Latest / Make Europe Great Again / EU-top: Warm bad voor Zelensky, ijzig bad voor Jetten | MEGA XL - 16 oktober 2026

Transcript

EU-top: Warm bad voor Zelensky, ijzig bad voor Jetten | MEGA XL - 16 oktober 2026 · Make Europe Great Again

• 0:05
  Speaker 1: Dit is een BNR-podcast
• 0:12
  Speaker 2: Welkom bij de wekelijkse XL-versie.
• 0:24
  Speaker 3: De podcast van Nederland waarin we dag in dag uit praten...
• 0:27
  Speaker 3: over de worstelingen van Europa. En de Europese leiders zijn
• 0:30
  Speaker 3: bij elkaar om over die worstelingen te praten... in Brussel,
• 0:32
  Speaker 3: op de Europese top. En dus gaan we vandaag naar
• 0:35
  Speaker 3: Brussel toe. De Europese leiders hebben zich weer eens opgesloten
• 0:38
  Speaker 3: in het IJ van de Raad. Maar Columbus is ver
• 0:40
  Speaker 3: te zoeken. Als die top op dit moment, als we
• 0:46
  Speaker 3: het opnemen, nog niet afgelopen. Dus wie weet komt er
• 0:48
  Speaker 3: toch nog een lekker omeletje uit. En die kunnen we
• 0:50
  Speaker 3: dan opeten met mij in de studio, Stefan de Vries. Bonjour,
• 0:53
  Speaker 3: ik hou niet van ei. We moeten toch iets anders verzinnen.
• 0:56
  Speaker 3: Of voor onze top in Brussel, misschien houdt ze wel
• 0:58
  Speaker 3: van ei, Michal van der Toorn.
• 1:00
  Speaker 4: Hé, hallo. Ik heb eigenlijk wel zin in een eitje
• 1:02
  Speaker 4: als ik dit zo hoor. Maar goed, of de leiders
• 1:05
  Speaker 4: daar ook zin in hebben, dat weten we nog niet
• 1:07
  Speaker 3: Misschien hebben we het later nog wel over wat er
• 1:08
  Speaker 3: op hun lunch stond. En aan het einde van de
• 1:11
  Speaker 3: uitzending bespreken we ook nog een cultureel pareltje. Maar eerst... Ja,
• 1:21
  Speaker 3: in Make Europe Great Again volgen we de worstelingen van
• 1:23
  Speaker 3: Europa op de voet. Maar lukt het Europa ook nou
• 1:26
  Speaker 3: echt om greater te worden? Welke ontwikkeling gaat snel en
• 1:29
  Speaker 3: wat gaat tergend langzaam? Michal, jij hebt op die top
• 1:33
  Speaker 3: daar in Brussel, je hebt op van alles gelet, maar
• 1:36
  Speaker 3: toch ook wel op de keiharde knaken. De leiders hebben
• 1:39
  Speaker 3: het gehad over de meerjarenbegroting en dat was natuurlijk weer getouwtrek.
• 1:43
  Speaker 4: Ja, de agenda was inderdaad komvol. Zo vol zelfs dat
• 1:47
  Speaker 4: ik me hier toch wel afvraag... wat er dan uiteindelijk
• 1:51
  Speaker 4: uit gaat komen. Maar daar komen we zo meteen nog
• 1:52
  Speaker 4: wel over te spreken. Maar ja, de meerjarenbegroting. De eerste
• 1:56
  Speaker 4: keer dat de leiders echt bij elkaar kwamen... om het
• 1:59
  Speaker 4: officieel te bespreken voor de nieuwe zevenjarige begroting. Vanaf 2028
• 2:05
  Speaker 4: moet die ingaan. En ja, traditiegetrouw liggen de posities nogal
• 2:09
  Speaker 4: uit elkaar... We hoorden hier van tevoren van een diplomaat...
• 2:15
  Speaker 4: dat er bloed op de muren zou moeten komen... voordat
• 2:20
  Speaker 4: er een soort beweging kan komen in die begroting. Daarmee
• 2:24
  Speaker 4: wordt bedoeld... de posities moeten duidelijker worden. Er moeten nog
• 2:30
  Speaker 4: grote tegenstellingen komen op specifieke onderwerpen. Was dat ook zo,
• 2:35
  Speaker 4: vroeg ik Jette daar net eventjes voor de top.
• 2:38
  Speaker 1: Ik zou eerder zeggen dat het gisteren af en toe
• 2:40
  Speaker 1: behoorlijk ijzig was. Omdat we in die zin wel een
• 2:44
  Speaker 1: voorspelbaar rondje hebben gehad. Waarin alle landen nog eens duidelijk
• 2:47
  Speaker 1: hebben gemaakt wat ze van het voorstel vinden dat nu
• 2:50
  Speaker 1: op tafel ligt. En de korte samenvatting is, iedereen is
• 2:53
  Speaker 1: zwaar ontevreden.
• 2:54
  Speaker 4: Nou, duidelijk toch
• 2:56
  Speaker 3: Ja, Nederland hoort natuurlijk bij die zuinige zes. de ambassadeur,
• 3:04
  Speaker 3: die houdt stugvast aan de rebranding van de Sensible Six,
• 3:08
  Speaker 3: zoals ze het zelf liever noemen natuurlijk. Wat zegt de
• 3:11
  Speaker 3: premier nou verder nog over de begroting?
• 3:13
  Speaker 4: Ja, inderdaad. We houden het nog steeds vast. Het ligt
• 3:18
  Speaker 4: nog te ver uit elkaar om dingen toe te gaan geven.
• 3:21
  Speaker 4: Dat zie je eigenlijk bij alle landen. Dus Nederland zegt
• 3:24
  Speaker 4: pas ja als we tevreden zijn. En de druk wordt
• 3:27
  Speaker 4: wel een beetje opgevoerd. Bijvoorbeeld vanuit Macron. Die natuurlijk graag
• 3:32
  Speaker 4: nog zelf een begroting wil sluiten. In plaats van dat
• 3:35
  Speaker 4: dat na de Franse verkiezingen gebeurt. Of tijdens de Franse verkiezingen.
• 3:39
  Speaker 4: Dat kan echt niet. Dus hij zegt... Als het niet
• 3:42
  Speaker 4: voor het einde van het jaar gebeurt, dan doe ik
• 3:45
  Speaker 4: niet meer mee. Dan ga ik geen ja meer zeggen.
• 3:47
  Speaker 4: Ook Costa, de voorzitter van de raad, die zegt het
• 3:50
  Speaker 4: graag rond willen krijgen. Nederland zegt daarbij geen boodschap aan.
• 3:55
  Speaker 4: Wij zeggen pas ja als we tevreden zijn.
• 3:59
  Speaker 1: Ik ga me daar niet door onder druk laten zetten,
• 4:01
  Speaker 1: want ik heb ook heel duidelijk gemaakt dat deze begroting
• 4:03
  Speaker 1: gewoon niet goed genoeg is. Hij moet veel meer gericht
• 4:06
  Speaker 1: worden op de prioriteiten zoals onze veiligheid, ons concurrentievermogen en
• 4:10
  Speaker 1: meer grip op migratie. Maar het is ook geen eerlijke
• 4:13
  Speaker 1: verdeling van de rekening
• 4:15
  Speaker 3: Is Europa dan nu al iets dichter bij elkaar gekomen
• 4:18
  Speaker 3: of iets greater geworden op het gebied van de meerjarenbegroting?
• 4:22
  Speaker 4: Van de begroting eigenlijk niet. Dat was ook niet echt
• 4:25
  Speaker 4: de verwachting. Het is denk ik voor de leiders fijn
• 4:28
  Speaker 4: dat ze toch nog even allemaal hun zegje hebben kunnen doen.
• 4:31
  Speaker 4: Dat zag je ook bij Jetten. Die ging nog even
• 4:32
  Speaker 4: gisteren met de internationale pers praten. Omdat hij toch duidelijk
• 4:36
  Speaker 4: wilde maken dat hij echt vindt dat andere landen ook...
