Latest / True Crime 24 - Nederlands / Fanni Novozanszki (VV Fanni)

Transcript

Fanni Novozanszki (VV Fanni) · True Crime 24 - Nederlands

0:00
Speaker 2: F-A-N-N-I Novozaanski, Fanny Novozaanski was 24 jaar oud. In Hongarije
0:06
Speaker 2: kende bijna iedereen haar onder een andere naam. VV Fanny.
0:10
Speaker 2: Die twee letters staan voor Valovilag, wat echte wereld betekent.
0:14
Speaker 2: Dat is het Hongaarse programma van het type waarin een
0:17
Speaker 2: groep jonge mensen wekenlang samen in een huis wordt opgesloten,
0:20
Speaker 2: dag en nacht gefilmd, terwijl het publiek stemt wie er
0:23
Speaker 2: weg moet. Ze deed daaraan mee en daarmee werd ze
0:26
Speaker 2: een bekend gezicht. Dat betekent iets. En het is het
0:29
Speaker 2: waard om er meteen bij stil te staan. Wie via
0:32
Speaker 2: zo'n programma bekend wordt, wordt bekend als een personage. Het
0:35
Speaker 2: publiek denkt dat het je kent, want het heeft je
0:37
Speaker 2: zien slapen, zien ruzien en zien huilen. Maar wat het
0:40
Speaker 2: heeft gezien, is een paar maanden van een leven, opgenomen
0:43
Speaker 2: in een kunstmatige situatie en daarna geknipt tot een verhaal.
0:47
Speaker 2: Dus toen ze verdween kende heel Hongarije haar naam en
0:50
Speaker 2: haar gezicht en kende bijna niemand haar. Wat we wel
0:53
Speaker 2: weten is dit. Ze was 24. Ze woonden in Boedapest,
0:57
Speaker 2: in een appartement in een wooncomplex aan de Donau. Dat
1:00
Speaker 2: soort complexes zie je in Boedapest overal langs het water.
1:04
Speaker 2: Ze zijn gebouwd na de eeuwwisseling. Nieuwbouw, meerdere blokken om
1:07
Speaker 2: een binnenplaats, een slagboom en eronder een ondergrondse parkeergarage met bewakingscamera's.
1:14
Speaker 2: Die camera's komen in dit verhaal terug. Het is november 2017.
1:19
Speaker 2: Volgens de latere ten lastelegging was er voor maandag 20
1:22
Speaker 2: november 2017 een afspraak gemaakt. Een man zou naar haar
1:26
Speaker 2: appartement komen. Die man heette Laszlo. In de Hongaarse pers
1:31
Speaker 2: is hij jarenlang aangeduid als B. Laszlo, volgens het gebruik
1:35
Speaker 2: daarom verdachten met hun voornaam en de eerste letter van
1:38
Speaker 2: hun achternaam te noemen. Hongaarse kranten hebben zijn achternaam later
1:41
Speaker 2: voluit gepubliceerd. Brotman. Wie hij was is voor dit verhaal
1:46
Speaker 2: minder belangrijk dan wat hij die avond deed en dat
1:49
Speaker 2: is een van de weinige keren dat ik dat zeg.
1:51
Speaker 2: Want wat er in dat appartement precies is gebeurd is
1:54
Speaker 2: nooit met zekerheid vastgesteld. Wat wel vaststaat is wat er
1:57
Speaker 2: daarna gebeurde, en dat komt door die camera's. Op beelden
2:01
Speaker 2: uit de ondergrondse garage van dat wooncomplex is te zien
2:04
Speaker 2: hoe een man het slappe lichaam van een vrouw naar
2:06
Speaker 2: beneden draagt. De vrouw is Fanny Nowozanski. De man is
2:10
Speaker 2: Laszlo B. Dat zijn de laatste beelden die van haar bestaan.
2:14
Speaker 2: Daarna is ze nooit meer gezien, door niemand. En haar
2:18
Speaker 2: lichaam is tot op de dag van vandaag niet gevonden.
2:21
Speaker 2: Dat gegeven bepaalt alles wat hierna komt, dus laat ik
2:23
Speaker 2: er even bijblijvest aan. Een moordzaak zonder lichaam is voor
2:28
Speaker 2: elk rechtssysteem het moeilijkste wat er is. Zonder lichaam is
2:32
Speaker 2: er geen sectie. Er is geen doodsoorzaak. Er is geen
2:37
Speaker 2: vastgesteld tijdstip van overlijden. Er is geen bewijs van letsel.
2:42
Speaker 2: In de strengste zin is er zelfs geen bewijs dat
2:44
Speaker 2: de persoon dood is. In veel landen zijn er daarom
2:47
Speaker 2: eeuwenlang geen veroordelingen voor moord uitgesproken zonder lichaam. De angst
2:51
Speaker 2: was altijd dezelfde. Stel dat de vermiste morgen terugkomt. Die
2:56
Speaker 2: zaken bestaan tegenwoordig wel, maar ze zijn zeldzaam en ze
3:00
Speaker 2: worden zwaar getoetst. En dit werd er een feminie van.
