Latest / Udha e Verteta dhe Jeta - TruthFM Albania / Sekreti i Jetës: Pse Jezusi është Ringjallja? #Gjoni 11
Transcript
- Ringjallja dhe Jeta Gjoni 11:1–57 Ilustrim hapës Kur dikush vdes në Shqipëri, shtëpia mbushet me njerëz. Për ditë të tëra, të afërmit, fqinjët dhe miqtë vijnë të ulen me familjen. Ata pinë kafe, ndajnë kujtime dhe gratë qajnë e këndojnë këngët e vjetra të zisë. Dhe ndërsa largohen, njerëzit shpesh u thonë familjes fjalë të tilla si: "Të gjallët rrofshin gjatë". Është një gjë e sjellshme për t’u thënë. Por thotë edhe diçka të trishtueshme: për atë që vdiq, nuk ka më asgjë që mund të bëjë askush. E gjithë shpresa jonë është për të gjallët. Në fshatin Betani, të gjithë mendonin të njëjtën gjë. Llazari kishte qenë i vdekur prej katër ditësh. Kishin ardhur vajtuesit. Gjithçka kishte mbaruar. Dhe pastaj mbërriti Jezusi dhe tha: "Unë jam ringjallja dhe jeta." Për Jezusin, vdekja nuk është fundi i historisë. Vargu i Temës së Kapitullit "Jezusi i tha asaj: 'Unë jam ringjallja dhe jeta. Kushdo që beson në mua, edhe nëse vdes, do të jetojë; dhe kushdo që jeton dhe beson në mua nuk do të vdesë kurrë. A e beson këtë?'" — Gjoni 11:25–26 Hyrje Gjoni 11 është pika kulmore e shenjave të Jezusit. Ai e ka shndërruar ujin në verë, ka shëruar të sëmurët, ka ushqyer mijëra njerëz, ka ecur mbi ujë dhe ka hapur sytë e verbër. Tani Ai bën shenjën më të madhe nga të gjitha: Ai ringjall një njeri që ka qenë i vdekur prej katër ditësh. Kjo është shenja e shtatë dhe e fundit para kryqit. Është gjithashtu një nga historitë më personale në Ungjij. E shohim Jezusin me miq të ngushtë. E shohim Atë të dojë, të presë, të qajë, të zemërohet për vdekjen dhe të thërrasë një të vdekur me emër. Në këtë kapitull dëgjojmë "Unë jam"-in e pestë që thotë: "Unë jam ringjallja dhe jeta". Kapitulli ka tre pjesë. Së pari, Lazari sëmuret dhe vdes ndërsa Jezusi pret (vargjet 1–16). Pastaj Jezusi vjen në Betani, takon motrat e pikëlluara dhe ringjall Lazarin (vargjet 17–44). Më në fund, udhëheqësit fetarë vendosin që Jezusi duhet të vdesë (vargjet 45–57). Mrekullia që i jep jetë Lazarit çon në vdekjen e Jezusit. Vargjet kryesore "Jezusi qau." — Gjoni 11:35 (ESV) Ky është vargu më i shkurtër në shumicën e Biblave në anglisht, por thotë shumë. Jezusi e dinte se do ta ringjallte Llazarin. Dhe prapë qau me miqtë e Tij. Ai nuk qëndron larg dhimbjes sonë. Ai e ndjen atë me ne. "Pasi i tha këto gjëra, thirri me zë të lartë: ‘Llazar, eja jashtë!’" — Gjoni 11:43 (ESV) Jezusi nuk e preku trupin dhe as nuk u lut për një kohë të gjatë. Ai tha tre fjalë dhe një i vdekur doli prej tij. Jezusi tha te Gjoni 5:28 se një ditë të gjithë ata që janë në varre do ta dëgjojnë zërin e Tij dhe do të dalin prej tyre. Këtu shohim një pamje të vogël të asaj dite të madhe. Konteksti Historik dhe Kulturor