değerlendirilmesi diyoruz.
6:15
Sonra da diyorum ki son bir haftada içinde telefonunuza
6:17
bakın bakalım acaba ne kadar adım atmışız?
6:21
Tabii ki bu fiziksel aktivite danışmanlığında yaptığımız ilk
6:24
şey, kişinin ne kadar adım attığıyla ilgili farkında olmuş
6:26
olmasın sağlamak, sonra da arkasından danışmanlıkta bazı
6:29
görüşmeler yapıyoruz ve bu görüşmelerde de biz bunlara
6:32
motivasyonel görüşmeler diyoruz. Sebebi şu, gerçekçi hedefler
6:36
belirlememiz gerekiyor. Çünkü acaba hastamız pulmar
6:40
rehabilitasyon programına alınmadan önce örneğin hiç ev
6:43
içinde dışarıya doğru çıkmıyorsa sadece ev içi aktivitelerini
6:47
yapabiliyorsa o kişiye koyduğumuz hedefle dışarıya
6:50
çıkıp. Sadece alışverişini yapıp geri
6:53
dönebilecek olan bi hastada koyduğumuz hedef arasında çok
6:56
fazla fark var. Bu yüzden fiziksel aktivite
6:58
danışmanlığında mutlaka hedeflerin belirlenmesi çok
7:01
önemli. Ben bununla ilgili de en güzel
7:02
şöyle bir örnek veriyorum, örneğin aldığınız hastalardan
7:05
bir örnek vermek isterim. Hasan bey, 70 yaşında bir koah
7:08
hastası ve aslında hepimizin bildiği gibi hayat devam ederken
7:13
çocuğunu büyütmüş, evlendirmiş. Ancak biliyoruz ki şu anda bakım
7:17
veren olarak sürdürmek yani torunlarını okuldan almak
7:20
istiyor ama torunu okuldan almaya.
7:22
Derken örneğin çocuğun çantası çok ağır dedesi bir gün almaya
7:25
gidince sorun yok ama ikinci gün çantayı taşıyamadığında sen beni
7:29
almaya gelme beni de servise yazdırsınlar istemiyorum gelmeni
7:32
diyor. O yüzden biraz gerçekçi örnekler
7:34
vermeyi çok önemsiyorum. Bununla ilgili bakın burada aynı
7:37
zamanda biz sosyal rol var. Yani o dedenin ailede büyük olma
7:41
rolü çantayı taşıyabilmek için kas kuvvetini arttırmaya
7:44
ihtiyacı ve çanta ile birlikte yürüyebilmek için iyi bir
7:47
enduransa ihtiyacı var. Ve bunları yaparken de nefes
7:50
darlanın olmaması için nefes darlığı azaltma yaklaşımları,
7:53
enerji koruma teknikleri gibi yöntemleri öğrenmiş olması
7:56
gerekiyor. Demek ki biz bunun için bu
7:59
kişiye fiziksel aktivite danışmanlığı verirken egzersiz
8:02
eğitimi dışında bu konularda da hedefleri iyi belirlemiş olmamız
8:05
oldukça önemli. O yüzden belki de en iyi ifadeyi
8:08
bu şekilde toparlayabilirim diye düşünüyorum.
8:09
Peki elif hangi hastalar pul monitasyondan fayda görür?
8:14
Evet, aslında tam da yerinde bir soru oldu.
8:17
Bununla ilgili de biliyorsun bir sürü mitler var.
8:19
Sanki pulmon realitasyon sadece koah hastalarında işe yarayan
8:25
bir tedavi moderitesiymiş gibi algılanıyor.
8:28
Aslında en çok koah hastalarıyla pulmoner veya bilitasyon
8:32
programları çalışıldığı işte bununla ilgili veriler
8:36
literatürler dünyada çok fazla. Bu hastalık grubunda daha fazla
8:40
veri olduğu için belki de ön planda yapılmaner rehabilitasyon
8:44
deyince akla hep koah hastaları geliyor ama.
