Latest / Udha e Verteta dhe Jeta - TruthFM Albania / A do të rrëzoheshe edhe ti në natën më të errët të Jezusit?

Transcript

A do të rrëzoheshe edhe ti në natën më të errët të Jezusit? · Udha e Verteta dhe Jeta - TruthFM Albania

• Nata kur gjithçka ndryshoi MATEU 26 HYRJE Shumica e gjërave që ndryshojnë historinë ndodhin në heshtje, në dhoma të vogla, natën, kur askush i rëndësishëm nuk po shikon. Një vendim i marrë në një tryezë. Një bisedë në një kopsht. Një tradhti me një puthje. Kapitulli që do të lexojmë mbulon natën e fundit të lirisë së Jezusit. Është kapitulli më i gjatë në Ungjillin e Mateut. Çdo skenë në të është e njohur për miliona njerëz në mbarë botën. Dhe çdo skenë ende përmban diçka për të cilën shumica prej nesh nuk kemi përfunduar së menduari. NJË VARG QË MUND TË PËRDORIM “Ati im, në qoftë e mundur, largoje prej meje këtë kupë; megjithatë, jo si dua unë, por si do ti.” — Mateu 26:39 Hyrje Mateu 26 përshkruan një natë të vetme dhe orët e para të mëngjesit që pasuan. Gjatë asaj kohe ndodhin gjashtë gjëra kryesore. Jezusi ndan një vakt të fundit me dishepujt e Tij. Ai shkon në një kopsht për t’u lutur. Arrestohet. Dërgohet te kryeprifti për një gjyq të paligjshëm nate. Pjetri e mohon tri herë në oborrin poshtë. Dhe kapitulli përfundon me Jezusin e dënuar nga këshilli fetar. Mateu 26 është kapitulli ku më në fund arrin gjithçka drejt së cilës Ungjilli është ndërtuar. Jezusi tashmë ka folur tri herë për vdekjen e Tij. Tani ajo fillon të ndodhë. Kapitulli lëviz shpejt. Skenë pas skene, secila më e rëndë se e mëparshmja. Kushtojini vëmendje asaj që bëjnë njerëzit përreth Jezusit. Një grua e vajos Atë. Juda pranon ta tradhtojë. Dishepujt bien në gjumë kur Ai u kërkon të luten. Njëri prej tyre sulmon një shërbëtor me shpatë. Të gjithë ikin. Pjetri e ndjek nga larg dhe pastaj mohon se e njeh. Njerëzit më të afërt me Të, një nga një, nuk janë pranë Tij kur ka më shumë rëndësi. Dhe në mes të gjithë kësaj, Jezusi ecën përpara me vendosmëri. Ai nuk ikën. Nuk lufton. Nuk thërret për ndihmë. Shkon atje ku e dinte se do të shkonte, për arsyen për të cilën kishte ardhur. 1. Vargjet Kyçe “Ky është gjaku im i besëlidhjes, që derdhet për shumë veta për faljen e mëkateve.” — Mateu 26:28 “Jo si dua unë, por si do ti.” — Mateu 26:39 2. Konteksti Historik dhe Kulturor Pashka ishte vakti më i rëndësishëm në kalendarin hebre. Ajo kujtonte natën kur Perëndia e shpëtoi Izraelin nga skllavëria në Egjipt, kur gjaku i një qengji në shtalkat e derës bëri që engjëlli i vdekjes të kalonte mbi secilën shtëpi. Çdo element i vaktit kishte kuptim: qengji, barishtet e hidhura, buka pa maja dhe kupat e verës. Jezusi e merr këtë vakt shumë të njohur dhe i jep një kuptim krejtësisht të ri. Kopshti i Gjetsemanit ishte në Malin e Ullinjve, pak jashtë mureve të qytetit. Gjetsemani do të thotë “shtypëse vaji”. Ishte një ullishte. Jezusi kishte shkuar rregullisht atje gjatë asaj jave dhe Juda e dinte ku mund ta gjente. Gjyqet sipas ligjit hebre nuk duhej të zhvilloheshin natën. Një vendim nuk mund të jepej në të njëjtën ditë me gjyqin. Kryeprifti nuk duhej t’i griste rrobat e tij. Dhe një çështje që përfshinte dënimin me vdekje kërkonte një proces të kujdesshëm e të