Latest / Nie-winna Sztuka / 115. Józef Chełmoński. Realista, który skończył jako samotnik.

Transcript

115. Józef Chełmoński. Realista, który skończył jako samotnik. · Nie-winna Sztuka

• 0:00
  Cześć. Witam was w kolejnym niewinnym
• 0:02
  odcinku. Dzisiaj moje drogie i moi drodzy
• 0:05
  czas wziąć na tapet pana chełmońskiego skoro są teraz
• 0:08
  wielkie wystawy z jego sztuką to pomyślałam, że miło będzie się o
• 0:12
  nim czegoś dowiedzieć. Na pewno ułatwi to wycieczkę do
• 0:16
  muzeum ostatnio i ja wpadłam z przyjaciółkami do Poznania i
• 0:20
  wybrałyśmy się na wystawę. O tym też wam opowiem, bo no
• 0:24
  miałyśmy wielkie szczęście spotkać moją słuchaczkę, która
• 0:27
  nam pomogła także wypracujcie garsonki, bo.
• 0:31
  Od początku jak zwykle Józef chełmoński określany jest jako
• 0:35
  jeden z najbardziej rozpoznawalnych polskich
• 0:37
  artystów dziewiętnastego wieku i tym zdaniem zaczyna się
• 0:41
  praktycznie każdy artykuł i każda książka o nim to ciekawe,
• 0:46
  bo o jego dzieciństwie i życiu jest bardzo mało informacji
• 0:50
  trochę się nagimnastykowałam, więc przyznam, że to dosyć
• 0:53
  tajemniczy artysta i pierwszy raz spotkałam się z taką
• 0:57
  sytuacją, że. Jest o nim mało informacji jak
• 1:00
  na takie bum, które przez wystawę wybuchło.
• 1:04
  No nie ma co ukrywać, kolejki były ogromne i przed Narodowym w
• 1:08
  Warszawie i teraz przed Narodowym w Poznaniu i już kilka
• 1:12
  razy dostałam zapytanie, ale o co w ogóle chodzi, że nagle
• 1:16
  wszyscy jarają się chełmońskim nie wiem moi drodzy spróbujemy
• 1:20
  odpowiedzieć dzisiaj na to pytanie w trakcie podcastu, więc
• 1:23
  tutaj dla chętnych powiem, że jest luka, którą wypadałoby
• 1:27
  uzupełnić w przyszłości w formie jakiejś dobrej biografii.
• 1:31
  Na nie nudnych faktów, jakie znajdują się w literaturze i w
• 1:33
  artykułach. No ja tego nie będę robić, bo
• 1:36
  chełmoński to nie jest artysta, o którym chciałabym napisać
• 1:39
  książkę, ale postaram się opowiedzieć wam o nim.
• 1:42
  Oczywiście w ciekawy sposób tutaj, żebyśmy wszyscy miło
• 1:46
  spędzili dzisiaj wspólny dzień czas.
• 1:49
  Dowiedziałam się, że pochodził ze szlacheckiej rodziny, która
• 1:53
  no nie była zamożna, ale bardzo ceniła sztukę.
• 1:56
  Jego ojciec Józef adam grał na skrzypcach i rysował dziadek.
• 2:01
  Za to również Józef malował i pisał, więc, jak widzicie, od
• 2:05
  najmłodszych lat miał wspaniały przykład i nie ma co ukrywać
• 2:09
  obcowanie ze sztuką na pewno pozwoliło mu na zakochanie się w
• 2:13
  malarstwie. Mama Izabela dużo czytała, była
• 2:16
  też ciepła i dbała o całą rodzinę, a w przyszłości będzie
• 2:20
  czytała bajki dzieciom chełmońskiego jako go wspaniała
• 2:24
  babcia. Kiedy miał 11 lat, wyjechał do
• 2:26
  Warszawy, zamieszkał u cioci, by móc chodzić do szkoły i on
• 2:31
  bardzo dobrze się uczył. To było ważne.
• 2:34
  Wiecie, dla rodzin szlacheckich, bo mimo skromnego stanu
• 2:37
  finansowego, ale jednak tytułu. Nauka była czymś, czego nikt nie
• 2:42
  był w stanie im odebrać, a niestety wtedy odbierano.
• 2:46
  Resztki majątków takim rodzinom jak ta chełmońskiego, ale
• 2:51
  widzicie nic się nie zmieniło, nauka zawsze pozostanie jedną z
• 2:55
  nielicznych rzeczy, która nas określa, tworzy i sprawia, że
• 2:59
  jesteśmy bogaci, ale w wiedzę i świadomość, a to bezcenne.
• 3:03
  Po 2 latach wrócił jednak do łowicza.
• 3:06
  Mieszkał z babcią bardzo dobrze wspominał ten czas.
• 3:10
  Wiecie, no ja sobie to wyobrażam piękne łąki dookoła kwitnące
• 3:15
  kwiaty, zwierzęta, no i zapach. Na którym sypiał gdzieś tam w
• 3:19
  letnie wieczory brzmi dosyć utopijnie, ale utopia zazwyczaj
• 3:24
  nie trwa długo, bo był też wiecie, no stresujący moment i
• 3:29
  wątek w rodzinie chełmońskiego. Ojciec zachorował, wybuchło też
• 3:34
  powstanie styczniowe, ja sobie nawet nie chcę wyobrażać, co
• 3:38
  musiał czuć taki młody chłopak. Musiał być naprawdę przerażony
• 3:42
  tym, co się dzieje w kraju. No i że jego ojciec myślę, że
• 3:47
  bardzo mocno chorował wtedy. No ale pomijając te straszne
• 3:52
  chwile, no to kiedy był w gimnazjum ojciec zabierał go na
• 3:56
  wystawy sztuki i to tam na żywo zobaczył pierwszy raz obraz
• 4:00
  kossaka, simlera czy gersona i na przykład obraz pod tytułem
• 4:05
  śmierć Barbary radziwiłłówny. Józefa simlera.
• 4:09
  To chyba był pierwszy jakby taki największy zachwyt w życiu
• 4:14
  Józefa wtedy miał. Powiedzmy 16 lat i on dowiedział
• 4:18
  się tak naprawdę po tych wycieczkach po sztuce ze swoim
• 4:22
  ojcem. Kim chce zostać, kiedy dorośnie,
• 4:25
  chciał zostać artystą. Kiedy miał 18 lat, chodził do
• 4:29
  warszawskiej klasy rysunkowej. No i prywatnie uczył się u owego
• 4:34
  Wojciecha gersona, którego obrazy oglądał jako dziecko,
• 4:38
  więc to jest absolutna Zazdrość. Na pewno się tym jarał.
• 4:41
  Nie wierzę, że nie. Wiecie, po prostu po powstaniu
• 4:45
  styczniowym asp zostało zamknięte, więc nie miał wyjścia
• 4:49
  i musiał liczyć na prywatną edukację.
• 4:52
  Domniemam, że rodzina musiała też się na gimnastykować jak ja
• 4:56
  dzisiaj by znaleźć na to wszystko finanse, ale no chcieli
• 4:59
  wspierać syna gerson. Jak widzicie po obrazach
• 5:02
  chełmońskiego wspaniale wypracował jego warsztat, ale
• 5:06
  też ewidentnie był. No nie wiem, mogłabym
• 5:09
  powiedzieć. Podwaliną do stylu i tematów,
• 5:12
  jakie później malował chełmoński, ponieważ Józef
• 5:15
  tęsknił za swoimi rodzinnymi stronami, które no zatopione
• 5:19
  były w łąkach, bezdrożach i naturze.
• 5:22
  A mieszkając w Warszawie nie miał wyjścia i szukał podobnych
• 5:26
  miejsc, więc najczęściej wychodził w plener, to
• 5:29
  zdecydowanie był jego ulubiony sposób na malowanie.
• 5:33
  I tutaj moi drodzy, okazało się, że miał on wręcz fotograficzną
• 5:37
  pamięć, co również przypisuje się.
• 5:39
  No po trosze gerson owi, który wyciskał z Józefa ile wlezie.
• 5:44
  Był to wymagający nauczyciel kazał mu malować gipsowe figury,
• 5:48
  dopóki dopóty nie będzie to rysunek idealny.
• 5:52
  Jego zdaniem kazał mu też kicować ręce giocondy non stop,
• 5:57
  dopóki nie będą jak oryginalne. Nie chcę myśleć ile ołówków.
• 6:01
  Zużył przy tych ćwiczeniach, ale myślę, że było warto.
• 6:04
  Gerson był wielkim fanem da Vinci, jego, ale nie tylko też
• 6:08
  uwielbiał. Wiecie ogólnie epokę odrodzenia,
• 6:10
  więc na lekcjach pokazywał na przykład pracę rafaela, które
• 6:14
  mogę tylko domniemać służyły uczniom za wzór.
• 6:18
  Uważał też, że jego uczniowie muszą malować z natury jak
• 6:22
  najwybitniejsi swoich czasów. Skupiał wielką wagę na
• 6:25
  najmniejszych detalach mówił. Żeby zwracali uwagę na szczegóły
• 6:30
  codzienności, które no umykają innym ludziom.
• 6:34
  Takim ze zwykłym wiecie źdźbło trawy pyłek unoszący się nad
• 6:38
  łąką jakiś mały kamyczek, ale to co istotne nie mieli oni
• 6:43
  kopiować, chociaż tak to brzmi, oni mieli zagłębić się w świat,
• 6:48
  który ich otacza, mieli nauczyć się patrzeć, malować no i przede
• 6:53
  wszystkim myśleć tu trochę wyprzedzę historię, ale pasuje
• 6:57
  mi do wątku, bo witkiewicz z którym później zaprzyjaźnił się
• 7:01
  chełmoński. Tak mówił o ich nauczycielu.
• 7:04
  Wszyscy uczniowie gersona wyszli od niego przygotowani do
• 7:07
  pojmowania odtwarzania każdego kształtu, jak i w naturze
• 7:11
  spotkali gdziekolwiek się znaleźli na wsi czy w mieście, w
• 7:15
  salonie czy w polu, obracali się swobodnie i potrafili wszystko
• 7:19
  rysować. I to zapamiętajcie, bo to bardzo
• 7:22
  istotny fakt, rysowanie z pamięci, które oczywiście na
• 7:26
  wszelkich uczelniach czy w liceach plastycznych jest
• 7:29
  praktycznie fill niedozwolone. Teraz przynajmniej, ale też
• 7:33
  powstała ciekawa Legenda, którą powtarzali jego znajomi.
• 7:37
  Kiedy pojechali w plener, wszyscy uczestnicy przycupnęli
• 7:42
  sobie przy sztalugach na zewnątrz poza chełmońskim, on
• 7:45
  leżał sobie na trawie, palił fajeczkę i oglądał niebo pełen
• 7:50
  relaks kiedy? Wrócili do pracowni.
• 7:52
  Byli zaskoczeni, bo chełmoński zaczął malować bez żadnego
• 7:56
  szkicu, więc nie są to wyssane z palca opowieści albo jakieś
• 8:00
  takie nadbudowy. Wyzwanie tego wielkiego.
• 8:04
  Nie wiem talentu chełmońskiego on miał ewidentnie pamięć, która
• 8:08
  pozwoliła mu potem rozwinąć styl, który w mniemaniu wielu
• 8:13
  był niedopuszczalny, a chełmoński miał te umiejętność,
• 8:17
  że potrafił namalować pejzaż, który widział wiele miesięcy
• 8:20
  przed w ogóle. Płótna dla mnie to jest coś
• 8:24
  niesamowitego, bo ja na przykład nie pamiętam co robiłam tydzień
• 8:27
  temu, ale w sumie przez całe życie mnie to jakoś ratowało.
• 8:31
  Chociaż przyznam tutaj taka dygresja osobista, że dzięki
• 8:34
  podcastowi poprawiła mi się pamięć i to bardzo takie
• 8:38
  intensywne przyswajanie wiedzy, czytanie i pisanie robi robotę i
• 8:43
  moi przyjaciele to potwierdzają, bo zawsze słynęłam z kiepskiej
• 8:46
  pamięci. Ale dobra wracając do Józefa,
• 8:49
  kiedy miał 21 lat, to był 1800. Osiemdziesiąty rok, a ja mówię
• 8:54
  tutaj daty, żebyśmy po prostu wiedzieli, czy dobrze
• 8:57
  policzyłam, czy nie. On wtedy dostał się na Akademii
• 9:01
  Sztuk Pięknych w Monachium. To była dosyć popularna
• 9:04
  destynacja dla młodych artystów. Tam też zaprzyjaźnił się fill
• 9:08
  właśnie ze stanisławem witkiewiczem, czyli ojcem
• 9:11
  witkacego, o którym wam opowiadałam w podcaście o
• 9:15
  witkacym w tym samym okresie niestety umarł ojciec
• 9:19
  chełmońskiego. Co nim wstrząsnęło?
• 9:22
  Wiedział oczywiście, że choruje i to długo jego ojciec, no ale
• 9:25
  go kochał i cenił za wsparcie, jakie tata mu okazywał w
• 9:29
  Monachium wynajmował wspólnie mieszkanie z witkacym.
• 9:33
  Nie był to dla nich łatwy czas, to trzeba przyznać fill.
• 9:37
  Trochę takie potwierdzenie hasła, które do dzisiaj jest
• 9:39
  powtarzane, że artysta to biedak i zawsze głoduje.
• 9:44
  No moi drodzy, brakowało im pieniędzy, musieli kombinować,
• 9:48
  by mieć fill pieniądze, chociażby na jedzenie, nie
• 9:51
  wspominając o innych. Ustawowych rzeczach potrzebnych
• 9:54
  do przeżycia i z tego co wiem to on nie lubił.