8:46
Aslında aynı derecede zor astım hastaları bronşektazi hastaları,
8:52
akciğer sertleşmesi olan hastalar, pulmoner arteryal
8:55
hipertansiyonu olan pahastaları, akciğer cerrahisi bekleyen
9:00
operasyonu hazırlanması gereken ama egzersiz kapasitesinin
9:05
düşüklüğü nedeniyle operasyonu riske giren hastalar
9:09
operasyondan önce ve operasyondan sonra hurmalar
9:12
rehabilitasyon adayıdırlar. Aynı zamanda nakil bekleyen
9:16
akciğer nakli bek. Hastalar hem nakil öncesi hem
9:19
nakil sonrası mutlaka pulmar rehabilitasyona
9:22
yönlendirilmelidirler ve maalesef 2.000 yirmiden sonra
9:27
hayatımızda pek çok şey değişti. Covidle beraber ve covid sonrası
9:31
kalıcı solunum sorunları yaşayan bireylerde aynı şekilde belki de
9:35
bundan sonra başka viral pandemilerle karşılaşacağız.
9:38
Belki onlarda da aynı şeyleri yaşayacağız.
9:41
Pulmoner rehabilitasyon, kronik solunum sorunu yaşayan bütün
9:44
hastalar için gerekli. Pek elim için en çok hangi
9:47
semptom? Olduğunda hastalarımız tulumar
9:49
raditasyona yönlendirilmesi özellikle önemli.
9:52
Yani bizi dinleyen herkese fikir verecek olsak hangi şikayetle
9:55
geldiklerinde bu durumu puloaryaktasyonu
9:57
yönlendirilmesini vurgulamalıyız.
9:59
Evet, ne zaman ki bir hastanın günlük yaşam aktivitelerini
10:05
etkileyecek düzeyde semptomları olduğunda nefes darlığını
10:08
kontrol edemediğinde egzersiz kapasitesi azaldığında ben daha
10:12
önceden en azından bir 500 m yol yürüyordum ama artık 10 adım
10:17
bile atamıyorum. Evimden dışarı çıkamıyorum.
10:20
Egzersiz yapmak istiyorum ama çok çabuk yoruluyorum.
10:23
Eskiden pazara gidebiliyordum ama artık tek başıma bir yük
10:27
bile taşıyamıyorum. Başkalarına bağımlı hale
10:30
geldiğini düşündüğümüz hastalarda özellikle yaşam
10:33
kalitesi düşmüş kas kuvvetsizliği, aşırı yorgunluk,
10:37
halsizlik, egzersiz kapasitesinde azalma gösteren
10:40
hastalar aslında bunlar bizim için uyarıcı olmalı.
10:44
Günlük pratiğimizde sıklıkla poliklinikte karşılaştığımız
10:47
hastalarımızın bize en çok. Bir şikayet, nefes darlığı
10:50
şikayeti son bir yılda işte son 6 ayda benim nefes darlığım
10:55
giderek arttı. Artık kendimi kontrol
10:57
edemiyorum. Evime çıkarken 3 kez
10:59
dinleniyorum. Yani 3 kat merdiveni bile
11:02
çıkamıyorum diyorsanız mutlaka aklımızın bir köşesinde
11:07
pulmoritasyon olmalı. Tabi ki diğer bütün nedenleri
11:10
ekarte ettikten sonra her halükarda hastayı pulmoritasyona
11:14
yönlendirmeliyiz. Bu noktada sana bir soru
11:18
sorayım, naciye'cim peki diyelim ki bu göğüs hastalıkları
11:21
polikliniklerinde asistanlarımız, uzmanlarımız,
11:24
günlük gördükleri hastaların içerisinde böyle hastaları
11:28
tespit ettiler ve bu monar rehabilitasyona yönlendirdiler.
11:32
Bu durumda bizim ne yapmamız gerekir?
11:34
Biz bu hastaları nasıl değerlendirmeliyiz?
