Latest / BNR Nieuws Vandaag / Avondnieuws: Raad van State vernietigend over de nieuwe verbouwing van box 3
Transcript
- 0:00Speaker 1: Wil je weten wat er speelt en of waarom? In
- 0:02Speaker 1: de BNR-app lees je ook de laatste artikelen. Download de
- 0:06Speaker 1: BNR-app en blijf scherp. BNR Nieuwsradio. Avondnieuws. Niels Heidhuis en
- 0:18Speaker 1: Liesbeth Staats.
- 0:19Speaker 2: Hier is het nieuws om mee thuis te komen. Welkom.
- 0:21Speaker 2: Opnieuw zijn supermarkten het slachtoffer van een hek. Dit keer
- 0:24Speaker 2: hebben onbekenden van buitenaf gerommeld... met de temperatuur van koelingen
- 0:27Speaker 2: in onder meer België en Luxemburg. Onze tech-redacteur heeft details dadelijk.
- 0:32Speaker 2: In België ontvond volgend een kabinetcrisis. Die draait om een
- 0:36Speaker 2: ouderwetse links-rechts tegenstelling. De sterkste schouders moeten de zwaardste lasten dragen...
- 0:41Speaker 2: vindt een deel van het kabinet. Goed, ze werden het
- 0:43Speaker 2: niet eens over een nieuwe begroting. Premier De Wever heeft
- 0:45Speaker 2: zo'n ontslag ingediend. Maar een beetje anders dan hoe het
- 0:48Speaker 2: bij ons gaat. De koning denkt er nog over na
- 0:51Speaker 2: of hij dat ook verleent, dat ontslag. Het KNMI verandert
- 0:54Speaker 2: het weeralarm. Er is natuurlijk veel over te doen geweest
- 0:57Speaker 2: bij code rood. En dan bleek het allemaal mee te
- 0:59Speaker 2: vallen of code oranje. Hoe gaat dat veranderen? Is het
- 1:03Speaker 2: straks ook echt gevaarlijk als het code rood is voor
- 1:05Speaker 2: jouw regio? Maar eerst een nieuwe tegenslag voor de hervormingen
- 1:08Speaker 2: van box 3
- 1:10Speaker 3: Want de Raad van State is uiterst kritisch over die
- 1:13Speaker 3: nieuwe verbouwing van box 3. Met een dictum C, zoals
- 1:17Speaker 3: dat dan heet, adviseert de afdeling advisering het wetsvoorstel niet
- 1:21Speaker 3: in te dienen bij de Tweede Kamer, tenzij het flink
- 1:24Speaker 3: wordt aangepast. We gaan daarover praten met politiek verslaggever Sophia Waleel.
- 1:28Speaker 3: Goedemiddag Sophia. Goedemiddag. Ja, het is niet dat de Raad
- 1:32Speaker 3: van State met meel in de mond praat, kunnen we zeggen.
- 1:35Speaker 3: Hoe zwaar is dit advies in
- 1:36Speaker 4: hun spectrum? Ja, het advies is echt vernietigend. Ze zeggen
- 1:42Speaker 4: een hele hoop. Ze zeggen allereerst, want we weten... dit
- 1:45Speaker 4: is via een novelle gegaan, er lag een wetsvoorstel... is
- 1:47Speaker 4: een novelle bovenop gekomen. Daarvan zegt de Raad van State...
- 1:51Speaker 4: zo'n novelle kan helemaal niet bij wat het eigenlijk is.
- 1:54Speaker 4: Een hele stelselwijziging. dan zeggen ze ook nog eens... het
- 1:58Speaker 4: draagt niet bij aan een zorgvuldig wetgevingsproces... dat er een
- 2:02Speaker 4: adviesaanvraag is gedaan... terwijl er nog helemaal geen uitvoeringstoets was gedaan...
- 2:06Speaker 4: er nog geen dekking was... en we al wisten op
- 2:09Speaker 4: het moment dat er werd gevraagd... aan de Raad van
- 2:11Speaker 4: State om een advies uit te brengen... dat een deel
- 2:14Speaker 4: van die novelle eigenlijk al achterhaald was... Een heleboel verschillende dingen.
- 2:18Speaker 4: De Raad van State staat het al eigenlijk voor... wat
- 2:20Speaker 4: hebben jullie dit slecht gedaan.
- 2:23Speaker 3: Dikke onvoldoende. En over die uitvoeringstoets... die is er dan
- 2:28Speaker 3: vandaag van de Belastingdienst. Wat blijkt daaruit uit hun bevindingen?