• 9:57
  Monachium nie lubił języka niemieckiego, chciał wracać do
• 10:01
  Polski. Irytowało go wszystko, smak
• 10:05
  piwa, ludzie, a nawet to, że jak chciał sobie spędzić czas w
• 10:09
  parku, żeby na przykład pomalować poszkicować, to on nie
• 10:13
  mógł po prostu zrozumieć, dlaczego Niemcy plewili każdy
• 10:16
  najmniejszy chwast, odbierając jakby autentyczność i piękno
• 10:20
  natury, no ale został tam 2 lata.
• 10:23
  Sprzedał też kilka obrazów, co już było jakimś tam sukcesem,
• 10:26
  wystawił się nawet w jednej z galerii, ale do końca życia
• 10:30
  twierdził, że to był zmarnowany czas te lata nauki, dlatego, że
• 10:35
  nauka u gersona była dużo lepsza, nauczył się więcej niż w
• 10:39
  tej Wielkiej monachijskiej Akademii.
• 10:41
  Kiedy wrócił do ojczyzny, to jeździł po Polsce i po Ukrainie,
• 10:45
  którą notabene uwielbiał, jeździł tam, by malować.
• 10:50
  Pejzaże może żeby przeżyć jakieś przygody, ale niestety o tym nic
• 10:53
  więcej. Nie wiemy to, co wiem, na pewno
• 10:57
  to, że z tych podróży później przywiózł jakby wiele kadrów
• 11:01
  zapisanych w głowie, które umieścił potem na płótnie i
• 11:06
  tutaj zrobię dygresję, ponieważ na wystawie w Poznaniu, na
• 11:10
  której ostatnio byłam psiapsi, zapisała nas na wykład.
• 11:15
  Śmieje się moi drodzy, ale tutaj muszę.
• 11:19
  W miły sposób to opisać, ona zapisała nas na ten wykład z
• 11:24
  zamysłem, że najpierw dowiemy się czegoś o chełmońskim, a
• 11:28
  potem sobie zejdziemy na dół, pooglądać jego sztukę.
• 11:31
  Ja nie byłam przygotowana na wystawę chełmońskiego, więc
• 11:35
  stwierdziłam, że to jest dobry pomysł.
• 11:37
  Dlatego, że ja od 2 tygodni siedziałam nad podcastem o
• 11:40
  wielkich artystkach, więc z jednej strony stwierdziłam, że
• 11:43
  no to jest spoko pomysł, ale byłam wręcz pewna na 99%, że
• 11:49
  wykład będzie wyglądał tak jak zwykle w takich instytucjach,
• 11:53
  czyli, że będzie po prostu nudny w sensie nudny dla mnie.
• 11:57
  No i miałam rację, ale i tak na niego poszłyśmy, skoro Sylwia
• 12:00
  chciała, no to czemu nie? Zawsze pozostawała jakaś tam
• 12:06
  Nadzieja na to, że się mogę mylić.
• 12:09
  Pan prowadzący nie będę tutaj mówiła po nazwisku.
• 12:12
  Głównie skupił się na drzwiach. I mapach Paryża, jakbyśmy co
• 12:18
  najmniej wszyscy mieli pojęcie, jak one wyglądają te mapy, te
• 12:22
  uliczki, paryskie, szaleństwo. Ja ledwo znam mapę mojego
• 12:26
  miasta, a co dopiero Paryża, w którym byłam raz w życiu.
• 12:30
  Uważam, że fajniej by było, chociaż wiem, że nie taki był
• 12:34
  zamysł, bo to chyba była seria wykładów.
• 12:36
  No ale uważam, że najciekawiej byłoby, gdyby takie wykłady
• 12:41
  skupiały się jednak na biografii tak ogólnie.
• 12:45
  Plus na opisaniu niektórych najistotniejszych dzieł, bo
• 12:48
  wtedy dla mnie miałoby to sens, no i oglądanie wystawy po takim
• 12:52
  wykładzie byłoby na pewno przyjemniejsze mając taką
• 12:56
  wiedzę, no i na pewno byłoby łatwiejsze, a te wszystkie
• 13:00
  jakieś niuanse o pracowniach, te te pineski w tych mapach, jakby
• 13:07
  myślę, że to był wykład dla pasjonata albo prowadzony przez
• 13:11
  pasjonata, który bardzo dużo wie i dla niego.
• 13:15
  Podstawowe informacje są po prostu zbędne, no ale dobra
• 13:18
  mówię o tym. Dlatego, że los chyba
• 13:21
  chciałbyśmy się tam znalazły i wytrwały, bo w trakcie trwania
• 13:26
  napisała do mnie moja słuchaczka.
• 13:28
  I tak moi drodzy, ja na wykładach nie używam telefonu,
• 13:31
  ale zaczęłam sobie czytać informacje o chełmońskim, bo
• 13:34
  chciałam się czegoś dowiedzieć przed wykładem, a czego się nie
• 13:37
  mogłam na wykładzie dowiedzieć i sprawdziłam od razu Instagram no
• 13:41
  i napisała do mnie Patrycja, czy to ja tam siedzę z tyłu, bo mnie
• 13:45
  widzi, albo kogoś podobnego i po wykładzie godzinnym, z którego
• 13:49
  niczego? I nie dowiedziałyśmy.
• 13:52
  Patrycja zaproponowała, że nas oprowadzi, bo ma godzinę wolną
• 13:55
  do następnego prowadzania, a ona pracuje w muzeum Narodowym w
• 13:59
  Poznaniu. Rozumiecie moje psiapsi
• 14:03
  powiedziały, że już nigdy nie będą chodziły do muzeum beze
• 14:05
  mnie, bo Patrycja okazała się takim kolorowym ptakiem w
• 14:10
  pięknym outficie, bardzo zabawna, inteligentna, no i z
• 14:14
  wielką wiedzą, co mnie. Nie zdziwiło, bo słuchanie
• 14:17
  winnej sztuki i totalnie była w naszym klimacie, więc miałyśmy
• 14:22
  ogromne. Yy szczęście, no bo normalnie
• 14:25
  takie oprowadzanka nie były nam pisane, chociaż można się
• 14:30
  zapisać w inne dni. Także ja wam polecam, jeżeli
• 14:34
  będzie to Patrycja to już w ogóle więc zrobiła nam takie
• 14:38
  oprowadzanko, że byłyśmy naprawdę zachwycone tym
• 14:42
  wszystkim i mówię o tym po pierwsze, żeby jej podziękować.
• 14:46
  No i sobie, że założyłam ten podcast.
• 14:49
  I że mam takie wiecie możliwości, że moja słuchaczka
• 14:52
  podejdzie i zaproponuje coś takiego, ale przede wszystkim
• 14:56
  chciałam o tym powiedzieć, że niektóre z faktów i ciekawostek
• 15:00
  wiem właśnie od niej i chciałam to tutaj ująć, bo historia jest
• 15:04
  super i wiem, że to nie jest ostatni raz, kiedy Patrycja
• 15:09
  wykorzystamy do oprowadzania w Poznaniu, dlatego, że ja często
• 15:12
  tam bywam u moich psiapsi. Także patrycjo bądź gotowa i
• 15:17
  Jeszcze raz bardzo ci dziękuję za oprowadzanie i w ogóle za
• 15:21
  miło spędzony czas i ja wam też mówię o tym, że jest taka opcja,
• 15:25
  idźcie na oprowadzan konie na wykład, bo Jestem pewna, że ten
• 15:29
  pan nie będzie słuchał niewinnej sztuki, ale i tak wolałam być po
• 15:32
  prostu miła. Chyba wyszło.
• 15:34
  Nie no dobra, ale wracając do tych pejzaży dowiedziałam się,
• 15:38
  że chełmoński często bywał na Ukrainie.
• 15:41
  Ale zawsze zimą, a obrazy malował na przykład z pamięci w
• 15:45
  klimacie letnim i uważam, że to jest bardzo ciekawe na to nad
• 15:49
  tym wątkiem też mogłabym się rozwodzić, ale nie przesadzajmy
• 15:52
  tutaj wiecie, jest niewinna, ciekawa sztuka, a nie każdy
• 15:56
  szczegół z życia chełmońskiego, który się do niczego nam nie
• 16:00
  przyda w 1874 roku. Bodajże postanowił rozejrzeć się
• 16:06
  za pracownią. Oczywiście w Polsce wraz ze
• 16:09
  swoim psiapsi witkiewicz em chmielowskim jeszcze tam chyba
• 16:13
  kilkoma innymi znaleźli takie miejsce w hotelu europejskim, co
• 16:18
  było dosyć niekonwencjonalne. Musicie przyznać, ale wtedy nie
• 16:22
  było żadnych innych dostępnych miejsc.
• 16:24
  Nie wiem, czy były zajęte, czy może były poza ich budżetem,
• 16:29
  więc i tak mieli szczęście, że cokolwiek znaleźli.
• 16:32
  No i tutaj jest historia, bo w. Mi mieszkał pewien pan krawiec,
• 16:37
  więc mogli ją wynająć dopiero jak pan krawiec się z niej
• 16:41
  wyprowadzi, ale chłopcy mieli Plan postanowili po prostu w
• 16:46
  podstawowy sposób najłatwiejszy go przekupić.
• 16:50
  A co dali mu 150 rubli? Złożyli się oczywiście, bo byli
• 16:55
  biednymi artystami, ale podziałało.
• 16:58
  Pan krawiec się wyprowadził, ja nie wiem, czy oni się targowali
• 17:02
  czy nie, ale potrafili sobie. Poradzić, więc chciałam wam o
• 17:05
  tym opowiedzieć. No i nie mieli dużo pieniędzy,
• 17:08
  więc pracownia była pusta, ale miała to co najpotrzebniejsze,
• 17:13
  żeby mogli tworzyć, czyli ściany i podłogę i nie tylko oczywiście
• 17:18
  tam tworzyli, bo na dodatek moi drodzy to było też miejsce do
• 17:22
  mieszkania dla nich i wyobraźcie sobie, że na 4 art.
• 17:26
  Koleżków tylko jeden Piotrowski miał łóżko chełmoński i
• 17:30
  witkiewicz spali na podłodze, jeden z nich spał na jakieś
• 17:34
  stercie zasłon, drugi spał na jakiejś skórze, nić wie.
• 17:37
  Czy czymś takim? Także no takie trochę legowiska
• 17:41
  mieli, ale myślę, że i tak było im wygodnie i tak naprawdę był
• 17:45
  to jeden duży i skromny pokój, ale wpadało tam wspaniałe
• 17:50
  światło idealne do malowania, co im było więcej potrzebne?
• 17:53
  Tak naprawdę było biednie, no jakby to trzeba przyznać, ale z
• 17:58
  każdym dniem ściany zapełniały się szkicami rysunkami, więc to
• 18:02
  tworzyło. Jakiś klimat tam było chyba z 2
• 18:05
  krzesła, jakiś stół, także czegoś się dorobili.
• 18:10
  Nigdzie w ogóle nie znalazłam, czy tam było jakieś bailando
• 18:13
  jakieś imprezy, czy oni pili czy coś brali o tym nic nie ma.
• 18:18
  Także szkoda chociaż to był witki, ale nie to witkiewicz
• 18:21
  senior także no dobra, nie będziemy się w to zagłębiać,
• 18:25
  skupimy się po prostu na chełmońskim, a nie na jakiś.
• 18:30
  Bailando ciekawostkach trudno, bo to co mi się bardzo podobało
• 18:33
  to fakt, że panowie bardzo lubili się nawzajem, wspierali i
• 18:39
  mieli dużo radochy kiedy razem mieszkali.
• 18:41
  A co najważniejsze, tworzyli naprawdę wspaniałą sztukę.
• 18:45
  Wiecie, ja lubię szczegóły, które mogą innych nie
• 18:49
  interesować, a wiem, że i wam się podobają, skoro słuchacie,
• 18:52
  także opowiem wam jak wyglądał ich standardowy dzień.
• 18:56
  Taki Daily day tych wszystkich artystów najpierw jedli skromne
• 19:01
  śniadanie, wiadomo pewnie musieli oszczędzać na farby i
• 19:04
  płótna, potem, kiedy chełmoński zrobił już poranną gimnastykę,
• 19:09
  jak to nazywano. Która składała się z kilkunastu
• 19:13
  gwałtownych ruchów. Nie wiem czy on robił pajacyki,
• 19:17
  czy ganiał po tej pracowni mogli wtedy wszyscy zabrać się do
• 19:21
  tworzenia i to już od rana. Czyli widzicie nie wszystkie
• 19:24
  kreatywne osoby jednak wybierają wieczór.
• 19:27
  Mówię to ja o północy 47 w blasku świec, tak że a nad
• 19:34
  podcastem pracuje od rana do nocy, więc pozdrawiam chłopaków
• 19:38
  naprawdę, ale w nocy najbardziej lubię nagrywać.
• 19:41
  Czy nie mam wyjścia nie, bo jutro już musi być ten podcast,
• 19:43
  ale po prostu całe miasto jest wyciszone, wszyscy śpią, także
• 19:48
  to jest mój ulubiony moment. No i mieszkańcy tej pracowni
• 19:53
  nieraz sobie wzajemnie pozowali, ale też dawali korekty.
• 19:57
  Co jednak przy malowaniu może być pomocne.
• 20:00
  Biadolili sobie cały czas, więc się nie nudzili, ale ciekawa
• 20:04
  Jestem czy rozmawiali o pierdołach, czy może o sztuce, a
• 20:08
  może tylko o swoim malowaniu, a może wchodziły.
• 20:11
  Tematy polityczne, no bo to zawsze istotne, na pewno
• 20:15
  rozmawiali o kobietach, a może o wszystkim naraz?
• 20:18
  No jakby wiecie, to takie dosyć standardowe wy gronie
• 20:23
  przyjaciół, że się rozmawia, jednak i omawia wszelkie
• 20:26
  interesujące i te bardziej błahe sprawy.