plotë. Gjyqi në Mateu 26 theu pothuajse çdo rregull. Udhëheqësit e kishin vendosur tashmë rezultatin. Ata kërkonin dëshmitarë që ta mbështesnin. Tridhjetë monedhat e argjendta që iu paguan Judës përmbushnin profecinë e Zakarias 11:12 — çmimi i një skllavi. Nuk ishte një shumë e madhe. Juda e shiti Jezusin për çmimin që do të paguaje nëse kau yt do të vriste skllavin e dikujt. Mohimi i Pjetrit ndodhi në oborrin e shtëpisë së kryepriftit. Ai ishte poshtë, pranë një zjarri, ndërsa gjyqi po zhvillohej lart. Vajza që e njohu ka shumë të ngjarë të ketë qenë një shërbëtore. Theksi i tij e tregonte se vinte nga Galilea. 3. Shpjegimi i Tekstit Vargjet 1–5 — Komploti Jezusi u thotë hapur dishepujve të Tij: Pashka është pas dy ditësh dhe Biri i Njeriut do të dorëzohet për t’u kryqëzuar. Në të njëjtën kohë, kryepriftërinjtë dhe pleqtë po mblidhen në shtëpinë e kryepriftit, duke planifikuar si ta arrestojnë fshehurazi. Ata nuk duan ta bëjnë gjatë festës, nga frika se turma mund të shkaktojë trazira. Dy gjëra ndodhin njëkohësisht. Jezusi e shpall vdekjen e Tij hapur para dishepujve. Armiqtë e Tij e planifikojnë atë fshehurazi. Ai e di. Ata mendojnë se janë në kontroll. Vargjet 6–13 — Gruaja me Parfumin Jezusi është në NJE darkë në Betani, në shtëpinë e Simon lebrozit. Një grua vjen tek Ai me një enë parfumi shumë të shtrenjtë — nard të pastër, me vlerë rreth një viti page. Ajo e derdh mbi kokën e Tij. “Pse ky shpërdorim?” — Dishepujt zemërohen. Paratë mund t’u ishin dhënë të varfërve. Është një argument i arsyeshëm. “Ajo ka bërë një vepër të bukur ndaj meje… Duke derdhur këtë vaj mbi trupin tim, ajo e ka bërë për të më përgatitur për varrim.” — Jezusi e mbron. Ai sheh atë që ata nuk e shohin. Ajo nuk e di se po e vajos për varrim, por pikërisht këtë po bën. Dhe Ai thotë: kudo që ky ungjill të predikohet në të gjithë botën, ajo që ka bërë ajo do të tregohet gjithashtu në kujtim të saj. Mateu nuk e përmend emrin e saj. Megjithatë, ajo kujtohet. Dishepujt debatuan për shpërdorimin. Jezusi e quajti të bukur. Ajo që për shumicën e njerëzve duket tepër, ndonjëherë është pikërisht masa e duhur. Vargjet 14–16 — Tradhtia për Tridhjetë Monedha Pastaj Juda shkon te kryepriftërinjtë. “Çfarë jeni të gatshëm të më jepni nëse unë jua dorëzoj?” Ata i numërojnë tridhjetë monedha argjendi. Që nga ai çast, Juda kërkonte një rast të përshtatshëm. Kontrasti me skenën e mëparshme është i qëllimshëm. Një person dha gjithçka që kishte për Jezusin. Personi tjetër e shet Jezusin për tridhjetë monedha. Mateu i vendos pranë njëra-tjetrës që ta ndiejmë ndryshimin. Vargjet 17–30 — Darka e Fundit Dishepujt përgatitin vaktin e Pashkës. Në tryezë, Jezusi thotë: “Njëri prej jush do të më tradhtojë.” Ata trishtohen shumë dhe, një nga një, e pyesin: “Mos jam unë, Zot?” Ai thotë: “Ai që ka zhytur dorën në pjatë bashkë me mua, ai do të më tradhtojë.” Do të kishte qenë më mirë për të sikur të mos kishte lindur. Juda pyet: “Mos jam unë, Rabbi?” Jezusi i thotë: “Ti e the.” Ungjilli i Gjonit na tregon se, edhe në këtë moment, dishepujt e tjerë ende nuk e kuptojnë çfarë po ndodh. “Merrni, hani; ky është trupi im.” — Ai merr bukën, falënderon, e thyen dhe ua jep atyre. Pastaj merr kupën. “Ky