Betania. Betania ishte një fshat i vogël rreth tre kilometra larg Jerusalemit, në anën tjetër të Malit të Ullinjve. Jezusi shpesh qëndronte atje me miqtë e Tij, Martën, Marinë dhe vëllanë e tyre, Lazarin. Luka 10:38–42 tregon për një vizitë tjetër: Marta ishte e zënë duke shërbyer, dhe Maria ishte ulur te këmbët e Jezusit duke e dëgjuar Atë. Rrezik në Jude. Jezusi ishte matanë Jordanit (10:40) sepse udhëheqësit në Jerusalem sapo ishin përpjekur ta vrisnin me gurë. Kthimi në Betani, kaq afër Jerusalemit, ishte shumë i rrezikshëm. Kjo është arsyeja pse dishepujt kishin frikë (11:8, 16). Varrimi dhe vajtimi. Në atë klimë të nxehtë, njerëzit varroseshin në të njëjtën ditë që vdisnin. Trupi lahej dhe mbështillej me shirita të gjatë pëlhure, me erëza, dhe një pëlhurë vihej mbi fytyrë. Familjet kishin varre të gdhendura në shkëmb si shpella të vogla, dhe një gur i madh mbulonte hapjen. Për shtatë ditë familja qëndronte në shtëpi, dhe miqtë dhe fqinjët vinin për t'i ngushëlluar. Edhe familjet e varfra paguanin njerëz për të luajtur muzikë dhe për të qarë me zë të lartë në një funeral. Katër ditë. Shumë hebrenj besonin se shpirti qëndronte pranë trupit për tre ditë dhe pas kësaj personi zhdukej vërtet. Gjithashtu, pas katër ditësh trupi do të fillonte të merrte erë (11:39). Kur mbërriti Jezusi, të gjithë e dinin se nuk kishte më shpresë. Askush nuk mund të thoshte se Llazari vetëm po flinte. Këshilli dhe Romakët. Këshilli (Sinedrin) ishte gjykata më e lartë hebraike, e udhëhequr nga kryeprifti. Romakët i lejonin ata të drejtonin tempullin dhe popullin, për sa kohë që nuk kishte probleme. Nëse turmat fillonin të ndiqnin një mbret të ri, romakët mund të vinin me ushtarë dhe të shkatërronin gjithçka. Kjo është ajo që kishin frikë udhëheqësit (11:48). Mjerisht, rreth dyzet vjet më vonë, në vitin 70 pas Krishtit, romakët e shkatërruan Jerusalemin dhe tempullin. Kajafa. Kajafa ishte kryeprift për rreth tetëmbëdhjetë vjet, nga rreth vitit 18 deri në vitin 36 pas Krishtit. Gjoni thotë se ai ishte kryeprift "atë vit", duke nënkuptuar atë vit të veçantë kur vdiq Jezusi. Shpjegimi i Tekstit 1. Lazari vdes ndërsa Jezusi pret (vargjet 1–16) "Ai që ti e do është i sëmurë" (1–3). Lazari është shumë i sëmurë. Motrat e tij i dërgojnë një mesazh të shkurtër Jezusit: "Zot, ai që ti e do është i sëmurë." Ato nuk i thonë Jezusit çfarë të bëjë. Ato i besojnë dashurisë së Tij. Për lavdinë e Perëndisë (4). Jezusi thotë se kjo sëmundje nuk do të përfundojë me vdekje. Është për lavdinë e Perëndisë, në mënyrë që Biri i Perëndisë të përlëvdohet nëpërmjet saj. Jezusi tashmë e di se çfarë do të bëjë. Dashuri që pret (5–6). Vargu 5 thotë, "Jezusi e donte Martën, motrën e saj dhe Lazarin". Vargu 6 fillon me "Kështu": meqenëse Ai i donte ata, Ai qëndroi edhe dy ditë. Kjo duket e