- 2:32Speaker 4: Ja, vijf rode vlaggen. Alle vijf de getoetste onderdelen. Bij
- 2:38Speaker 4: een rode vlag weet je, dan moet je wegrennen eigenlijk. Blijkt,
- 2:41Speaker 4: het is onuitvoerbaar. En de wens van het kabinet is
- 2:45Speaker 4: om naar die stelselwijziging te gaan... voor 2028. En dat
- 2:49Speaker 4: gaat simpelweg niet lukken. De Belastingdienst zegt, als we dat
- 2:53Speaker 4: zo snel moeten gaan doen... daar zijn onze systemen nog
- 2:56Speaker 4: niet op toegepast. Er ligt, weten we al, een druk
- 2:59Speaker 4: op de Belastingdienst... En er is een bezuinigingsopdracht. Dus op
- 3:03Speaker 4: deze manier loopt het risico... dat er verkeerde aangiftes worden gedaan...
- 3:07Speaker 4: en ook niet goed kunnen worden gecontroleerd... dat risico ligt
- 3:11Speaker 4: dan op de loer. Maar heeft de Raad van State
- 3:14Speaker 4: dan wel nog een advies? Wat stellen ze voor? Nou goed,
- 3:18Speaker 4: wat zij zeggen is... Trek dit wetsvoorstel in. Dien ook
- 3:24Speaker 4: die novellen niet in. En kom met een compleet nieuw wetsvoorstel.
- 3:29Speaker 4: En dan moet je ook iets meer tijd voor nemen.
- 3:32Speaker 4: Dan ontstaat er weer iets meer lucht. En verplaats dan
- 3:34Speaker 4: die deadline niet naar 2028, maar naar 2030. Oké, dus
- 3:40Speaker 4: iets meer tijd nemen. En het dan zorgvuldig doen eigenlijk.
- 3:43Speaker 4: Dat is
- 3:44Speaker 3: de opdracht. En hoe wordt daar dan in Den Haag
- 3:46Speaker 3: op gereageerd?
- 3:48Speaker 4: Ja, dat vroeg ik aan Luc Stultiens, financieel woordvoerder van Pro.
- 3:52Speaker 4: Ik vroeg hem wat hij dacht toen hij dat advies
- 3:54Speaker 4: vanmorgen las.
- 3:55Speaker 5: Ik dacht vooral, wat maken ze er een zorgetje van?
- 3:57Speaker 5: En wat een peperduur geprut zien we hier van Eelco Heijnen.
- 4:01Speaker 5: Hadden we al vaker gezegd, maar ook de Raad van
- 4:02Speaker 5: State laat nu zien... dit moet je echt niet doen,
- 4:04Speaker 5: haal dit plan van tafel
- 4:06Speaker 4: Ja, peperduur geprut. En daarna vroeg ik hem wat hij
- 4:09Speaker 4: dacht dat het kabinet moet gaan doen
- 4:11Speaker 5: Wat mij betreft, er ligt gewoon een goede wet in
- 4:13Speaker 5: de Eerste Kamer. Daar kunnen we volgende week voorstemmen, bespaart
- 4:15Speaker 5: heel veel geld... Als het kabinet vasthoudt aan deze wens
- 4:18Speaker 5: voor vermogenswinst... dan moet je zorgen voor goede wetgeving... en
- 4:21Speaker 5: heel belangrijk, ook een goede dekking. Want nu zien we
- 4:24Speaker 5: dat ze miljarden belastingkorting willen uitdelen... aan vermogenen, maar daar
- 4:28Speaker 5: niet een dekking voor hebben. Ze schuiven eigenlijk de rekening
- 4:30Speaker 5: door naar volgende generaties. Dat is natuurlijk absurd bij zulke
- 4:32Speaker 5: grote gedragen
- 4:34Speaker 4: Ja, alleen dat originele wetsvoorstel waar hij het over heeft...
- 4:37Speaker 4: daarvan weten we, daar is geen meerderheid voor in de
- 4:39Speaker 4: Eerste Kamer. En de breedgedragen wens is wel degelijk... om
- 4:42Speaker 4: naar vermogenswinstbelasting te gaan. Ja,
- 4:44Speaker 3: nou ja. En het kabinet zat al eerder vorige week
- 4:48Speaker 3: in spoedoverleg bij elkaar. Wat zijn dan van dit advies
- 4:51Speaker 3: van de Raad van State nu de politieke consequenties
- 4:55Speaker 4: Ja, het wordt heel erg spannend voor het kabinet. We
- 4:57Speaker 4: weten dat de kabinetstop op dit moment ook weer bij
- 4:59Speaker 4: elkaar zit... om te praten over hoe het dit weekend
- 5:03Speaker 4: is gegaan. We hoorden al van Jesse Klaver van Pro,
- 5:05Speaker 4: die kwam de onderhandelingen uit... eigenlijk met via links gaat
- 5:09Speaker 4: het niet lukken... Dus het is echt nog zoeken naar
- 5:12Speaker 4: die meerderheid voor het belastingplan... waar de boekstree ook een
- 5:16Speaker 4: onderdeel van uit gaat maken. Het zijn officieel losse dingen...