• 4:39
  Speaker 4: meer moeten gaan betalen. In plaats van dat Nederland daar
• 4:43
  Speaker 4: de enige voor is. Of in ieder geval samen met
• 4:46
  Speaker 4: die andere zuinige landen. Dus ja, ze zijn er nog
• 4:51
  Speaker 4: lang niet uit. En er komt ook eind november weer
• 4:55
  Speaker 4: een top. 26 november. Om hierover verder te praten. En ja,
• 4:58
  Speaker 4: de vraag is... Wanneer dan die ellenlange top komt. Die
• 5:03
  Speaker 4: alleen maar over de begroting gaat. Maar dat is nog
• 5:05
  Speaker 4: helemaal niet duidelijk.
• 5:06
  Speaker 3: Stefan, die rituele dans gaat dus nog even door. Hoe
• 5:10
  Speaker 3: kijk je daar nou naar? Ja,
• 5:11
  Speaker 2: het is natuurlijk tenenkrommend. We hebben het over de vrekkige landen...
• 5:16
  Speaker 2: maar we kunnen beter spreken van een irrationele club... of
• 5:19
  Speaker 2: de zeikerige zes. Dat
• 5:22
  Speaker 4: allitereert.
• 5:23
  Speaker 2: Daar ben ik altijd blij mee. Want we hebben het
• 5:26
  Speaker 2: over peanuts. Het lijkt natuurlijk over heel veel geld te gaan.
• 5:29
  Speaker 2: 1650 miljard is nu het compromisvoorstel van de Ieren... Dat
• 5:34
  Speaker 2: betekent 1,43 euro per dag per Europeaan. Dat is ongeveer
• 5:38
  Speaker 2: wat je betaalt aan afvalstoffenheffing... in de Nederlandse grote steden.
• 5:42
  Speaker 2: Dus het gaat echt helemaal nergens over. En het gevecht
• 5:45
  Speaker 2: gaat dus, gaan we 1,43 euro betalen per dag... of
• 5:48
  Speaker 2: misschien 1,35 euro. Dat is het debat waar deze 27
• 5:54
  Speaker 2: zonder enige visie dus niet uitkomen. Het is ook een
• 5:58
  Speaker 2: probleem dat je hebt natuurlijk de inflatie... in zo'n meerjarig
• 6:03
  Speaker 2: kader gaat over vijf jaar... Daar wordt een rekening gehouden
• 6:06
  Speaker 2: met 2% inflatie. Dus dat is ingebakken in de begroting.
• 6:09
  Speaker 2: Maar de werkelijke inflatie in Europa ligt veel hoger. Dus
• 6:13
  Speaker 2: dat betekent dat mechanisch daalt het budget ook al. Daar
• 6:16
  Speaker 2: wordt niet eens rekening mee gehouden. En ik vind ook
• 6:19
  Speaker 2: het is het omgekeerd aanpakken. Eerst, het gaat alleen maar
• 6:24
  Speaker 2: over bedragen. En Rob Jetten noemde dan wel concurrentievermogen, veiligheid.
• 6:29
  Speaker 2: Migratie is ineens weer terug. Is Dick Schoof nog steeds premier?
• 6:34
  Speaker 2: Ik dacht. D66 een pro-Europese partij was. Maar kennelijk, de
• 6:37
  Speaker 2: premier is vergeten dat hij een kaart heeft van D66.
• 6:40
  Speaker 2: Maar goed, dat is een ander politieke pad. Het wordt
• 6:44
  Speaker 2: omgekeerd aangepakt. Je gaat niet eerst over geldpak praten en
• 6:47
  Speaker 2: dan bepalen wat je wil. Je zou eigenlijk een breed
• 6:50
  Speaker 2: debat moeten hebben over... wat wil je nou met Europa?
• 6:54
  Speaker 2: Daarna ga je uitrekenen, wat hebben we daarvoor nodig? En
• 6:57
  Speaker 2: dan ligt er een bedrag. In dit geval wordt het
• 6:59
  Speaker 2: volledig gefixeerd op de bedrag. Het is eigenlijk net zulke
• 7:02
  Speaker 2: onzin als die 3% NAVO-norm. Dat is ook op een
• 7:05
  Speaker 2: bierveeltje eigenlijk bedacht. Wat willen we nou eigenlijk? met Europa.
• 7:09
  Speaker 2: En dat debat is er natuurlijk helemaal niet. Want er
• 7:12
  Speaker 2: zitten allemaal accountants rondom die tafel... die alleen maar aan
• 7:15
  Speaker 2: hun eigen belang denken... en niet over hun eigen schaduw
• 7:17
  Speaker 2: heen kunnen stappen. Dus ja, we hadden het net over eieren...
• 7:20
  Speaker 2: maar eigenlijk die eieren zouden gewoon gegooid moeten worden... naar
• 7:25
  Speaker 2: dit toch wel treurige spektakel in Brussel... waar Michal getuige
• 7:29
  Speaker 2: van moet zijn
• 7:30
  Speaker 3: Of moeten we een kip met een gouden eieren zien
• 7:32
  Speaker 3: te vinden natuurlijk. Maar we zitten dan toch nog te denken...
• 7:36
  Speaker 3: bijna af van het idee dat het een meerjarenbegroting moet zijn.
• 7:39
  Speaker 3: Maar zou dat het makkelijker maken?
• 7:41
  Speaker 2: Nou, dat is sowieso altijd het probleem van begrotingen. Dat
• 7:44
  Speaker 2: gaat heel erg uit van wensdenken. Kijk naar het vorige MFK.
• 7:48
  Speaker 2: Dat ging van 2020 tot 2021. Toen zag de wereld
• 7:57
  Speaker 2: ineens heel anders uit door corona. Dat kon je niet inpouwen.
• 8:00
  Speaker 2: En dus hebben we dat coronaherstelfonds bedacht. Honderden miljarden. Hetzelfde
• 8:04
  Speaker 2: geldt nu natuurlijk. Je kunt allerlei dingen bedenken. Zoals bijvoorbeeld
• 8:08
  Speaker 2: de nieuwe Nederlandse regering... die in februari aantrad. Vier dagen later...
• 8:12
  Speaker 2: vielen Israël en Amerika-Iraan aan... met enorme gevolgen voor de economie.
• 8:17
  Speaker 2: In Europa vooral ook. Je kunt zo'n begroting... je ziet
• 8:22
  Speaker 2: het ook nu, dat gestechel in de Tweede Kamer over
• 8:24
  Speaker 2: de begroting... je ziet hetzelfde in Frankrijk deze week, in België,
• 8:28
  Speaker 2: in Tsjechië... Het is heel moeilijk om een begroting te maken.
• 8:32
  Speaker 2: En ik weet niet waarom dat zo'n religie is geworden.
• 8:38
  Speaker 2: Bedenk eerst eens wat je nou eigenlijk wil met de wereld.
• 8:41
  Speaker 2: Wat is je visie? En dat Rob Jettert nu weer
• 8:44
  Speaker 2: heeft over grip op migratie... in een tijd waarin veel
• 8:48
  Speaker 2: Europese landen ineens wakker worden... dat de vergrijzing toch echt
• 8:51
  Speaker 2: een enorme tijdbom is boven hun hoofd. Ja, ik vind
• 8:56
  Speaker 2: het stuitend
• 8:58
  Speaker 3: Stuitend, echt. We zoeken nog naar de verlosser voor de
• 9:01
  Speaker 3: onderhandelingen voor de Europese begroting. Zoals wel vaker bij een
• 9:11
  Speaker 3: Europese top wordt de agenda de weken van tevoren gevuld
• 9:13
  Speaker 3: met allerlei belangrijke onderwerpen. Maar zodra de top daadwerkelijk aanbreekt
• 9:18
  Speaker 3: zijn er toch weer allerlei nieuwe ontwikkelingen, actualiteiten die de
• 9:21
  Speaker 3: hele agenda weer op de schop gooien. Michal, jij bent
• 9:24
  Speaker 3: dus in Brussel. Nog de tweede dag van de top
• 9:26
  Speaker 3: staat in het teken van migratie, maar toch ook vooral Oekraïne.