3:04
Speaker 2: De verdwijning van een bekende jonge vrouw uit een realityprogramma
3:07
Speaker 2: sloeg in Hongarije in. Het was maandenlang voorpaginanieuws. Er waren zoekacties.
3:14
Speaker 2: Er waren theorieën. En zoals altijd bij een bekend gezicht,
3:18
Speaker 2: was er ook een hoop gepraat dat met het onderzoek
3:20
Speaker 2: niets te maken had. Het onderzoek werd geleid door de
3:23
Speaker 2: afdeling Levensdelicten van de politie van Budapest. Wat de rechercheurs hadden,
3:28
Speaker 2: was in eerste instantie die garagebeelden. En daarna vonden ze meer,
3:33
Speaker 2: en dat kwam uit een hoek die de dader zelf
3:34
Speaker 2: had aangelegd. Laslo B. had bij zijn eigen huis bewakingscamera's hangen.
3:40
Speaker 2: Die camera's hebben zijn bewegingen in de uren en dagen
3:43
Speaker 2: na de verdwijning vastgelegd. Op grond van die opnames konden
3:47
Speaker 2: de onderzoekers reconstrueren waar en wanneer het lichaam van Fanny
3:50
Speaker 2: Nowozanski zich bevond. Er zat nog iets in die beelden
3:54
Speaker 2: dat hij nooit heeft kunnen verklaren. Op een gegeven moment
3:58
Speaker 2: realiseerde hij zich dat de camera hem filmde. En toen
4:01
Speaker 2: verplaatste hij zijn auto. Naar een plek waar de camera's
4:04
Speaker 2: hem en het voertuig niet meer konden zien. Waarom iemand
4:07
Speaker 2: dat doet als er niets aan de hand is heeft
4:09
Speaker 2: hij nooit uitgelegd. De nacht na de verdwijning bracht hij
4:12
Speaker 2: door in Siofok. Een badplaats aan het Balatonmeer, ongeveer 100
4:16
Speaker 2: kilometer ten zuidwesten van Budapest. Volgens de reconstructie stond zijn
4:21
Speaker 2: auto daar op een parkeerplaats, met het lichaam van Fanny
4:24
Speaker 2: Novozansky erin. En er was forensisch bewijs. In de kofferbak
4:28
Speaker 2: van de huurauto die hij gebruikte, werd bloed aangetroffen. Het
4:32
Speaker 2: was haar bloed. Ongeveer een halve deciliter. Dat klinkt als weinig.
4:37
Speaker 2: In een kofferbak is het dat niet. Wat het Openbaar
4:40
Speaker 2: Ministerie uiteindelijk in de tenlastenlegging opschreef, is dit. Laszlo B.
4:45
Speaker 2: viel Fanny Nowozanski aan met het oogmerk zich haar waardevolle
4:48
Speaker 2: bezittingen toe te eigenen. Hoe hij haar precies heeft toegetakeld,
4:53
Speaker 2: is niet vastgesteld. Hij nam die waardevolle bezittingen mee, en
4:56
Speaker 2: hij nam het weerloze slachtoffer mee van na. Da's de
5:00
Speaker 2: plaats van het misdrijf. In zijn auto. De volgende dag
5:04
Speaker 2: bond hij het lichaam vast, bevestigde er een gewicht aan,
5:07
Speaker 2: en gooide het in de donau bij Salk-Saint-Martin. Salk-Saint-Martin ligt
5:11
Speaker 2: ongeveer 60 kilometer ten zuiden van Boedapest. aan de linkeroever
5:15
Speaker 2: van de Donau. Het is een klein dorp in een
5:18
Speaker 2: landelijk gebied. De rivier is daar breed en diep en
5:21
Speaker 2: snel stromend. In de ten laste legging stond ook de
5:24
Speaker 2: juridische kern van de zaak, en die is in het
5:27
Speaker 2: Hongaarse recht een specifieke term. Dat is een gekwalificeerde vorm
5:36
Speaker 2: van doodslag in het Hongaarse wetboek, en er staat de
5:39
Speaker 2: zwaarste strafmaat op. Laslo B. ontkende En hij ontkende op
5:44
Speaker 2: een manier die in deze zaak bepalend is geworden, want
5:46
Speaker 2: zijn verhaal veranderde. In eerste instantie zei hij dat hij
5:50
Speaker 2: haar niet had gedood. Sterker nog, hij zei dat hij
5:53
Speaker 2: was gekomen om te helpen. Volgens zijn verklaring was hij
5:57
Speaker 2: gebeld door een vriendin van Fanny, die hem had verteld
5:59
Speaker 2: dat Fanny alcohol en drugs had gebruikt en dat ze
6:02
Speaker 2: zich niet goed voelde. Hij zou naar het appartement aan
6:05
Speaker 2: de Donau zijn gegaan om bij te staan. Maar er
6:08
Speaker 2: waren die garagebeelden, waarop hij haar slappe lichaam naar beneden droeg.