- 5:20Speaker 4: maar het komt allemaal bij elkaar in het belastingplan... waar
- 5:22Speaker 4: er nog geen steun voor is. Morgenochtend hebben we een
- 5:25Speaker 4: extra procedurevergadering... van de Tweede Kamercommissie Financiën. Hopelijk is voor
- 5:30Speaker 4: die tijd dan al een antwoord duidelijk van het kabinet.
- 5:33Speaker 4: Een nieuw aangepast belastingplan waarin duidelijk moet zijn... wat de
- 5:37Speaker 4: dekking is, hoe het voorstel er nou precies gaat uitzien...
- 5:40Speaker 4: en ook hoe ze dus reageren op dit strenge advies
- 5:42Speaker 4: van de Raad van State.
- 5:43Speaker 2: Ja, maar als je niet gaat stemmen in de Eerste Kamer...
- 5:46Speaker 2: en jij zegt er is geen meerderheid voor dat oude wetsvoorstel...
- 5:48Speaker 2: zal ik het maar even zo noemen... en je komt
- 5:52Speaker 2: ook niet met een alternatief voorstel... ligt in elk geval
- 5:56Speaker 2: heel lastig, omdat er überhaupt nog een meerderheid voor het
- 5:59Speaker 2: belastingplan gevonden moet worden. Dan ga je dus naar de
- 6:02Speaker 2: dure oplossing, waarbij belastingplichtigen kunnen aanvoeren, kunnen dan bewijs opsturen
- 6:09Speaker 2: dat ze niet het rendement hebben gehaald waarvoor ze worden aangeslagen.
- 6:12Speaker 2: Dat is dan het systeem wat overblijft, als er niks
- 6:14Speaker 2: gebeurt
- 6:15Speaker 4: Precies, dat is het systeem van
- 6:16Speaker 2: die
- 6:16Speaker 4: tegenbewijsregeling zoals we dat nu hebben.
- 6:18Speaker 2: En die is duur, zeg jij.
- 6:19Speaker 4: Die is zeker duur, maar zelfs de Raad van State
- 6:22Speaker 4: zegt dus nu... hou dat systeem nog even in stand,
- 6:26Speaker 4: in ieder geval nog twee jaar... om in die tijd
- 6:29Speaker 4: tot een beter systeem te komen. Dank je wel, politiek
- 6:32Speaker 4: verslaggever Sophia van Lil.
- 6:39Speaker 2: Koel- en vriesinstallaties van supermarkten en andere voedselbedrijven in meerdere
- 6:43Speaker 2: Europese landen zijn afgelopen nacht slachtoffer geworden van een hack.
- 6:46Speaker 2: Saarbeek-criminelen slaagden erin om op afstand in te brengen en
- 6:50Speaker 2: zo de temperaturen in de koelingen aan te passen. Daardoor
- 6:53Speaker 2: liepen de temperaturen in sommige gevallen op tot wel 70
- 6:56Speaker 2: graden Celsius.
- 6:58Speaker 3: In eigen land melden grote ketens als Albert Heijn, Jumbo,
- 7:01Speaker 3: Spar en Plus... dat ze geen problemen ondervinden. Maar Danfoss,
- 7:06Speaker 3: de leverancier van de koelinstallaties... bevestigde vanmiddag aan de NOS
- 7:09Speaker 3: dat ook hier bedrijven... wel degelijk het slachtoffer zijn geworden.
- 7:13Speaker 3: Volgens de NOS gaat het om minstens 17 Nederlandse ondernemingen...
- 7:17Speaker 3: waaronder slagerijen, buurtwinkeltjes en opslaglocaties.
- 7:20Speaker 2: In België zijn meer dan 40 winkels van Deleuze... door
- 7:23Speaker 2: de onderneming van Arold Deleuze getroffen. Ook bij vestigingen van Carrefour, Spar, Intermarché...
- 7:29Speaker 2: en de Vlaamse slagerij De Laat en Van Haver zijn
- 7:32Speaker 2: problemen gemeld. RTL Today meldt ook dat winkels... van Deleuze
- 7:36Speaker 2: in Luxemburg zijn getroffen. Volgens topman Stefan Moelans van koelinstallateur
- 7:41Speaker 2: Sapco Bell gaat het om eenzelfde soort cyberaanvallers in Frankrijk
- 7:45Speaker 2: vorige maand. De hackers wisten daarop afstand op de koelinstallaties
- 7:49Speaker 2: in de ontdooimodus te zetten, waardoor de koelkasten opwarmen. Moelans
- 7:53Speaker 2: zegt dat zijn bedrijf de hele nacht en ochtend bezig
- 7:55Speaker 2: is geweest met het offline halen van de getroffen koelinstallaties.