• 9:30
  Speaker 3: Zelensky is er en hij spreekt met de leiders in
• 9:33
  Speaker 3: de raad en ook met enkele een op een. Hoe
• 9:35
  Speaker 3: is hij daar ontvangen?
• 9:37
  Speaker 4: Ja, hij komt hier toch in Brussel terecht in een
• 9:41
  Speaker 4: soort warm bad. Iedereen wil zijn steun in de Oekraïne betuigen.
• 9:46
  Speaker 4: Zelensky was net ook eventjes hier bij de inloop... samen
• 9:49
  Speaker 4: met Ursula von der Leyen en Costa... waarin hij eigenlijk
• 9:52
  Speaker 4: alleen maar zegt dat hij dankbaar is. Aan de andere kant,
• 9:56
  Speaker 4: en dat heeft natuurlijk erg... met de huidige ontwikkelingen te maken,
• 10:01
  Speaker 4: hoor ik... het is ook weer niet zo handig als
• 10:03
  Speaker 4: Zelensky zo fel doet... tegen bijvoorbeeld Amerika. En de sfeer
• 10:09
  Speaker 4: hier is een beetje dat de Europese leiders ook weer
• 10:11
  Speaker 4: geen zin hebben... in nog zo'n ruzie tussen Zelensky en Trump.
• 10:14
  Speaker 4: En ook niet in ruzie met Trump zelf. We willen
• 10:18
  Speaker 4: even onze relatie met Amerika toch een beetje goed houden.
• 10:21
  Speaker 4: Heb ik in ieder geval het idee. En er zijn
• 10:23
  Speaker 4: heus wel zorgen over het gedrag van Trump. Alleen ja,
• 10:27
  Speaker 4: hoe gaan we dan daarmee om? Dat is wel een
• 10:29
  Speaker 4: van de vragen die hier is in Brussel. En de
• 10:32
  Speaker 4: vraag is ook, moeten de Europeanen Zelensky dan... aan gaan spreken,
• 10:37
  Speaker 4: of zijn ze dat misschien nu aan het doen, op
• 10:39
  Speaker 4: zijn toon richting Trump. Even luisteren naar premier Jetten.
• 10:43
  Speaker 1: Kijk, uiteindelijk kan alleen Zelensky bepalen hoe hij Oekraïne verdedigt.
• 10:48
  Speaker 1: En is hij ook degene die aan de onderhandelingstafel met
• 10:50
  Speaker 1: Poetin Vrede zal moeten sluiten. Dus hij heeft gewoon een
• 10:53
  Speaker 1: hele belangrijke stem. En we merken allemaal op meerdere dossiers, ja,
• 10:56
  Speaker 1: met de Amerikanen is het goed balanceren tussen druk en dialoog.
• 11:01
  Speaker 4: Ja, te balanceren tussen druk en dialoog, zegt Jette, dat
• 11:05
  Speaker 4: blijft natuurlijk heel lastig voor de EU-leiders. Vannacht hoorde Trump
• 11:10
  Speaker 4: bijvoorbeeld ook weer zeggen dat hij liever met Poet in
• 11:13
  Speaker 4: praat dan met Zelensky. Ja, dat is natuurlijk wel pijnlijk.
• 11:19
  Speaker 4: Misschien even toch luisteren wat Jette daarover zei.
• 11:21
  Speaker 1: Ja, dat is niet de juiste taal. Want ook Trump
• 11:25
  Speaker 1: heeft er belang bij om Oekraïne te steunen in deze oorlog.
• 11:29
  Speaker 1: En daarom ook zo belangrijk dat Zelensky juist vandaag hier is.
• 11:32
  Speaker 1: Zodat hij ook weer voelt, ik ben lid van die
• 11:34
  Speaker 1: Europese familie en we staan hier samen om deze oorlog
• 11:37
  Speaker 1: te winnen.
• 11:38
  Speaker 4: Je hoort dus steun voor Oekraïne, zoals we al jaren horen.
• 11:43
  Speaker 4: Je hoort ook wel bijvoorbeeld van Jette wel wat kritische
• 11:47
  Speaker 4: woorden tegenover Amerika. Maar als we dan al die ontwikkelingen
• 11:53
  Speaker 4: in acht nemen... en als we ook nog horen van
• 11:55
  Speaker 4: bronnen rondom Reuters... dat de Amerikaanse overheid inderdaad achter het
• 11:59
  Speaker 4: uitzetten van Starlink zat... dan denk ik toch wel dat
• 12:03
  Speaker 4: de Europese leiders wel wat hardere taal mogen... dat zij
• 12:06
  Speaker 4: wat bozer mogen zijn eigenlijk dan nu. Het wordt nu
• 12:09
  Speaker 4: eigenlijk helemaal niet zo gezegd.
• 12:13
  Speaker 2: Maar
• 12:13
  Speaker 4: ik ben benieuwd hoe jullie dat doen.
• 12:15
  Speaker 2: Hoe zie jij dat, Stefan? Ja, ik ben het eens
• 12:17
  Speaker 2: met Michal. We zien natuurlijk deze houding al sinds het
• 12:19
  Speaker 2: begin van de oorlog. Dat een deel van de Europese
• 12:23
  Speaker 2: landen is heel duidelijk in steun en concreet. Andere landen
• 12:27
  Speaker 2: zijn dat meer met woorden. Dus die steun, ja, in
• 12:31
  Speaker 2: theorie is die unaniem. Maar in de praktijk valt daar
• 12:34
  Speaker 2: nog wel wat op af te dingen. En tegelijkertijd dus
• 12:36
  Speaker 2: die enorme angst om ook maar iets te zeggen... waardoor
• 12:40
  Speaker 2: een Amerikaan boos zou kunnen worden. Ja, van die houding
• 12:44
  Speaker 2: moeten we echt afstappen. Dat is makkelijker gezegd dan gedaan,
• 12:47
  Speaker 2: weet ik ook wel. Maar tot nu toe is het
• 12:49
  Speaker 2: allemaal behoorlijk diplomatiek. Ik merk wel dat de laatste weken
• 12:52
  Speaker 2: de Europeanen iets hardere taal uitslaan. Al is het nog
• 12:56
  Speaker 2: steeds heel erg bescheiden. Maar er is wel iets aan
• 12:59
  Speaker 2: het schuiven... heb ik de indruk in de woordenkeus van
• 13:03
  Speaker 2: een aantal Europese leiders. En ja, dat lijkt me de
• 13:07
  Speaker 2: enige weg. Want we kunnen niet meer op Donald Trump vertrouwen.
• 13:10
  Speaker 2: Vorige week noemde de minister van Defensie in Nederland... Rusland
• 13:13
  Speaker 2: onze vijand. Is de vriend Donald Trump van onze vijand...
• 13:18
  Speaker 2: Vladimir Poetin, niet eigenlijk ook onze vijand
• 13:21
  Speaker 3: En wat toch nog wel daarin opvalt... is dat de
• 13:24
  Speaker 3: naam Trump eigenlijk toch niet vaak genoemd wordt. Dus het
• 13:28
  Speaker 3: is bijna een soort Voldemort dat hij niet genoemd mag worden.
• 13:31
  Speaker 3: Waarom denk je dat... Dus dit taalwoord misschien wel iets harder...
• 13:35
  Speaker 3: maar we durven het dan ook nog niet zo duidelijk
• 13:38
  Speaker 3: uit te spreken...
• 13:39
  Speaker 2: Of zijn naam te noemen in ieder geval. Ik denk
• 13:41
  Speaker 2: om twee redenen. De eerste reden is pragmatisch. We moeten
• 13:44
  Speaker 2: erkennen dat we voor bepaalde onderdelen... nog steeds echt afhankelijk
• 13:48
  Speaker 2: zijn van de Amerikanen. Bijvoorbeeld op het gebied van inlichtingen.
• 13:51
  Speaker 2: Ook op het gebied van bepaalde wapensystemen en munities. Tegelijkertijd
• 13:55
  Speaker 2: kan je afvragen... wat heb je aan een land dat
• 13:58
  Speaker 2: niet eens een oorlogje kan winnen in Iran? Moeten we
• 14:01
  Speaker 2: daar dan op vertrouwen? Dus dat is de pragmatische kant.