është gjaku im i besëlidhjes, që derdhet për shumë veta për faljen e mëkateve.” — Kupa e Pashkës tashmë ishte plot kuptim. Tani Jezusi e mbush me një kuptim të ri. Gjaku i Tij është gjaku i besëlidhjes — çmimi që vendos një marrëdhënie mes Perëndisë dhe njerëzve. I derdhur për shumë veta. Për faljen e mëkateve. Pastaj Ai thotë diçka që shikon përpara: “Nuk do të pi më nga ky fryt i hardhisë deri atë ditë kur do ta pi të ri me ju në mbretërinë e Atit tim.” Ai tashmë shikon përtej asaj që do të ndodhë, drejt asaj që vjen më pas. Vargjet 31–35 — Vetëbesimi i Pjetrit “Ju të gjithë do të skandalizoheni për shkakun tim këtë natë.” — Jezusi citon Zakarian 13:7: “Godite bariun dhe delet e kopesë do të shpërndahen.” Ai po u tregon se çfarë do të ndodhë. Nuk është i befasuar prej saj. “Edhe sikur të më duhet të vdes me ty, nuk do të të mohoj!” — Pjetri e thotë i pari. Të gjithë dishepujt thonë të njëjtën gjë. Jezusi sapo u ka thënë çfarë do të ndodhë. Ata këmbëngulin se nuk do të ndodhë. Deri në mëngjes, secili prej tyre do të dalë gabim. Vargjet 36–46 — Gjetsemani Ai shkon me ta në kopsht. Merr me vete Pjetrin, Jakobin dhe Gjonin. U thotë se shpirti i Tij është shumë i trishtuar, deri në vdekje. “Rrini këtu dhe rrini zgjuar me mua.” Pastaj shkon pak më tej i vetëm, bie me fytyrë për tokë dhe lutet. “Ati im, në qoftë e mundur, largoje prej meje këtë kupë; megjithatë, jo si dua unë, por si do ti.” — Kjo është një nga lutjet më të sinqerta në Bibël. Ai nuk e do atë që po vjen. Dhe e thotë hapur. Pastaj i nënshtrohet asaj. Të dyja pjesët e lutjes i përkasin njëra-tjetrës. Sinqeriteti e bën nënshtrimin të vërtetë. Sikur të mos e kishte ndier peshën e saj, dorëzimi nuk do të kishte kuptuar asgjë. Ai kthehet dhe i gjen duke fjetur. E zgjon Pjetrin: “A nuk mundët të rrinit zgjuar me mua për një orë?” Kthehet dhe lutet përsëri. E njëjta lutje. Kthehet për herë të dytë. Ata flenë përsëri. Për herë të tretë. Kthehet. Ende flenë. Pastaj thotë: “Çohuni, të shkojmë. Ai që më tradhton është afër.” Tri herë Ai u lut. Tri herë ata fjetën. Së shpejti Pjetri do ta mohojë tri herë. Numri nuk është rastësi. Tri është forma e dështimit njerëzor në këtë kapitull. Vargjet 47–56 — Arrestimi Juda vjen me një turmë të madhe që mbante shpata dhe shkopinj, të dërguar nga kryepriftërinjtë dhe pleqtë. Ai u kishte dhënë një shenjë: “Ai që do të puth, është ai.” Ai shkon drejt te Jezusi. “Tungjatjeta, Rabbi!” Dhe e puth. “Mik, bëj atë për të cilën ke ardhur.” — Jezusi i flet. E quan mik. Nuk reziston. Nuk ikën. Lejon që të ndodhë. Njëri nga ata që ishte me Jezusin nxjerr shpatën dhe i pret veshin shërbëtorit të kryepriftit. Jezusi i thotë ta kthejë në vend. “A mendon se unë nuk mund t’i lutem Atit tim dhe Ai do të më dërgojë menjëherë më shumë se dymbëdhjetë legjione engjëjsh?” — Një legjion romak kishte rreth gjashtë mijë ushtarë. Dymbëdhjetë legjione janë më shumë se shtatëdhjetë mijë engjëj. Jezusi nuk është një viktimë pasive. Ai ka fuqi ta ndalë këtë. Zgjedh të mos e bëjë. Dhe pastaj të gjithë dishepujt e lënë dhe ikin. Vargjet 57–68 — Gjyqi i Natës E çojnë te Kajafa, kryeprifti. Shkruesit dhe pleqtë janë tashmë të mbledhur. Ata kërkojnë dëshmitarë të rremë që të mund ta