- 7:59Speaker 3: En ook in Zweden zijn incidenten gemeld. Bij een aantal
- 8:01Speaker 3: filialen van de Zweedse supermarktketen ICA... zijn de temperaturen in
- 8:06Speaker 3: de koelsystemen opgelopen tot 50 graden Celsius. Daarnaast zijn ook
- 8:10Speaker 3: de Zweedse winkels van Co opgetroffen. Ook supermarkten in Ierland
- 8:14Speaker 3: en Estland zijn geraakt... door cyberaanvallen op de koelsystemen. Daar
- 8:18Speaker 3: melden media dat er door de hek eten moet worden weggegooid.
- 8:21Speaker 3: Wat nu natuurlijk bederft, omdat vriezers en koelkasten niet werken. Ja, doodzonde.
- 8:26Speaker 3: Verder ook een aantal succesvolle aanvallen in Finland. En het
- 8:30Speaker 3: is nog steeds niet duidelijk wie er achter deze enorme
- 8:33Speaker 3: hek zit.
- 8:34Speaker 2: Maar hoe ze te werk gaan, die hekkers... dat weet
- 8:37Speaker 2: BNR's tech-redacteur Niels Koloos. Niels, jij hebt in elk geval gekeken...
- 8:43Speaker 2: dat het niet alleen maar om machines, koelinstallaties van Danfoss
- 8:49Speaker 6: gaat. Klopt, ik heb vandaag ontdekt dat er meerdere fabrikanten...
- 8:52Speaker 6: of in ieder geval één andere fabrikant ook kwetsbaar is.
- 8:55Speaker 6: Of in ieder geval de systemen van die fabrikant. Hoe
- 8:57Speaker 6: heb je dat ontdekt? We hadden natuurlijk vorige maand de
- 8:59Speaker 6: cyberaanvallen in Frankrijk. Toen supermarkten daar problemen hadden met de koolsystemen.
- 9:03Speaker 6: Toen was het verhaal inderdaad, het zijn de systemen van Danfoss.
- 9:06Speaker 6: Er zit een kwetsbaarheid in. Van die kwetsbaarheid is ook
- 9:08Speaker 6: misbruik gemaakt. Dat zien we nu weer gebeuren, heb ik
- 9:11Speaker 6: vandaag ook gezien. Ook met systemen in Nederland. Maar ik
- 9:13Speaker 6: ben toen ook gaan zoeken, zijn er niet andere koelsystemen...
- 9:16Speaker 6: van andere fabrikanten die de laatste tijd ook kwetsbaarheden gemeld hebben?
- 9:19Speaker 6: Het antwoord was ja, alleen wil ik de fabrikant nog
- 9:21Speaker 6: niet noemen... omdat ik ook in gesprek ben met meerdere
- 9:23Speaker 6: afnemers daarvan... en die zijn nog niet voorbereid op wat
- 9:25Speaker 6: er allemaal misschien nog komen gaat
- 9:27Speaker 2: Dus ik
- 9:27Speaker 6: wil nu niet een soort grote teken op hun rug schilderen...
- 9:30Speaker 6: met hier moet je zijn om ze te hacken. Maar
- 9:32Speaker 6: de eerste sprake ervan is nog een fabrikant. En hoe
- 9:35Speaker 6: kun je dat zien? Nou, op het internet heb je
- 9:38Speaker 6: heel veel IP-adressen. Eigenlijk is elke website gewoon een IP-adres.
- 9:41Speaker 6: En elk apparaat ook. En elk apparaat ook, inderdaad. En
- 9:43Speaker 6: met verschillende tools en hulpmiddelen, die ik dus niet ga noemen,
- 9:46Speaker 6: omdat ik mensen geen instructies wil geven, kan je ook
- 9:49Speaker 6: apparaten zien die te bereiken zijn via het openbare internet.
- 9:52Speaker 6: En zodoende kwam ik via die gemelde kwetsbaarheden ook bij
- 9:55Speaker 6: de systemen van die andere fabrikant. En daar kon ik
- 9:57Speaker 6: op inloggen met gewoon de standaard inloggegevens.
- 10:00Speaker 2: die er bij het systeem worden geleverd. Het bekende welkom 1, 2, 3,
- 10:03Speaker 2: zal ik maar zeggen.
- 10:03Speaker 6: Ja, iets in die trend
- 10:04Speaker 2: Die staan gewoon in
- 10:05Speaker 6: de handleiding van de betreffende
- 10:06Speaker 2: systemen. En hebben ze dan bij Nederland, heb je gekeken vooral... Ja,
- 10:12Speaker 2: ik heb in de Nederlandse context gekeken. Bij die 17
- 10:14Speaker 2: die dus net ook al vielen. Ja, inderdaad. En weten
- 10:19Speaker 2: we ook of daar hacks zijn uitgevoerd? Is daar ook
- 10:21Speaker 2: de temperatuur ontregeld?