• 20:30
  Po skończonej pracy i umyciu pędzli szli na kawkę, żeby sobie
• 20:34
  odpocząć gdzieś do jakiegoś jakiejś lokalnej kawiarenki.
• 20:37
  Pewnie obok tego fill hotelu, chociaż oni to nazywali
• 20:42
  leżakowaniem, więc ja nie wiem w jakiej formie była ta
• 20:44
  kawiarenka, ale to byłoby dosyć ciekawe, że sobie leżysz i
• 20:47
  pijesz kawkę i nie wiem czy wiecie, ale czytając dużo o
• 20:51
  artystach w dziewiętnastym wieku, głównie tych w Paryżu.
• 20:55
  No bo kocham rozpusty Paryż. Często przewijał się fakt, że
• 20:58
  dzielili oni jakiś fill lokal. Wiadomo artysta biedny więc.
• 21:03
  Tak było łatwiej, by mieć wspólną pracownię.
• 21:07
  Tutaj od razu przychodzi mi do głowy Picasso, który zawsze miał
• 21:10
  pracownię za młodu oczywiście ze swoimi przyjaciółmi czy gugę
• 21:15
  razem z alfonsem muchą. Dużo było takich przykładów.
• 21:18
  Fill van gogh też potem z gugę ten gugę to z wszystkimi, zawsze
• 21:21
  musiał się dzielić fill. Niestety miejscem pracy, ale no
• 21:25
  poza tym, że było to łatwiejsze ekonomicznie, to też istotnym
• 21:29
  było to, że oni się wzajemnie inspirowali, uczyli.
• 21:33
  No i rozmawiali o tej sztuce. Taka była dla mnie baby wersja
• 21:36
  Akademii, ale też w momencie jakiegoś większego kryzysu mogli
• 21:41
  dzielić się na przykład farbami czy płótnami, czy po prostu
• 21:44
  poklepać się po plecach. Wydaje mi się, że takie wsparcie
• 21:48
  jest istotne nawet przy wielkich ego.
• 21:51
  Przyjaciele są po prostu bardzo ważni w życiu, bo to my ich
• 21:55
  wybieramy i są, no, czasami nawet.
• 21:59
  Bliżsi niż rodzina i to wtedy właśnie w tej pracowni, przy
• 22:04
  tych ludziach chełmoński namalował jeden z najbardziej
• 22:07
  znanych dzisiaj obrazów, czyli babie lato.
• 22:10
  Widziałam na żywo i jest zachwycający.
• 22:13
  Przyznaję, namalował tę scenę z pamięci, wystawił obraz w
• 22:17
  zachęcie i wiecie, co? Wszyscy byli oburzeni, jak to
• 22:21
  gruba baba ze wsi i z brudnymi stopami może być tematem sztuki.
• 22:26
  Według odbiorców znawców krytyków było to zbyt dosłowne i
• 22:30
  realne, no i nie wypadało chwytać się takich tematów.
• 22:35
  Wiecie, powinny być doniosłe z pięknymi osobami z osobami z
• 22:39
  jakichś wysokich półek. No klasowych to mam na myśli,
• 22:44
  ale realiście odchodzili od scen wyniosłych i koloryzowanych
• 22:47
  właśnie na rzecz codzienności i ludzi z niższych klas.
• 22:51
  Mówi się też, że wyjazd jego na Ukrainę otworzył chełmońskiego
• 22:55
  malarsko wiecie wykruszył z siebie ten akademicki schemat,
• 23:00
  który był mu gdzieś tam przez lata wpajany ja wam powiem, że
• 23:04
  ta pajęczynka to właśnie tytułowe babie lato, które
• 23:07
  namalował jest tak delikatna, taka nierealna i mocno
• 23:13
  impresjonistyczna moim zdaniem czuć taką lekkość, takie ciepło
• 23:17
  tego lata w powietrzu. Wiecie jak pachnie lato, prawda?
• 23:20
  Wspaniale. No i też jak się na to patrzy no
• 23:23
  to od razu przypomina się ta wilgoć trawy, na której leży ta
• 23:27
  zrelaksowana dziewczyna o brudnych stopach i to moim
• 23:30
  zdaniem jest taka lekkość takie niedomówienie taka Mgła, ale no
• 23:36
  nie chodzi mi o dosłowną mgłę, tylko taką malarską taką nie
• 23:41
  wiem jak mogę to nazwać, bardzo rzuciło mi się to w oczy na
• 23:44
  wystawie ewidentnie nie umiem tego normalnie opisać.
• 23:48
  Bo wiele z momentów na danym płótnie kojarzyło mi się z
• 23:51
  impresjonizmem jak wam powiedziałam, bo impresjoniści
• 23:54
  mieli takie wciągające światło. Wiecie taki niezwykły klimat i
• 23:59
  taką miękkość i oczywiście u nich wszystko było takie
• 24:03
  miękkie, a u chełmońskiego tylko fragmenty tak jak tutaj ten
• 24:06
  element tej tej pajęczynki, a reszta już była w realistycznym
• 24:11
  stylu. Nie umiem tego wyjaśnić, ale ja
• 24:13
  właśnie tak patrzyłam na ten obraz, tak go odczuwałam plus
• 24:17
  to, że za prawie każdym razem w obrazie jest jeden intensywny
• 24:23
  kolorystycznie element taki. Który się skrzy albo świeci
• 24:27
  niesamowite, no tutaj w babim lecie może nie aż tak mocno była
• 24:31
  ta żółta chustka. Którą ona miała na głowie,
• 24:34
  gdzieś tam pod szyją, miała jakąś inną chusteczkę
• 24:36
  pomarańczową, ale chodzi mi o to, że jest wiele obrazów, na
• 24:41
  których widać jakąś chałupę w oddali czy z bliska jakiś
• 24:44
  kościół i wszystko jest dosyć ciemnych barwach.
• 24:48
  Takich wiecie już nocnych i gdzieś w oddali się skrzy ten
• 24:51
  jeden element i on tak mocno błyszczy.
• 24:53
  To jest po prostu takie ekscytujące, jak się na to
• 24:57
  patrzy. No o Jezus musicie po prostu to
• 24:59
  zobaczyć na żywo, ale chyba wiecie o co mi chodzi.
• 25:01
  Nie ja bardzo lubię patrzeć na obraz właśnie w taki sposób.
• 25:06
  Fragmentami w sensie, że jakiś element mnie mocno do niego
• 25:11
  przyciąga. Oczywiście dzięki temu całość
• 25:14
  nabiera jakiejś takiej niezwykłej, trochę tajemniczej
• 25:17
  atmosfery. Wow.
• 25:19
  Ja ewidentnie nie umiem opisywać obrazów, ale no mówię wam, co
• 25:22
  czuję. Bo rzadko to robię w sumie no i
• 25:27
  też nigdy nie chciałabym wam powielać jakiś wiecie opisów ze
• 25:30
  strony jakichś oficjalnych, bo to zawsze jest nudne, jest
• 25:33
  nadinterpretacja, jakby w każdym razie w tej skromnej i biednej
• 25:37
  pracowni. Stworzył wiele prac, które teraz
• 25:40
  uznawane są za jego kultowe obrazy, które tworzył dla
• 25:43
  siebie, nie powielał ich na sprzedaż, tylko malował
• 25:46
  dokładnie to, co chciał, ale jak wiemy, nie samą sztuką artysta
• 25:51
  żyje. No jaki ojciec taki syn, więc
• 25:54
  witkiewicz senior zapoznał swoich kolegów z pracowni z
• 25:58
  heleną modrzejewską, do której miał niebywałą słabość.
• 26:02
  Nawet kiedy miał już żonę, ale o tym wspominałam.
• 26:06
  I to co od pokoleń w Polsce jest ważnym elementem budowania
• 26:09
  swojej kariery, to znajomości. Nie ukrywajmy, na przykład mój
• 26:14
  tata don vito nieraz mi mówił, że potrafił kiedyś załatwić
• 26:19
  dobry biznes czy jakiś nawet lokal zapento kiełbasy i wódkę.
• 26:23
  Myślę, że te czasy się zmieniły, a ceny wzrosły, ale no, dobre
• 26:27
  stosunki z ludźmi potrafią nadal wiele zdziałać, ale na przykład
• 26:32
  chełmoński u modrzejewskich poznał wielu ciekawych i
• 26:37
  znaczących ludzi, którzy kupowali na przykład jego
• 26:39
  obrazy. Jak sam Henryk Sienkiewicz.
• 26:42
  To jest taka abstrakcja, witkiewicz, modrzejewska,
• 26:46
  chełmoński i Sienkiewicz w jednym pokoju, no to jest
• 26:49
  wspaniała wizja, ja no nieraz mi się wydaje, że tych wybitnych
• 26:53
  ludzi po prostu w tamtych czasach było więcej albo nie
• 26:57
  wiem. Wszyscy znajdowali się w jednym
• 26:58
  miejscu, no i jakoś tam ich drogi się przecinały i pewnie
• 27:02
  jest to złudne z wielu względów, ale zawsze mnie to zachwyca i
• 27:06
  zadziwia i Przepraszam, że się powtarzam, ale no taka jest
• 27:09
  prawda. Przy każdym podcaście to mówię,
• 27:11
  ale czy to nie jest niesamowite? I to właśnie modrzejewska i
• 27:16
  rzeźbiarz cyprian godebski namówili chełmońskiego, by
• 27:20
  spróbował swoich sił w Paryżu. No skoro Polska scena
• 27:23
  artystyczna średnio się nim interesowała i generalnie go
• 27:28
  fill nie doceniała. No to stwierdzili, że Paryż
• 27:31
  będzie bardzo dobrym pomysłem. Pomogli mu uzbierać pieniądze i
• 27:35
  jeszcze w tym samym roku wyjechał do naszego.
• 27:39
  Ulubionego rozpustego Paryżu. Więc jak zdjęliście
• 27:42
  marynareczki, bo się rozluźniliście, to proszę
• 27:45
  natychmiast je wkładać z powrotem, bo no czas wybrać się
• 27:49
  do Paryża. Wiecie no, Paryż to również
• 27:52
  salon paryski, czyli wielki deal dla artystów, o czym już
• 27:56
  oczywiście wiemy i w 1876 roku, czyli jak miał 27 lat, wystawił
• 28:01
  tam swoje 2 obrazy, które faktycznie wzbudziły
• 28:04
  zainteresowanie wśród bochenki paryskiej.
• 28:07
  Pokazał wtedy obraz roztopy i. I przed wójtem to, co jeszcze
• 28:13
  bardziej ucieszyło chełmońskiego poza dobrym słowem i podbiciem
• 28:17
  ego, w końcu go nie jechali. Jak w ojczyźnie to fakt, że
• 28:22
  sprzedał te 2 obrazy i to za niezłą sumkę.
• 28:25
  Ja dokładnie nie wiem za ile tylko było napisane, że to było
• 28:30
  dużo pieniędzy. Wiem też, że dla Francuzów i
• 28:32
  ludzi mieszkających w Paryżu Polski i ukraińskie pejzaże były
• 28:37
  bardzo. Egzotyczne brzmi zabawnie, ale
• 28:40
  poważnie tak było te te wszelkie stroje i te chatki dla nich było
• 28:45
  to czymś. Totalnie pociągającym i wtedy
• 28:49
  poznał też mecenasa właściciela galerii sztuki Adolfa głupila,
• 28:54
  który podpisał z nim umowę. Józef bardzo się cieszył,
• 28:58
  chociaż miał obawy, że jest to jednorazowy sukces i nic z tego
• 29:02
  nie wyniknie. Myślę, że wiele osób, które coś
• 29:06
  tworzą, nawet jeżeli są naprawdę zdolne.
• 29:08
  No to mają takie podejście i na początku może nie wierzą
• 29:12
  zbytnio. W siebie, ale no nic bardziej
• 29:15
  mylnego. Jego obrazy zaczęły być trendy i
• 29:18
  kupowali je bogaci Francuzi, ale też Anglicy.
• 29:22
  Nawet jeden obraz pod tytułem czwórka został zakupiony przez
• 29:27
  Amerykanina milionera nieźle chełmoński w życiu nie miał tyle
• 29:31
  pieniędzy. Moi drodzy, co wtedy?
• 29:33
  No czuł się jak pan odwaliła mu taka sodówa, to trzeba przyznać,
• 29:38
  no ale sam na to zarobił, więc miał do tego prawo, no bo w
• 29:41
  Polsce cały czas biedował. Znają bardzo sensi paryskie
• 29:46
  mieszkanko takie jak teraz możemy sobie oglądać gdzieś na
• 29:48
  pintereście kupił do niego meble, ubierał się w Jedwabne
• 29:53
  ubrania i jadał w najlepszych takich leppe restauracjach i jak
• 29:58
  no to bywa w takim momencie człowiek w końcu czuje się
• 30:02
  bezpiecznie, nie musi się martwić i kombinować.
• 30:05
  No i liczyć. Wiecie, że jakiś pejzaż się
• 30:08
  niebawem sprzeda, więc to był idealny czas dla Józefa.
• 30:13
  A w jego wypadku ta stabilizacja finansowa doprowadziła do myśli
• 30:17
  jakże głębokiej, popularnej wtedy, by znaleźć sobie w końcu
• 30:22
  żonę. Co prawda natrafiłam na jakieś
• 30:25
  informacje, że przed wyjazdem do Monachium miał narzeczoną
• 30:28
  paulinę fehner. Ale ją zostawił, nie wiadomo
• 30:32
  dlaczego tam nie dokopałam się do konkretnych informacji.
• 30:35
  Myślałam, że tam był jakiś wielki dramat, możliwe, że był,
• 30:39
  ale nie chcę wam mylić. Chodzi o to, że tutaj główną
• 30:44
  kobietą jest dziewczyna, która mu się bardzo podobała.