• 14:04
  Speaker 2: En dan is er de psychologische kant... We zitten in
• 14:07
  Speaker 2: een rouwproces, of misschien nog voor het rouwproces... van tachtig
• 14:12
  Speaker 2: jaar liefde en bondgenootschap en samenwerken. En dat is klaar.
• 14:17
  Speaker 2: En om dat te erkennen... dan moet je over heel
• 14:20
  Speaker 2: veel psychologische hoordes heen stappen. Ook over diplomatieke hoordes. Maar
• 14:25
  Speaker 2: het kan allemaal veel harder. Want we liggen bijna onder
• 14:28
  Speaker 2: vuur van de Amerikanen. Kijk maar naar het gedoe rondom
• 14:31
  Speaker 2: het strafhof... En ook daar durft Europa weer niet te
• 14:35
  Speaker 2: hard te zijn. Het zou het wel kunnen, makkelijk, met
• 14:37
  Speaker 2: een wet die erin staat. Juridisch kan het. Het heeft
• 14:39
  Speaker 2: natuurlijk grote economische gevolgen. En zal de wereldeconomie ook voor
• 14:43
  Speaker 2: de komende decennia echt wel veranderen. Als Europa inderdaad zou
• 14:47
  Speaker 2: zeggen tegen Europese bedrijven... jullie zijn strafbaar als jullie houden
• 14:51
  Speaker 2: Amerikaanse sancties. Maar ja, hoever moeten we nog gaan? Toch
• 14:57
  Speaker 3: Ja. En Michal, als we nog even uitzoomen... dus er
• 14:59
  Speaker 3: speelde een hoop, dus eigenlijk rondom Trump, rondom Oekraïne. We
• 15:03
  Speaker 3: hebben dus, even opzoomen, de diesel deal. Dus Trump die
• 15:07
  Speaker 3: dus die Russische diesel wil binnenhalen. De uitspraak van Trump
• 15:10
  Speaker 3: dat hij het moeilijker vindt... om te onderhandelen met Poetin
• 15:13
  Speaker 3: dan met Zelensky. Nou, de problemen met Starlink. Je noemde
• 15:15
  Speaker 3: het net al, dat Reuters nu meldt dat echt het
• 15:17
  Speaker 3: Witte Huis... dat heeft veroorzaakt en niet Elon Musk. En
• 15:22
  Speaker 3: Zelensky noemde Trump een verrader. Heerst dat sentiment ook bij
• 15:25
  Speaker 3: jou daar in Brussel?
• 15:27
  Speaker 4: Ja, Trump een verrader noemen, dat gaat de leiders hier
• 15:30
  Speaker 4: wel een stapje te ver. Maar ja, we hebben het
• 15:32
  Speaker 4: net ook al geconcludeerd. Het is wel wat hardere taal.
• 15:35
  Speaker 4: En ik heb het idee dat de meeste Europese leiders
• 15:37
  Speaker 4: toch inzetten op eigenlijk twee sporen. Aan de ene kant
• 15:41
  Speaker 4: Oekraïne blijven steunen. Er wordt ook zo meteen gepraat over
• 15:43
  Speaker 4: financiële steunen aan Oekraïne. Sancties tegen Rusland. Dat blijven uitdragen.
• 15:49
  Speaker 4: Natuurlijk gewoon zaken blijven doen. Bijvoorbeeld met de Oekraïnse dronebedrijven.
• 15:54
  Speaker 4: Dat soort dingen allemaal. En aan de andere kant toch
• 15:57
  Speaker 4: een beetje die hardere taal richting Trump. Dus die twee
• 16:02
  Speaker 4: dingen samen maken denk ik een beetje het sentiment wat
• 16:06
  Speaker 4: er nu heerst. Maar nee, zo hard durven we nou
• 16:09
  Speaker 4: ook weer niet te zijn. Ook omdat dat de oorlog
• 16:10
  Speaker 4: in Oekraïne natuurlijk niet zou helpen. Stefan zegt, we hebben
• 16:15
  Speaker 4: Amerika nog hartstikke hard nodig. Dat hebben we gezien met Starlink,
• 16:17
  Speaker 4: met de inlichtingen. Maar ook bijvoorbeeld de Pearl-pakketten. Die pakketten
• 16:21
  Speaker 4: die de NAVO heeft. Dat is hier natuurlijk een eindje verderop.
• 16:24
  Speaker 4: Een paar kilometer verderop. Maar is voor Oekraïne natuurlijk hartstikke belangrijk.
• 16:28
  Speaker 4: Pakketten aan Amerikaanse wapens die Europese landen kopen. Als Trump
• 16:33
  Speaker 4: daar niet meer aan mee wil doen. Dan hebben we
• 16:35
  Speaker 4: toch een probleem. En heeft Zelensky een probleem. Dus het
• 16:37
  Speaker 4: is daadwerkelijk een balanceer-act. I hate to say it, maar
• 16:41
  Speaker 4: het
• 16:41
  Speaker 3: is toch waar. En toch nog even verder over dat Starlink. Ja,
• 16:47
  Speaker 3: dat Euro... Moeten we dan vanuit Europa een beetje met
• 16:54
  Speaker 3: Trump daarover gaan zitten onderhandelen? Of heeft dat eigenlijk ook
• 16:56
  Speaker 3: helemaal geen zin?
• 16:58
  Speaker 4: Je zou je kunnen afvragen inderdaad, oké, we kunnen het
• 17:01
  Speaker 4: niet zonder. We willen niet dat dit nog een keer gebeurt.
• 17:04
  Speaker 4: Wat moeten we Trump dan geven? Wat kunnen we doen
• 17:07
  Speaker 4: achter de schermen? Toch heel kort even aan Rob Jetten
• 17:10
  Speaker 4: gevraagd en die zei het volgende.
• 17:12
  Speaker 1: Kijk, je moet altijd zoeken naar een manier waarop je
• 17:16
  Speaker 1: duidelijk maakt wanneer je iets niet door de beugel vindt kunnen.
• 17:18
  Speaker 1: En tegelijkertijd ook het gesprek blijven voeren. Dat doet Zelensky
• 17:21
  Speaker 1: ook aan de lopende band. Maar ik voel bij hem
• 17:24
  Speaker 1: ook gewoon een hele grote verantwoordelijkheid om miljoenen Oekraïners te
• 17:27
  Speaker 1: beschermen die elke nacht wakker worden van het luchtelang. Ja
• 17:32
  Speaker 4: niet een heel duidelijk antwoord, maar het geeft wel die
• 17:36
  Speaker 4: balans weer die ik net probeerde te schetsen. Het gaat
• 17:39
  Speaker 4: natuurlijk ook gewoon om een oorlog en om mensenlevens. Dus ja,
• 17:42
  Speaker 4: ga je dan ruzie zoeken met Trump of... En
• 17:46
  Speaker 2: je ziet ook Starlink. Daar zouden we onze eigen Europese Starlink...
• 17:51
  Speaker 2: al lang echt in de stijgers hebben moeten laten staan.
• 17:54
  Speaker 2: Het heeft Elon Musk ongeveer 12 miljard dollar gekost om
• 17:57
  Speaker 2: dat op te tuigen. Dat is een bedrag, dat klinkt
• 18:00
  Speaker 2: ook heel groot... maar als er echte wil in Europa
• 18:02
  Speaker 2: zou zijn om dat te maken... dan heb je dat
• 18:04
  Speaker 2: binnen een uur bij elkaar in Europa. Alleen daar zie
• 18:07
  Speaker 2: je weer politieke wil, allerlei pragmatische redenen... Het komt dus
• 18:12
  Speaker 2: letterlijk niet van de grond van de Europese Starlink.
• 18:14
  Speaker 4: Er zijn wel initiatieven, moet ik wel zeggen. We hebben
• 18:17
  Speaker 4: bijvoorbeeld Iris2.
• 18:19
  Speaker 2: Ja
• 18:19
  Speaker 4: uit
• 18:20
  Speaker 2: Oswald
• 18:21
  Speaker 4: Precies, communicatie. We hebben wel dingen die ook... best wel doen.