- 10:22Speaker 6: Dat is moeilijk te zien. Wat ik in de koelsystemen
- 10:24Speaker 6: heb gezien waar ik op kon inloggen... heb ik eigenlijk
- 10:26Speaker 6: niet zoveel gedaan. Want hoe meer je je schuldig maakt,
- 10:29Speaker 6: de computervrede breuk. En het maatschappelijk belang is natuurlijk niet
- 10:32Speaker 6: zo groot... dat ik even ga kijken in alle logs
- 10:34Speaker 6: en alle bestanden. Ik heb het gezien, ik heb het gemeld...
- 10:36Speaker 6: en ik wacht nu tot deze bedrijven die ik gesproken heb...
- 10:39Speaker 6: hun systeem op orde hebben. En dan pas kunnen we
- 10:41Speaker 6: ze bijna gaan noemen. Want we willen natuurlijk niet dat
- 10:43Speaker 6: ze nu slachtoffer worden... omdat we ze noemen.
- 10:44Speaker 2: Nee, precies. Want dat weten we natuurlijk al hoe ver
- 10:47Speaker 2: dat is. Het verband met Frankrijk, hoe zit dat in elkaar?
- 10:52Speaker 6: Nou, kijk, in Frankrijk gaat het dus om die systemen
- 10:54Speaker 6: van Danfoss, dus een Deense maker van die cool systemen.
- 10:57Speaker 6: Die kwetsbaarheid, daar is vorige maand al een soort update
- 10:59Speaker 6: voor geweest. En wat je ziet, is dat heel erg
- 11:01Speaker 6: veel bedrijven in Nederland en in Europa die update nog
- 11:04Speaker 6: niet uitgevoerd hebben. Oeh
- 11:05Speaker 6: Dat hackers dan denken, ja, goh, er draait nog gewoon
- 11:07Speaker 6: die oude software op. Daar zit die kwetsbaarheid nog in.
- 11:10Speaker 6: Die kunnen we misbruiken. Maar dat gaat dus om dan
- 11:12Speaker 6: volgens mij ook nog die andere fouten
- 11:14Speaker 2: Ja, ja, ja. En wat kunnen die bedrijven doen die
- 11:18Speaker 2: deze kwetsbare systemen blijken te hebben?
- 11:20Speaker 6: Nou, in ieder geval de wachtwoorden aanpassen. Want
- 11:22Speaker 2: in
- 11:22Speaker 6: veel gevallen is de gebruikersnaam en het wachtwoord dus een
- 11:24Speaker 6: standaard gebruikersnaam die de meeste mensen die een beetje hacken
- 11:27Speaker 6: wel kennen. De welkom 1, 2, 3's van de wereld inderdaad.
- 11:30Speaker 6: Maar ook gewoon haal je koelsystemen van het openbare internet af.
- 11:33Speaker 6: Als jij ziet ze zijn openbaar. En dat kan je
- 11:35Speaker 6: makkelijk natrekken. Zeker als je op een IT afdeling van
- 11:37Speaker 6: zo'n bedrijf werkt. Haal het eraf. Zorg dat het niet
- 11:40Speaker 6: op het openbare internet bereikbaar is. Want dat is de
- 11:42Speaker 6: makkelijkste manier voor hackers om daar binnen te kunnen komen.
- 11:44Speaker 2: Wat natuurlijk wel lastig is als jij een bedrijf hebt...
- 11:46Speaker 2: dat dat bij wijze van spreken ook service geeft bij
- 11:49Speaker 2: die koelinstallaties. Ik
- 11:50Speaker 6: heb in Nederland dus inderdaad ook bedrijven gevonden... die bijvoorbeeld
- 11:52Speaker 6: op grote schaal die koelinstallaties verhuren. En dan moeten ze
- 11:56Speaker 6: toch bij een boel klanten even nagaan... wat staat open,
- 11:58Speaker 6: wat staat niet open en hoe moeten we daarmee omgaan inderdaad. Dankjewel,
- 12:01Speaker 6: Niels Koloos
- 12:08Speaker 3: Veel nieuws uit België vandaag
- 12:10Speaker 2: trouwens
- 12:10Speaker 3: Ja, enorm. Maar er is ook politiek nieuws, want de
- 12:13Speaker 3: regeringscrisis is compleet. Weer geen doorbraak bereikt bij het onderhandelen...
- 12:18Speaker 3: over de begroting voor 2027. Vanochtend bood de Belgische premier
- 12:23Speaker 3: Bart de Wever... na een vergadering tot diep in de nacht...
- 12:26Speaker 3: het ontslag van zijn kabinet aan bij de koning. Tenminste,
- 12:29Speaker 3: dat probeerde hij. Want koning Filip accepteert dat ontslag niet,
- 12:33Speaker 3: nog niet... Hij stuurt ondanks alles aan op toch een akkoord.
- 12:36Speaker 3: Europa-verslaggever Michal van der Toorn, goedemiddag. Goedemiddag.
- 12:40Speaker 7: Gedoe over de begroting? Het is geen goede dag in België, inderdaad.