• 30:48
  Poznał ją w Polsce, chociaż inne źródła mówią, że w Paryżu to nie
• 30:52
  jest istotne. Była Polką.
• 30:54
  Miał Plan, by wrócić na chwilę do Warszawy.
• 30:57
  Ale nie chciał jechać, nie wiedząc o różnych rzeczach, więc
• 31:00
  wysłał sobie witkiewicza, który domniemam gdzieś po prostu był
• 31:04
  pod ręką w Warszawie, żeby on upewnił się, czy ta oto jego
• 31:09
  wybranka. Nie jest zajęta jej tutaj
• 31:12
  zaskoczenie. Nie była to niewiastą była Maria
• 31:16
  szymanowska, która miała chyba 17 lat.
• 31:19
  Z moich obliczeń tak wynika, on był od niej starszy o
• 31:22
  kilkanaście, o 11 albo 13 lat. I słuchajcie w ostatnim
• 31:26
  podcaście pod tytułem, Dlaczego nie było wielkich artystek?
• 31:30
  Mówiłam wam, że damy w tamtych czasach musiały mieć przyzwoitki
• 31:34
  tak samo było podczas spotkania Józefa i Marii.
• 31:38
  No bo w końcu do niego doszło, umówił się.
• 31:40
  Ona przyszła razem ze swoją mamunią spacerowali sobie po
• 31:44
  parku w ciszy, no bo oboje byli zestresowani nam tak naprawdę
• 31:48
  pierwszy raz spędzali ze sobą dłuższą chwilę, ale Józef tak
• 31:53
  pokierował ich spacerem, że mama została w tyle gdzieś przy
• 31:57
  drzewku. Może dała im po prostu chwilę
• 32:00
  prywatności i w pewnym momencie chełmoński zauważył, że na
• 32:04
  ramieniu jego wybranki usiad komar.
• 32:07
  Więc on go zabił z całych sił, czaicie?
• 32:10
  Zachód słońca, wiatr smyra ich zarumienione policzki, kaczki
• 32:14
  gdzieś tam pływają w stawie, a ten z całej siły klepnął ją w
• 32:18
  ramie. Dziewczyna tak się
• 32:20
  przestraszyła, że uciekła od niego z płaczem i poleciała do
• 32:23
  matki, która gdzieś tam na nią czekała.
• 32:26
  No to jest chyba pierwszy znak, że nie możemy spodziewać się
• 32:30
  wątków lafiryndowych, skoro to był jego poziom flirtu i
• 32:34
  adoracji kobiet, albo znaki, że nie panował nad sobą, albo po
• 32:39
  prostu chciał ją wybawić z opresji.
• 32:41
  Kto wie, nie zrobił na niej dobrego pierwszego wrażenia.
• 32:45
  No nie dziwię się, że się przestraszyła, ale spotkali się
• 32:49
  na drugi dzień w teatrze, moi drodzy.
• 32:52
  Chełmoński twierdził, że był absolutnie zakochany.
• 32:55
  Maria po tygodniu przyjęła jego zaręczyny.
• 32:59
  Niestety nie wiem dokładnie jak one wyglądały, a szkoda, bo ja
• 33:02
  zawsze lubię ten moment i szperam źródłach, żeby znaleźć
• 33:07
  opis. Przyznam też, że nigdy nie
• 33:10
  przestanie mnie zaskakiwać tempo, że ludzie potrafili i
• 33:13
  pewnie nadal potrafią po tygodniu czy miesiącu się ze
• 33:16
  sobą ohajtać z tego co wiem, no to spotkali się na Wielkanoc, bo
• 33:20
  tak jest podane, więc domniemam, że no to był kwiecień tak jak
• 33:24
  teraz. I jak się nie mylę to już w
• 33:27
  czerwcu byli po ślubie, przy czym nie ma informacji, że przez
• 33:31
  te 2 miesiące się jeszcze ze sobą spotkali chociażby raz czy
• 33:34
  się w ogóle poznawali. Czy Józef na przykład po
• 33:37
  oświadczynach wrócił do Paryża i tylko przyjechał na ślub?
• 33:42
  Nie wiem. Podobno też w momencie, kiedy
• 33:44
  wchodzili do kościoła już wiecie.
• 33:46
  Podczas ceremonii nadeszła wielka i złowroga burza coe mimo
• 33:50
  tego, że tam znajdowali się sami wierzący ludzie.
• 33:53
  No to dali się wpędzić w pułapkę zabobonu, bo chełmońskiemu
• 33:58
  przeszło przez myśl, że u może to nie jest dobry znak na
• 34:02
  przyszłość. Po ślubie zabrał swoją małżonkę
• 34:05
  do Paryża, gdzie już wspólnie zamieszkali.
• 34:09
  Byli szczęśliwi i po roku związków siedemdziesiątym
• 34:13
  dziewiątym roku Maria urodziła pierwszą córkę Jadwiga
• 34:16
  chełmoński nadal dobrze sprzedawał swoje obrazy,
• 34:19
  naprawdę żyli na wysokim poziomie.
• 34:22
  On głównie sprzedawał obrazy z pejzażami ze scenami konnymi,
• 34:26
  których na wystawie w muzeum Narodowym w Poznaniu jest
• 34:29
  naprawdę bardzo wiele. I wspominałam wam wcześniej o
• 34:33
  czwórce, czyli wielgachnym obrazie?
• 34:35
  No bo biegery z better i chełmoński o tym wiedział.
• 34:39
  To obraz, który na pewno robi wrażenie, ale nie robił na
• 34:43
  polskich krytykach kupił go ten amerykański milioner, ale to
• 34:47
  jest ciekawe, bo w innym artykule wyczytałam, że na
• 34:50
  szczęście tego dzieła chełmoński nie sprzedał więc.
• 34:53
  No trochę byłam zdezorientowana. Domyślam się, że po prostu z
• 34:57
  innych informacji, które wyczytałam, że on wtedy w tym
• 35:00
  Paryżu malował jeden temat kilka razy, ponieważ się sprzedawał,
• 35:05
  no jego marchant mu grzecznie kazał powielać te same obrazy,
• 35:09
  by nadal mogli żyć na poziomie otoczeni dolarami.
• 35:13
  Wiecie, wielu ludzi zarzucało mu też, że robił te powtórki, że
• 35:18
  tak po prostu nie wypada, bo traci to na oryginalności.
• 35:22
  Ale pieniądz nie śmierdzi w Polsce wystarczająco biedowo,
• 35:25
  więc on nie chciał tego powtarzać.
• 35:27
  Jeżeli już jesteśmy przy pieniądzach, no to jego obrazy
• 35:31
  sprzedawały się tak od 8 do 40000 franków, czyli naprawdę
• 35:35
  bardzo dużo, bo z tego co wiem, to w tym samym czasie obrazy
• 35:40
  mone czy rynu, a sprzedawano za jakieś tam setki. 1000, więc no
• 35:44
  40 tysięca 100000, no to jest wiecie.
• 35:49
  Niewielka różnica, powiedzmy no i prawdopodobnie przez ten dobry
• 35:53
  czas w Paryżu sprzedał około 100 prac, więc faktycznie mógł
• 35:57
  chodzić w tych jedwabiach te prace były różnych rozmiarów,
• 36:01
  ale większość jednak na wystawie ma imponujące rozmiary i na tym
• 36:08
  konkretnym obrazie widzimy wóz, na którym siedzi 2 panów, jeden
• 36:12
  kieruje pojazdem. Jezu, ja nie wiem jak to się
• 36:15
  mówi, prowadzi wóz, może tak w każdym razie próbuje okiełznać 4
• 36:20
  wielkie, dorodne, szybkie, pędzące konie, a pan z tyłu jara
• 36:25
  fajkę taką wielgachną aż dziwne, że mu nie zgasła przy tej
• 36:28
  prędkości, bo naprawdę jak na niego patrzymy, to czuć tę
• 36:31
  prędkość, czujemy się jakby te konie miały zaraz nas
• 36:34
  staranować, co jest świetnym uczuciem i to, co krytykom w
• 36:39
  Polsce nie pasowało. To fakt, że.
• 36:41
  Obraz jest nierealistyczny, ale nie pod względem technicznym.
• 36:45
  Tylko jakim cudem on mógł namalować taką scenę?
• 36:50
  Z wiecie jakby sprawiało wrażenie, jakby te konie miały
• 36:54
  zaraz go rozjechać, więc on nie mógł tam sobie siedzieć i ich
• 36:57
  malować, a pan z fajeczką na pewno nie mógł tak spokojnie jej
• 37:02
  podpalać, czyli to co teraz, jakby my cenimy w związku z
• 37:08
  czwórką kiedyś było wielkim problemem.
• 37:11
  Dziwne, bo to jest dosyć nowatorskie rozwiązanie,
• 37:14
  stworzyć takie złudzenie. Niepowstrzymanego i takiego
• 37:18
  agresywnego ruchu, a im to przeszkadzało, a przecież no
• 37:22
  wielcy artyści zazwyczaj gdzieś tam.
• 37:25
  Wychodzili poza schematy, no ale w sumie faktycznie to nie
• 37:29
  oznacza, że krytycy też wychodzili poza te schematy.
• 37:32
  Mam nawet fragment z krakowskiego pisma pod tytułem
• 37:36
  Diabeł. Ten fragment powstał po
• 37:38
  sukcesach chełmońskiego w Paryżu.
• 37:40
  Co to za chełmoński, co dostał wielką nagrodę w Paryżu?
• 37:43
  Czy to jaki miennik tego, którego obrazu w tym roku nie
• 37:46
  przyjęło towarzystwo zachęty Sztuk Pięknych?
• 37:49
  Tak, to ten sam. Ale jak to więc Paryż nagradza
• 37:53
  medalami takich, których u nas nie uznają za godnych
• 37:57
  wystawienia? Patrz o ile wyżej od Paryża
• 37:59
  stoimy. Także wydaje mi się, że nie ma
• 38:02
  co słuchać nieraz krytyków moi drodzy i to co jest istotne a
• 38:07
  propos better, to to płótno w szerokości ma 6,5 m zajmuje całą
• 38:12
  ścianę. Tak naprawdę rozumiecie, to więc
• 38:15
  wręcz niemożliwym jest, by on malował takiego giganta w
• 38:19
  plenerze. Robił to po prostu w pracowni w
• 38:22
  Paryżu, chyba ze szkicu malarskiego.
• 38:25
  Właśnie na wystawie w Poznaniu często przy obrazach jest
• 38:28
  zdjęcie, chociaż w sumie to jest chyba oryginal, które pokazuje
• 38:33
  szkic głównego dzieła. Czasami stołówek głównie jest po
• 38:36
  prostu malarski szkic. Strasznie fajna sprawa, bardzo
• 38:40
  mi się to podobało, żeby móc sobie właśnie zerknąć jak on
• 38:44
  początkowo myślał i z czego malował niesamowite i nie wiem,
• 38:47
  czy ja gdzieś się wcześniej z tym spotkałam.
• 38:51
  No może nie zwróciłam na to uwagi, ale fajna sprawa, bo
• 38:55
  wiecie często chodził na przykład w teren, nie siadał
• 38:58
  sobie z mniejszym płótnem, malował jakąś scenę, a potem w
• 39:02
  pracowni przenosił to na wielki format, bardzo sprytne, bo nie
• 39:06
  ma co ukrywać, jakby on mógł malować z pamięci, ale no nigdy
• 39:09
  obraz nie będzie tak dobry, kiedy jest ma być realistyczny,
• 39:13
  to powinien być malowany jednak. Po prostu w danym momencie.
• 39:18
  No świetna sprawa. Dobra zresztą jak zobaczycie w
• 39:21
  twórczości chełmońskiego jest bardzo, ale to bardzo dużo koni
• 39:26
  i z jednej strony pewnie ze względu na klientów, ale on był
• 39:29
  pasjonatem koni, podobno też świetnie jeździł konno i
• 39:34
  najbardziej lubił malować pół dzikie konie, bo mógł wtedy
• 39:37
  pokazać taką dramaturgię, sceny i siłę tych zwierząt.
• 39:42
  A przecież konie to. Naprawdę potężne i takie
• 39:46
  majestatyczne zwierzęta. Najlepszymi klientami jednak
• 39:52
  okazali się Amerykanie. Jak wam wspominałam, niestety w
• 39:56
  osiemdziesiątym pierwszym roku w Stanach zostało wprowadzone cło,
• 40:00
  więc nagle główny klient Józefa nie mógł już finansować jego
• 40:04
  życia. Co stało się na ogromnym
• 40:06
  problemem i dla niego i dla marszanda, a na dodatek niebawem
• 40:11
  Maria urodziła kolejne córki, Marię i zosie oraz synka Józefa.
• 40:16
  Więc jak możecie się domyślić, tych wydatków było coraz.
• 40:19
  Więcej, a obrazów praktycznie nie sprzedawał, on był głową
• 40:23
  rodziny i on musiał utrzymać piątkę ludzi, więc w
• 40:27
  osiemdziesiątym siódmym roku nie widział już odwrotu.
• 40:30
  Postanowił wrócić do Polski. Skoro wiecie, w Paryżu już nie
• 40:34
  zarabiał, no to stwierdził, że spróbuję w domu, no fill nie
• 40:38
  było, jakby nie był to łatwy powrót.
• 40:40
  Zmarł wtedy też jego najmłodszy syn, a potem kolejne fill dzieci
• 40:45
  w przyszłości. Hania i tadzio i to był bardzo
• 40:48
  ciężki czas dla nich. Józef i Maria.
• 40:50
  Zaczęli się wtedy bardzo mocno kłócić po tej tragedii, ale też
• 40:55
  dlatego, że ona nie chciała wracać do Warszawy.