vrasin, por nuk gjejnë dëshmi që pajtohen me njëra-tjetrën. Më në fund, dy dëshmitarë thonë se Ai kishte pohuar se mund ta shkatërronte tempullin dhe ta rindërtonte në tri ditë. “A je ti Krishti, Biri i Perëndisë?” — Kajafa e pyet drejtpërdrejt. Dhe Jezusi përgjigjet drejtpërdrejt. “Ti e the. Por unë po ju them se tani e tutje do ta shihni Birin e Njeriut të ulur në të djathtën e Fuqisë dhe duke ardhur mbi retë e qiellit.” — Jezusi citon Danielin 7:13 dhe Psalmin 110:1 në një fjali. Ai po pretendon se është edhe Biri i Perëndisë, edhe Ai që pa Danieli. Kajafa gris rrobat e tij. “Blasfemi!”, thotë ai. Këshilli pajtohet: Ai meriton vdekjen. Pastaj e pështyjnë. E godasin. Ia mbulojnë fytyrën dhe e pyesin të profetizojë se kush po e godet. Njerëzit që besojnë se po mbrojnë Perëndinë po ia bëjnë këtë Birit të Perëndisë. Vargjet 69–75 — Pjetri në Oborr Ndërsa e gjithë kjo po ndodh, Pjetri është ulur në oborr. Një shërbëtore e njeh: “Edhe ti ishe me Jezusin nga Galilea.” Ai e mohon para të gjithëve. Shkon te porta. Një vajzë tjetër e sheh. Ai e mohon përsëri, duke u betuar. Pak më vonë të tjerët i thonë: “Theksi yt të nxjerr zbuluar. Ti je një prej tyre.” Ai fillon të mallkojë dhe të betohet: “Nuk e njoh atë njeri.” Dhe menjëherë këndon gjeli. Pjetrit iu kujtua fjala që Jezusi kishte thënë. Ai doli jashtë dhe qau me hidhërim. Jezusi e kishte parathënë këtë në vargun 34. Parashikimi ishte i saktë. Lotët në fund të kapitullit janë të vërtetë. Pjetri nuk është i humbur. Ai është i thyer. Ka një ndryshim. Pendimi i Judës në kapitullin 27 do ta çojë drejt dëshpërimit. Lotët e Pjetrit këtu do ta çojnë drejt ripërtëritjes. Të dy burrat dështuan. Ajo që ndodhi më pas i ndau ata. 4. Fjalë Kyçe Diathēkē / διαθήκη (diathēkē) — “Besëlidhje” — një marrëveshje detyruese mes dy palëve. Në Dhiatën e Vjetër, besëlidhjet vuloseshin me gjak. Jezusi thotë se gjaku i Tij është gjaku i besëlidhjes. Ai po vendos një marrëveshje të re midis Perëndisë dhe njerëzimit, të vulosur me jetën e Tij. Potyrion / ποτήριον (potērion) — “Kupë” — përdoret si në Darkën e Fundit, ashtu edhe në Gjetseman. Në Dhiatën e Vjetër, kupa e zemërimit të Perëndisë është një figurë që përsëritet. Kur Jezusi kërkon që kupa të largohet prej Tij, Ai po flet për më shumë sesa vdekje fizike. Ai po përballet me peshën e plotë të gjykimit hyjnor që e meritojnë mëkatet tona. Proskēnyo / προσκυνέω (proskynéō) — “Të biesh përmbys, të përkulesh” — përdoret për Jezusin në Gjetseman. Është e njëjta fjalë që përdoret për adhurimin. Në çastin më të thellë të agonisë së Tij njerëzore, Ai është me fytyrë për tokë para Atit. Aty u mor vendimi. Arneomai / ἀρνέομαι (arneómai) — “Të mohosh, të mos pranosh” — fjala që përdoret për mohimin e Pjetrit. E njëjta rrënjë shfaqet kur Jezusi thotë: kushdo që më mohon para njerëzve, do ta mohoj para Atit tim. Pjetri bëri pikërisht atë gjë për të cilën Jezusi e kishte paralajmëruar. Dhe megjithatë u rikthye. 