Latest / Hạnh Phúc Đây Này! / Đường Xưa Mây Trắng (Phiên Bản 3) – Thiền Sư Thích Nhất Hạnh – Chương 61. Tiếng Gầm Của Sư Tử Lớn

Transcript

Đường Xưa Mây Trắng (Phiên Bản 3) – Thiền Sư Thích Nhất Hạnh – Chương 61. Tiếng Gầm Của Sư Tử Lớn · Hạnh Phúc Đây Này!

0:00
Đi trường sống mươi 1 tiếng, gầm sư tử lớn.
0:21
Mùa an cư 5 nay nhân một câu hỏi của đại đức ananda về đạo lý
0:26
duyên sinh một đã dạy các vị khất sĩ về 12 nhân duyên như lạ,
0:31
động cơ của guồng máy sinh tử. Người báo thời a nan đa.
0:36
Đạo lý duyên sinh là một đạo lý rất vi diệu và thâm sâu các vị.
0:41
Đừng nghĩ rằng có thể thấu hiểu được hết chiều sâu của đạo lý
0:45
này bằng ngôn từ và hý luận. Các vị khất sĩ ngày xưa, thị
0:50
uruvela kassapa nhờ được nghe đạo lý nhân duyên mà thấy được
0:54
và bầu được chánh pháp ngày xưa, sariputta cũng nhờ nghe được bài
1:00
kệ về đóng lý nhân duyên mà hôm nay đã trở nên một trong những
1:03
khuôn mặt của chúng trung tôn. Này các vị trong mỗi giây phút
1:09
của cuộc sống hàng ngày, các vị phải quán chiếu về tự tính duyên
1:13
sinh của vạn pháp nhìn vào một tờ lá hay một giọt mưa, các vị
1:18
phải tập thế cho được tất cả những điều kiện gần xa đã đưa
1:22
tới sự có mặt của tờ lá ấy hay của hạt mưa ấy.
1:26
Các vị nên biết rằng thế giới được dệt thành bởi những bàn
1:30
nhân duyên chằn chịch cái này có vì cái kia có cái này không vì
1:35
cái kia không, cái này sinh vì cái kia sinh cái này gì vì cái
1:40
kia diệt. Sự sinh diệt của một pháp tùy
1:43
thuộc vào sự sinh diệt của tất cả các pháp.
1:48
Sự sinh diệt của tất cả các pháp tùy thuộc vào sự sinh diệt của
1:52
một pháp. Trong cái một có cái tất cả, và
1:55
trong cái tất cả có cái một. Cái một, tức là cái tất cả cái
2:01
tất cả, tức là cái một. Khổng có cái mục thì không có
2:06
cái tất cả, không có cái tất cả thì không có cái một.
2:10
Đây là chỗ vi diệu của đạo lý duyên sinh.
2:16
Nếu quan sát cho thấu triệt tự tính của vạn pháp, các vị sẽ
2:20
vượt thoát được ra ngoài cái lol và cái khổ vệ sinh tử nói một
2:25
cách khác hơn là thoát ra được ngoài vòng sinh tử.
2:32
Các vị khất sĩ duyên khởi khi chằng chịch nhiều tầng nhiều lớp
2:36
nhưng quý vị có thể phân biệt 4 loại đó là nhân duyên, tăng
2:40
thượng duyên đẳng, vô gián duyên và sở duyên duyên.
2:45
Nhân duyên là điều kiện chính yếu gần nhất như hạt lúa là điều
2:49
kiện chính yếu để phát sinh ra cây lúa tăng thượng duyên là
2:53
những điều kiện phụ trợ như nắng, mưa, hơi ẩm, đất màu giúp
2:59
cho hạt lúa nảy mầm lớn lên thành cây lúa.
3:03
Đẳng vô gián duyên, tức là sự tiếp nối không gián đoạn của
3:07
dòng lưu chuyển. Thiếu sự tiếp nối thì sự trưởng
3:10
thành của cây lúa bị gián đoạn nửa chừng.
3:13
Sở duyên duyên là đối tượng của nhận thức bởi vì nhận thức bao
3:18
giờ cũng là nhận thức một cái gì nhận thức không rời.