• 18:26
  Speaker 4: Alleen in de praktijk blijkt dat nog steeds zeker in
• 18:30
  Speaker 4: Oekraïne ook Starlink erg wordt gewaardeerd. Dus we kunnen misschien
• 18:34
  Speaker 4: een andere keer nog dieper ingaan op hoe dit precies zit.
• 18:37
  Speaker 4: En of we een Europees echt volledig functionerend Europees alternatief
• 18:42
  Speaker 4: kunnen hebben. Maar voor nu lijkt de conclusie in ieder
• 18:44
  Speaker 4: geval te zijn, hoor ik in ieder geval, dat we
• 18:47
  Speaker 4: bijvoorbeeld deze winter, waarin het echt hard nodig is, nog
• 18:50
  Speaker 4: niet zonder Elon Musk kunnen hebben
• 18:52
  Speaker 3: Ja. We kunnen dus sowieso ook concluderen dat Europa in
• 18:55
  Speaker 3: ieder geval weer duidelijker achter Oekraïne moet staan met alle
• 19:00
  Speaker 3: perikelen van Trump. Kiev zit nog wel met een gat
• 19:03
  Speaker 3: in de begroting van minimaal 50 miljard euro. Wat we
• 19:07
  Speaker 3: daaraan gaan doen vanuit Europa, dat bespreken we zo. Eerst
• 19:09
  Speaker 3: even naar de reclame, blijf luisteren. Welkom terug bij Mega XL. Ja, Michal,
• 19:15
  Speaker 3: we hadden het net even kort over het gat in
• 19:17
  Speaker 3: de begroting van Oekraïne. 50 miljard. Kan de Europese Unie
• 19:21
  Speaker 3: dat gat voor Kiev gaan dichten
• 19:24
  Speaker 4: Ja, dat is de vraag. Daar wordt over gesproken vandaag.
• 19:27
  Speaker 4: Als Zelensky weer weg is, neem ik zo aan. Die
• 19:30
  Speaker 4: is eventjes ook altijd bij de Raad. Maar daarna gaan
• 19:33
  Speaker 4: ze het over het geld hebben. Het is eigenlijk waarschijnlijk
• 19:36
  Speaker 4: weer dezelfde discussie als we hebben gehad rondom die 90
• 19:38
  Speaker 4: miljard euro. Dus dit komt daar nog bovenop. De politieke
• 19:42
  Speaker 4: wil is er wel, hebben we net ook geschetst. De
• 19:47
  Speaker 4: leiders staan allemaal achter Oekraïne en zien absoluut in hoe
• 19:49
  Speaker 4: belangrijk dat is om Oekraïne ook echt de winter en
• 19:53
  Speaker 4: de lente door te helpen. Alleen ja, de vraag is
• 19:58
  Speaker 4: hoe we dat gaan financieren. Daarover heb ik nog niks gehoord.
• 20:01
  Speaker 4: En het is ook een beetje de vraag of daar
• 20:02
  Speaker 4: vandaag echt iets uit gaat komen. Maar het wordt wel besproken.
• 20:08
  Speaker 3: Stefan, de vermoedelijk aanstaande Franse president Marine Le Pen... die
• 20:12
  Speaker 3: heeft deze week een uitspraak gedaan over de steun aan Oekraïne.
• 20:15
  Speaker 3: Ze wil alle steun stoppen. Dat kan ze in principe
• 20:18
  Speaker 3: doen als ze president is straks. Wat betekent dat dan
• 20:22
  Speaker 3: voor de rest van Europa?
• 20:23
  Speaker 2: Ja, dat is natuurlijk psychologisch een klap. Want dat betekent
• 20:27
  Speaker 2: dat het op enig grootste land in de Europese Unie
• 20:30
  Speaker 2: Oekraïne niet meer wil helpen. In de praktijk helpt Frankrijk
• 20:34
  Speaker 2: Oekraïne vooral met mooie woorden. Naar verhouding in punten van
• 20:40
  Speaker 2: het BBP doet Nederland vier keer zoveel als de Fransen.
• 20:46
  Speaker 2: Dus dat valt wel op te vangen. Maar het is
• 20:48
  Speaker 2: natuurlijk politiek een enorm signaal. En vooral ook een signaal
• 20:52
  Speaker 2: aan het Kremlin... dat ze weten dat ze weer een
• 20:56
  Speaker 2: bondgenoot hebben in het Elysee. En dat is natuurlijk voor
• 20:59
  Speaker 2: de hele Europese Unie heel slecht nieuws. Ik denk dat
• 21:03
  Speaker 2: zo'n vaart niet zal lopen. Dat zij wel de keutel
• 21:07
  Speaker 2: weer intrekt uiteindelijk. Meer campagne-retoriek is nu dan. Ja, we
• 21:11
  Speaker 2: zullen de komende maanden denk ik nog vaker over Frankrijk hebben.
• 21:15
  Speaker 2: Als je nu naar de peilingen kijkt, dan is de
• 21:17
  Speaker 2: kans dat Marine Le Pen inderdaad president wordt bijna 100%.
• 21:23
  Speaker 2: Als zij inderdaad president wordt... dan zal er ook wel
• 21:25
  Speaker 2: een pragmatische Marine Le Pen opstaan... die erachter zal komen
• 21:30
  Speaker 2: dat zonder Europa Frankrijk echt helemaal niks meer is. En
• 21:35
  Speaker 2: dan moet er dus water bij de vaan gedaan worden.
• 21:39
  Speaker 2: Maar het is natuurlijk een politiek heel slecht signaal. Als
• 21:42
  Speaker 2: Frankrijk zegt, we steunen Oekraïne niet meer. Financieel kunnen de
• 21:45
  Speaker 2: andere landen dat opvangen. Maar politiek is het een ander verhaal.
• 21:49
  Speaker 2: Ik
• 21:50
  Speaker 4: vind het wel opvallend hoe hierover wordt gepraat. Le Pen
• 21:56
  Speaker 4: komt heel vaak in de wandelgangen aan botsen. Hoe gaat
• 21:59
  Speaker 4: dat dan? Waar moeten we aan denken? En ik vond
• 22:01
  Speaker 4: het best grappig dat zij de dag voor de top
• 22:04
  Speaker 4: hier in Brussel... een persconferentie gaf. Wat vond jij daarvan, Stefan?
• 22:08
  Speaker 2: Ja, dat was heel grappig. Nee, nee. Ik vond het
• 22:12
  Speaker 2: wel best een
• 22:13
  Speaker 4: goede zet. Daardoor is ze wel... Inderdaad
• 22:15
  Speaker 2: want daardoor hebben we het nu over haar. Ja, nou ja, kijk,
• 22:17
  Speaker 2: op die persconferentie deze week... stelden ze voor om de
• 22:20
  Speaker 2: bijdrage van Frankrijk te halveren. Om allerlei andere dingen om
• 22:25
  Speaker 2: daar uit te stappen. Ja, het is een rampkoers. En
• 22:28
  Speaker 2: het is heel makkelijk om dingen kapot te maken. Dat
• 22:31
  Speaker 2: doen populisten graag. Maar hoe ga je het weer opbouwen?
• 22:34
  Speaker 2: Want op een dag is Marine Le Pen ook weer weg.
• 22:36
  Speaker 2: Maar dan is Europa er nog steeds. Dus het verbaast
• 22:39
  Speaker 2: mij dat de huidige Europese leiders... eigenlijk helemaal geen scenario hebben...
