Latest / 8. Gün 25. Saat / Freud'un ilk ekolü: Viyana Çetesi olarak anılan o tutkulu ilk halkanın hikâyesi - #SigmundFreud4

Transcript

Freud'un ilk ekolü: Viyana Çetesi olarak anılan o tutkulu ilk halkanın hikâyesi - #SigmundFreud4 · 8. Gün 25. Saat

0:09
Sekizinci gün 25 saatten de hepinize merhabalar.
0:12
Ben Fırat umarım iyisinizdir. Bu bölümde yine freud'tan devam
0:16
ediyorum. Freud'un sakallarını titretecek
0:19
cinsten konularla giriş yapacağız.
0:21
Bugün anna o vakası ve freud'un psikanaliz macerasından biraz
0:25
biraz bahsetmiştim. Bir önceki bölümde yani
0:28
psikolojinin derinlerine ineceğiz ama merak etmeyin.
0:31
Kafayı yemeden inşallah döneceğiz.
0:33
Buradan en azından deneyeceğiz. O zaman çayınızı, kahvenizi
0:36
kapın. Sizleri burada her zamanki gibi
0:38
bekliyor olacağım. Şimdi olay şu, freud, hani şu
0:58
bilinçaltımızda annenizle ilgili bastırılmış duygular olabilir
1:01
diyerek hepimize travmalarımıza ışık tutmaya mecbur bırakan zatı
1:05
muhterem, işte onun hayatına dönüm noktası olan bir vaka
1:09
vardı. Anna o vakası ya da gerçek
1:11
adıyla bertha papınay kadının adı ne kadar güzel tonlanıyor ya
1:15
papunayim, valla kıskandım ama ben bu ismi söyleyip dilimi
1:19
düğümlemek istemiyorum. Biz 10'a çıkart anna o diyelim,
1:22
neyse ki o da buna alışkın. Olay nerede geçiyor 1.800.
1:26
Sonunda yani hisleri diye bir şeyin bildiğin kadınlar fazla
1:31
düşünüyor, otursunlar evlerinde diye tanımlandığı zamanlarda
1:34
anna o babasını çok seven 10'a çıkart bağlı bir genç kadın ama
1:38
kader bu ya babası hastalanıyor. Bir önceki bölümde bunun
1:41
detaylarından bahsetmediğim için böyle giriş yapıyorum.
1:44
Kızcağızı onun başına pervane oluyor.
1:46
Babası hayata gözlerini yumunca bizim anda o onun bedeni şalteri
1:50
indiriyor arkadaşlar. Şiddetli psikosomatik semptomlar
1:54
ne demek? Bu şöyle düşünün, siz stres
1:57
olunca başınızı ağrır ya. Anna onun vücut direkt sistemi
2:01
kapat moduna giriyor. Konuşma bozuklukları felç
2:04
benzeri belirtiler, görme kaybı, vesaire vesaire bir ton ekstra
2:08
hastalık freud olsa bilinçaltı kızı sabote ediyor derdi ama o
2:12
zamanlar freud sahaya yeni yeni ısınıyor.
2:14
Paris'ten yeni yeni gelmiş. Biliyorsunuz ki şarkı dan aldığı
2:18
derslerle cebini doldurmuş. Yani viyana'da daha henüz yeni
2:22
yeni adını duyurmaya başlıyor. Bu esnada devreye kim giriyordu?
2:25
Josef broyr prod'un hocası mentolu abisi hatta bir yer.
2:30
Freud'un babasından alamadığı otoriter baba figürünün
2:33
boşluğunu dolduran kişi ben hallederim diyerek olaya
2:36
atlıyor. Tedavi yöntemine hipnoz ve
2:39
konuşma terapisi ki burası önemli çünkü freud'un konuşarak
2:42
çözme dediği psikanalizin temel taşları tam da burada atılıyor
2:46
ama işin bir de tuhaf bir tarafı var. 18 ay boyunca uğraşıyor
2:49
brookoyr ve az buçukta ilerleme kaydediyor ama bir gün bomna o
2:54
bir şey diyor ki broyir hocamız orada titriyor diyor ki anna o
2:58
doktor broayırdan bir çocuk doğuruyorum.
3:01
Yani adam bildiğin tıp tarihinin ilk senin çocuğun benden krizini
3:04
yaşamış ama böyle bir şey olduğu düşünülmüyor.
