Latest / Blik op de wereld / Kan Friedrich Merz bondskanselier blijven?
Transcript
- 0:03Speaker 1: Blik op de
- 0:04Speaker 2: wereld. Gaan we naar Duitsland. Koortsachtig overleg deze ochtend op
- 0:06Speaker 2: de burele bij het CDU in Berlijn. Want de nederlagen
- 0:09Speaker 2: in twee Duitse deelstaten doen pijn bij de partij van
- 0:12Speaker 2: Friedrich Merz. Vooral het verlies van het CDU in Mecklenburg-Vorpommern
- 0:16Speaker 2: was brisant. Het CDU haalde daar niet eens de kiesdrempel
- 0:19Speaker 2: historisch in een negatief opzicht. Kan Merz nog aanblijven? Contact
- 0:23Speaker 2: met Marja Verburg van het Duitsland Instituut. Goedemiddag.
- 0:27Speaker 3: Goedemiddag
- 0:28Speaker 2: Merts heeft er een drukke ochtend op zitten met twee vergaderingen.
- 0:31Speaker 2: Heeft het daar, ik neem aan dat je niet aan
- 0:34Speaker 2: tafel zat, maar geknetterd?
- 0:37Speaker 3: Ja, nou, wat je nu ziet... Hij heeft gisteren de
- 0:42Speaker 3: vlucht naar voren genomen... door meteen na die nederlage een
- 0:45Speaker 3: toespraak te houden... en te zeggen dat hij aanblijft. En
- 0:47Speaker 3: daarmee de discussies over zijn positie de kop in te drukken.
- 0:52Speaker 3: Nu zijn er dus meerdere overleggen met het bestuur. Morgen
- 0:56Speaker 3: is er een overleg met de fractie. Daar zou het
- 0:59Speaker 3: best kunnen knetteren. Maar wat je nu naar buiten ziet komen...
- 1:03Speaker 3: Allemaal CDU'ers uit de partij, uit de deelstaten, uit de fractie...
- 1:08Speaker 3: die heel duidelijk hun steun aan Mertz uitspreken. En dat
- 1:11Speaker 3: heeft er ook mee te maken dat er eigenlijk niet echt...
- 1:13Speaker 3: een alternatief is op dit moment. Dus de positie van
- 1:17Speaker 3: Merz is natuurlijk heel slecht. Maar je kan in Duitsland
- 1:20Speaker 3: niet zomaar een kanselier vervangen. Hij stapt zelf niet op.
- 1:23Speaker 3: En als je hem wil vervangen moet je direct een
- 1:25Speaker 3: andere kandidaat hebben klaarstaan. En daar wringt het nu. Want A,
- 1:29Speaker 3: wie wil het doen? En B, wie kan het beter
- 1:31Speaker 3: doen dan Merz op dit moment? Als Merz weggaat zijn
- 1:35Speaker 3: de problemen die Duitsland op dit moment heeft niet meteen opgelost.
- 1:38Speaker 2: Maar als Mert zelf buiten schot blijft en zichzelf ook
- 1:41Speaker 2: buiten schot plaatst... en er vinden wel op talloze terreinen
- 1:45Speaker 2: overleggen plaats... en crisisberaden plaats, wat wordt er daar dan
- 1:48Speaker 2: wel besproken?
- 1:50Speaker 3: Nou, ik denk dat ze nu aan het kijken zijn...
- 1:52Speaker 3: wat moeten we op de langere termijn? Want het is
- 1:55Speaker 3: sowieso uitgesloten dat Merts... bij de volgende verkiezingen gewoon weer aantreedt.
- 1:59Speaker 3: Dus eigenlijk is hij wel gewoon al richting uitgang. Maar
- 2:02Speaker 3: de vraag is, wanneer vervang je hem dan? Op dit
- 2:05Speaker 3: moment is dat heel lastig. Duitsland gaat door een belangrijk transformatieproces.