• 22:43
  Speaker 2: voor het Europa na 2 mei 2027. De ochtend nadat
• 22:48
  Speaker 2: Marine Le Pen gewonnen heeft. Want dan hebben we echt
• 22:52
  Speaker 2: een heel groot existentieel probleem. Politici uit andere landen dan
• 22:56
  Speaker 2: Frankrijk zeggen... Frans politiek, interne kwestie, daar ga ik me
• 23:00
  Speaker 2: niet over uitlaten. Dat is natuurlijk totale flauwekul. Want er
• 23:03
  Speaker 2: is geen nationale politiek meer in de Europese Unie. Alle
• 23:06
  Speaker 2: politiek is nationaal. Weg met de grenzen. Alle nationale politiek
• 23:11
  Speaker 2: heeft impact op de andere lidstaten. Als een burgemeester van
• 23:15
  Speaker 2: Bordeaux een scheet laat... dan heeft de burgemeester van Appingen
• 23:18
  Speaker 2: Dam daar de vruchten van. Of niet. Maar ik bedoel,
• 23:24
  Speaker 2: alles is met elkaar verbonden. En dat er geen scenario
• 23:27
  Speaker 2: is voor 3 mei 2027... dat is heel snel, iets
• 23:32
  Speaker 2: meer dan een half jaar... dat is toch wel ook
• 23:35
  Speaker 2: weer een bewijs dat die 27 daar in Brussel... eigenlijk
• 23:40
  Speaker 2: behoorlijk in een bubbel leven.
• 23:43
  Speaker 4: Maar ze zijn er wel mee bezig, want daardoor wordt
• 23:46
  Speaker 4: bijvoorbeeld ook de druk gevoeld voor de begroting. Bij sommige
• 23:52
  Speaker 4: landen in ieder geval. Ze hebben misschien geen plan, maar
• 23:58
  Speaker 4: het speelt wel eigenlijk. Ze weten het heus wel.
• 24:00
  Speaker 3: Michal, nog even terug naar de steun voor Oekraïne. Dan
• 24:07
  Speaker 3: komt toch ook weer het E-woord ter sprake. Euroclear. Waar
• 24:12
  Speaker 3: die Russische tegoeden liggen natuurlijk. In België, in Brussel. De
• 24:15
  Speaker 3: Belgische premier Bart de Wever zet zich alweer schrap voor
• 24:19
  Speaker 3: de discussie daarover.
• 24:20
  Speaker 5: We hebben ook een gedachtenwisseling gehad. Ik ga dat niet verstoppen.
• 24:24
  Speaker 5: Over de financieringsbehoeften van Oekraïne. Hoe hij daar tegenover staat.
• 24:29
  Speaker 5: En laat ons zeggen dat ik heel duidelijk heb gezegd
• 24:31
  Speaker 5: dat wij, wat mij betreft, Oekraïne moeten blijven ondersteunen als
• 24:35
  Speaker 5: Europese Unie. Je kunt niet zeggen aan de ene kant
• 24:37
  Speaker 5: dat ze vechten voor onze vrijheid en waarden. En dat
• 24:40
  Speaker 5: zij de enige zijn dat tussen ons en Rusland staat
• 24:43
  Speaker 5: in zaken agressie. En dan vervolgens weigeren om hen te
• 24:46
  Speaker 5: ondersteunen en die samenleving overeind te houden. Dat staat voor
• 24:49
  Speaker 5: mij als een paal boven water. Ik heb een duidelijke
• 24:52
  Speaker 5: visie over hoe dat moet gebeuren. Dat is vandaag nog
• 24:55
  Speaker 5: niet ter sprake gekomen, maar ik verwacht me morgen wel
• 24:57
  Speaker 5: aan dat debat. Ik ben er helemaal klaar voor. En
• 25:00
  Speaker 5: ik heb aan Zelensky ook heel duidelijk uitgelegd hoe ik
• 25:03
  Speaker 5: daarin sta. En dat is dat
• 25:07
  Speaker 3: De messen zijn geslepen in België. Wat is er nodig
• 25:11
  Speaker 3: om de Belgen dit keer, want het is eigenlijk weer
• 25:13
  Speaker 3: dezelfde discussie die we eerder hebben gevoerd, wel zover te krijgen, Michal?
• 25:17
  Speaker 4: Ja, wat is er nodig? Zelensky en Bart Wever hebben
• 25:22
  Speaker 4: elkaar dus gisteren even gesproken. Nou, daar is het dus
• 25:24
  Speaker 4: gegaan blijkbaar ook over de tegoeden. En het gaat wel
• 25:28
  Speaker 4: meer rond dat die tegoeden toch wel heel handig zouden zijn...
• 25:30
  Speaker 4: om dat gat precies te dichten. Ik weet eigenlijk niet
• 25:35
  Speaker 4: wat er voor nodig is om de Belgen zover te krijgen. Kijk,
• 25:38
  Speaker 4: wat zij sowieso willen is garanties dat als er iets misgaat...
• 25:44
  Speaker 4: dat zij dan worden gered door de rest van de
• 25:45
  Speaker 4: Europese landen... En sommige Europese landen vinden het ook niet
• 25:49
  Speaker 4: zo'n heel slecht idee. Bijvoorbeeld Nederland, die zegt van ja,
• 25:51
  Speaker 4: het is een optie inderdaad. Die wil er nu niet
• 25:53
  Speaker 4: te veel op ingaan. Maar ook Nederland vindt het bijvoorbeeld
• 25:58
  Speaker 4: belangrijk dat er genoeg garanties zijn voor België om niet
• 26:02
  Speaker 4: bijvoorbeeld failliet te gaan. En dat vorige keer is er
• 26:06
  Speaker 4: een andere oplossing gevonden en is dat niet verder uitgewerkt. Nou,
• 26:09
  Speaker 4: dat zou misschien nu wel kunnen.
• 26:10
  Speaker 3: Ja, want er zijn wel landen die er nu weer
• 26:11
  Speaker 3: voor pushen eigenlijk. Dus de Zweden en de Finnen volgens mij,
• 26:14
  Speaker 3: die er onder andere achteraan zitten. Los van Oekraïne is
• 26:20
  Speaker 3: het natuurlijk ook weer in die hele geopolitieke, rumoerige wereld
• 26:23
  Speaker 3: kampt Europa ook met economische problemen. Nou, gisteren stond concurrentiekracht
• 26:27
  Speaker 3: ook op de agenda. Ik las op een gegeven moment
• 26:29
  Speaker 3: dat er tijdens de gesprekken zes verschillende versies van de
• 26:32
  Speaker 3: conclusies rondgingen. En dat had te maken met een heet
• 26:36
  Speaker 3: hangijzer ineens, het emissiehandelssysteem. Dat kan voor mij in ieder
• 26:40
  Speaker 3: geval een beetje uit de lucht vallen. Misschien voor jou niet, Michal.
• 26:42
  Speaker 3: Maar waarom is dat zo'n groot onderwerp geworden?
• 26:46
  Speaker 4: Ja, ik wist wel dat ze het gingen hebben inderdaad
• 26:48
  Speaker 4: over concurrentiekracht. En dit valt daar dan onder. Eigenlijk ook
• 26:52
  Speaker 4: de energieprijzen. Want Europa heeft natuurlijk te maken met hele
• 26:56
  Speaker 4: hoge energieprijzen. Die ervoor zorgen dat wij minder goed kunnen
• 27:00
  Speaker 4: concurreren met bijvoorbeeld blokken als China. Ja, ze hebben er
• 27:03
  Speaker 4: vier uur over vergaderd. Waardoor
• 27:05
  Speaker 3: ze pas
• 27:05
  Speaker 4: om drie uur of zo konden gaan lunchen. Of was het...
• 27:09
  Speaker 4: In ieder geval moesten ze heel lang wachten op eten.
• 27:12
  Speaker 3: En
• 27:12
  Speaker 4: het liep allemaal uit. Maar goed, uiteindelijk is het gelukt.
• 27:17
  Speaker 4: Het werd een groot onderwerp, dat emissiehandelssysteem. Omdat er een
• 27:21
  Speaker 4: paar landen echt dwars liggen. Die hebben bijvoorbeeld landen als
• 27:26
  Speaker 4: Polen en Italië, Tsjechië. Die maken het dus ook met
• 27:30
  Speaker 4: hele hoge energieprijzen. En die willen dat graag drukken met bijvoorbeeld...
• 27:34
  Speaker 4: steenkool stoken. Maar dat kostte heel veel... omdat we dus
• 27:39
  Speaker 4: dat emissiehandelssysteem hebben... wat er eigenlijk voor zorgt als je vervuilt...
• 27:43
  Speaker 4: dat je dan moet betalen. Dat vinden zij niet eerlijk.
• 27:45
  Speaker 4: Dus daar is het volgens mij heel lang over gegaan.