çuditshme. Por vonesa e Jezusit nuk ishte mungesë dashurie. Ai do t'u jepte atyre diçka shumë më të madhe sesa shërimi. Kthim te rreziku (7–10). Jezusi thotë: "Le të shkojmë përsëri në Jude." Dishepujt i kujtojnë se udhëheqësit sapo u përpoqën ta vrisnin me gurë. Jezusi përgjigjet se një person që ecën ditën nuk pengohet. Për sa kohë që Ai po bën punën e Atit në kohën e Atit, Ai është i sigurt. "Llazari ka vdekur" (11–15). Jezusi thotë se Llazari ka rënë në gjumë dhe Ai do ta zgjojë. Dishepujt mendojnë se Llazari po pushon dhe do të shërohet. Kështu që Jezusi e thotë qartë: "Llazari ka vdekur." Dhe Ai shton, "për hirin tuaj jam i lumtur që nuk isha atje, që të besoni." Guximi i Thomait (16). Thomai, i quajtur Binjaku, u thotë të tjerëve: "Le të shkojmë edhe ne, që të vdesim me të." Thomai shpesh mbahet mend për dyshimet e tij, por këtu ai është i guximshëm dhe besnik. 2. "Llazar, eja jashtë" (vargjet 17–44) Katër ditë në varr (17–19). Kur mbërrin Jezusi, Llazari kishte qenë tashmë në varr për katër ditë. Shumë njerëz kanë ardhur nga Jerusalemi për të ngushëlluar Martën dhe Marinë. Fjalët e sinqerta të Martës (20–24). Marta del të takojë Jezusin. "Zot, po të ishe këtu, vëllai im nuk do të kishte vdekur." Ajo është e lënduar dhe e ndershme. Por ajo ende beson: "Edhe tani e di se çfarëdo që t'i kërkosh Perëndisë, Perëndia do të ta japë." Jezusi thotë: "Vëllai yt do të ringjallet." Marta përgjigjet: "E di se ai do të ringjallet në ringjallje, në ditën e fundit." Ajo beson në një ringjallje të ardhshme, shumë larg. "Unë jam ringjallja dhe jeta" (25–27). Jezusi e sjell të ardhmen në të tashmen. Ringjallja nuk është vetëm një ngjarje në ditën e fundit. Është një person, dhe Ai qëndron para saj. Kushdo që beson në Të do të jetojë, edhe nëse vdes. Dhe kushdo që jeton dhe beson në Të nuk do të vdesë kurrë përgjithmonë. Pastaj Ai e pyet: "A e beson këtë?" Marta jep një nga rrëfimet më të mëdha në Ungjill: "Po, Zot; unë besoj se ti je Krishti, Biri i Perëndisë." Maria te këmbët e Tij (28–32). Marta e thërret Marinë: "Mësuesi është këtu dhe po të thërret." Maria ngrihet shpejt dhe vjen te Jezusi. Ajo bie te këmbët e Tij dhe thotë të njëjtat fjalë si Marta: "Zot, po të ishe këtu, vëllai im nuk do të kishte vdekur." Jezusi nuk i korrigjon asnjërën prej motrave. Ai i lë të zbrazin dhimbjen e tyre. Jezusi qan (33–37). Jezusi e sheh Marinë duke qarë dhe njerëzit me të duke qarë. Ai është thellësisht i prekur dhe i shqetësuar. Ai është i zemëruar me vdekjen, armikun që sjell kaq shumë dhimbje në botën e Perëndisë. Ai pyet: "Ku e keni vënë?" Ata thonë: "Zot, eja dhe shiko." Dhe Jezusi qau. Disa njerëz thonë: "Shiko sa e donte!" Të tjerë thonë: "A nuk mund ta mbante njeriu që ia hapi sytë të verbërit këtë njeri të mos vdiste?" "Hiqeni gurin" (38–40). Te varri Jezusi