- 2:09Speaker 3: Er zijn heel veel belangrijke economische hervormingen nodig. En als
- 2:12Speaker 3: Merts opstapt, moet je die nog steeds zien uit te voeren.
- 2:14Speaker 3: Het probleem is dat beide regeringspartijen... dus de christendemocraten en
- 2:18Speaker 3: de sociaaldemocraten... daar eigenlijk steeds niet over eens zijn. Als
- 2:22Speaker 3: je nu een nieuw kanselier aanstelt, heeft hij hetzelfde probleem.
- 2:24Speaker 3: Die moet ook zorgen dat hij ze op één lijn krijgt.
- 2:27Speaker 3: En je kunt je ook voorstellen dat je Mertens nog
- 2:28Speaker 3: een tijdje aanhoudt... tot je misschien een iets betere koers
- 2:32Speaker 3: hebt gevonden. En dan misschien hem uitwisselt. Eén van de
- 2:36Speaker 3: mensen die genoemd wordt als mogelijke kanselier... die hem zou
- 2:39Speaker 3: kunnen vervangen, is Hendrik Wüst. Dat is de minister-president van Noord-Rijnwest-Valen.
- 2:43Speaker 3: Maar die heeft volgend jaar april verkiezingen in zijn eigen deelstaat.
- 2:46Speaker 3: Die zal hij zeker nog willen winnen voor zijn eigen partij.
- 2:50Speaker 3: Dus je kan je ook voorstellen dat ze het nu
- 2:52Speaker 3: nog een tijdje uitstellen. En dan volgend jaar wellicht de
- 2:55Speaker 3: kanselier vervangen. In de hoop dat die hervormingen die zo
- 2:58Speaker 3: nodig zijn... dat ze daar nu beter mee op weg raken.
- 3:01Speaker 2: Dan is het ook makkelijker voor een nieuwe kanselier om
- 3:03Speaker 2: in te stappen. Je sluit uit dat Merts nog tot
- 3:05Speaker 2: een ander inzicht komt. Want als je nu kijkt naar
- 3:07Speaker 2: zijn periode als bondskanselier... dan begon dat natuurlijk al met
- 3:09Speaker 2: een valse start. En moest hij volgens mij in twee
- 3:11Speaker 2: rondes worden benoemd. Dan doen er nu allerlei memes de
- 3:15Speaker 2: ronde van ongelukkige uitspraken. Die ook nog weer telkens terugkomen
- 3:18Speaker 2: in campagnes. dat zijn partij ergens de kiesdrempel niet haalt.
- 3:22Speaker 2: Je kunt natuurlijk ook... Ja, en dat wordt ook voor
- 3:24Speaker 2: een groot deel
- 3:24Speaker 3: aan hem toegeschreven
- 3:25Speaker 2: Dat
- 3:26Speaker 3: de bondsegering het zo slecht heeft gedaan... en daarom de
- 3:29Speaker 3: CDU overal verliest
- 3:31Speaker 2: Maar dat leidt niet tot een zeldzaam moment in de spiegel...
- 3:35Speaker 2: en toch kijken naar waar het probleem dan vandaan komt...
- 3:37Speaker 2: en misschien wel de conclusie trekken. Ik ben een deel
- 3:40Speaker 2: van het probleem.
- 3:42Speaker 3: Nou, ik denk dat Merts ook wel ziet dat hij
- 3:44Speaker 3: een deel is van het probleem. Maar ik denk ook
- 3:46Speaker 3: dat Merts vindt dat hij dat zelf alsnog kan oplossen.