- 12:43Speaker 7: Ze hebben heel wat aan hun hoofd. Die begroting speelt
- 12:46Speaker 7: al een jaar, maanden in ieder geval. De regering moet
- 12:51Speaker 7: in de komende drie jaar 10 miljard euro bezuinigen... om
- 12:55Speaker 7: binnen de Europese uitgavennorm te blijven
- 12:58Speaker 7: En ook ervoor te zorgen dat de staatsschuld niet te
- 13:01Speaker 7: hoog oploopt. Maar de coalitie in België is het niet
- 13:04Speaker 7: met elkaar eens. De Vlaamse nationalistische partij van de Wever
- 13:08Speaker 7: wil samen met de liberale partij in zijn coalitie bezuinigen
- 13:13Speaker 7: op uitgaven in de gezondheidszorg. Terwijl de andere drie coalitiepartijen
- 13:18Speaker 7: aandringen op bijvoorbeeld belastingverhogingen.
- 13:20Speaker 3: Daar
- 13:20Speaker 7: komen ze al tijden niet uit.
- 13:22Speaker 3: Ja, dat klinkt wel best bekend eigenlijk
- 13:24Speaker 7: Het gedoe over de begroting zijn we hier inmiddels ook
- 13:28Speaker 7: een beetje gewend. Hier ook, maar ook in België heeft
- 13:30Speaker 7: men het eerder gezien. Namelijk vorig jaar. Ook eind vorig
- 13:33Speaker 7: jaar werd toch nog geprobeerd... om een begrotingsakkoord te bereiken.
- 13:37Speaker 7: Ook toen ging de regering daar op zoek naar 10
- 13:40Speaker 7: miljard euro... En ook toen ging premier Bart de Wever
- 13:44Speaker 7: naar de koning begin november. Niet om zijn ontslag toen
- 13:47Speaker 7: aan te bieden, maar hij vroeg om de deadline te verlengen.
- 13:50Speaker 3: Oh, daar gaat de koning ook over daar
- 13:52Speaker 7: Ja, hij kreeg van de koning 50 dagen extra toen.
- 13:55Speaker 7: En op 24 november werd een akkoord gevonden om 9,2
- 13:59Speaker 7: miljard euro te besparen. Maar ja, we zitten nu gewoon
- 14:02Speaker 7: weer in hetzelfde schuitje. En voor de begroting betekent dit waarschijnlijk...
- 14:06Speaker 7: dat de Belgen ook in 2027 moeten gaan werken... met
- 14:09Speaker 7: iets wat ze daar een notenbegroting noemen.
- 14:11Speaker 3: Een notenbegroting, wat
- 14:12Speaker 7: is dat? Ja, dat is iets waar je dan geen
- 14:15Speaker 7: volledige begroting... Ik weet even niet de technische details, maar
- 14:18Speaker 7: het komt erop neer... dat je toch in een soort
- 14:20Speaker 3: politieke... Alleen de noodzakelijke uitgaven. In
- 14:22Speaker 7: politieke impasse blijft zitten, inderdaad. Wat we hier soms ook
- 14:25Speaker 7: hebben als een... een kabinet demissionair is. Een beetje zo'n
- 14:31Speaker 7: soort situatie. En de wever heeft eerder gezegd, dat wil
- 14:34Speaker 7: ik niet. En daarom tikt de tijd toch wel. Het
- 14:37Speaker 7: kost zo'n zes tot acht weken... om de begroting goed
- 14:40Speaker 7: te laten keuren in het parlement. Voor het einde van
- 14:42Speaker 7: het jaar heb je niet meer heel lang.
- 14:44Speaker 3: Maar de koning, koning Filip, die bemoeit zich dus nu
- 14:47Speaker 3: ook expliciet met die begroting. Of in elk geval het
- 14:49Speaker 3: ontstand komen daarvan. Dat is toch best politiek, dat kennen
- 14:53Speaker 3: wij hier niet.
- 14:53Speaker 7: Nee, niet meer in ieder geval. Dat zijn we helemaal
- 14:56Speaker 7: niet meer gewend. De koning zegt nu, nou, ik weet niet,
- 15:00Speaker 7: we weten natuurlijk niet wat er precies is gezegd vanochtend.
- 15:05Speaker 7: Tijdens dat overleg, de wever zat daar meer dan een uur,
- 15:07Speaker 7: dus ze hebben best wel flink overlegd. En vrijdag moet
- 15:11Speaker 7: hij weer op audiëntie komen om half elf. En daarvoor
- 15:15Speaker 7: komen ook nog de andere voorzitters van de regeringspartijen. Er
- 15:18Speaker 7: zijn er dus vijf in het totaal bij de koning langs.