6:12
Speaker 2: Later erkende hij dat hij medeplichtig was geweest. Zijn versie
6:16
Speaker 2: was toen dat zijn taak alleen was geweest om het
6:18
Speaker 2: lichaam van de bewusteloze vrouw over te dragen aan twee
6:21
Speaker 2: andere mannen. En tegelijk hield hij tijdens de hele procedure
6:25
Speaker 2: vol dat Fanny Noworzanski nog leefde en dat ze was verhuisd.
6:29
Speaker 2: Dat laatste is de verdediging die je voert als er
6:31
Speaker 2: geen lichaam is. Het proces liep jaren. Op woensdag 13
6:36
Speaker 2: juli 2022, bijna vijf jaar na haar verdwijning, deed de
6:40
Speaker 2: hoofdstedelijke rechtbank van Budapest in eerste aanleg uitspraak. De uitspraak
6:45
Speaker 2: van de rechter duurde uren. Hij begon met iets ongebruikelijks.
6:49
Speaker 2: Hij merkte op dat hij vonnis wees in een ongewone zaak.
6:52
Speaker 2: En dat ook de juridische wereld in Hongarije met belangstelling
6:55
Speaker 2: volgde of iemand veroordeeld kan worden wanneer het lichaam niet
6:58
Speaker 2: is gevonden. Daarna legde hij uit waarom dat hier kon.
7:02
Speaker 2: Hij stelde dat de verdachte gedurende de hele procedure had
7:05
Speaker 2: volgehouden dat het slachtoffer nog leefde en was weggegaan, maar
7:09
Speaker 2: dat die verdediging in tegenspraak was met het bewijs. Op
7:12
Speaker 2: grond van de deskundige rapporten en het overige bewijs, was
7:16
Speaker 2: het volgens de rechter duidelijk dat de verdachte een einde
7:18
Speaker 2: had gemaakt aan het leven van Fanny Nowozanski. Hij voegde
7:22
Speaker 2: er een observatie aan toe over de man zelf. Hij
7:25
Speaker 2: zei dat diensthandelen werd gekenmerkt door dezelfde geweteloosheid als waarmee
7:29
Speaker 2: hij haar het leven had ontnomen. Laszlo B. werd schuldig
7:33
Speaker 2: bevonden aan doodslag uit winstbejag. De straf was levenslange gevangenisstraf.
7:38
Speaker 2: Met de bepaling dat zijn voorwaardelijke invrijheidsstelling op zijn vroegst
7:42
Speaker 2: na 25 jaar kan worden beoordeeld. Daarnaast werd hij voor
7:45
Speaker 2: 10 jaar ontzet uit zijn burgerrechten. Bij de zitting werd
7:48
Speaker 2: zijn onmiddellijke inhechtenisneming bevolen. Hij werd ter plaatse in de
7:52
Speaker 2: rechtszaal geboeid. De rechtbank nam bij het bepalen van de
7:55
Speaker 2: straf nog twee dingen uitdrukkelijk mee. Het eerste was een
7:58
Speaker 2: maatschappelijke constatering. De rechter wees erop dat het aantal gevallen toeneemt,
8:03
Speaker 2: waarin een dader probeert het lichaam te laten verdwijnen. Het
8:07
Speaker 2: tweede ging over de familie. Door te doen wat hij deed,
8:10
Speaker 2: had de veroordeelde de nabestaande van Fanny Nowozanski het recht
8:13
Speaker 2: ontnomen om haar te begraven. En om haar te gedenken
8:16
Speaker 2: met bloemen op een graf. Dat is een overweging die
8:19
Speaker 2: je in Nederlandse of Belgische vonnissen zelden zo expliciet ziet
8:22
Speaker 2: staan en ze raakt precies aan wat een verdwenen lichaam
8:24
Speaker 2: met de familie doet. Er is geen plek om naartoe
8:27
Speaker 2: te gaan. De verdediging ging in beroep. Het openbaar ministerie ook.
8:31
Speaker 2: In mei 2023 deed het hoofdstedelijk gerechtshof uitspraak in tweede aanleg.
8:37
Speaker 2: Het Hof wijzigde het vonnis van de rechtbank. De veroordeling
8:40
Speaker 2: voor doodslag bleef staan. Maar de levenslange straf werd vervangen
8:43
Speaker 2: door 20 jaar gevangenisstraf. Met de mogelijkheid van voorwaardelijke invrijheidsstelling
8:48
Speaker 2: na twee derde daarvan. Dat is een aanzienlijke verlaging. En
8:52
Speaker 2: het is de uitspraak die in Hongarije het meest is bekritiseerd.
