Latest / Comprehensible Tagalog Podcast / #281 - Problema Sa Tubig Sa Pilipinas (CrimeWater?)
Transcript
- 0:06Hello kamusta ako si miguel ng comprehensible tagalog podcast.
- 0:11At ngayong araw. Pag uusapan natin yung crime.
- 0:17Water, prime water. At tungkol to sa tubig.
- 0:23Tubig. Yung tubig na iniinom natin.
- 0:27Tubig na ginagamit natin para maligo.
- 0:31Tubig na ginagamit para maghugas ng mga plato maglinis ng kotse.
- 0:38Tubig pero. Maraming tao may mga tao na
- 0:45walang tubig sa bahay nila. O mahina yung tubig.
- 0:50O merong schedule yung tubig. O madumi yung tubig.
- 0:56Kahit nagbabayad sila. Nagbabayad sila ng serbisyo.
- 1:01Sa isang kompanya. Pero walang tubig o madumi yung
- 1:05tubig. Bakit ganun?
- 1:08Di ba mahalaga to? Mahalaga yung tubig.
- 1:12Simpleng pangangailangan yung tubig, isang basic need yung
- 1:16tubig. Pag uusapan natin yung
- 1:19kumpanyang prime water. So yun yung pangalan nung
- 1:23kumpanya prime water. Na ngayon tinatawag din na crime
- 1:28water dahil sa mga crime na. Ginagawa nila sa mga pilipino.
- 1:35Isa itong pribadong kompanya. Ng pamilyang villar.
- 1:41Villar. Pamilyar yung apelyido.
- 1:46Si manny villar. Dating, senate president.
- 1:51Sya yung pinakamayaman na negosyante sa pilipinas.
- 1:55Pinakamayaman pinakamaraming pera.
- 1:58Yung pamilya nila. So sa pilipinas merong mga water
- 2:02districts. So.
- 2:05May kanya kanyang water district yung iba't ibang lugar sa
- 2:09pilipinas. May sariling management may
- 2:13sariling mga operations. May sariling gamit pero.
- 2:18Itong si prime water itong pribadong kumpanya nagkaroon ng
- 2:22mga joint venture agreement sa madaming mga local water
- 2:27districts. So nagkaroon sila ng joint
- 2:31venture agreement? Ano ba yung agreement yung
- 2:34agreement? Nag promise si prime water.
- 2:39Na iimprove yung. Serbisyo sa tao.
- 2:45So nag promise sila na mayroon silang maraming investment sa
- 2:50water districts. Magiging maganda yung serbisyo
- 2:54para sa mga tao. Meron silang capital
- 2:57expenditure. Magiging maganda yung pipes.
- 3:01Mas madami yung service areas. Kokonti yung mga underserved na
- 3:08lugar. Pero hindi nangyari yun at hindi
- 3:13nangyayari sa madaming water districts.
- 3:17Si manny villar yung may ari di ba yung pinakamayamang pilipino?
- 3:23Kompanya nya yung prime water. Pero dumami yung mga joint
- 3:28venture nila. Noong.
- 3:31Nasa posisyon si mark villar. Dating undersecretary ng.
- 3:38Ng department of public works and highways si mark villar,
- 3:43anak ni manny villar. Noong sya yung undersecretary.
- 3:48Yung joint venture nila dumami dati pito lang so seven lang.
- 3:54Naging seventy five. Noong undersecretary sya.
- 3:58Wow. Kasi yung department of public
- 4:02works and highways sila yung nag o oversee sa asosasyon ng mga
- 4:09local water districts. So meron bang conflict of
- 4:13interest? Sabi ng ibang mga analyst meron.
- 4:17Kasi hindi transparent yung bidding yung competitive bidding
- 4:23hin. The transparent yung mga deals.
- 4:27At kulang yung mga feasibility studies.
- 4:30Pero yun nga biglang dumami. Noong undersecretary si mark
- 4:37villar. So nung twenty twenty four at
- 4:40twenty twenty five ano ba yung kadalasang mga reklamo ng tao?
- 4:46Kamusta ba yung serbisyo ng prime water?
- 4:49So yung tubig daw konti. Konti yung lumalabas.
- 4:55At minsan may mga interruptions. Ibig sabihin siguro isang oras
- 5:00walang tubig. O kalahating araw walang tubig.
- 5:04Sa bulacan halimbawa mayroong mga bahay na ilang araw walang
- 5:10tubig. So madaming araw walang tubig
- 5:14pero. Kailangan nilang magbayad.
- 5:17Sinisingil sila ng prime water. Ganun din sa iba't ibang lugar
- 5:23sa pilipinas, sa pampanga, sa cavite, sa.
- 5:29Negros occidental. At kung titingnan yung
- 5:33investment na pinangako ng prime water di ba nag promise nila?
- 5:39Kung i che check natin hindi din natupad yung pangako nila.
- 5:44Sa pampanga forty six percent lang yung capital expenditure na
- 5:48promise nila. So nakita yun ng mga nag o
- 5:52audit. At yung mga kontrata lopsided
- 5:57yung mga contractor ng prime water hindi nababayaran.
- 6:02So kawawa then yung mga contractor.
- 6:05So ibig sabihin halos pare pareho yung problema.
- 6:10Walang tubig, konting tubig, maduming tubig pero kailangan pa
- 6:16rin magbayad ng mga tao. So anong pwedeng gawin?
- 6:22So dahil maraming nagrereklamo maraming hindi masaya.
- 6:26Noong april twenty twenty five sabi ni pangulong bongbong
- 6:32ferdinand marcos junior na. Imbestigahan yung prime water
- 6:38yung operasyon nila. So nag imbestiga sila.
- 6:43At hanggang ngayon tuloy tuloy pa din yung imbestigasyon sa
- 6:47senado. Pero yun nga maraming hindi
- 6:50masaya na local water districts sa.
- 6:55Buong bansa pero konti lang yung water districts na nakapag
- 7:00terminate ng joint venture agreement nila.
- 7:04So ano ng nangyayari ngayon habang nag iimbestiga?
- 7:08So nagdesisyon si manny villar? Yung pinakamayamang pilipino.
- 7:14Sa mundo may ari ng prime water. Binenta nya yung prime water sa
- 7:19crystal bridges holding corporation.
- 7:22So sa isa pang bilyonaryo. Si lucia ko.
- 7:27So isa na namang bilyonaryo. Na sabi nila papagandahin yung
- 7:33serbisyo. Sa tao.
- 7:38So binenta na nila yung negosyo nila.
- 7:41At yung deal pribado so hindi natin alam kung magkano pero
- 7:47sigurado bilyon bilyon to kasi malaki yung kita sa industriya
- 7:53ng tubig kasi isang basic need di ba?
- 7:58So tuloy tuloy pa rin yung imbestigasyon tungkol dito.
- 8:01At makikita natin kung ano yung mangyayari.
- 8:05Kasi kahit hindi na villar yung may ari ng prime water.
- 8:11Kailangan meron silang pananagutan.
- 8:14Kailangan may epekto sa kanila yung pangit na serbisyo nila.
- 8:19Kailangan nilang magbayad. Sa mga contractor nila.
- 8:23Sa tingin ko kailangan din may makulong sa conflict of
- 8:27interest. Bukod sa magbayad sa mga tao na
- 8:32naapektuhan.