• 40:58
  Niestety nie miała nic do gadania.
• 41:00
  No Maria uwielbiała Paryż i chciała tam mieszkać i
• 41:04
  wychowywać swoje dzieci. No i swoją drogą też była
• 41:08
  przyzwyczajona do wysokiego poziomu życia, do którego ją
• 41:12
  przyzwyczaił właśnie Józef, no i tak naprawdę ona w Paryżu czuła
• 41:15
  się najlepiej. Ale Józef mieszkał w Paryżu 12
• 41:20
  lat. On nie chciał już się męczyć na
• 41:22
  obczyźnie, a wiadomo w tamtych czasach kobieta nie miała nic do
• 41:26
  gadania. Miała po prostu rodzić dzieci i
• 41:29
  siedzieć w kuchni. No oczywiste.
• 41:31
  Sam Józef też chyba miał dość tego Paryża.
• 41:35
  On wspominał, że jedyny plus Paryża to zapoznanie się z
• 41:41
  pejzażystami francuskimi, bo uważał, że.
• 41:44
  To dzięki nim potem zmienił styl, przestał malować narwane
• 41:47
  konie, które pozwoliły mu na dostatnie bądź co bądź życie, a
• 41:52
  skupił się właśnie dzięki nim na mniej dynamicznych i mniej
• 41:55
  agresywnych scenach. I kiedy wrócili do tej polski,
• 41:59
  to chełmoński odkrył swój raj na ziemi, czyli kuklówkę kupił
• 42:04
  dworek dla siebie i dla rodziny w osiemdziesiątym ósmym roku i w
• 42:08
  końcu poczuł się na miejscu. On nie chciał już udawać nikogo
• 42:12
  innego, a trochę tak w Paryżu musiał się zachowywać tego też
• 42:17
  od niego wymagano, żeby wpadał na te imprezki.
• 42:20
  Rozmawiał z ludźmi z potencjalnymi klientami, brał
• 42:23
  udział w życiu tej Society tej. Bochenki, wiecie no tak jak wam
• 42:28
  powiedziałam znajomości są bardzo istotne i domniemam, że
• 42:33
  tak budowano jakieś kontakty, ale w kuklówce praktycznie
• 42:38
  przestał spotykać się z ludźmi, nie jest dokładnie to
• 42:42
  powiedziane, dlaczego on się odcinał od ludzi, nie wiem czy
• 42:46
  miał tak dość, czy coś się wydarzyło pomiędzy, o czym my
• 42:50
  nie wiemy. Ale on skupił wyłącznie się
• 42:53
  wtedy na sztuce. Pracownie sobie zrobił na
• 42:56
  strychu, więc do mnie może latem było bardzo duszno, było mało
• 43:01
  miejsca, dopóki nie zarobił trochę pieniędzy, to wiecie,
• 43:04
  było ciasno, ale potem podwyższył sufit, co od razu też
• 43:08
  rozjaśniło. To pomieszczenie malował.
• 43:10
  Wtedy już nie nasz ta ludzie, a na ścianie w sensie przybijał
• 43:15
  płótno do ściany. Ja nie wiem dlaczego czy tak
• 43:18
  było mu wygodniej, czy. Miał za małą sztalugę ja sama
• 43:21
  lubię sobie rozkładać płótno na ziemi albo na ścianie, chociaż
• 43:26
  no sztaluga zawsze jest naj wygodniejsza, ale mieszkając w
• 43:30
  takim otoczeniu często wychodził w plener, czyli to co uwielbiał
• 43:33
  najbardziej, a wszyscy chyba musimy sobie wyobrazić jak na
• 43:38
  Mazowszu musi być pięknie. Znaczy ja nie byłam, może wy
• 43:41
  byliście, więc to inna sprawa. W każdym razie wspaniały
• 43:44
  sielski. Klimacik no i w
• 43:47
  dziewięćdziesiątym roku miał swoją pierwszą wystawę w
• 43:50
  zachęcie, w końcu zaczął być znowu doceniany już nie tylko w
• 43:56
  Polsce, na czym chyba mu zależało, ale doceniono go
• 43:59
  również we Lwowie, w Monachium, w Berlinie, a nawet w San
• 44:03
  Francisco i on namalował w tamtym momencie obraz pod
• 44:07
  tytułem bociany, czyli kolejny kultowy obraz, który mogłam
• 44:11
  zobaczyć na wystawie. Ja w ogóle wam opowiadam tylko o
• 44:14
  obrazach z wy. Wiesz, ich było dużo więcej, bo
• 44:17
  ja tu wspomnę tylko kilku, no i nie ma co ukrywać, że naturę
• 44:22
  kochał ponad wszystko, był jej częścią i potrafił oddać tę
• 44:26
  atmosferę danego momentu tego fill, jakby to opisać.
• 44:31
  No spokój leniwej polskiej wsi. No chociaż słowo leniwy nie jest
• 44:36
  odpowiednie, bo chłopi ciężko pracowali w tamtym czasie, ale
• 44:39
  na obrazie bociany widzimy chłopa z synem.
• 44:43
  Którzy prawdopodobnie zrobili sobie przerwę od pracy na obiad,
• 44:46
  ojciec siedzi na trawie bez butów.
• 44:48
  Syn stoi obok i wpatrują się w niebo, na którym widać klucz
• 44:53
  bocianów, które przylatują do Polski na wiosnę.
• 44:57
  I tutaj zacytuję słowa Mieczysława sterlingga w dziele
• 45:01
  chełmońskiego powietrza ani słońca nie widzi się, a jednak
• 45:04
  widz staje przed nim w zadumie głębokiego sentymentu pól.
• 45:09
  Pól pełnych powietrza i słońca i szumu skrzydeł.
• 45:12
  Rdzeniem kompozycji chełmońskiego nie jest ani
• 45:14
  renesanował umiejętność konstrukcji ani jedność
• 45:18
  atmosfery, ani też harmonia barw, lecz motyw, jak gdyby
• 45:21
  pozamalarski owa prosta w rzeźbie czy z obrazu Ludowego,
• 45:25
  prymitywna, bijąca serdeczność i bezpośredniość.
• 45:29
  Zaduma chłopków wśród zieleni i pól łączy ich przez podniesienie
• 45:34
  głów i wyraz całych ciał z półkolem odlatujących ptaków i
• 45:39
  widzicie to, co on kochał? Najbardziej przyniosło mu w
• 45:42
  końcu uznanie nawet w ojczyźnie, ale no niestety w tym samym roku
• 45:47
  wydarzyła się tragedia, ponieważ rozstał się z żoną wielkim
• 45:51
  skandalu. To jest bardzo ciekawy wątek.
• 45:54
  W sumie najbardziej kontrowersyjny w całej tej
• 45:56
  historii, no i który? Podzielił, a jakże miłośników
• 46:00
  sztuki, kiedy otwarto wystawę w muzeum Narodowym w Warszawie,
• 46:05
  kiedy Maria była w ciąży z wandą, czyli najmłodszą córką
• 46:08
  chełmoński, podejrzewał ją o romans i postanowił wyrzucić z
• 46:12
  domu, kiedy ona była w zaawansowanej ciąży.
• 46:15
  I powiem wam, tak, jest bardzo mało informacji o prywatnym
• 46:19
  życiu chełmońskiego, ale zachował się rękopis jego pozwu
• 46:23
  rozwodowego czy jakieś tam separacji, w którym on opisał
• 46:27
  jej rzekomą zdradę. Przyjacielem rodziny, lekarzem,
• 46:31
  której Maria nie potwierdziła, ona zaprzeczała.
• 46:34
  Mówiła, że nie zdradziła męża. Chełmoński też wyparł się córki
• 46:38
  wandy. Powiedział, że na pewno nie jest
• 46:40
  ona jego dzieckiem. A jak wiecie, no w
• 46:43
  dziewiętnastym czy tam na początku dwudziestego wieku nie
• 46:46
  było badań genetycznych plus Maria była kobietą, więc w
• 46:50
  mniemaniu społeczeństwa była niżej w hierarchii niż jej mąż i
• 46:54
  nie miała. Jak się bronić?
• 46:56
  Jak udowodnić swojej racji? Istnieje akt urodzenia wandy
• 47:01
  chełmońskiej, w którym no nie jest wpisany ojciec tylko imię
• 47:05
  położnej. Ja się dowiedziałam, że tak się
• 47:07
  właśnie robiło, kiedy dziecko było nieślubne, czyli wpisywało
• 47:11
  się osobę, która przyjęła poród. Ten temat w ogóle zbadał bardzo
• 47:16
  wnikliwie znawca biografii i twórczości malarza, czyli
• 47:20
  Tadeusz matuszczak, także bardzo dziękujemy, a mówię to nazwisko,
• 47:24
  bo może będziecie mieli ochotę sobie jeszcze coś doczytać.
• 47:28
  W testamencie chełmońskiego widnieją też tylko jego 3 córki,
• 47:32
  czyli Jadwiga, Zofia i Maria. Które z nim zamieszkały po
• 47:36
  rozstaniu rodziców? Podobno to one same tak
• 47:38
  zdecydowały. Nazywał też ich dom córnikiem.
• 47:42
  Z tego co wiem, no to niestety chełmoński z jakby wtedy bardzo
• 47:47
  uniemożliwiał spotykanie się z dziećmi fill swojej byłej żonie
• 47:52
  są źródła, w których też Maria mówiła, że chełmoński był
• 47:55
  przemocowy fill. Profesor fill Joanna sosnowska.
• 48:00
  Czytała te pamiętniki, z których wynikało, że chełmoński bywał
• 48:03
  agresywny, oblewał żonę wodą, no i też ją bił.
• 48:07
  No i moi drodzy, kiedy otwarto wystawę w muzeum Narodowym w
• 48:11
  Warszawie fill, co było dla mnie niespodziewanym bum, tak jak wam
• 48:15
  mówiłam, no bo wielkie kolejki wyprzedane bilety sn nagle
• 48:18
  wszyscy zlecili się, by obejrzeć jego pracę.
• 48:22
  Wybuchła mała drama, a nawet oskarżenia, że dlaczego kolejny
• 48:27
  raz ukazuje się portret i twórczość artysty jako.
• 48:30
  Geniusza jako osoby ponad innymi, a nie wspomina się w
• 48:35
  ogóle o tym, jakim był człowiekiem, jak traktował swoją
• 48:38
  rodzinę i to było bardzo ciekawe, że opinia publiczna
• 48:42
  zdołała wciągnąć muzeum narodowe w Warszawie w rozmowę z tego, co
• 48:46
  wiem, wszystko zaczęło się od sylwi Ziętek i jej wpisów
• 48:50
  sylwię. Możecie oczywiście znać, bo
• 48:52
  napisała książkę Polki na montparnasie, czy na przykład
• 48:56
  tylko one Polska sztuka bez mężczyzn.
• 48:59
  Sylwia oburzyła się na takie. Prawienie historii i nieźle się
• 49:03
  jej za to oberwało. Uwierzcie mi, no ale zadziałało,
• 49:08
  bo muzeum zorganizowało debatę, która była również transmitowana
• 49:12
  na żywo. No i nadal możecie ją sobie
• 49:15
  obejrzeć na ich Facebooku. Ja to zrobiłam tytuł tej debaty.
• 49:20
  To oddzielić twórcę od dzieła biografia, a sztuka i już w
• 49:24
  pierwszych minutach pani historyczka sztuki, kuratorka
• 49:28
  wystawy chełmońskiego powiedziała, że.
• 49:31
  On należał do realistów, a podstawowe założenia realistów
• 49:35
  to uwolnienie od wszelkich uwarunkowań ideowych i
• 49:39
  zaangażowania politycznego. Mówiła, że tematy jego dzieł nie
• 49:43
  były polityczne czy patriotyczne i że fakty z biografii artysty
• 49:48
  nie miały wpływu na to, co malował.
• 49:51
  Powiem wam, że jak ja to usłyszałam, to sobie pomyślałam,
• 49:54
  wow, nie będzie. Będzie ciekawie, zważywszy, że
• 49:58
  ostatnio przecież zrobiłam też 2 podcasty bardzo mocno w temacie.
• 50:03
  Czy można celować geniusza? No i Dlaczego nie było wielkich
• 50:08
  artystek? A to wszystko się bardzo ze sobą
• 50:11
  łączy i również my o tym dyskutowaliśmy na bazie książki,
• 50:15
  potwory, dylematy funki. Znacie moje zdanie?
• 50:18
  Ja uważam, że nie da się oddzielić sztuki od życiorysu,
• 50:23
  że jedno wynika z drugiego, no i że to jest istotne, by mieć.
• 50:26
  Pogląd na całość mieć dostęp do tych informacji, a nie tylko
• 50:31
  ślepo oglądać obrazy, że jednak ta biografia jest istotna,
• 50:35
  szczególnie w dwudziestym pierwszym wieku, kiedy?
• 50:37
  No, nasza świadomość zmieniła, no i chyba nikt nie chce się
• 50:40
  cofać do poglądów i systemu z dziewiętnastego wieku.
• 50:43
  Prawda? Więc ja wiem, że wam często o
• 50:45
  tym biadolę, ale to jest bardzo ważne, żeby o tym mówić, żeby o
• 50:49
  tym myśleć. Znowu powiem, że zważywszy, że
• 50:51
  od kilku lat toczy się głośna debata na temat wybielania
• 50:55
  geniuszy, prawda? Więc i ja do niej dołączam po
• 50:58
  prostu za każdym razem, kiedy tylko mogę okazało się, że pan w
• 51:03
  muzeum w Warszawie, to był ten sam pan, na którego wykładzie
• 51:08
  byłam w Poznaniu. Powiedział on, że jako kuratorzy
• 51:12
  zagłębiają się w twórczość, a nie w życie osobiste, no i wtedy
• 51:17
  sobie pomyślałam, że o pewnie nie czytali tego tej książki,
• 51:20
  potwory, dylematy, fanki czy eseju lindy nocking, ale to
• 51:24
  nieprawda, bo też się niektórzy do niego odnosili, czy tam?