11:37
Hastalarımız da merak ediyorlar. Yani ben humoritasyona
11:40
geldiğimde bana ne yapılacak? Evet elif şöyle başlıyoruz,
11:43
aslında günlük pratikte de uygularken fizyoterapi seansı
11:47
olarak geldiğinde mutlaka detaylı bir bireysel
11:50
değerlendirme yapmış olmamız gerekiyor.
11:52
Tabii ki hastaneden birlikte çalıştığımız ekiple beraber
11:55
sonun fonksiyon testleri ya da hastanede yapılan değer
11:57
değerlendirmeler yapıldıktan sonra mutlaka kişinin egzersiz
12:01
kapasitesinin ölçülmesi gerekiyor.
12:03
Bunun için de biz saha tezleri dediğimiz belki hastalarımız ya
12:07
da asistan arkadaşlarımız, uzmana doktorlarımızın da
12:09
bildiği ismini duydu. 6 dakika yürüme testi gibi.
12:13
Testleri gibi ya da altın standart olan kardiyo pronlar,
12:16
egzersiz testi gibi testleri kullanarak kişinin önce egzersiz
12:19
kapasitesini belirliyoruz. Mutlaka kas kuvveti ölçümleri
12:22
çok önemli. Az önce de konuştuğumuz gibi
12:24
yönlendirilmeden önce tabii ki hastaların şikayetlerini,
12:27
semptomlarını iyi belirliyoruz. Mesela cerrahi öncesi bir
12:30
hastayı cerrahiye gitmeden önce bulmalar, rehabilitasyon
12:33
programına almış olmak, hem cerrahin etkinliğini artırmak
12:36
hem de hastanın tekrar hayata dönmesini kolaylaştırmak için de
12:39
çok önemli bir faktör oluyor. Bu yüzden mutlaka öncesinde.
12:42
Torok alexansiyon egzersizleri, solunum egzersizleri dediğimiz
12:46
kişiye solunum kontrolünü öğrettiğimiz mutlaka bunlarla
12:50
ilgili detaylı değerlendirmeleri de yapmış oluyoruz.
12:52
Aynı zamanda bizim diğer faktörleri yani günlük yaşam
12:57
aktivitelerini değerlendirmede kullandım ya da yaşam kalitesini
13:00
ölçmede kullandığımız bazı ölçekler var.
13:02
O yüzden bu ölçeklerin kullanılmış olmasını çok
13:04
önemsiyoruz. Çünkü biliyoruz ki kişilerin az
13:07
önce bahsettiğim önceki fiziksel aktivite düzeyi kadar kas
13:10
kuvvetlerinin ne durumda olduğunun da öğrenilmiş.
13:13
Egzersiz programı planlarken bize çok önemli bir yol
13:16
gösterici oluyor. Çünkü kaynaklar şu anda şöyle
13:19
diyor, kişiler için egzersiz eğitimi planlandığında progresif
13:24
olarak yani yavaşça yükleyici olarak ilerlemiş olması
13:27
gerekiyor. O yüklemeyi yaparken de takibin
13:30
çok düzenli olmuş olması çok önemli ve sonra da bittiği zaman
13:33
da program kişinin bir davranış değişikliği oluşturup bunu
13:37
sürdürüp sürdüremediğine bakmış olmamız gerekiyor.
13:39
O yüzden bu değerlendirmelerin mutlaka bireysel olarak özel
13:43
olarak. Planlanmış olması ve bununla
13:45
ilerlenmiş olması en önemli kısım.
13:47
Kişiye özel yapılandırılmış program çok önemli.
13:50
Kesinlikle kesinlikle ben de şunu sormak istiyorum, acaba
13:54
kliniklerde hepimiz herkese yani bu podcast dinleyen herkese
13:57
faydası olması adına acaba hastalar programa katılırken
14:01
neden zorlanıyorlar? Yani hmoritasyona ulaşmada
14:04
bariyerler engeller neler? Evet kanayan.
14:08
Yaram. Ar yatasyona ulaşmadaki aslında
14:13
ki engellerin başında yani çok samimiyetle söylüyorum, bizim
14:18
engellerimiz geliyor bence. Pumer rehabilitasyonu, hasta
14:21
yönlendirmeyi bir şekilde önceliklememiz lazım, düşünmemiz
14:25
lazım. Polikliniğe geldiğinde bir hasta
14:28
ilk gördüğümüzde ister koah hastası olsun.