3:07
Yani brooker eşine sadık biri bilindiği kadarıyla broyir'da
3:11
panik yapma arkana bakmadan kaç refleksiyle ben buradan
3:15
çıkıyorum bu iş buraya kadarmış deyip tedavi sonlandırıyor.
3:18
Şimdi freud tam burada devreye giriyor ve diyor ki oğlum
3:22
hayatın fırsatını kaçırdın. Diyerek iştefan cıvga bir mektup
3:26
yazıyor, yıllar sonra yazıyor daha doğrusu ve şunu söylüyor,
3:29
anna o hislerinin anahtarını brown'in eline verdi.
3:33
Ama o bu anahtarı tutamayarak yere düşürdü.
3:37
Yani freud'a göre burası bilinç dışının kapılarının açılacağı an
3:41
olabilirdi. Ama brower korktuğu geri adım
3:44
attı ve işin peşini bıraktı. Yani aslında anna onu bu
3:48
uydurması freud'a göre kadının bilinç dışına tam olarak
3:52
inebilmenin en önemli belirtisi ve anahtarıydı işte freud o
3:56
noktaya geliyor ve o noktada olayı sahipleniyor.
4:00
Ben bu bilinç dışı işini kurcalayacağım diyerek
4:02
psikanaliz devrimini başlatıyor. Anna, o psikanalizin ilk
4:06
hastalarından biri olarak ve en önemli hastası olarak tarihe
4:10
geçiyor ve freud'un düşüncelerini şekillendiren en
4:13
önemli figürlerden biri oluyor. Ve mevzunun esas olaylı yeri
4:17
var. Hani bazı arkadaşlıklar vardır
4:19
ya başta kanka gibi olursun, her şeyi beraber yaparsın, sonra bir
4:22
bakmışsın oğlum seninle de yürünmüyor be diyerek yollara
4:26
ayırırsın işte. Freud ve browerın ilişkisi tam
4:29
olarak böyle. Başlarda bayağı samimiler, freud
4:32
broire, hayran, adam, hem hoca hem abi hem sponsor hem baba,
4:36
yani hem psikoloji bilimiyle ilgili öğretmenlik yapıyor hem
4:39
de gel oğlum genç freud sana bir kıyak geçeyim diyerek borç
4:42
veriyor. Hatta yetmiyor ilk hastalarını
4:45
bile yönlendiriyor. Ilk değerlendirme için freud'un
4:48
alinin, sıcak sudağın soğuk suya sokmuyor adam ama işte ne
4:51
oluyor? Klasik freud sendromu bunu daha
4:54
sonra yine göreceğiz. Önce birine aşırı bağlanıyor
4:57
sonra da ipleri koparıyor. 1.890 beşte evet, 1.890 beşte freud ve
5:03
brower beraber hisleri üzerine çalışmalar adlı kitap
5:06
yazıyorlar. Kitap öyle böyle değil.
5:08
Bildiğin psikolojinin temellerini sarsan bir kitap
5:11
kutsal kitabı psikanalizin hani size demiştim ya önceki bölümde
5:15
dinlemişseniz orada söylemiştim. Umarım dinlemişsinizdir.
5:19
Yani boşuna anlatmıyorsa inşallah.
5:21
Ironik bir yan var ama burada bu kitap onların ortak çalışmasının
5:25
zirvesi olurken, aynı zamanda iplerinde koptuğu nokta oluyor.
5:29
Freud diyor ki bak broır, histeri dediğimiz şey aslında
5:33
bastırılmış travmalarla bilinç dışı süreçlerle alakalı işin
5:37
altında cinsel kökenli meseleler var.
5:39
Rear da e kardeşim yani o kadar da değildir herhalde.
5:43
Yani biraz sakin ol modunda yani tamam bilinç dışı olabilir ama
5:47
her şeyi libido ile açıklamak orada işte bir fren çekiyor.
5:50
Brower, freud da zaten bir kere gaza basmış dönüşü yok.
5:54
Aralarında ciddi fikir ayrılıkları başlıyor.
5:56
Proid'in gözünde artık provır biraz fazla geleneksel ve korkak
6:00
biri freud bir nevi abicim, sen vizyonsuzsun diyerek yolunu
6:05
çiziyor. Ama işte freud'un huyu suyu da
6:07
böyle önce birini yüceltiyor. Idol yapıyor, sonra da şak
6:10
bundan bana fayda yok. Ben kendi yoluma bakayım diyerek
6:13
yollarını ayırıyor. Inanılmaz pragmatist bir
6:16
davranış belki bende de vardır bu bazı zamanlarda.