thotë: "Hiqeni gurin." Marta praktike kundërshton: "Zot, deri në këtë kohë do të ketë një erë të keqe. Ai ka vdekur katër ditë." Jezusi përgjigjet: "A nuk të thashë se nëse do të besosh, do të shohësh lavdinë e Perëndisë?" Kështu që ata e zhvendosin gurin. Një lutje falënderimi (41–42). Jezusi ngriti shikimin dhe falënderoi Atin që e dëgjoi. Ai lutet me zë të lartë në mënyrë që njerëzit të besojnë se Ati e dërgoi Atë. "Llazar, dil jashtë" (43–44). Pastaj Jezusi bërtet, "Llazar, dil jashtë!" Dhe i vdekuri del, me duart dhe këmbët ende të mbështjella me rripa pëlhure dhe me një pëlhurë rreth fytyrës. Jezusi thotë, "Zgjidheni dhe lëreni të shkojë." Jezusi i jep jetë. Pastaj Ai u kërkon njerëzve ta ndihmojnë të heqin rrobat e varrit. 3. Plani për të vrarë Jezusin (vargjet 45–57) Dy reagime (45–46). Shumë nga njerëzit që e panë besojnë te Jezusi. Por disa shkojnë dhe u tregojnë farisenjve se çfarë bëri Ai. Një takim frike (47–48). Kryepriftërinjtë dhe farisenjtë mbledhin këshillin. Ata nuk mund ta mohojnë mrekullinë: "Ky njeri kryen shumë shenja". Por në vend që të besojnë, ata kanë frikë. Nëse të gjithë besojnë në Të, Romakët do të vijnë dhe do t'ua marrin tempullin dhe kombin e tyre. Fjalët e Kajafës (49–52). Kryeprifti Kajafa thotë: "Ju nuk dini asgjë. Është më mirë për ju që të vdesë një njeri për popullin sesa të humbasë i gjithë kombi." Ai do të thotë: le ta vrasim Jezusin për të ruajtur veten. Por Gjoni na tregon se Perëndia i përdori fjalët e tij për të thënë diçka shumë më të thellë. Jezusi do të vdiste për kombin, dhe jo vetëm për kombin, por për të mbledhur në një të gjithë fëmijët e Perëndisë të shpërndarë nëpër botë. Vendimi (53–57). Që nga ajo ditë, udhëheqësit planifikojnë ta vrasin Jezusin. Jezusi nuk ecën më hapur midis njerëzve. Ai shkon në një qytet të quajtur Efraim, pranë shkretëtirës, me dishepujt e Tij. Pashka është afër dhe turmat po vijnë në Jerusalem. Të gjithë pyesin: "A do të vijë ai në festë?" Udhëheqësit japin urdhra: kushdo që e di se ku është Jezusi duhet t'u tregojë atyre, në mënyrë që ta arrestojnë Atë. Fjalë kyçe Shqiptimi: thuajeni pjesën me shkronja të mëdha pak më fort. I sëmurë — ἀσθενέω ( astheneō , thuhet as-the-NEH-oh). Të jesh i dobët ose i sëmurë. Llazari ishte shumë i sëmurë dhe motrat e tij dërguan të thërrisnin Jezusin (11:1–3). Dashuria (si mik) — φιλέω ( phileō , tha fee-LEH-oh). Dashuria e ngrohtë midis miqve të ngushtë. "Ai që ti e do është i sëmurë" (11:3). "Shiko sa e deshi!" (11:36). Bie në gjumë — κοιμάομαι ( koimaomai , tha koy-MAH-oh-my). Të flesh. Jezusi e quan vdekjen "gjumë", sepse për Të nuk është fundi (11:11). Fjala angleze "varrezë", një vend gjumi, vjen nga kjo fjalë. Ringjallje — ἀνάστασις ( anastasis , tha ah-NAH-stah-sis). Ringjallje nga të vdekurit. Emra si Anastas dhe Anastasia vijnë