14:31
Ister internet sitel, akciğer hastası olsun.
14:35
A benim bu hastayı mutlaka pulo neritasyona da yönlendirmem
14:39
lazım demeliyiz bunu diyebilmeliyiz.
14:42
Bunun dışında evet, hasta yönlendiren bunun farkında olan
14:46
hekim arkadaşlarımıza da çok teşekkür ediyoruz ki herhalde bu
14:50
konuda. Büyük farkındalık aslına
14:52
bakarsan akciğer nakil ekibinde çünkü görüyorlar biliyorlar.
14:56
T mar rehabilitasyon okulundan mezun olmuş hastaların akciğer
15:00
nakil süreçleri de oldukça başarılı ilerliyor.
15:04
Başarılı geçiyor sonrasında hasta zaten bir eğitim aldığı
15:07
için nakil sonrası kendi kendini yönetim aşamasında da oldukça
15:12
başarılı oluyor. Hastalar bunun dışında hastalara
15:15
ait bir takım bariyerler var maalesef.
15:18
Ulaşım sorunları bunun başında geliyor.
15:20
Çoğu yerde merkezlerde ayaktan tedavi programları uygulanıyor.
15:26
Direkt gözetim özellikle cihaz kullanan ek bakım gerektiren
15:30
destek alması gereken noni vazim, mekanik vantilatör olsun.
15:34
Oksijen konsantratörü olsun. Bir takım yardımcı solunum
15:38
cihazları kullanan hastalarda öncelikle direkt gözetimle
15:41
bulmaner rehabilitasyon ünitesinde yapılandırılmış
15:44
programları tercih ettiğimiz için bazen hastaların bu
15:48
programlara. Yaşadıkları yer itibariyle
15:51
bulundukları yerde ünitelerin olmaması nedeniyle sorun
15:56
yaşayabiliyorlar. Bunun dışında hasta yakınlarının
15:59
desteği çok çok önemli. Hasta yakınlarının desteği
16:02
olmadan çoğunlukla bu hastalar kendi başlarına, bu programlara,
16:07
ünitelere ulaşım sağlayamıyorlar.
16:09
Mutlaka birinden destek almaları lazım.
16:11
Yanlarında bazen en az 2 kişiyle gelmek zorunda bu insanlar.
16:15
O yüzden hem hastanın eğitimi hem hasta yakınlarının eğitimi
16:20
bu noktada çok önem taşıyor. Bunun dışında hastaların ben
16:25
oksijen kullanıyorum. Aslında çok ağır durumdaki bir
16:29
hastayım. Ben bu halde nasıl egzersiz
16:31
yapabilirim ki? Mitlerinden de hastaları
16:34
kurtarmamız lazım. Çünkü aslında ağır solunum
16:38
yetmezliği olan ileri evre kronik solunum yetmezliği olan
16:41
hastalarda bile her zaman yapılabilecek bir şeyler vardır.
16:44
Bu hastalara da bu konuda. Bilinçlendirmemiz,
16:47
bilgilendirmemiz lazım. Peki naciye'cim ben şunu sormak
16:51
istiyorum, sana hastalar her şeye rağmen polononer
16:54
rehabilitasyona başvurduklarında bu programı aldıklarında
16:58
pulmaner rehabilitasyon bu hastalara ne kazandıracak?
17:02
Evet, mükemmel bir soru, çünkü öncelikle çok daha rahat nefes
17:05
aldıklarını ve nefes darlığı azaldıkça hayata daha iyi
17:09
katıldıklarını görecekler. Birdenbire olmasa da bazı
17:12
hastalarımızda az önce konuştuğumuz gibi yani
17:14
hastalığın izin verdiği ölçüde. Yapabildiklerini görecekleri
17:18
için öncelikle ev içindeki mesafeleri artırmak hedefleriyle
17:21
başlayıp sonra kişinin dışarıda bağımsız olmasını, sonra sosyal
17:25
ortamlara tekrar katılabilmesi, hedeflerini sağlamak gibi
17:28
yöntemlerle daha uzun mesafe yürüyebilmelerini günlük
17:32
işlerini daha az yorularak yapmalarını anksiyete, kaygı
17:36
yönetmekle ilgili olan süreçte daha iyi olduklarını.