3:22
Đối tượng nhận thức hạt lúa, cây lúa và các điều kiện xa gần đưa
3:28
tới sự có mặt của cây lúa. Tất cả đều là đối tượng của nhận
3:32
thức không thể tách rời ra khỏi nhận thức, tâm thức, vì vậy là
3:37
một điều kiện căn bản của hiện hữu.
3:41
Này các vị khất sĩ sở dĩ có khổ đau là vì có sinh tử, tại sao có
3:46
sinh tử? Tại vì có vô minh nếu các vị
3:50
quán chiếu và thấy được tự tính, duyên khởi của vạn vật thì các
3:54
vị sẽ tiêu diệt được vô minh, tiêu diệt được vô minh thì siêu
3:57
thoát được quan niệm về sinh tử thoát được sinh tử thì diệt được
4:01
mọi đau khổ và lo âu. Này các vị có tử là vì có sinh
4:09
có sinh tử là vị còn ý niệm quá ta còn ý niệm quá ta là vì bị
4:14
dính mắt, bị dính mắt là vì tham ái.
4:18
Tham ái là vì không thấy được tự tính của cảm giác, không thấy
4:22
được tự tính của cảm giác là vì bị kéo theo dòng tiếp xúc giữa
4:26
giác quan và đối tượng bị kéo theo dòng tiếp xúc giữa giác
4:30
quan và đối tượng là vì tâm 4 0 sáng suốt và an tĩnh.
4:34
Tâm 4 0 sáng suốt an tỉnh là vì tâm thức hôn mê.
4:39
Tâm thức hôn mê là vì vô minh 12 cái khuyên của vòng xích ấy nối
4:44
liền nhau trong một cái có cả 11 cái kia thiếu một cái thì 11 cái
4:50
kia cũng không có tử sinh hữu thủ ái thọ xúc lục nhập danh
4:56
sách thức hành và vô minh là tên gọi của 12 cái khoen ấy.
5:04
Các vị khất sĩ vua minh là chất liệu căn bản của cả 12 nhân
5:08
duyên nhờ quán chiếu tự tính duyên sinh ta lấy ánh sáng của
5:13
trí tuệ làm tan rã chất liệu phu minh đó và ta vượt thoát được
5:18
tất cả những lo sợ đau buồn của sinh tử.
5:21
Người phàm phu bị nhấn chìm trong biển khổ sinh tử bậc giải
5:25
thoát cởi trên những đợt sóng sinh tử mà đi 12 cái khuyên của
5:30
bồng xích trở nên 12 cái bánh xe của một cỗ xe chở người tới giác
5:35
ngộ. Bực giác ngộ sống trên đời nhưng
5:39
không bao giờ bị cuộc đời làm cho chìm đắm các vị khất sĩ, các
5:44
vị đừng trốn chạy sinh tử, các vị chỉ cần vượt thắng lên trên
5:47
sinh tử mà thôi. Siêu việt sinh tử đó là chí khí
5:52
của bậc đại trượng phu. Trong một buổi pháp đàm được tổ
5:59
chức sau đó mấy hôm, đại đức maha kassapa cho biết buộc đã
6:03
từng giảng dạy nhiều lần về đạo lý, nhân duyên và đạo lý này có
6:07
thể coi như là trọng tâm của đạo giác, ngộ và đạo đức cho biết là
6:11
có lần buộc đã dùng hình ảnh một bó lâu để làm ví dụ.