6:20
Ama bazen böyle olmak gerekiyor. Çünkü ben paranın satın
6:23
alabileceği en değerli şeyin zaman olduğunu ve bu hayatta en
6:26
değerli varlığında zaman olduğunu düşünenlerdenim.
6:29
Dolayısıyla belki freud'ta alacağını alıp ya kardeş zamanım
6:32
yok diyerek gitme derdindedir bilemiyorum.
6:34
Ama pragmatistlik bazen işe yarıyor.
6:36
Gerçekten acımasız olsa da tabi her ayrılık bir felaket de
6:40
doğuruyor olabilir. Yani buradaki felaket biraz şey
6:43
hislerle alakalı. Buradan ayrılınca yollar
6:46
ayrılınca buradan kopunca zor bir döneme giriyor.
6:49
Yalnız hissediyor düşünsenize. Hani çok yakın bir arkadaşın
6:52
olur. Sonra yolları ayırınca bir
6:53
boşluğa düşersin, onun yerini kimse dolduramaz.
6:56
Freud'i işte tam öyle bir noktada ama pes mi ediyor?
6:59
Hayır. O freud'un kitabında yazan bir
7:02
şey değil. Gerçi kendi yazdığı kitapta
7:04
yazıyorsa bilepçe, kısacası freud ve browerın dostluğu
7:08
tarihteki en büyük abi fikir ayrılığı yaşadık.
7:11
Hiç aylerinden biri oluyor. Freud bro devam edecek ama bu
7:15
sefer tek başına. Çünkü artık bilinç dışını
7:19
keşfetmek için elinde bir anahtar var ve o kapıyı açmaya
7:22
kararlı. Ama nasıl açacak işte bu noktada
7:25
devreye giren yeni fikirleri ve yalnızlığın 10'a çıkart
7:28
katkıları var. Ama tabii ki yalnızlık, fikirsel
7:31
olarak ve iş bakımından bir yalnızlık bir süreçte onun
7:35
yerine brower ın sağladığı duygusal hisleri sağlayacak
7:38
başka birine yanaşıyor broydu. Vites yükseltelim, brower le
7:41
ipler koptu. Freud yalnız olduğu peki sonra
7:43
ne yaptı? Yeni bir kanka buldu tabi ki ama
7:46
öyle böyle bir kanka değil hayatına bildiğin damga vuran
7:49
bir adam William flis alman bir adam.
7:53
Berlin'i bir kulak burun boğaz uzmanı adamın psikolojiyle
7:56
alakası yok ama freud'ta öyle bir bromaz yaşıyorlar ki insan
8:00
ister istemez oğlum siz terapist misiniz yoksa hani başka bir şey
8:04
mi var işin içinde diyor. Freud ve blues'in yolculuğu
8:07
1.890 1.900 yılları arasında zirvedeymiş ve buradaki esas
8:13
mevzu şu mektuplaşmalar, bildiğin aşk mektupları gibi
8:17
freud ne var ne yok? Filiz'e döküyor, bilinç dışı
8:20
böyle ellidoyla şunu keşfettiğim rüyalar aslında şöyle çalışıyor
8:23
der. Araya özel hayattaki sırlar da
8:26
sıkışıyor. Şeffaflıkta level atlıyor.
8:29
Freud bu dostluk o kadar yoğun ki film karısı bile durumu
8:33
kıskanıyor ya adam senin kankan ama bu ne böyle?
8:36
Sürekli mektuplaşıyorsunuz, beni bile bu kadar düşünmüyorsun,
8:39
tarzı tepkiler veriyor kadın. Basmış bir kere kimseyi
8:42
yumursamıyor ama buraya dikkat edin.
8:45
Freud zamanla bir şey fark ediyor.
8:47
Bu kadar özel şeyler yazdığı mektuplar tehlikeli olabilir.
8:50
Filiz'e ya kanka şu mektupları yak diye sesleniyor.
8:54
Filiz ne yapıyor yakmıyor. Bildiğin saklıyor adam freud'un
8:58
açıklarını tutan ilk paparazi ve işte işler iyice olaylı hale
9:03
geliyor. Filiz öldükten sonra eşi bu
9:05
mektupları satılığa çıkarıyor. Resmen freud'un özel hayatı açık
9:10
arttırmaya çıkıyor. Bunu duyunca şok oluyor.