5. Lidhja me Dhiatën e Vjetër Mateu 26 është i mbushur me referenca nga Dhiata e Vjetër. Çdo skenë kryesore u bën jehonë Shkrimeve: • Eksodi 12 — Pashka. Çdo detaj i vaktit që Jezusi e shndërron ishte vendosur në Egjipt natën e Eksodit: qengji, gjaku dhe buka pa maja. Ai është Qengji i ri i Pashkës. • Zakaria 11:12–13 — Tridhjetë monedha argjendi — çmimi i një skllavi. Zakaria u pagua me këtë shumë për të kullotur Izraelin dhe i hodhi paratë te poçari. Judës i paguhet e njëjta shumë. Mateu i lidh të dyja me qëllim. • Zakaria 13:7 — Godite bariun dhe delet do të shpërndahen. Jezusi e citon këtë në vargun 31, duke e zbatuar për Veten. Ai e di se drejt çfarë po tregonte Zakaria. Ai po ecën drejt përmbushjes së saj. • Psalmi 110:1 dhe Danieli 7:13 — Të ulurit në të djathtën e Fuqisë dhe ardhja mbi retë e qiellit. Jezusi i citon të dyja për Kajafën. Ai po merr dy tituj që së bashku thonë: “Unë jam Mbreti i vajosur i Perëndisë dhe gjykimi më përket mua.” Kryeprifti e kupton plotësisht pretendimin. Prandaj i gris rrobat. 6. Zbatimi për Sot Ajo që duket tepër, ndonjëherë është pikërisht e drejtë. Dishepujt e quajtën dhuratën e gruas shpërdorim. Jezusi e quajti të bukur. Kur dikush jep diçka të jashtëzakonshme për Perëndinë, njerëzit përreth shpesh nuk do ta kuptojnë. Kjo nuk do të thotë se personi ka gabuar. Lutja në Gjetseman është një model. Jezusi e tha sinqerisht atë që ndiente: “Largoje prej meje këtë kupë.” Pastaj tha atë që zgjodhi: “Jo vullneti im, por yti.” Ne mund t’ia sjellim Perëndisë peshën e vërtetë të asaj me të cilën po përballemi. Nënshtrimi vjen pas sinqeritetit, jo në vend të tij. Vetëbesimi nuk është i njëjtë me besnikërinë. Pjetri tha se do të vdiste para se ta mohonte Jezusin. Deri në mëngjes e kishte mohuar tri herë. Fjalët e forta janë të lehta. Prova është ajo që ndodh në orën tre të mëngjesit, në një oborr të ftohtë, kur dikush që nuk e njeh të bën pyetjen. Të jesh i thyer dhe të jesh i humbur nuk janë e njëjta gjë. Pjetri qau me hidhërim. Edhe Juda ndjeu pendim. Ndryshimi nuk ishte ndjenja. Ishte ajo që bënë më pas. Dështimi nuk duhet të jetë fundi. Mund të jetë fillimi i diçkaje të vërtetë. Ai zgjodhi të mos e ndalonte. Jezusi u tha dishepujve të Tij se mund të thërriste dymbëdhjetë legjione engjëjsh. Ai nuk e bëri. Gjithçka që ndodhi në këtë kapitull ishte një zgjedhje, e bërë në një kopsht, me fytyrë për tokë para Atit. 7. Çfarë Mësojmë nga Ky Kapitull 1. Jezusi e dinte saktësisht çfarë po vinte dhe shkoi gjithsesi. Ai e shpalli, u lut për të dhe eci drejt saj. Jo sepse nuk kishte zgjedhje, por sepse e bëri zgjedhjen. 2. Darka e Fundit nuk është thjesht një ceremoni. Është një shpallje. Gjaku i Tij është gjaku i besëlidhjes, i derdhur për faljen e mëkateve. Sa herë që marrim bukën dhe kupën, kujtojmë një vdekje që ndryshoi atë që është e mundur mes Perëndisë dhe njerëzve. 3. Njerëzit më të afërt me Të nuk ishin pranë Tij kur kishte më shumë rëndësi. Ata fjetën kur Ai u kërkoi të luteshin. Ikën kur Ai u arrestua. Pjetri e mohoi. Kjo nuk është regjistruar për t’i turpëruar. Është regjistruar për të qenë e sinqertë për ne. 4. Dështimi i ndjekur nga pendimi nuk është fundi. Lotët e Pjetrit ishin të vërtetë. Rikthimi i tij në kapitullin 28 do të jetë gjithashtu i vërtetë. Rruga nga dështimi drejt besnikërisë kalon përmes pikëllimit të sinqertë, jo përreth tij. VARG PËR TA MBAJTUR MEND “Ati im, në qoftë e mundur, largoje prej meje këtë kupë; megjithatë, jo si dua unë, por si do ti.” Mateu 26:39