6:15
Người nói không có ai làm sao các nhân duyên cả mà chính các
6:19
nhân duyên tự làm xa nhau vô minh làm ra hành và hành làm ra
6:24
vua minh hành làm thức và thước làm ra hành cũng như những cộng
6:30
lâu dựa vào nhau mà đứng một cổng lâu bị kéo qua một bên thì
6:34
cọng kia rơi xuống vạn vật trong vũ trụ cũng vậy, một làm ra tất
6:40
cả và tất cả làm xa một nhìn cho sâu ta thấy cái một trong tất cả
6:46
và ta thấy tất cả trong cái một. Cũng trong mùa an cư 5 nay bụng
6:55
bị một nhóm bà la môn âm mưu trả thù bằng cách vu cáo rằng người
6:59
đã ăn nằm với một người đàn bà cho đến khi người này có thai
7:02
rồi bỏ vụ âm mưu này được tổ chức rất khéo léo, những người
7:07
chủ mưu đã tìm được một cô gái trong giới bà la môn sẳn sàng
7:11
cộng tác với họ. Cô này tên là cinca nhan sắc khá
7:15
mặn mà những người chủ mưu đã than thở với cô về sự sụp đổ của
7:20
niềm tin nơi đạo bà la môn của giới trẻ tuổi, giới trẻ tuổi bà
7:24
la môn đã theo buộc nhiều quá và trong số ấy có những người rất
7:28
xuất sắc. Một khi thêu buộc họ đã không
7:31
ngần ngại đối tới những cái mà họ cho là sai lầm và hẹp hòi
7:35
trong đạo bà la môn nóng lòng vì nền đạo đức của tổ tiên, cô xin
7:39
k nói rằng cô có thể làm bất cứ gì để cứu vãn tình thế và cô đã
7:44
làm theo những lời chỉ dẫn của những người chủ mưu.
7:51
Ngày nào cô cũng mặc áo thật đẹp và đi về tu viện, nơi tafana
7:55
trên tay luôn luôn có một bó hoa nhưng cô không đi chùa bao giờ.
7:59
Người khác đi chùa, cô chỉ tới chùa vào giờ những người khác
8:03
rời chùa để về nhà sau khi nghe thuyết pháp.
8:06
Ai hỏi đi đâu, cô chỉ mỉm cười mà không nói.
8:10
Có khi cô lại nói nửa úp nửa mở, tôi đi đâu thì đi việc gì đến
8:15
quý vị mà hỏi. Thiên hạ lý làm hồn nhiên.
8:20
Sau đó, nhiều tuần lễ, cô lại trả lời người ta như sau.
8:24
Tôi đi thăm sammung gotama. Rồi, mấy hôm sau cô lại nói ngủ
8:29
lại tu viện satavahana thật là vui.
8:34
Những điều đó làm nhiều người chối tai nhưng cũng làm cho
8:37
nhiều người sinh ra hoài nghi. Tuy nhiên, không ai phê phán gì.
8:41
Cho đến một hôm, singaore xuất hiện trong một buổi thuyết pháp
8:44
của buộc bụng của cô đã phình lên khá lớn.
8:48
Bụng đang thuyết pháp nửa chừng thì cô bước lên trước mặt tính
8:52
chúng đông đảo cô nói lớn. Sa môn gotama ngài thuyết pháp
8:57
rất là hay và ngài là một người có thế lực lớn nhưng ngại không
9:01
bao bọc được cho một người đàn bà yếu đuối đã vì ngài và bụng
9:05
mang dạ chữa đứa con trong bụng này là của ngày.
9:08
Nếu ngài không chịu nhận trách nhiệm làm cha nó thì ai nhận
9:11
đây? Thính chúng xôn xao mọi người
9:16
đưa mắt hỏi nhau rồi nhìn lên bục bục nói với sinh k miệng
9:20
người mỉm cười. Này, cô bé.
9:24
Chuyện này là thật hay giả thì chỉ có cô và ta biết rõ mà thôi.
9:31
Sinh k hơi mất bình tĩnh nhưng cô cô lấy giọng trắng rỗi.
9:35
Việc này có thật hay không? Có thật thì chỉ có sa môn gotama
9:38
và tôi biết mà thui. Quần chúng không chịu đựng được
9:42
sự ngạc nhiên nữa, nhiều người xô ghế đứng dậy, nhất là những
9:46
người ngồi phía sau xin ga hoảng hốt tưởng thiên hạ đang lên tấn
9:50
công mình, cô tìm cách thoát thân cô vụng về vất vả một cái
9:54
cột dạ. Cô gượng níu lấy cột già để đứng
9:57
dậy. Lúc đó có một sợi dây đứt và
9:59
miếng gỗ tròn lép từ bụng. Cô rơi xuống đánh rầm một cái.