• 51:27
  Nich pani kurator powiedziała, że esej lindy no klin.
• 51:31
  Dlaczego nie było wielkich artystek?
• 51:33
  Powstał 50 lat temu, więc on nie jest aktualny, z czym się raczej
• 51:38
  wiele osób w tym i ja. No nie zgodzi, jest krótki, więc
• 51:42
  wypadałoby przeczytać Jeszcze raz i zobaczyć, że tam bardzo
• 51:45
  wiele rzeczy się zgadza i nadal jest aktualne.
• 51:49
  W tej debacie brała udział też artystka Iwona demko i andżelika
• 51:54
  kuźniak, autorka na przykład biografii stryjeńskich, z której
• 51:57
  niedawno. Korzystałam i pani już miały
• 52:00
  inne podejście, ewidentnie one tam były postawione w kontrze do
• 52:05
  pracowników muzeum opowiadały się za stroną, by widz czy
• 52:09
  odbiorca miał dostęp do całej biografii, a nie tylko do
• 52:13
  finalnego dzieła. I pani Iwona przytaczała właśnie
• 52:17
  linden o clin mówiła o wykluczeniu i istocie feminizmu
• 52:21
  nie tylko w sztuce. Jedna pani w ogóle z widowni to
• 52:24
  jest ciekawe. Powiedziała, że chyba to
• 52:27
  wszystko poszło za daleko i po co?
• 52:29
  Nam ten feminizm w kontekście sztuki, po co zagłębiać się w
• 52:33
  złe czyny danego twórcy, skoro chodzi wyłącznie o sztukę?
• 52:38
  Poważnie dla mnie mocna ignorancja, fill mocna naprawdę,
• 52:43
  ale to się ciekawie obserwowało, bo faktycznie wyglądało jakby
• 52:47
  były 2 obozy i każdy oczywiście miał prawo do własnego zdania.
• 52:51
  Pani z widowni miała takie samo prawo do swojego zdania jak pani
• 52:54
  profesor, ale czy jako instytucja państwowa nie powinni
• 52:59
  jednak rozegrać tego w mądry sposób?
• 53:01
  Taki dopasowany do obecnych czasów, bo trochę to wyglądało
• 53:06
  wszystko jakby wybiela no chełmońskiego, skoro nie
• 53:09
  informowano o jego czynach, może nie taki był zamysł, ale no
• 53:13
  jednak jako instytucja trzeba myśleć szerzej.
• 53:17
  Wtedy każdy mógłby sam sobie zdecydować, czy go to rusza, czy
• 53:20
  go to interesuje, czy nie, bo miałby wybór.
• 53:23
  Mógłby sobie wiecie, albo przyjść, pooglądać obrazy albo
• 53:27
  przyjść z. Pewną wiedzą i wtedy na pewno
• 53:30
  inaczej odczuwałby tę sztukę. Ja Jestem pewna, że wiele osób,
• 53:34
  które udaje się. Na tę konkretną wystawę czy
• 53:37
  jakąkolwiek nie ma pojęcia o biografii chełmońskiego, skoro
• 53:42
  mi ciężko było dotrzeć do wielu źródeł, to wątpię, by każdy
• 53:46
  odwiedzający miał czas na takie wertowanie książek internetu.
• 53:51
  Może się mylę? Nie wiem, tylko uważam, że jakby
• 53:55
  nie każdy musi wertować i i faktycznie szukać tych
• 53:59
  informacji takich konkretnych. Dlatego uważam, że instytucja
• 54:03
  muzeum mogłaby nam. Odbiorcom zapewnić po prostu
• 54:07
  biografię. No w końcu to ich praca, prawda?
• 54:11
  Pokazanie sztuki i edukowanie ludzi, którzy przychodzą obcować
• 54:15
  z kulturą i jest ważne. Moi drodzy, nie ukrywajmy i
• 54:20
  naprawdę szkoda, że tak często jest to jakby zwalane na ludzi,
• 54:25
  którzy tam przychodzą dla rozrywki.
• 54:27
  Owszem, ale na pewno wiele osób się nie obrazi, jeżeli będzie
• 54:31
  mogło poznać historię pełną historię.
• 54:34
  Chełmońskiego jego rodziny, jego czynów, bo tak jak wam już
• 54:37
  wspominałam, ja nie wiem czy wy się zgodzicie, ale tu jest ta
• 54:40
  kwestia, czy też myślicie, że to trochę jest wybielanie artysty?
• 54:43
  Czy to był przypadek? Nie wiem, może inaczej
• 54:48
  połowiczny dostęp do całokształtu jego biografii.
• 54:52
  Czyli też takie no jakby tuszowanie fill całości jego
• 54:56
  życia, a ja zawsze powtarzam, że jednak no fajnie jest znać
• 54:59
  całość prawda? Bo nic nie jest ani czarne fill,
• 55:03
  ani białe, jakby wtedy świat byłby absolutnie mdły.
• 55:07
  A kto lubi fill, mdły smak tej codzienności, no i wybiórcze
• 55:11
  informacje nie są zgodne z rzeczywistością, a chyba nie po
• 55:15
  to od kilku lat toczy się dyskusja o tej rzetelnej
• 55:18
  historii sztuki. Fill uczłowieczaniu tego
• 55:21
  mitycznego geniusza, żeby nadal siedzieć w dziewiętnastowiecznym
• 55:24
  systemie i poglądach. Nie wiem czy fakt, o którym
• 55:28
  pisała profesor Joanna sosnowska właśnie w swojej książce poza
• 55:32
  kanonem, że chełmoński oskarżał żonę o zdradę, że wyrzucił ją z
• 55:37
  domu, kiedy ona była w ciąży, że nie przyznał się do córki wandy,
• 55:41
  czy to coś, co chcielibyśmy pomijać?
• 55:45
  Możliwe, że była to tylko jedna strona medalu, bo już się od
• 55:49
  chełmońskiego nie dowiemy, jak było, a nie ma żadnych
• 55:52
  dzienników, żadnych listów. Ale dlaczego by nie uwzględnić
• 55:55
  tej wersji żony? Przecież ona była no drugą
• 55:59
  stroną tego związku. Czy naprawdę nadal wierzymy
• 56:03
  tylko mężczyźnie? Nawet jeżeli niektórzy tak, no
• 56:06
  to co im szkodzi? Poznać też jej wersję, jakby ja
• 56:10
  tego nie mogę zrozumieć. To jest takie proste i logiczne,
• 56:13
  jakby z wątpliwą przyjemnością. Czytałam też komentarze pod
• 56:18
  wieloma postami na ten temat, ja bardzo lubię to robić.
• 56:22
  Na temat tej debaty i mężczyźni pisali wiadomo, no nie wszyscy,
• 56:26
  ale było dużo, którzy pisali, że no, ale w czym problem?
• 56:30
  O co chodzi? Przecież to ona zdradziła
• 56:31
  zdradziła męża, więc to jest jej wina.
• 56:34
  Były też głosy o zgrozo kobiet pod postami o wandzie
• 56:38
  chełmońskiego jako artystce, bo poszła w ślady ojca tutaj
• 56:42
  spojler jakby wybaczcie, no i była taka jedna kobieta i tutaj
• 56:46
  muszę zacytować ten komentarz. Oba dzieła są tragiczne,
• 56:51
  nieudolne świadczą o braku talentu.
• 56:54
  Wiem, że teraz jest moda na promowanie kobiet, ale może
• 56:58
  wreszcie czas przyznać publicznie, że Kobiety nie mają
• 57:01
  talentu do malarstwa. Ani do poezji dziedziczenie tego
• 57:05
  rodzaju talentu także się nie zdarza.
• 57:08
  Taka konstrukcja mózgu nic złego.
• 57:11
  Kobiety są za to nieporównywalnie bardziej
• 57:13
  spostrzegawcze i mają lepszą pamięć.
• 57:16
  Różnimy się od mężczyzn. Mocne prawda kobieta o kobiecie
• 57:22
  przerażające tutaj Jeszcze raz powtórzę, moda na promowanie
• 57:26
  kobiet, jakby Kobiety nie mają talentu do malarstwa, matką
• 57:32
  boska. Pewnie moi drodzy, kiedyś nie
• 57:35
  ugryzła bym się w język i powiedziała, że Jestem pewna, że
• 57:39
  ta pani głosuje na konfederację, ale dzisiaj tego nie zrobię, bo
• 57:43
  po ostatnim takim tekście w podcaście.
• 57:46
  Napisała do mnie pewna dziewczyna feministka liberalna,
• 57:50
  działająca w partii konfederacja.
• 57:52
  Tak, że wolę dzisiaj nie podpadać.
• 57:56
  Myślałam, że dzisiaj opowiadam o realizmie, a jednak pachnie
• 57:59
  surrealizmem nie. Feministka konfederacja tka.
• 58:06
  No dobrze, wracając do tematu, co sądzicie, czy bardzo
• 58:11
  przeszkadzałby wam fakt, gdybyście znali pełną biografię?
• 58:14
  Znaczy no dzisiaj już będziecie znać czy bardzo przeszkadzał by
• 58:17
  wam fakt, gdybyście znali pełną biografię przed pójściem na
• 58:21
  wystawę, czy was to nie interesuje i wolicie po prostu
• 58:24
  sobie oglądać obrazy bez kontekstu, jakby tutaj każda
• 58:29
  odpowiedź jest dobra. Pamiętajcie ja w felietonie dla
• 58:32
  moich patronów na pewno dodam od siebie. 3 grosze, bo się nie
• 58:36
  powstrzymam. Także zapraszam was do zostania
• 58:39
  patronami patronkami jak macie o hotel?
• 58:42
  Bardzo mnie to ciekawi, więc jak możecie odpowiedzcie mi proszę
• 58:45
  pod postem na Instagramie na to pytanie, bo ja wiem, że są różne
• 58:49
  formy oglądania wystaw. Ja uwielbiam wiedzieć przed
• 58:54
  wystawą, jak wiecie, zazwyczaj się bardzo mocno przygotowuję,
• 58:59
  ale na przykład. Jaśmin, moja droga w ogóle nie
• 59:03
  lubi się przygotowywać, ona lubi iść na spontanie.
• 59:06
  Ja wiem, różni moi znajomi, moi przyjaciele lubią chodzić do.
• 59:11
  Na szczęście wszyscy lubią chodzić po muzeach, no ale nie
• 59:14
  każdy musi wszystko wiedzieć, chociaż ja uważam, że fajnie,
• 59:18
  chociaż przeczytać jakąś broszurkę przed wejściem na
• 59:21
  gdzieś tam na tę przestrzeń galerną, ale dlatego się was
• 59:24
  pytam już tutaj nie mocy dalej, bo.
• 59:27
  Ja myślę, że warto w naszych czasach po prostu dopuszczać
• 59:31
  ludzi do dyskusji. A nie ma dyskusji bez wiedzy
• 59:35
  proste moim zdaniem wiecie, bo trochę tutaj też wybrzmiewa
• 59:40
  znowu ta elitarność, której ja bardzo nie lubię i takie
• 59:45
  niedopuszczanie ludzi w sensie, że przedstawimy idealnego
• 59:50
  artysty idealnego malarza, jakby przecież nie możemy pokazać, że
• 59:55
  był on tylko człowiekiem i jakby miał różne.
• 59:59
  Wersje samego siebie i różne zachowania, jak to bywa z
• 1:00:03
  człowiekiem, że nawet geniusz może być zły, a mamy takich
• 1:00:07
  przypadków wiele od pierwszego odcinka niewinnej sztuki.
• 1:00:12
  No na przykład czy zachwycanie się obrazami?
• 1:00:15
  Caravaggio jest złe. Nie, ale czy kiedy dowiemy się o
• 1:00:19
  tym, że był mordercą? Powtórzę, zabił człowieka, a
• 1:00:23
  chronił go dodatkowo kościół. No to nie zmieni jednak naszego
• 1:00:26
  podejścia do jego twórczości. Może, ale myślę, że nie
• 1:00:30
  wszystkim to będzie przeszkadzało.
• 1:00:31
  Wiecie, to jest indywidualna też o tym wspominałam i fajnie by
• 1:00:35
  było, gdyby po prostu można było rozpatrywać te Wszystkie
• 1:00:39
  wydarzenia z poprzednich wieków przez pryzmat obecnych fill
• 1:00:44
  czasów. I powiem wam jeszcze, bo wiem,
• 1:00:46
  że tutaj się rozgadałam, ale podczas tej debaty pracownicy
• 1:00:50
  muzeum byli ewidentnie zirytowani tym tematem.
• 1:00:53
  Fill szkoda, bo jak zaznaczyła jedna z pań, która ich
• 1:00:56
  kontrowała, że tak powiem, no to nie był to atak, tylko początek
• 1:01:00
  rozmowy na ważny temat. Myślę, że się irytowali i tymi
• 1:01:05
  zarzutami, ale też tym, że rozmowa bardzo często się
• 1:01:10
  rozjeżdżała i omijała de facto tematy chełmońskiego.
• 1:01:14
  Oni chcieli do tego wracać. No trudno, no wiecie, nikt nie
• 1:01:20
  chciał usunięcia czy zamknięcia wystawy, tylko po prostu dodania
• 1:01:23
  biografii i odpowiedzenia, dlaczego ten wycinek historii
• 1:01:27
  jest dla nich wystarczający. W każdym razie wrócę jeszcze do
• 1:01:32
  córki chełmońskiego, córki nie córki.
• 1:01:35
  Wanda mieszkała z mamą, nie miała kontaktu z ojcem.