17:39
Hastalarımız bulmalar requtasyonu programına
17:41
katıldıktan sonra özellikle klinikte en çok söylediklerinden
17:44
biri uyku kalitelerinin arttığını söylüyorlar.
17:46
Çünkü rehabilitasyon programıyla beraber kişi hayata daha fazla
17:50
katılabildiği için daha bağımsız bir yaşam sürmekle birlikte
17:54
biliyoruz ki son yıllarda özellikle kronik hastalık
17:56
yönetiminde çünkü bizim hastalarımızın çoğu elifciğim
17:58
hep farklı eşlik eden hastalıkları da var.
18:01
Yani o sırada diyabetle hipertansiyonla hiperli vitamini
18:04
aynen öyle, bunlarla hep uğraşmak zorunda kaldıkları için
18:08
bu hastalar. Kronik hastalık yönetimi
18:11
kavramını da daha iyi öğrenmiş oluyorlar.
18:13
Bu yüzden programları sürdürürken bazı durumlarda
18:16
aslında biraz pandemiyle belki hayatınıza girdi ama
18:18
tolerabilitasyon programlarıyla da destekleyerek kavramların
18:22
uzun dönemde de takip edilmesiyle ilgili farkındalığın
18:25
olmuş olması önemli. Bu yüzden belki de bu
18:28
kazanımları hastaların kendi ağzından dinlediğimiz cümlelerle
18:32
duymak için hastanın beklentilerinin iyi konuşulması,
18:35
sonra da arkasından rehabilitasyon programı
18:37
tamamlandığında acaba hedeflerimize ulaşabildik mi?
18:40
Kadarına ulaştık şu anda siz kendinizi ne kadar bağımsız
18:43
hissediyorsunuz? Gibi sorularla da programda
18:45
alınan yolun ne kadar olduğunu hep beraber görmek, ekibi de
18:49
aynı şekilde çok mutlu ve motive edecek.
18:52
Biz de hepimiz günlük pratiklerimize bunu yaşamış
18:54
oluyoruz. O yüzden ben pulman eritasyon
18:57
haftasıyla ilgili elif'im önce sana söz vermek istiyorum.
19:00
Çünkü diyorum ki neden önemli? Pumaner lavitasyon haftası bu
19:04
farkındalık bu konuşmamızın başından beri söylediğimiz
19:07
asistanlarımız, uzmanlarımız bizi dinleyenler tumona.
19:11
Meditasyona katılımla ilgili neler söylemek istersiniz?
19:14
Pulmoner rehabilitasyon haftasında bol bol pulitasyon
19:18
konuşacağız hastalarımıza eğitim yapacağız ve binalarımız olacak.
19:22
Çevrim içi kurslarımız olacak. Burada toplumda bir farkındalık
19:26
oluşturmak, kronik solunum hastalarının daha aktif,
19:30
bağımsız, kaliteli bir yaşam sürebileceğini anlatmak
19:33
istiyoruz. Çünkü doğru rehabilitasyon ile
19:36
nefes almak yeniden başarılabilir.
19:40
Peki senin bir kapanış mesajın var mı naciye'cim söylemek?
19:44
Istediğin tabii ben de şöyle söylemek isterim, aslında daha
19:47
iyi nefes, daha güçlü adımlar ve daha bağımsız bir yaşam mümkün.
19:51
Pulmeler, rehabilitasyon, nefesle başlayan bir yeniden
19:55
güçlenme yolculuğu diyerek sözlerime son vermek istiyorum.
19:59
Çok teşekkürler. Ben teşekkür ederim.
20:01
Elifciğim çok keyifliydi.