9:13
Öyle böyle değil. Bildiğin lan ben ne halt ettim
9:16
diye kafasını duvarlara vuruyor. Adam krizlere giriyor ama işin
9:20
içinde. Mary bonapark diye bir kadın
9:22
var. Freud'un destekçisi, yardımcısı
9:26
koruyucusu gibi bir kadın olayı duyunca gidiyor. 1.200 mark
9:30
verip bütün mektupları satın alıyor ama tabii ki direkt t
9:33
yayımlamıyor. Bazı kısımları sansürlüyor çünkü
9:36
freud'un yazdıkları biraz fazla özel ne mi yazıyor işte tam
9:40
olarak onu bilemiyoruz ama öyle şeyler var ki sansür bile
9:44
kaçınılmaz hale gelmiş. Dolayısıyla da filiz'le arasında
9:47
eşcinsel bir birliktelik var mı yok mu?
9:50
Bu da yine tartışılan. Bir mevzu, freud'un biseksüel
9:54
olup olmadığı yine tartışılıyor. Yani artık tartışan var mıdır
9:57
bilmiyorum da işte internet forumlarına falan illaki
10:00
tartışılır. Şimdi Fırat her cümlende yeni
10:03
karakter açılıyor. Kim ulan bu maribonap?
10:06
Yine kim çıktı ortaya? Proyud'un hayatında destekçiler,
10:09
düşmanlar ve travmalar birbiriyle dans ederken sahneye
10:13
mari bonoapark giriyor. Öyle sıradan bir figür değil.
10:16
Bildiğin Fransız aristokrasisinden bir prenses
10:18
gerçekten bir prenses ama öyle sarayda oturup altın çatal,
10:22
bıçakla yemek yiyen tarzda bir prenses değil.
10:25
Yunan prensesi unvanını da almış zengin, güçlü akademik merakı
10:30
yüksek ve freud'a ciddi anlamda kafayı takmış bir kadın.
10:35
Art prodin hayatına önce bir hasta olarak giriyor ama öyle
10:39
sıradan bir hasta değil. Psikanaliz konusunda en meraklı,
10:42
en fanatik olanlarından freud terapiye başladıktan sonra bu
10:46
adamın dediği şeyler dünyayı değiştirir diyerek bildiğin
10:49
freud'un koruyucusu haline geliyor.
10:51
Hatta maddi desteği de öyle birkaç ufak yardımseviyesinde
10:54
değil. Kadın bildiğin brower'den sonra
10:57
freud'un sponsorluğunu devralıyor ama daha fazlasıyla
11:01
psikanalizin avrupa'ya yayılmasına büyük pay sahibi.
11:04
Bu arada meri bonopar. Koydun o dönem finansal olarak
11:07
çok parlak olmadığı, fikirlerinin daha otoriteler
11:10
tarafından dışlandığı düşünülürse meribapar tam
11:13
anlamıyla bir kurtarıcı ama en büyük bombayı sona saklıyorum.
11:16
Naziler freud'un peşine düştüğünde bu kadın devreye
11:20
giriyor. Şimdi naziler nereden çıktı?
11:21
10'a çıkart da geleceğim. 1.930 sekizde naziler viyana'ya
11:25
giriyor ve freud için çanlar çalmaya başlıyor.
11:28
Adam, Yahudi, Yahudi kökenli psikanalizin mucidi falan,
11:31
dinlemeden bildiğin nazilerin kara listesine giriyor.
11:34
Tabii ki işte burada mari. Park devreye girip freud'u
11:38
avusturya'dan kaçırıyor. Maddi gücünü kullanarak gerekli
11:41
insanlarla bağlantıya geçiyor. Freud'un Paris üzerinden Londra
11:46
ya kaçmasını sağlıyor. Yani freud meni bonapart olmasa
11:49
naziler tarafından büyük ihtimalle paketlenecekti ve
11:53
naziler. O zamanlar böyle fikir
11:55
insanlarını daha gözü önünde tutup daha fazla işkence edip
11:59
daha fazla yorarak ve hatta hayatına son vererek bir göz
12:03
dağda veriyordu insanlara, yahudilere özellikle ama olay
12:08
sadece freud'un kaçışı değil, yanında pisi kanalizin, kutsal
12:11
mirasını da kurtarıyorlar. Freud'un kızı anla freud'la
12:14
birlikte hareket eden merib, freud'un tüm arşivlerini,
12:18
belgelerini, eşyalarını güvenceye alıyor.
12:21
Yani sadece adamı kurtarmıyor onun.
12:24
Mirasını da yok olmaktan kurtarıyor.
12:27
Yani meri bonoapark ikinci freud'u oluşturuyor diyebiliriz.