10:04
Miếng gỗ khá nặng, miếng gỗ dày ở giữa nhưng có mép mỏng chung
10:08
quanh miếng gỗ rơi xuống trúng vào 2 ngón chân của bàn chân.
10:12
Cô làm cô đau điếng sình ca rú lên cúi xuống ôm lấy bàn chân
10:17
cái bụng của cô bây giờ xẹp lép. Quần chúng thở phào nhẹ nhổm,
10:23
nhiều người phá lên cười ngặt nghẽo.
10:25
Có một ni sư đứng dậy và tiến lên đó là ni sư khê ma ni sư
10:30
bước tới dịu dàng dìu sinh k ra khỏi phòng đợi 2 người quốc bóng
10:36
buộc trở lại với bài thuyết pháp giọng nói của người bình thản
10:40
như là vừa rồi. Chẳng có chuyện gì quan trọng
10:43
xảy ra. Vụt nói.
10:52
Đại chúng đạo lý giác ngộ có năng lực công phá những thành
10:56
trì kiên cố nhất của vô minh. Cũng như ánh sáng có năng lực
11:01
làm tiêu tan bóng tối. Những đạo lý như 4 sự thật vô
11:06
thường vô ngã duyên sinh 4 niệm xứ 7 giác chi, 3 cánh cửa giải
11:11
thoát và con đường 8 sự chân chính đã được tuyên thuyết trong
11:15
nhân gian như những tiếng gầm của một con sư tử lớn đẩy lui
11:20
hàng trăm hàng ngàn tà thuyết và hý luận.
11:25
Này, các vị sư tử là vua của các loài thú khi nó ra khỏi hang,
11:30
con sư tử uốn mình và vươn vai sau khi uống mình và vươn vai nó
11:35
đưa cặp mắt sáng nhìn ra 4 phía rồi nó gầm lên 3 lần.
11:39
Tiếng gầm của loài sư tử, sau đó nó mới đi tìm mồi.
11:46
Này các vị bất cứ loài thú nào trong rừng nghe tiếng gầm của sư
11:50
tử đều lấy làm sợ hãi, có con núp kín có con run rẩy, có con
11:55
bỏ chạy, có con rời rã cả tứ chi không còn biết làm gì nữa.
12:00
Chim bay lên cao loại cư trú dưới nước như thuồng luồn và cá
12:04
sấu hấp tấp lội xuống nước trộn cáo và các loại ở hang chui
12:08
xuống hang sâu. Những con voi trong các làng xóm
12:12
lân cận, dù là voi của vua có trang sức dây nịch và lọng vàng
12:15
đều hoảng sợ tung bỏ tất cả những đồ trang sức mà chạy, có
12:20
khi văng cả phân và nước tiểu. Còn sư tử có uy lớn như thế đó.
12:27
Đại chúng pháp um của đạo giác ngộ cũng giống như tiếng gầm của
12:31
con sư tử pháp âm giác ngộ được cất lên thì tất cả các tà thuyết
12:36
đều run sợ các đạo lý vô thường vô ngã duyên sinh.
12:40
Một khi được tuyên thuyết lên thì tất cả những ai lâu nay
12:44
nương náu và cảm thấy an ủi trong vô minh và trong quên lãng
12:48
đều phải giật mình. Loài người cũng vậy mà loại trời
12:52
cũng vậy. Khi bừng tỉnh giấc mơ, mọi người
12:55
thấy được sự thật rối loạn thì ra lâu nay chúng ta đang ôm lấy
13:00
hiểm nguy. Chúng ta đã những cái vô tường
13:03
làm cái thường, cái vô ngã làm cái ngã cái khổ, làm cái vui,
13:07
cái tạm bợ làm cái vĩnh cửu cái giả làm cái thật.
13:12
Đã đến lúc chúng ta phải phá tung tất cả những màn lưới quên
13:16
lãng và luận chấp mà đi. Đại chúng.
13:23
Các học thuyết của nhân gian đều bị ràng buộc vào ý niệm có và
13:27
không pháp âm của đạo giác ngộ đưa nhân dân ra khỏi mạng lưới
13:32
dày đặc của muôn ngàn lý luận ấy.
13:35
Đạo lý giác ngộ vượt thoát mọi ý niệm có không?