8:55
Speaker 2: De motivering daarvoor ligt in hoe het Hongaarse strafrecht met
8:58
Speaker 2: bewijs omgaat. Bij een veroordeling die volledig op indirect bewijs rust,
9:03
Speaker 2: en waarbij de precieze toedracht van het dode niet is vastgesteld,
9:06
Speaker 2: Weegt dat door in de strafmaat. Laszlo B. is nooit
9:09
Speaker 2: teruggekomen op zijn ontkenning. Hij heeft nooit verteld waar Fanny
9:12
Speaker 2: Nowozanski is. In mei 2024 gebeurde er iets wat administratief
9:17
Speaker 2: klinkt en dat voor een familie het tegenovergestelde is. Fanny
9:21
Speaker 2: Nowozanski werd officieel doodverklaard. Zeven jaar nadat ze uit een
9:25
Speaker 2: parkeergarage werd gedragen. Zo'n doodverklaring is nodig om praktische redenen.
9:30
Speaker 2: Een nalatenschap, een bankrekening, een huurcontract, een burgerlijke stand. Zolang
9:36
Speaker 2: iemand formeel vermist is en niet overleden, staat alles stil.
9:40
Speaker 2: Voor de familie betekent het, dat de staat op papier
9:44
Speaker 2: vastlegt wat ze al zeven jaar wisten en waar ze
9:46
Speaker 2: nooit een bewijs voor hebben gekregen. Er is nog een
9:49
Speaker 2: dimensie aan deze zaak die in Hongarije is blijven hangen,
9:52
Speaker 2: en die gaat over het onderzoek zelf. Er is kritiek
9:55
Speaker 2: geweest op hoe er in de eerste fase is gewerkt.
9:58
Speaker 2: Er is gesteld dat het onderzoek na later was. De
10:01
Speaker 2: vraag of er sneller had kunnen worden gehandeld in de
10:03
Speaker 2: uren en dagen nadat ze was verdwenen, is in de
10:06
Speaker 2: Hongaarse media meerdere keren opgeworpen. Daar staat tegenover dat het
10:10
Speaker 2: onderzoek uiteindelijk iets voor elkaar kreeg wat zeldzaam is. Een
10:14
Speaker 2: veroordeling voor moord zonder lichaam, die in hoger beroep in
10:17
Speaker 2: stand bleef. Dat kwam door drie dingen, en het is
10:19
Speaker 2: nuttig om ze te benoemen want ze laten zien hoe
10:21
Speaker 2: zo'n zaak wordt opgebouwd. Het eerste waren de camerabeelden uit
10:26
Speaker 2: de parkeergarage. Die lieten zien dat zij op dat moment
10:29
Speaker 2: weerloos was, en bij wie ze was. Het tweede waren
10:32
Speaker 2: zijn eigen camera's. Een dader die zijn eigen huis beveiligt,
10:36
Speaker 2: levert daarmee een tijdlijn van zijn eigen gedrag aan. Het
10:40
Speaker 2: derde was het bloed in de kofferbak van de huurauto.
10:42
Speaker 2: Samen was dat genoeg om een rechter te laten vaststellen
10:45
Speaker 2: dat een mens was gedood, ook zonder dat die mens
10:47
Speaker 2: is teruggevonden. Ik wil eindigen bij haar, en dat is
10:50
Speaker 2: in deze zaak moeilijker dan bij de meesten. Want wat
10:53
Speaker 2: er van Fanny Nowoszczycki publiek is overgebleven, is voor het
10:57
Speaker 2: grootste deel materiaal uit een televisieprogramma. Ze was 24 jaar oud.
11:02
Speaker 2: Ze woonde in een appartement aan de Donau in Budapest.
11:05
Speaker 2: Ze was op een maandag in november thuis toen er
11:07
Speaker 2: iemand langskwam. In heel Hongarije kende men haar als VV Fanny.
11:11
Speaker 2: En dat is nog steeds de naam waaronder deze zaak
11:13
Speaker 2: wordt besproken negen jaar later. Haar echte naam was Fanny Nowozanski.
11:18
Speaker 2: Er is een man veroordeeld voor haar dood. Hij heeft
11:22
Speaker 2: nooit bekend en hij heeft nooit gezegd waar ze is.
11:24
Speaker 2: Ergens in de Donau bij Salk-Saint-Martin, of in wat de
11:27
Speaker 2: rivier daarna met haar heeft gedaan, ligt het antwoord op
11:30
Speaker 2: de enige vraag die haar familie nog heeft. Ze hebben
11:33
Speaker 2: geen graf. Dank je wel voor het luisteren.