• 27:48
  Speaker 4: Hoewel we dat niet helemaal zeker weten. Maar goed, deze discussie... is...
• 27:56
  Speaker 4: Uiteindelijk gaan we wat industrieën beschermen. Dat staat in ieder
• 28:00
  Speaker 4: geval in de conclusies erover. Maar verder is er niet
• 28:03
  Speaker 4: echt een plan gekomen. Niet echt een visie op hoe
• 28:07
  Speaker 4: we dit in de toekomst gaan voorkomen. We hebben een
• 28:09
  Speaker 4: tijdje geleden natuurlijk een aflevering gemaakt over de hoge energieprijzen.
• 28:14
  Speaker 4: Het ziet er niet helemaal uit, maar er zijn wel
• 28:15
  Speaker 4: een paar dingen die je kan doen... om echt op
• 28:18
  Speaker 4: een langere termijn hier geen last meer te hebben van
• 28:21
  Speaker 4: die fluctuatie. Dus dat zie ik nog niet echt. Maar
• 28:25
  Speaker 4: het is wel belangrijk, omdat het zorgt... Wij willen die
• 28:29
  Speaker 4: concurrentiepositie van Europa nou eenmaal goed krijgen. Ook hier gaan
• 28:33
  Speaker 4: ze over verder praten. Weer in Al-Nabize op dat... gaat
• 28:37
  Speaker 4: stil in februari. Dus ja, het blijft ook een beetje
• 28:40
  Speaker 4: een politiek spel dit
• 28:41
  Speaker 3: Ja, en bij die concurrentiepositie waar ze het dus ook
• 28:44
  Speaker 3: verder over gehad hebben, daar moet het natuurlijk ook over
• 28:45
  Speaker 3: China gaan. Of eigenlijk weer een Voldemort-gevalletje is het, zoals
• 28:49
  Speaker 3: de Europese leiders het dan noemen. De macro-economische onevenwichtigheid. Ja,
• 28:55
  Speaker 3: er lag een instrument van Duitsland en Frankrijk op tafel
• 28:57
  Speaker 3: om harder op te treden tegen China, in hoe In
• 29:00
  Speaker 3: hoeverre zijn we op dat dossier iets opgeschoten? Of was
• 29:03
  Speaker 3: eigenlijk die limiet op de import van Chinese elektrische auto's...
• 29:06
  Speaker 3: wat er vorige week gepresenteerd werd... was dat eigenlijk misschien
• 29:08
  Speaker 3: ook al wel een grote belangrijke stap die is gezet?
• 29:11
  Speaker 4: Ja, het is wel weer opmerkelijk dat al van tevoren
• 29:14
  Speaker 4: weet iedereen dat het woord China niet genoemd gaat worden.
• 29:17
  Speaker 4: Dat het macro-economische onevenwichtigheid genoemd gaat worden. Niet heel veel
• 29:22
  Speaker 4: nieuws onder de zon. Dat ik weet, er staan twee
• 29:26
  Speaker 4: punten hierover in conclusies. Wat wel belangrijk is, is de
• 29:30
  Speaker 4: Frans-Duitse toenadering op dit gebied. We hadden die Duits-Franse brief.
• 29:35
  Speaker 4: Ze pleiten samen voor een nieuw instrument. Eigenlijk een nieuw
• 29:38
  Speaker 4: handelsinstrument om China of andere landen die zich misdragen op
• 29:42
  Speaker 4: handelsgebied te kunnen aanvallen. Een soort van... bazooka, maar dan
• 29:47
  Speaker 4: die je met omgekeerde meerderheid kan goedkeuren. Dus eigenlijk moeten
• 29:52
  Speaker 4: er niet te veel landen dwars liggen en dan kan het.
• 29:54
  Speaker 4: Dat is wel belangrijk, want Duitsland is natuurlijk tot nu
• 29:56
  Speaker 4: toe een best wel groot probleem geweest. Of tenminste in
• 30:00
  Speaker 4: een harde lijn naar China. Zij waren altijd erg mild.
• 30:05
  Speaker 3: En dat is nu
• 30:05
  Speaker 4: wel aan het veranderen. Dus dat zou ik wel zeggen
• 30:07
  Speaker 4: als een positief nieuw iets op dit dossier. Maar verder
• 30:11
  Speaker 4: blijft dit wel belangrijk om te bespreken, maar is er
• 30:13
  Speaker 4: niet heel veel uitgekomen.
• 30:14
  Speaker 3: Nee, en dus eigenlijk ook iets wat van tevoren voor
• 30:16
  Speaker 3: de top eigenlijk ook al een beetje besproken was en
• 30:18
  Speaker 3: er natuurlijk al lag. Ja, precies, die
• 30:21
  Speaker 4: auto's
• 30:22
  Speaker 3: Ja, precies. En eigenlijk toch de agenda van de top is,
• 30:27
  Speaker 3: zoals wel vaker, gegijzeld weer geweest door de actualiteit. Er
• 30:30
  Speaker 3: zijn heel veel onderwerpen langsgekomen, komen er vandaag dus nog
• 30:32
  Speaker 3: meer langs. Nou, Michal zit al twee dagen opgesloten in
• 30:35
  Speaker 3: het atrium van de Europese Raad. We kunnen haar nu
• 30:38
  Speaker 3: mooi zien. Deze fonkelnieuwe studio waar Stefan en ik zitten
• 30:44
  Speaker 3: uiteraard wel. Dus Stefan, eerst, is Europa nou sterker uit
• 30:47
  Speaker 3: deze top gekomen?
• 30:48
  Speaker 2: Nou, het is natuurlijk goed dat de leiders elkaar zien.
• 30:54
  Speaker 2: Ik denk dat we dat woord top helemaal niet meer
• 30:56
  Speaker 2: moeten gebruiken. Het is feitelijk een soort ministerraad aan het worden.
• 31:00
  Speaker 2: Je zou eigenlijk elke twee weken zo'n bijeenkomst moeten hebben.
• 31:02
  Speaker 2: Dan hoeven we er ook minder op te concentreren... en
• 31:05
  Speaker 2: heb je veel meer lopende dingen die je kunt afhandelen...
• 31:10
  Speaker 2: Een klein dingetje dat nog besloten is tussen de regels door.
• 31:12
  Speaker 2: Gisteren vond ik heel opmerkelijk. Een van de volgende toppen
• 31:17
  Speaker 2: is op 25 maart 2027. In Rome, niet in Brussel.
• 31:24
  Speaker 2: En waarom in Rome? Omdat dat de 70ste verjaardag is
• 31:27
  Speaker 2: van het verdrag van Rome. Het Italië is geen voorzitter
• 31:32
  Speaker 2: dan van de EU ook? overigens is daar nog een
• 31:36
  Speaker 2: hele leuke anekdote over... dat dat verdrag van Rome in
• 31:39
  Speaker 2: 1957 is helemaal nooit getekend. Dat is een lege boek,
• 31:43
  Speaker 2: of niet? Ja, precies, dus dat is helemaal niet de verjaardag.
• 31:46
  Speaker 2: Maar desalniettemin, de leiders hebben besloten... om dat dus in
• 31:50
  Speaker 2: Rome te doen. Niet alleen vanwege die verjaardag, want de
• 31:53
  Speaker 2: datum is heel opmerkelijk. 25 maart, dat is precies een week...
• 31:58
  Speaker 2: na de eerste ronde van de presidentsverkiezing in Frankrijk. Dan
• 32:01
  Speaker 2: is bekend wie tegenover elkaar gaat staan. Want de tweede
• 32:04
  Speaker 2: ronde is dan een week na 25 maart. Dus het
• 32:08
  Speaker 2: is ook de laatste top van Emmanuel Macron. En ik
• 32:11
  Speaker 2: vermoed dat hier toch ook wel iets achter zit... om
• 32:13
  Speaker 2: in die week te laten zien hoe belangrijk Europa is...
• 32:17
  Speaker 2: wat de verworvenheden zijn... en dat eventuele nieuwe Franse presidenten...
• 32:21
  Speaker 2: niet moeten gaan denken dat ze daaraan kunnen gaan rommelen.