- 15:21Speaker 7: Dus ja, de koning gaat toch proberen om de tocht
- 15:24Speaker 7: rond te krijgen. Ook omdat, ik beschreef het al, het
- 15:27Speaker 7: gevoel in België is wel... dat het land al heel
- 15:30Speaker 7: lang in
- 15:30Speaker 3: crisis
- 15:30Speaker 7: is. En ja, ik denk dat
- 15:32Speaker 3: hij... Het is toch geen beste beurt voor premier De Wever?
- 15:35Speaker 3: Als het twee jaar en achterin volgens hem niet lukt.
- 15:37Speaker 3: Zeker niet. En al helemaal niet. Omdat hij
- 15:40Speaker 7: eigenlijk een van zijn belangrijkste punten was. Om die begrotingsinpassen
- 15:45Speaker 7: op te lossen. Dat lukt hem niet. En dat zien
- 15:48Speaker 7: we natuurlijk in meer Europese landen. Nederland. Ook in Frankrijk
- 15:51Speaker 2: is
- 15:52Speaker 7: het een probleem. In het VK is het een probleem.
- 15:55Speaker 7: Het is... Iets waar de Europese landen op dit moment
- 15:58Speaker 7: erg veel last van hebben.
- 15:59Speaker 2: Ja, en ik zag ook dat de rente op Belgische staatsobligaties...
- 16:03Speaker 2: begint nu natuurlijk ook op
- 16:04Speaker 7: te lopen.
- 16:05Speaker 2: Net als in Frankrijk. België lijkt iets meer op Frankrijk
- 16:08Speaker 2: wat dat betreft.
- 16:09Speaker 3: Dan op Nederland, bedoel je?
- 16:10Speaker 2: Dat we de financiën
- 16:11Speaker 7: niet zo goed op orde hebben
- 16:13Speaker 2: Ja
- 16:13Speaker 7: eigenlijk wel.
- 16:14Speaker 2: Ja
- 16:14Speaker 2: een beetje wel. Van staatsschuld en begrotingsdekort. Ja, klopt, zeker.
- 16:18Speaker 3: Dankjewel, Europa-verslaggever Michal van der Toorn. En meer Europees nieuws,
- 16:22Speaker 3: dat hoor je natuurlijk in de podcast... Make Europe Great Again.
- 16:26Speaker 2: Code geel, oranje en rood van het KNMI kennen we
- 16:29Speaker 2: inmiddels wel. Vanaf vandaag worden ze niet meer per provincie gegeven...
- 16:34Speaker 2: maar voor een flexibel gebied. Op die manier is beter
- 16:37Speaker 2: te zien waar het echt gevaarlijk weer wordt... en waar niet.
- 16:40Speaker 2: Bij ons Jorina de Groot van het KNMI. Goedemiddag.
- 16:43Speaker 8: Goedemiddag
- 16:44Speaker 2: Wat gaat er veranderen?
- 16:47Speaker 8: Je legt het eigenlijk al wel goed uit. We gaan
- 16:48Speaker 8: onze provinciegrenzen loslaten op het moment dat we een waarschuwing
- 16:52Speaker 8: gaan uitgeven. En we gaan een flexibel gebied gebruiken. Daardoor
- 16:56Speaker 8: kunnen wij veel gerichter waarschuwen. Waardoor het veel relevanter wordt
- 17:00Speaker 8: voor de Nederlandse samenleving.
- 17:02Speaker 2: Ja, maar kunnen we een voorbeeld geven? Want we hebben
- 17:04Speaker 2: ook wel eens discussie gehad. Niet altijd, zeg ik er
- 17:07Speaker 2: meteen bij, maar wel eens wel. Dan was het code
- 17:10Speaker 2: oranje of rood. En dan vielen er in bepaalde gebieden
- 17:13Speaker 2: helemaal geen bomen om. En dan zei iedereen, nou, is
- 17:15Speaker 2: dit nou code rood? Jullie benadering daarvan verandert dus...
- 17:22Speaker 8: Het kan inderdaad wel kloppen dat we soms een waarschuwing...
- 17:25Speaker 8: voor een provincie hebben uitgegeven waarvan we al wisten... dat
- 17:28Speaker 8: het niet de hele provincie zou treffen. Een goed voorbeeld
- 17:31Speaker 8: hiervan is storm Benjamin van vorig jaar. Toen hebben we
- 17:34Speaker 8: heel Nederland op code geel en oranje gezet. Terwijl als
- 17:37Speaker 8: we dat nu op deze manier zouden doen... dat we
- 17:38Speaker 8: alleen een smalle kuststrook code oranje zouden uitgeven... voor echt
- 17:44Speaker 8: harde windstoten... Land inwaarts zou het ook hard waaien, wat
- 17:47Speaker 8: meer code geel. Maar in het oosten van het land
- 17:49Speaker 8: was eigenlijk niet zoveel aan de hand. Dus daar zou
- 17:51Speaker 8: dan helemaal geen waarschuwing meer voor komen.