nga kjo fjalë. Jezusi thotë: "Unë jam ringjallja" (11:24–25). I prekur thellë — ἐμβριμάομαι ( embrimaomai , tha em-bree-MAH-oh-my). Një ndjenjë shumë e fortë, afër zemërimit. Jezusi ishte i zemëruar me vdekjen dhe dhimbjen që sjell ajo (11:33, 38). Qau — δακρύω ( dakryō , tha dah-KREE-oh). Të qash me lot të qetë. Maria dhe të tjerët po qanin me zë të lartë, por lotët e Jezusit ishin të qetë (11:35). Lavdi — δόξα ( doxa , tha DOK-sah). Madhështia e shkëlqyer e Perëndisë u bë e dukshme. Sëmundja dhe ringjallja e Llazarit treguan lavdinë e Perëndisë (11:4, 40). Gur — λίθος ( lithos , tha LEE-thos). Guri i madh mbi varr. Jezusi u tha atyre ta hiqnin (11:38–41). Zgjidh — λύω ( lyō , tha LOO-oh). Të zgjidhësh, të lirosh. "Zgjidheni dhe lëreni të shkojë" (11:44). Këshilli — συνέδριον ( sinedrion , thënë soo-NED-ree-on). Gjykata më e lartë hebraike në Jerusalem, me kryepriftin dhe udhëheqës të tjerë. Atje ata planifikuan të vrisnin Jezusin (11:47). Lidhja me Dhiatën e Vjetër dhe Zbulesën e Krishtit Elia dhe Eliseu. Në Dhiatën e Vjetër, Perëndia përdori dy profetë për të sjellë në jetë djemtë e vdekur. Elia ringjalli djalin e një vejushe (1 Mbretërve 17:17–24) dhe Eliseu ringjalli djalin e një gruaje nga Shunemi (2 Mbretërve 4:32–37). Të dy profetët u lutën shumë dhe u shtrinë mbi fëmijën. Jezusi vetëm flet, dhe një burrë katër ditë i vdekur largohet. Ai është shumë më i madh se profetët. "Zoti vret dhe sjell në jetë". Ana u lut, "Zoti vret dhe sjell në jetë; ai zbret në varr dhe ngre lart" (1 Samuelit 2:6). Vetëm Perëndia ka pushtet mbi vdekjen. Kur Jezusi e thërret Llazarin të dalë nga varri, Ai po bën atë që vetëm Zoti mund të bëjë. "Unë do t'i hap varret tuaja". Perëndia i tregoi Ezekielit një luginë plot me kocka të thata dhe premtoi: "Do t'i hap varret tuaja dhe do t'ju nxjerr nga varret tuaja, o populli im... Dhe do ta dini se unë jam Zoti" (Ezekieli 37:12-13). Jashtë Betanisë, hapet një varr dhe del një burrë. Kjo është një shenjë e ditës së madhe që Perëndia premtoi. Vdekja u përpi. Isaia premtoi se Perëndia "do ta përpijë vdekjen përgjithmonë; dhe Zoti Perëndi do t'i fshijë lotët nga të gjitha fytyrat" (Isaia 25:8). Në varrin e Lazarit, Jezusi qan me lotët që vajtojnë dhe pastaj e mposht vdekjen. Një ditë Ai do ta bëjë këtë për të gjithë popullin e Tij. Vdekja, armiku. Vdekja erdhi në botë për shkak të mëkatit (Zanafilla 3:19). Ajo nuk ishte kurrë pjesë e planit të mirë të Perëndisë. Kjo është arsyeja pse Jezusi është i zemëruar me varrin. Perëndia premtoi: "O Vdekje, ku janë plagët e tua? O varr, ku është thumbi yt?" (Osea 13:14). Jezusi erdhi për të shkatërruar vdekjen. Zoti i numëron lotët tanë. Davidi u lut: "Ti i ke numëruar lotët e mia; vendos lotët e mia në calikun tënd" (Psalmi 56:8). Zoti sheh çdo lot. Në Jezusin, Vetë Zoti qan me