• 1:01:39
  No bo się jej wyparł, kochała tworzyć już od kiedy była małą
• 1:01:44
  dziewczynką, małym dzieckiem i jej talent odkrył wuj, którym
• 1:01:49
  był Władysław śliwiński, o którym opowiadałam wam w
• 1:01:52
  podkaście o secesji również bardzo zdolny malarz i on
• 1:01:56
  powiedział tak. W dzieciństwie nikt jej do
• 1:01:59
  rysowania nie nakłaniał, nie kreowano jej na malarkę,
• 1:02:02
  sięgając połówki i pędzle, kierowała się własną potrzebą
• 1:02:06
  potrzebą serca. Jak za jej dni ładnie mawiano,
• 1:02:10
  wyjechały razem z mamą w 1914 roku do Paryża, bo.
• 1:02:15
  No tak jak wam wspominałam, Maria od zawsze chciała tam
• 1:02:18
  mieszkać, więc powrót do Polski był dla niej najgorszym wyborem
• 1:02:24
  i w końcu po rozwodzie już nie musiała podporządkowywać się
• 1:02:27
  mężowi, więc mogła zabrać do Paryża i córkę.
• 1:02:31
  Wanda moi drodzy studiowała w najbardziej epickiej i cenionej
• 1:02:36
  ekol de bo zachy i by utrzymać je Maria pracowała w redakcjach
• 1:02:41
  gazet, pisała różne recenzje, artykuły opisywała wystawę.
• 1:02:46
  A na dodatek założyła swoje wydawnictwo.
• 1:02:49
  I powiem wam, że ja nie wiem czy ona to zrobiła już w Polsce czy
• 1:02:53
  w Paryżu. W każdym razie to jest jeden
• 1:02:56
  fragment z jej życia. Także widzicie, te źródła są
• 1:02:59
  faktycznie dosyć skromne, ale i tak wam o tym wspominam i też
• 1:03:03
  powiem, że ja nie wiem czy to Wanda czy jej mama może obie w
• 1:03:07
  sumie chciałyby. Wanda stała się tą wspaniałą
• 1:03:11
  artystką, właśnie by udowodnić chełmońskiemu, że się mylił, że
• 1:03:16
  to jest jego córka, no i nie wiem czy was zaskoczy.
• 1:03:20
  Ale owszem, bo kiedy Wanda stała się ceniona w Paryżu jako
• 1:03:23
  artystka, a Polska prasa zaczęła o niej pisać, no to ojciec nie
• 1:03:28
  ojciec powiedział, że ewidentnie talent odziedziczyła po nim
• 1:03:33
  także hipokryzja na najwyższym poziomie, ale faktycznie i Maria
• 1:03:38
  i Wanda dopięły swojego przeczytam wam też fragmencik,
• 1:03:43
  co o niej pisano, bo myślę, że to jest istotne.
• 1:03:46
  Żeby też w tej biografii chełmońskiego powiedzieć o jego
• 1:03:49
  córce, która również była artystką, aczkolwiek zapomnianą.
• 1:03:55
  Chełmońskiej odznaczają się imponującym ładem kompozycyjnym,
• 1:03:59
  wspaniałą architektoniką, niezwykle harmonijną
• 1:04:02
  kolorystyką. Tonacja i obrazów jest zawsze
• 1:04:05
  ciepła i miła, niezależnie od tego, czy malarka użyła barw
• 1:04:08
  świetlistych, spokojnych czy ognistych czerwieni, czy też
• 1:04:12
  tonów ciemnych, czarnych zieleni, brązów urzeka niczym
• 1:04:16
  niezakłócona integralność tego malarstwa, chłonąc obrazów,
• 1:04:20
  chełmońskiej, głęboką afirmację świata, doznając
• 1:04:23
  uszczęśliwiającego uczucia wewnętrznego.
• 1:04:25
  Do wyciszenia i spokoju odczuwamy głęboki podziw i
• 1:04:29
  wdzięczność dla malarki. Bardzo ładnie, prawda i powiem
• 1:04:34
  wam też, że Wanda przyjaźniła się z naszą drogą olgą
• 1:04:37
  boznańska. Ską uwielbiały się i wzajemnie
• 1:04:40
  inspirowały. Miały też no swoje wzajemne
• 1:04:44
  portrety, które dla siebie stworzyły i które ja wstawię,
• 1:04:47
  oczywiście moim patronkom i patronom DO NEWSLETTERA.
• 1:04:51
  I jeszcze wam przeczytam co Wanda o oldze mówiła, mówiłam
• 1:04:56
  już, że jest ona zjawiskiem niezwykłym, gdyż jako wielka
• 1:05:00
  poważna artystka maluje co dzień pracuje ciągle zawsze szukając
• 1:05:05
  bezpośredniego odczucia, szczerości i emocji.
• 1:05:08
  Poza tym jest niesłychanie skromna, aż do zaniku własnej
• 1:05:13
  osoby i własnych potrzeb. Godność jej wielka i spokój
• 1:05:17
  zdobywają jej u wszystkich bez wyjątku szacunek głęboki lub
• 1:05:21
  uwielbienie za dobroć. Iluż ludziom pomagała egzystować
• 1:05:25
  lub wskazała środki, czy drogi młodym lub świeżo przybyłym
• 1:05:30
  artystom. Każdy, kto przyjeżdżał bodaj
• 1:05:32
  przez Paryż, był w jej pracowni i nie wiem, czy czujecie też ten
• 1:05:37
  dysonans, który chciałam pokazać, bo boznańska jest
• 1:05:40
  bardzo znana do dzisiaj. A no nie, to co Wanda, prawda
• 1:05:44
  słyszeliście kiedyś o wandzie chełmońskiej?
• 1:05:47
  Nie teraz przy tej wystawie chełmońskiego.
• 1:05:51
  Widzieliście i pracę, a przecież była bardzo uznana w tym samym
• 1:05:56
  momencie, kiedy zachwycono się również olgą i w Polsce i w
• 1:06:00
  Paryżu i znalazłam wiele tekstów, które mówiły o tym, że
• 1:06:04
  w jej twórczości faktycznie czuć ojca, czuć też tragedię, jaka
• 1:06:09
  spotkała małą dziewczynkę, odrzuconą przez tego ojca, czy
• 1:06:14
  nim był, czy nie. Nie wiem, powiem wam, że no, ja
• 1:06:17
  znam wiele historii mężczyzn, którzy.
• 1:06:20
  Wychowali czy wychowują swoje niebiologiczne dziecko i kochają
• 1:06:23
  je ponad wszystko naprawdę możliwe, że fakt, że została
• 1:06:27
  artystką faktycznie był spowodowany udowodnieniem
• 1:06:31
  chełmońskiemu tego, że była jego rodzoną córką.
• 1:06:36
  Z ciekawości poczytałam i dowiedziałam się, że talent
• 1:06:39
  dziedziczy się faktycznie po ojcu.
• 1:06:42
  Ciekawa Jestem jaka jest prawda jeżeli chodzi o historię tej
• 1:06:45
  rodziny, też wiecie to nie było tak, że Wanda chełmońska się
• 1:06:50
  wychowywała z ojcem i na przykład chłonęła.
• 1:06:53
  Nie wiem tę całą atmosferę tworzenia, bo tak nie było.
• 1:06:56
  Ona była z matką, nie wiem czy miała jakiś dostęp, no ale
• 1:07:00
  chociaż w sumie był wujek no to to jest prawdopodobne.
• 1:07:05
  Ale jeżeli jest to prawdą, że talent dziedziczy się po ojcu,
• 1:07:08
  no to jest to lepsze niż test DNA.
• 1:07:12
  Powiem wam już o k. Kończymy wywód o.
• 1:07:15
  Takich wrócę jeszcze do tego chełmońskiego, no bo to o nim de
• 1:07:19
  facto jest ten podcast w dziewięćdziesiątym pierwszym
• 1:07:22
  roku namalował kolejne dzieło, którym tak wielu się zachwyca, w
• 1:07:26
  tym ja, czyli kuropatwy. Bardzo zaciekawiła mnie też
• 1:07:30
  kwestia, o której się dowiedziałam, że wiele ptaków,
• 1:07:33
  które malował chełmoński w obecnych czasach już znikają.
• 1:07:37
  Wymierają te gatunki, które możliwie niebawem będziemy mogli
• 1:07:42
  podziwiać tylko na jego obrazach i w podręcznikach, i teraz już
• 1:07:45
  by nie miał możliwości. Żeby stworzyć niektóre z obrazów
• 1:07:49
  i te kuropatwy są namalowane bardzo realistycznie, bardzo
• 1:07:53
  precyzyjnie i chełmoński wiernie oddał ich wygląd.
• 1:07:56
  To jest ciekawe, bo podobno to są bardzo płochliwe ptaki i
• 1:08:01
  trudno się do nich zbliżyć, tak jak na tym fill obrazie, a każde
• 1:08:06
  jedno pióreczko jest doskonale jakby odwzorowane tak jak
• 1:08:10
  powinno być fill, bo było to sprawdzone przez nie wiem chyba.
• 1:08:14
  Ornitologów nie tak myślę. Znaleziono też oczywiście
• 1:08:18
  szkice, więc nie malował tego z pamięci, tylko pewnie dużo czasu
• 1:08:22
  poświęciłby studiować te zwierza i mimo że fill te kuropatwy
• 1:08:27
  stoją w śniegu, to nie dominuje tam biel i chłód.
• 1:08:30
  Obraz jest naprawdę ciepły, zbudowany z z brązów, trochę
• 1:08:35
  róży, jakiś tam odcienie żółci i mówi się, że.
• 1:08:40
  Fill ten obraz może być metaforą z a propos, nie wiem
• 1:08:43
  przeciwności losu losów, które napotkał, że ma w sobie dużo
• 1:08:47
  duchowości i religijność, bo na starość chełmoński faktycznie
• 1:08:52
  twierdził, że natura to dzieło twórcy i on tam miał jakieś
• 1:08:55
  odłamy duchowości. Mimo że przez całe życie był
• 1:08:59
  niewierzący, nie wiem, ja nie lubię takich interpretacji,
• 1:09:03
  jakby wolę sama podchodzić w jakiś tam mocno emocjonalny
• 1:09:09
  sposób do obrazów, ale wam o tym mówię, bo to przeczytałam i
• 1:09:14
  stwierdziłam, że może wam się to przyda, żeby też gdzieś tam
• 1:09:18
  sobie wśród przyjaciół zacząć dyskusję jak będziecie stać przy
• 1:09:22
  kuropatwach jak ja patrzyłam na te wielkie kuropatwy powieszone
• 1:09:26
  na chabrowej ścianie. Muzeum Narodowego w Poznaniu to
• 1:09:30
  byłam zachwycona i oczarowana słowo mięciutkie.
• 1:09:34
  Pewnie jest nieprofesjonalne, ale takie dla mnie były
• 1:09:38
  kuropatwy, mięciutkie w odbiorze od w sensie nie jako ptaszki te
• 1:09:42
  piórka, tylko ten ta kreska, ten te malarskie pociągnięcie
• 1:09:47
  pędzlem to dla mnie było mięciutkie takie otulone w
• 1:09:51
  ciepłe światło, mimo że była zima.
• 1:09:54
  I wchodziłam w ten obraz, jakby mimo wielkiego tłumu go nie
• 1:09:58
  było. Kiedy patrzyłam na ten obraz,
• 1:10:00
  naprawdę to była wielka przyjemność, kiedy mogłam na
• 1:10:03
  niego spoglądać coś niesamowitego.
• 1:10:07
  I wiecie, że chełmoński kiedy źle się czuł albo miał gorszy
• 1:10:11
  dzień, to on wychodził na dwór tak jakby ten powrót z Paryża i
• 1:10:16
  zamknięcie się przed światem w tym dworku na wsi go uleczyło i
• 1:10:20
  połączyło z naturą. To dla mnie jest ciekawe, bo w
• 1:10:23
  sumie do dzisiaj jak się źle czujemy mamy zły humor.
• 1:10:26
  No to wychodzi się gdzieś na spacer, wystawić buzię do
• 1:10:31
  słońca, prawda? To jest faktycznie ta natura.
• 1:10:35
  Ma jakieś właściwości lecznicze, ale myślę też, że wiele tych
• 1:10:38
  dzieł, które tworzył mieszkając w kuklówce, były wyrazem miłości
• 1:10:43
  i właśnie oddania do tej polskiej natury.
• 1:10:46
  To tutaj spędził ostatnie 25 lat swojego życia.
• 1:10:51
  Był samotnikiem, trochę dziwakiem, jak określali go
• 1:10:55
  sąsiedzi. Znajomi, którzy się od niego
• 1:10:58
  odwracali. Niestety jeden nawet powiedział
• 1:11:01
  tak, Józef coraz bardziej dziwaczał zdrowie zaczęło się
• 1:11:04
  psuć, a razem ze zdrowiem psuł się humor i pojęcia zrobił się
• 1:11:08
  devotem, podejrzliwym odludkiem, starych znajomych przyjmował
• 1:11:12
  niechętnie, ciągle mu się zdawało, że ktoś chce go okraść.
• 1:11:17
  Czegoś te złodzieje kieszonkowce tu przyjechały pytał córki
• 1:11:20
  jadzi, gdy jacyś starzy. Przyjechali go odwiedzić, będą
• 1:11:24
  tu przypatrywać kąty. No także, widzicie?
• 1:11:29
  Mogły to być objawy jakiejś choroby, albo po prostu miał
• 1:11:32
  dość żółci po całym życiu, za to on bardzo kochał zwierzęta.
• 1:11:38
  Myślę, że bardziej niż ludzi. Na pewno w tamtym momencie miał
• 1:11:42
  sporo psów, ale jego ukochanym pieskiem był ten o imieniu.