- 17:53Speaker 2: Nee, precies. En eigenlijk nog specifieker. Want je zou dan
- 17:55Speaker 2: voor die kustcode kunnen zeggen... van Den Helder tot Hoek
- 17:59Speaker 2: van Holland of Terneuzen, Middelburg. En inderdaad voor, ik noem
- 18:07Speaker 2: maar wat, Hilversum, Utrecht... plaatsen die iets verder van de
- 18:11Speaker 2: kust af liggen, alweer niet...
- 18:13Speaker 8: Ja, klopt. Zo plaatselijk kan het inderdaad zijn. Ja, dat
- 18:16Speaker 8: klopt
- 18:16Speaker 2: En wat vereist dat voor jullie systemen
- 18:20Speaker 8: Nou, dat vereist best een hoop. Dus we hebben in
- 18:23Speaker 8: onze hele waarschuwingsketen... eigenlijk best wel veel veranderingen moeten doorvoeren.
- 18:26Speaker 8: Zowel aan het begin als ook aan het einde. Dus
- 18:28Speaker 8: ook onze producten als in KNMI.nl, de KNMI Weer-app en
- 18:32Speaker 8: andere Weer-apps ook. Dat vereist allemaal best wel wat aanpassingen.
- 18:35Speaker 8: Dus daar zijn we hard mee bezig geweest.
- 18:37Speaker 2: Ja, en betekent dat nou ook, of hoopt u daarmee...
- 18:40Speaker 2: dat waarschuwingen weer serieuzer worden genomen?
- 18:44Speaker 8: Nou, we hopen überhaupt inderdaad dat de waarschuwingen serieus worden genomen.
- 18:48Speaker 8: Want het weer wordt extremer en daardoor is een goede
- 18:50Speaker 8: waarschuwing wel echt heel erg belangrijk. En door eerder en
- 18:53Speaker 8: gerichter te kunnen waarschuwen, kunnen mensen zich voorbereiden. En hopen
- 18:57Speaker 8: we dat de impact daardoor verminderd wordt
- 18:59Speaker 2: Ja, bij code geel is het al vrij snel. Het
- 19:02Speaker 2: is altijd wel ergens mistig of een beetje winderig of
- 19:04Speaker 2: een hele harde neerslag. Blijft dat bestaan? En wat moet
- 19:10Speaker 2: je daarmee? Kijk, oranje en rood. Rood is wel echt
- 19:13Speaker 2: een hele serieuze, gevaarlijke situatie.
- 19:17Speaker 8: Ja, klopt. Code rood heeft wel echt... Het is iets
- 19:20Speaker 8: heel anders inderdaad. Er wordt ook echt een weerarlam genoemd.
- 19:23Speaker 8: Denk aan deze zomer voor hitte en eerder dit jaar
- 19:25Speaker 8: voor sneeuw en gladheid. Nou, dan is de situatie zo
- 19:27Speaker 8: dat het maatschappij ontwrichtend is, zoals wij het heten
- 19:30Speaker 8: Zoals wij dat noemen. Code geel is meer van wees alert.
- 19:33Speaker 8: Dus dat je wel ervan bewust bent dat als je
- 19:36Speaker 8: naar buiten gaat, dat het bijvoorbeeld heel hard kan gaan
- 19:37Speaker 8: waaien en dergelijke. Dus dat is echt een verschil tussen
- 19:41Speaker 8: code rood...
- 19:41Speaker 5: waarvan
- 19:42Speaker 8: we echt zeggen, blijf binnen waar mogelijk... of zoek juist
- 19:44Speaker 8: een koele plek op tijdens hitte. En code geel is
- 19:47Speaker 8: meer weesalert. En code oranje zit daar natuurlijk tussenin.
- 19:50Speaker 2: En hiervoor wordt de wet veranderd. Maar aansprakelijkheid is daarmee
- 19:54Speaker 2: nog niet gekoppeld aan die kleurcodes. Dus het is niet
- 19:56Speaker 2: zo dat als ik bij code rood niet uit kan rijden...
- 19:58Speaker 2: met mijn hoge dieplader, die kan omwaaien... vrachtwagens kunnen omwaaien,
- 20:04Speaker 2: caravans en dergelijke, dat je dan... Nou, daar schadevergoeding voor
- 20:07Speaker 2: krijgt bijvoorbeeld... of je extra moet verzekeren. Dat is nog
- 20:10Speaker 2: steeds niet gekoppeld
- 20:12Speaker 8: Nee, het KNMI is inderdaad niet verantwoordelijk. Wel klopt het
- 20:15Speaker 8: dat de wet gewijzigd is ongeveer een half jaar geleden...
- 20:18Speaker 8: waardoor wij nu dus voor kleine, lokale, plaatselijke gebieden... mogen waarschuwen.
- 20:23Speaker 8: Dat mocht ervoor nog niet
- 20:24Speaker 2: Juist. Dank, Jorinne de Groot van het KNMI.