• 32:24
  Speaker 2: En ik vermoed ook dat Emmanuel Macron... daar toch een
• 32:26
  Speaker 2: behoorlijk groot afscheid zal gaan krijgen. Want hoe groot de
• 32:30
  Speaker 2: puinhoop ook is in eigen land... hij is toch wel
• 32:32
  Speaker 2: een van de figuren de afgelopen tien jaar... het op
• 32:37
  Speaker 2: heeft genomen voor Europa. Of dat goed was of slecht is,
• 32:40
  Speaker 2: een ander debat. Dus dat is ook gisteren besloten. Dus
• 32:42
  Speaker 2: 25 maart 2027. Hele opmerkelijke datum, precies in de Franse presidentsverkiezing. Nou,
• 32:50
  Speaker 2: kunnen we
• 32:51
  Speaker 3: dus uitkijken naar een feestje in Rome dan in ieder geval. Michal,
• 32:54
  Speaker 3: wat is nou jouw aftronk van, het is nog even bezig...
• 32:57
  Speaker 3: maar tot nu toe de anderhalve dag top daar in Brussel?
• 33:02
  Speaker 4: Ja, maar kom, ik vind het wel... Ik had het
• 33:03
  Speaker 4: nog niet gezien, Stefan. Hartstikke goed. Ja, kijk. Het is...
• 33:10
  Speaker 4: Deze top, en daar hebben we het daarnet ook over gehad...
• 33:13
  Speaker 4: toont vooral, denk ik, aan... in wat voor lastige positie
• 33:17
  Speaker 4: Europa toch zit... tussen China... Rusland en Amerika. En we
• 33:22
  Speaker 4: moeten ook nog Oekraïne helpen. Het is heel lastig. En
• 33:27
  Speaker 4: over die problemen hebben we het elke dag in deze podcast.
• 33:29
  Speaker 4: Dus wat dat betreft was het voor ons een supergoede top.
• 33:33
  Speaker 4: En verder, ja, ik ben het eigenlijk wel met Stefan eens.
• 33:35
  Speaker 4: Het is meer een soort vergadering over lopende zaken. En
• 33:38
  Speaker 4: dan is het ook logisch dat je alles bespreekt. En
• 33:40
  Speaker 4: dat er toch niet zoveel concreet uitkomt. Maar goed... Dus
• 33:47
  Speaker 4: het was wel goed om eventjes met de premier te
• 33:49
  Speaker 4: spreken over deze dingen. En er speelt gewoon zoveel dat
• 33:52
  Speaker 4: ik me ook kan voorstellen... dat die leiders onderling wel
• 33:54
  Speaker 4: goede gesprekken hebben gehad daarover
• 33:56
  Speaker 3: In deze vergadering over lopende zaken hebben we nog één
• 33:59
  Speaker 3: ding te bespreken. Ja, want aan het einde van deze uitzending...
• 34:07
  Speaker 3: hebben we natuurlijk ook oog voor Europese culturele pareltjes. En
• 34:10
  Speaker 3: dat kan van alles zijn. Muziek, film, cultuur. Als het
• 34:13
  Speaker 3: maar een hit is of kan worden. En deze week
• 34:15
  Speaker 3: is het de ere aan Stefan. Wat heb je meegenomen? Ja,
• 34:17
  Speaker 3: ik dacht in
• 34:18
  Speaker 2: al deze misère neem ik iets vrolijks mee. Luister maar.
• 34:21
  Speaker 6: Ik zeg hallo, ik zeg goedendag, ik leer nieuwe woorden
• 34:25
  Speaker 6: omdat ik Nederlands maak. Bedankt en bedankt, ja en nee.
• 34:29
  Speaker 6: Ik maak fouten, dat mag zo zijn. Nog een keer luid,
• 34:32
  Speaker 6: nog een keer klaar. Ik ben niet perfect, maar ik
• 34:35
  Speaker 6: ben er. Ik leer Nederlands. Ja!
• 34:40
  Speaker 2: Wat
• 34:40
  Speaker 3: is
• 34:41
  Speaker 2: dit? Ich lerne Deutsch. Wat is dat,
• 34:43
  Speaker 3: Stefan?
• 34:44
  Speaker 2: Sprech du ein bisschen Deutsch? Oké, nou, dit is een
• 34:51
  Speaker 2: liedje Ich lerne Deutsch. Om de Duitse taal onder aandacht
• 34:54
  Speaker 2: te brengen. Jij herkende het meteen als een AI-gegenerate liedje. Ja,
• 34:58
  Speaker 2: dat vond ik jammer.
• 35:00
  Speaker 3: Michal ook. Je hoort dat helaas
• 35:02
  Speaker 2: toch de stem is AI-gegenerate. Het is inderdaad AI, maar
• 35:05
  Speaker 2: daar ging het niet om. Het gaat erom dat dit
• 35:07
  Speaker 2: liedje is viral gegaan door een Jamaika... Een Jamaikaanse immigrant
• 35:12
  Speaker 2: die in Duitsland woont, die Duits leert. En dit liedje
• 35:15
  Speaker 2: is gemaakt door een Duits taleninstituut in Hannover. En hij
• 35:18
  Speaker 2: gebruikt het liedje overal op straat om leuke filmpjes te maken.
• 35:21
  Speaker 2: Hij noemt zichzelf Jermaken. Ganz geil, super tol. Dus ja,
• 35:27
  Speaker 2: dit is natuurlijk ook... In het algemeen is het altijd
• 35:29
  Speaker 2: leuk om een andere taal te leren. Nuttig, noodzakelijk ook.
• 35:34
  Speaker 2: En dit is een hele... Ja, ik word hier blij van.
• 35:36
  Speaker 2: Zoeken maar op Jermaken. We zetten de link ook al
• 35:39
  Speaker 2: in de show notes. Gewoon een liedje over Duits leren.
• 35:42
  Speaker 2: Want je vindt dat we te weinig talen leren? Ja, absoluut.
• 35:46
  Speaker 2: Ik vind dat een minimum van vier... Ik moet me
• 35:49
  Speaker 3: daar zelf ook schuldig aan maken... dat
• 35:50
  Speaker 2: ik ook geen
• 35:51
  Speaker 3: vier talen kan spreken
• 35:52
  Speaker 3: Echt niet? Steenkolen. Nederlands, Engels natuurlijk.
• 35:57
  Speaker 2: Duits, Ambition
• 35:58
  Speaker 3: Frans kom ik niet in het einde. Een beetje Spaanse steenkolen, Indonesisch.
• 36:03
  Speaker 3: Kom ik nog wat. Michal is al misschien iets meer
• 36:05
  Speaker 3: een talenknobbel. Michal, hoeveel talen spreek jij?
• 36:08
  Speaker 4: Voor mentale kennis verwijs ik door naar mijn cv of
• 36:11
  Speaker 4: naar mijn LinkedIn. Maar hier in Brussel kan ik me
• 36:13
  Speaker 4: prima redden.
• 36:15
  Speaker 2: Ja, nee, maar toch serieus. Minimaal vier talen, dat is
• 36:18
  Speaker 2: echt wel minimaal. En het is ook heel goed voor
• 36:20
  Speaker 2: je brein. Hoe meer talen je spreekt, hoe creatiever je denkt.
• 36:23
  Speaker 2: En hoe minder snel je dement wordt. Ook heel belangrijk. Ja,
• 36:27
  Speaker 2: dat is goed om te horen. Dus ich lerne Deutsch.
• 36:29
  Speaker 3: En daarmee zijn we aan het einde gekomen van Mega XL.
• 36:31
  Speaker 3: Dank Stefan de Vries, hier in de studio. En Michael
• 36:34
  Speaker 3: van der Toorn, vanuit Brussel. En jij bedankt voor het luisteren.
• 36:37
  Speaker 3: De redactie was in handen van Michael Roelen. Mijn naam
• 36:39
  Speaker 3: is Luther Klerk. En maandag rond de klok van vier
• 36:41
  Speaker 3: zijn we natuurlijk weer met de dagelijkse update van Make
• 36:44
  Speaker 3: Your Creative Channel. Heel gaaf. Tot dan.