- 3:49Speaker 3: En het gaat niet alleen om Merts. Het gaat ook
- 3:51Speaker 3: om wat zijn partij nu vindt. Op wat zijn partij
- 3:53Speaker 3: denkt het best uit te komen. En wat je nu
- 3:57Speaker 3: ook hoort is van die hervormingen die we dan moeten
- 4:00Speaker 3: gaan doen. Daar moeten we misschien toch... nou ja, iets
- 4:03Speaker 3: andere omstandigheden verzinnen. Of wat de SPD wil is dat
- 4:06Speaker 3: die hervormingen wat minder hard zijn. Dus dat je rekening
- 4:08Speaker 3: houdt met bepaalde groepen in de samenleving. Dat hoor ik
- 4:10Speaker 3: nu vanmorgen ook allemaal CDO'ers zeggen. Dus we zijn kennelijk
- 4:13Speaker 3: met z'n allen in een soort koers... van hoe kunnen
- 4:15Speaker 3: we onze partij... nu zodanig opstellen dat we er het
- 4:19Speaker 3: beste uitkomen. En dat kan nog steeds zijn dat ze
- 4:22Speaker 3: Merts alsnog laten vallen. Maar dat is dus heel erg
- 4:25Speaker 3: ingewikkeld om dat voor elkaar te krijgen. Maar ze willen
- 4:28Speaker 3: daar in ieder geval zo snel mogelijk deze week... het
- 4:30Speaker 3: moet niet langer boven de markt blijven hangen. Want anders
- 4:32Speaker 3: kom je maar niet aan regeren toe.
- 4:34Speaker 2: Als je het nu iets breder bekijkt dan alleen maar Mertsen,
- 4:36Speaker 2: dat is mijn schuld hoor, maar dan zie je dat
- 4:38Speaker 2: in het oosten van Duitsland het CDU en de FDP
- 4:41Speaker 2: worden weggevaagd. En als je dat door een Nederlandse bril beziet,
- 4:44Speaker 2: dan constateer je dat er nauwelijks meer partijen zijn die
- 4:48Speaker 2: een conservatief of een liberaal economisch beleid nastreven. Wat gaat
- 4:51Speaker 2: dat voor gevolgen hebben?
- 4:54Speaker 3: Nou ja, dat is dus voornamelijk in die Oost-Duitse deelstaten zo.
- 4:57Speaker 3: In West-Duitsland wint de AFD ook, maar is lang niet
- 5:00Speaker 3: zo groot. Nou ja, daar zie je al langer, je
- 5:02Speaker 3: zag dat ook twee jaar geleden... in Turingen en Saxen,
- 5:05Speaker 3: dat inderdaad een soort maatschappelijk middenveld... van partijen, dus die
- 5:08Speaker 3: het midden vertegenwoordigen... steeds verder in een hoek worden geduwd,
- 5:11Speaker 3: steeds kleiner. En dat je dus regeringen hebt... Die dan
- 5:15Speaker 3: om de AFD heen willen regeren. En dat is de
- 5:17Speaker 3: enige echte grote belangrijke oppositiepartij, de AFD. Die dan ook
- 5:20Speaker 3: veel macht kan uitoefenen. En inderdaad, de CDU. Nou ja,
- 5:23Speaker 3: Mecklenburg-Vorpommer is er nu weg. Dat is echt ongekend. Dat
- 5:26Speaker 3: kun je je misschien niet voorstellen in Nederland. Maar dat
- 5:28Speaker 3: is een ongelofelijke dreun voor de CDU. Dat is echt
- 5:31Speaker 3: nog nooit voorgekomen in de geschiedenis van de Bondsrepubliek. En
- 5:35Speaker 3: de CDU was toch altijd de grote volkspartij. De SPD
- 5:38Speaker 3: al langer niet meer. Dus dit is een enorme, ja
- 5:40Speaker 3: echt een enorme dreun. Maar inderdaad, dat maakt het conservatieve geluid...
- 5:46Speaker 3: zeker in die Oost-Duitse deelstaten, dat is eigenlijk gewoon weggevaagd.
- 5:51Speaker 2: Marjorie Verburg van het Duitsland Instituut... over de Duitse verkiezingen
- 5:54Speaker 2: van afgelopen weekend... en meer over de stand van zaken
- 5:57Speaker 2: bij de Oosterburen... hoor je vanmiddag in Make Europe Great Again.