13:38
Mỗi khi có một bậc giác ngộ ra đời lại được dịp vang động như
13:42
tiếng hải triều, khi hải triều lên, tất cả đều bị cuốn văng
13:47
theo ngọn sống. Pháp âm giác ngộ cũng hùng vĩ
13:51
như tiếng hải triều. Đại chúng nhưng gian thường bị
13:56
vướng mắc trong 4 cái cạm bẫy lớn, cạm bẫy, thứ nhất là dục
14:00
lạc cạm bẫy thứ 2 là kiến thức cạm bẫy, thứ 3 là nghi lễ cạm
14:06
bẫy thứ 4 là ý niệm về ngã vướng mắc vào các cạm bẫy ấy, con
14:12
người không còn vùng vẫy được pháp âm giác ngộ đưa con người
14:16
thoát ra 4 thứ cạm bẫy lớn này. Đại chúng đạo lý duyên khởi là
14:23
con đường đưa mọi người ra khỏi mọi cố chấp và cạm bẫy.
14:27
Các vị phải thường xuyên quán sát tự tánh duyên khởi trong đời
14:30
sống hàng ngày của các vị nơi thân thể, nơi cảm thọ, nơi tâm ý
14:36
và nơi vạn pháp đối tượng của tâm ý.
14:42
Buổi thuyết pháp của bụt được đại đức ananda trùng tuyên ngày
14:46
hôm sau tại giảng đường lộc mẫu. Đại đức đặt tên cho bài thuyết
14:49
pháp này là kênh tiếng gầm của sư tử.
14:59
Mùa an cư 5 ấy rất nhiều vì các sĩ trong tu viện mắc phải bệnh
15:03
sốt rét có nhiều thầy sốt cho đến ốm o và thanh tao rất nhiều.
15:08
Thầy không đủ sức để ôm bát đi khất thực, họ phải nằm tại nhà
15:12
chờ các vị khác đi khất thực về chia sẻ thức ăn với họ.
15:16
Nhưng hầu hết thức ăn xin được là cơm quá chan nước cà ri thức
15:21
ăn này quá cứng và quá khô đối với người bệnh.
15:25
Thành ra những vị khất sĩ bị sốt không thể nào nuốt được.
15:29
Biết vậy vượt cho phép giới cư sĩ cúng dường cho các vị bác sĩ
15:33
bệnh, các thức ăn mềm và có nhiều chất lượng bổ dướng như
15:37
mật ong, sữa, đường, đề hồ và dầu.
15:42
Nhờ những thức ăn ấy, các vị các sĩ bị bệnh phục hồi được sức
15:45
khỏe một cách từ từ một hôm sau giờ ngồi thiền bụng nghe tiếng
15:50
quạ kêu râm ran 4 phía người đi ra thì thấy một số các vị khất
15:54
sĩ đang cho quả ăn. Các thức ăn rất quý đã được cúng
15:58
dường đặc biệt cho người bệnh. Các vị bác sĩ này là những người
16:03
được cử ra săn sóc cho bệnh nhân họ trình với bụt rằng sở dĩ họ
16:08
phải cho quả ăn các thức ăn quý giá này vì có một số các vị khất
16:12
sĩ sốt vào buổi sáng nên không thỏa thực được quá giờ ngọ.
16:17
Thì hóa không được ăn nữa, cho nên thức ăn phải đem cho quả ăn
16:22
buộc hỏi tại sao không giữ các thức ăn này lại cho ngày mai?
16:26
Các vị trả lời là họ không được phép giữ thức ăn qua đêm.
16:30
Bụt dạy trong khi bệnh các vị bác sĩ có quyền thỏa thực sau
16:34
giờ ngọ và cũng có quyền giữ các thức ăn đến ngày hôm sau.
16:40
Mục vì y sĩ tại thủ đô đã đến gặp đại đức sariputta và đề nghị
16:45
với đại đức một thứ thức ăn được chế biến bằng 5 yếu tố, có nhiều
16:49
chất đạm để bồi bổ cho các vị khất sĩ đã vị sốt và giết mà trở
16:55
nên ốm yếu, xanh xao.