ne. Një njeri për popullin. Kajafa tha se një njeri duhet të vdesë për popullin. Pa e ditur, ai po fliste për Isainë 53: "ai u shpua për shkeljet tona… u godit për shkeljet e popullit tim" (Isaia 53:5, 8). Vdekja e Jezusit nuk do të ishte vetëm për Izraelin, por do t'i mblidhte fëmijët e shpërndarë të Perëndisë nga çdo komb në një, siç premtoi Perëndia (Ezekieli 37:21–22; Gjoni 10:16). Aplikim për Ne Sot Vonesa e Zotit nuk është mungesë dashurie. Jezusi e donte Martën, Marinë dhe Lazarin, dhe kjo është arsyeja pse Ai priti. Kur Zoti nuk u përgjigjet lutjeve tona aq shpejt sa duam, kjo nuk do të thotë se nuk interesohet. Ai mund të jetë duke përgatitur diçka më të madhe nga sa kërkuam ne. Mund të jesh i sinqertë me Jezusin. Të dyja motrat thanë: "Zot, sikur të ishe këtu..." Jezusi nuk i qortoi. Ai i dëgjoi dhe qau me to. Mund t’i sjellësh Atij dhimbjen, pyetjet dhe madje edhe zhgënjimin tënd. Jezusi qan me ty. Kur humb dikë që e do, Jezusi nuk është i ftohtë ose larg. Ai e njeh dhimbjen e vdekjes dhe qan me ty. Ai është i zemëruar edhe me vdekjen. Shpresa e krishterë në një funeral. Për ata që besojnë në Jezusin, vdekja është si gjumi. Ne ende vajtojmë, por jo si njerëzit që nuk kanë shpresë. Në një funeral të krishterë mund të themi më shumë sesa "Të gjallët rrojnë gjatë". Mund të themi: "Jezusi është ringjallja dhe jeta". Lëviz gurin. Jezusi u kërkoi njerëzve ta rrokullisnin gurin. Ndonjëherë Ai na kërkon të bindemi në gjëra të vogla përpara se të shohim fuqinë e Tij. A ka ndonjë "gur" që Ai po ju kërkon ta lëvizni? Ndihmo në zgjidhjen e problemeve të njerëzve. Lazari ishte gjallë, por ai ende kishte nevojë për ndihmë me rrobat e varrit. Shumë njerëz vijnë te Jezusi dhe marrin jetë të re, por ata ende mbajnë zakone, frikëra dhe dhembje të vjetra. Detyra e kishës është të ndihmojë "t'i çlirojë ata dhe t'i lërë të shkojnë". Mos e zgjidhni sigurinë mbi të vërtetën. Udhëheqësit e panë mrekullinë, por ishin më të shqetësuar për humbjen e pushtetit dhe pozicionit të tyre sesa për të vërtetën. Mos lejoni që frika e humbjes së diçkaje t'ju pengojë të ndiqni Jezusin. Çfarë mësojmë nga ky kapitull • Jezusi i do miqtë e Tij personalisht dhe me emër. • Vonesat e Perëndisë nuk janë një shenjë se Ai nuk na do. • Jezusi është ringjallja dhe jeta; në Të, vdekja nuk është fundi. • Mund të jemi të sinqertë me Jezusin në lidhje me dhimbjen dhe pyetjet tona. • Jezusi qan me ne dhe është i zemëruar me vdekjen. • Jezusi ka pushtet mbi vdekjen; Ai vetëm duhet të flasë. • Jezusi jep jetë të re dhe populli i Tij ndihmon në çlirimin e të tjerëve. • Jezusi do të vdiste për njerëzit, për të mbledhur fëmijët e Perëndisë nga të gjitha kombet në një. VARG PËR T'U MBAJTUR MEND Jezusi i tha asaj: “A nuk të thashë se po të besosh, do të shohësh lavdinë e Perëndisë?” Gjoni 11:40