• 1:11:46
  Kwiatek ładnie, prawda i kiedy były na przykład mroźne zimy, to
• 1:11:50
  on robił dziuple dla ptaków albo zlecał zrobienie dziupli dla
• 1:11:54
  ptaków, żeby mogły się tam ogrzać i schronić i coś zjeść.
• 1:11:59
  Potrafił też nadrobić kilometry podczas spaceru, żeby nakarmić
• 1:12:03
  bociany. No uroczo się to czyta w
• 1:12:06
  perspektywie innych jego zachowań, ale też nie jest to
• 1:12:10
  obce, ponieważ na przykład Picasso było okrutny dla wielu
• 1:12:13
  ludzi, a dla zwierząt był absolutnie wspaniały.
• 1:12:17
  Także widzicie nie zawsze to powiedzenie, że jak traktuje
• 1:12:20
  zwierzęta świadczy o człowieku w sumie.
• 1:12:24
  Kilka lat przed śmiercią miał udar, co niestety sparaliżowało
• 1:12:28
  jego prawą rękę i uniemożliwiło mu malowanie.
• 1:12:32
  To musiała być dla niego wielka. Tragedia jakby stracić coś, co
• 1:12:38
  go tak naprawdę w większości procentów określało wtedy z tego
• 1:12:42
  co wiem opiekował się nim jego brat i oczywiście piesek
• 1:12:46
  kwiatek, który nie odstępował pana na krok i chełmoński czuł
• 1:12:50
  się coraz gorzej, ale cały czas dochodziły go wieści o sukcesach
• 1:12:56
  o uznaniu jego sztuki nawet został prezesem elitarnego
• 1:13:00
  stowarzyszenia artystów polskich.
• 1:13:02
  Został też honorowym członkiem krakowskiego.
• 1:13:05
  Towarzystwa przyjaciół Sztuk Pięknych.
• 1:13:08
  Full które no zrzeszało najwybitniejszych polski
• 1:13:11
  artystów tam było dużo więcej tych nagród już nie będę tutaj
• 1:13:14
  wyczekiwała, no ale widzicie, że on bardzo szybko i odnosił duże
• 1:13:20
  sukcesy w swoim życiu, także może dlatego teraz tak wiele
• 1:13:24
  ludzi chętnie wpada na te wszystkie wystawy, które są
• 1:13:30
  organizowane w 1914 roku. Dokładnie 6 kwietnia, mając 64
• 1:13:36
  lata, umiera po śmierci. Jego piesek kwiatek nie jadł,
• 1:13:41
  nie pił na nikogo, nawet nie patrzył, był skulony i siedział
• 1:13:45
  w kącie i powiem wam, że zwierzaki są niesamowite.
• 1:13:49
  Ten piesek naprawdę musiał mocno kochać swojego.
• 1:13:53
  Ee pana także to taka dodatkowa historia, pokazująca właśnie no
• 1:13:58
  ostatnie chwile z życia chełmońskiego i te już po i sam
• 1:14:03
  powiedział tutaj wam przytoczę jeden krótki Cytat, opisujący
• 1:14:06
  chyba idealnie chełmońskiego sztuka to nie są żarty i nie
• 1:14:10
  wolno robić jej byle jak to jeszcze na koniec wam muszę
• 1:14:15
  powiedzieć kilka słów o tej wystawie.
• 1:14:17
  Po pierwsze było super. Że mogłam tam sobie pójść i to z
• 1:14:21
  moimi przyjaciółkami, które również kochają sztukę.
• 1:14:24
  My w ogóle doszliśmy do wniosku, że można wiele rzeczy robić
• 1:14:27
  samemu, ale jednak z przyjaciółmi jest najlepiej.
• 1:14:31
  Wiecie, potem do końca życia będziemy wspominać wszystkie te
• 1:14:35
  chwile, które razem przeżyłyśmy. No i też bardzo mi się podobało,
• 1:14:40
  że Patrycja nas oprowadziła i sprawiła, że to oglądanie było
• 1:14:44
  wyjątkowe i obfite w ciekawostki i fakty, które się bardzo
• 1:14:48
  przydały. Z tą sztuką co prawda było
• 1:14:52
  strasznie dużo ludzi za dużo, bo ciężko było dostać się do
• 1:14:57
  każdego obrazu, trzeba było długo czekać, ale też tego w
• 1:15:00
  sumie się spodziewałyśmy. No bo to był Weekend.
• 1:15:03
  Z drugiej strony jednak miło w sumie, że ludzie tak chętnie
• 1:15:07
  wpadali do tego muzeum, zamiast siedzieć gdzieś na kanapie przed
• 1:15:10
  telewizorem, więc w sumie na to nie mogę narzekać, bo to mnie
• 1:15:15
  zawsze cieszy, że ludzie wybierają sobie.
• 1:15:18
  Sztukę jako atrakcje, na przykład na Weekend i jeszcze na
• 1:15:22
  koniec 2 moje przemyślenia, które gdzieś się pojawiły
• 1:15:25
  podczas chodzenia pomiędzy tymi obrazami chełmońskiego.
• 1:15:30
  Po pierwsze powiem wam, że jak patrzyłam na przykład na babie
• 1:15:34
  lato czy wieczór letni no to naprawdę nie mogłam od nich
• 1:15:39
  oderwać wzroku. One zachwycały nie tylko
• 1:15:42
  kunsztem, ale właśnie tą atmosferą i mimo że był realistą
• 1:15:48
  to dla mnie w tych obrazach było bardzo dużo impresjonizmu i
• 1:15:53
  pomyślałam sobie, że no kurde, no ewidentnie inspirował się
• 1:15:57
  impresjonistami. Tą ich lekkością wiecie taką
• 1:16:00
  mgłą takim niedopowiedzeniem, a z drugiej strony pomyślałam, no
• 1:16:06
  może jednak nie. No nie znam się pewnie i kiedy
• 1:16:09
  zapytałam się patrycji, to ona powiedziała, że on się odcinał.
• 1:16:13
  Nigdy nie chciał być łączony z impresjonistami.
• 1:16:17
  Nie wiem dlaczego, ale na wystawie gdzieś pod koniec w tej
• 1:16:22
  takiej chabrowej Wielkiej sali. Był obraz, który przypominał
• 1:16:28
  bardzo. Mój ukochany obraz cloda money,
• 1:16:31
  czyli impresja wschód słońca naprawdę był wielki, robił
• 1:16:35
  wrażenie, ale od razu przychodziło mi do głowy o
• 1:16:39
  cloudmone. A naprawdę uwielbiam ten obraz,
• 1:16:42
  nawet mam go na tapecie. No więc kiedy go zobaczyłam, to
• 1:16:45
  sobie pomyślałam o k uf. Nie jednak już wiem skąd te moje
• 1:16:50
  wrażenia, czyli jednak gdzieś tam kombinował z tym
• 1:16:53
  impresjonizmem. Bo ono mam nadzieję, że jak
• 1:16:56
  będziecie to sami spróbujecie to dostrzec, ale ja widziałam ten
• 1:17:00
  impresjonizm w wielu jakiś tam niuansach pociągnięciach pędzla,
• 1:17:05
  które nie były na pierwszy rzut widoczne, a drugie według mnie
• 1:17:10
  bardziej ciekawe przemyślenie, to jest to, że te obrazy według
• 1:17:15
  mnie nie były równe. Pod względem jakości, bo z
• 1:17:21
  jednej strony te takie naprawdę znane obrazy.
• 1:17:25
  Myślę, że nie bez powodu są najbardziej rozpoznawalne miały
• 1:17:29
  w sobie ten niebywały sznyt, że patrzysz i wiesz, że to stworzył
• 1:17:33
  wybitny artysta, a pomiędzy nimi było sporo obrazów.
• 1:17:38
  No kilka obrazów, które wyglądały trochę, jakby
• 1:17:41
  namalował je. Student tutaj nie chcę nikogo
• 1:17:45
  obrażać, chodzi mi bardziej o to, że.
• 1:17:48
  Nie było czuć tej atmosfery chełmońskiego, on był bardziej
• 1:17:51
  sztywny, ten obraz jakby był poprawny, świetnie się
• 1:17:55
  prezentował. Na pewno gdzieś u kogoś w kuchni
• 1:17:57
  albo w salonie, ale. Nie miał tego pierwiastka, o
• 1:18:02
  którym zawsze gdzieś tam myślę. Patrząc na to dzieło sztuki,
• 1:18:06
  wiecie, nie wywoływał we mnie jakichś emocji i nie byłam nim
• 1:18:12
  zachwycona. Do końca też nie umiem tego
• 1:18:15
  wyjaśnić, o co mi tu chodzi, ale rozmawiałam z moim przyjacielem
• 1:18:19
  i on się zapytał mika, może po prostu te obrazy, które tam
• 1:18:23
  średnio ci się działy? No to były pierwsze, jakie
• 1:18:26
  tworzył. Jeszcze nie był tak dobry
• 1:18:28
  technicznie, na przykład nie miał pomysłu.
• 1:18:30
  Gdzieś tam swojego stylu, ale właśnie tak nie było, bo te
• 1:18:33
  obrazy po pierwsze były świetnie technicznie namalowane.
• 1:18:37
  I ta wystawa w muzeum Narodowym w Poznaniu była ustawiona
• 1:18:42
  chronologicznie, a te niektóre obrazy, o których wam teraz
• 1:18:45
  mówię, były po prostu wymieszane.
• 1:18:47
  Niektóre były z początków, niektóre ze środka z końca także
• 1:18:51
  to nie był ten powód. Po prostu no artysta jest też
• 1:18:56
  człowiekiem, więc według mnie nie zawsze są równe fill, te
• 1:18:59
  jego obrazy i zazwyczaj znamy tylko wycinek.
• 1:19:03
  Twórczości danego artysty, a tutaj przy chełmońskim ta
• 1:19:06
  wystawa była ogromna, więc można było się naoglądać.
• 1:19:09
  I to, że ta wystawa była pokazana jakby poprowadzona
• 1:19:12
  chronologicznie, bardzo mi się podobało, że mogłam po kolei
• 1:19:16
  zobaczyć jego etapy. I techniczne, ale też fascynacji
• 1:19:20
  danym tematem danym miejscem. Wiem, że ta wystawa, która się
• 1:19:24
  już zamknęła w Warszawie, była w inny sposób posegregowana, więc
• 1:19:28
  cieszę się, że tutaj miałam okazję, bo ja bardzo lubię
• 1:19:31
  chronologię. Moi drodzy, wszelkie kalendaria
• 1:19:34
  i osie, także dla mnie tak przyjemniej się to ogląda, no
• 1:19:39
  ale. Przyznaje, była pięknie
• 1:19:41
  zrobiona, super było na tej wystawie jeszcze była taka mała
• 1:19:45
  salka ze szkicami bardzo ciemna klimatyczna, co jest takim
• 1:19:50
  dodatkowym bajerem do Poznania bliżej jego kunsztu oczywiście
• 1:19:54
  było bardzo dużo koni, no ale to chyba nas w ogóle nie szokuje.
• 1:20:00
  Ja nie wiem czy ja zdołałam wam opowiedzieć o tym chełmońskim
• 1:20:04
  wszystko. Ale mam nadzieję, że
• 1:20:06
  wystarczająco, żebyście mogli poznać jego twórczość i życie
• 1:20:10
  osobiste, bo na tym mi najbardziej zależało.
• 1:20:14
  On był człowiekiem, ale i wielkim, zdolnym artystą.
• 1:20:18
  Nie odbieramy mu tego absolutnie, bo dzięki niemu
• 1:20:22
  możemy podziwiać świat widziany właśnie jego oczami w danym
• 1:20:26
  momencie. Jego emocjami był na szczycie,
• 1:20:29
  był doceniony w Paryżu, potem w wielu innych miejscach na
• 1:20:33
  świecie. Był też przemocowcem, no w
• 1:20:35
  pewnym momencie był złym mężem, był niesprawiedliwy wobec swoich
• 1:20:40
  dzieci, ale za to na przykład kochał mocno zwierzęta i naturę.
• 1:20:44
  Umarł samotnie w miejscu, które było dla niego i jego sztuki
• 1:20:48
  łaskawe i go inspirowało, więc mam nadzieję, że mimo wszystko w
• 1:20:53
  szczęściu. No także, bardzo dziękuję wam za
• 1:20:56
  wysłuchanie tego podcastu. Dziękuję wam słuchaczom, moim
• 1:21:00
  patronką patronom. Mam nadzieję, że dobrze się
• 1:21:04
  bawiliście, że czegoś się dowiedzieliście i że napiszecie
• 1:21:09
  mi po prostu niebawem, że hej marika właśnie wracamy czy
• 1:21:13
  wracam z wystawy chełmońskiego i że twój podcast trochę ułatwił
• 1:21:17
  to obcowanie z jego sztuką. Bardzo bym tego chciała.
• 1:21:21
  Także moi drodzy, jest druga w nocy gaszę świece i uciekam, bo
• 1:21:27
  czas przygotować kolejne. Odcinki także słyszymy się już
• 1:21:30
  niebawem w czwartek. Ja jak zwykle zachęcam was,
• 1:21:34
  oczywiście, żebyście wpadli na Instagram, żebyście zobaczyli,
• 1:21:38
  czy nie podoba wam się coś w moim sklepie szalmarika.com.
• 1:21:42
  No i oczywiście zachęcam do zostania patronką patronem,
• 1:21:46
  dlatego, że patroni dostają prezencik.
• 1:21:50
  Taki list ode mnie plus newsletter po każdym.
• 1:21:56
  Jednym odcinku a uwierzcie staram się i te newslettery
• 1:21:59
  naprawdę wychodzą fajnie także dobra już się nie rozwodzę dalej
• 1:22:04
  słyszymy się niebawem, pa. A.