12:31
Şimdi asıl dedikodu, freud ve marionapar arasında bir şey var
12:35
mıydı? Özel bir şey kimse kesin
12:37
konuşmamış. Bazıları diyor ki yok canım.
12:39
Aralarındaki tamamen entelektüel bir dostluktu.
12:42
Yine bazıları da demiş ki, freud'un hastalarıyla olan
12:46
ilişkisi bazen biraz fazla karmaşıktı.
12:48
Gerçi freud'un o yaşlarda zaten ciddi sağlık sorunları var.
12:51
Yine merib kendine özel meseleleri de biliniyor ama ne?
12:56
Olsun meri bana parti freud'unu hayatından sadece bir hasta veya
12:59
dost değil. Bir nevi psikanalizin first
13:02
lady'si oluyor. Tabi freud viyana'da çete
13:05
kuruyor. Bu arada hani nazilerden kaçma
13:07
kısmına tekrar döneceğim. Biraz daha detaylı olarak
13:10
marionapark'tan bahsederken oradan da bahsetmek istediğim
13:14
için anlattım. Hala viyana'dayız.
13:16
Kronolojik olarak ve freud Viyana çetesi kuruyor.
13:19
Burada ya benimsin ya hiç kafası var şimdi freud 1.900 ikiye
13:23
gelindiğinde olayları artık tek başına.
13:26
Götürmek istemediğine karar veriyor.
13:28
Yani lan ben burada yalnız takılıyorum ama fikirlerimi
13:31
yaymak için sağlam bir ekip kurmalıyım diyor ve kendi
13:35
çetesini kuruyor. Ama bu sıradan bir akademik grup
13:37
değil. Bildiğin psikanaliz dünyasının
13:39
mafyası gibi bir yapılanma. Bu grup prodin fikirlerini
13:42
tartışmak, psikanalizi geliştirmek, yaymak için
13:45
toplanıyor ama işin asıl kısmı şu ki, freud'un ekibine sadık
13:50
olacaksın, sorgulamayacaksın, karşı gelmeyeceksin işte.
13:54
Bu yüzden bu tayfa Viyana çetesi olarak anılıyor peki.
13:57
Içinde kimler var? Bayağı bir kişi var ama en
13:59
önemlileri alfred adler var ki sonradan bireysel psikolojinin
14:03
babası olacak ama freud'la takılırken onun fikirlerini
14:06
sorguladığı için bildiğin kapının önüne konuluyor.
14:10
Bireysel psikolojinin babası alfreet adler kapı önüne
14:13
konuluyor. Kim tarafından psikanalizin
14:15
babası freud tarafından William schtekel var, ilk başta freud'un
14:20
destekçilerinden ama daha sonra bu kadar katı olmayalım hocam
14:23
dediğinde. Yine ışık hızıyla gruptan
14:25
şutlanıyor. Karl abraham var ve han saks
14:29
var. Daha uyumlu tipler freud'da çok
14:31
büyük çatışmalara girmiyorlar. O yüzden grupta biraz daha uzun
14:34
kalabiliyorlar. Şanslılar Charles bu adam başlı
14:38
başına zaten bir olay. Freud'un hayatında da yine.
14:40
Freud onu veliahtım olarak görüyor.
14:42
Hatta bildiğin gelecekte psikanalizin lideri bu adam
14:46
olacak diyor. Ama sonra jung'un freud'un
14:48
obsesif cinsellik teorilerine fazla bağımlı olmadığını fark
14:52
edince tak grubun dışına itiliyor.
14:55
Çünkü freud'un kafasında tek bir kural var ya benimle tam uyum
14:58
içinde olacaksın ya da yol alacaksın.
15:00
Yong dosyasını ileride yine açacağız zaten.
15:03
Çünkü çok kapsamlı, geniş ve entrikalar olan bir dosya.
15:07
Freud bu ekibi kurduktan sonra öyle bir otoriter lider oluyor
15:10
ki adam bildiğin grup içindeki muhalifleri temizlemek için
15:14
psikolojik dedektiflik yapıyor. Yani çete içinde biri ya
15:18
freud'un şu fikri biraz fazla mutlak değil mi diye bir laf
15:21
etse freud bunu öğrenip adamı gruptan şutluyor ve işin rengi
15:26
1.900 yirmilere geldiğinde daha da değişiyor.
15:29
Freud'un kızı anla freud da çete içine giriyor.
15:31
Şimdi burada işler iyice karışıyor.
15:33
Çünkü anla girince güç dengesi değişmeye başlıyor.
15:36
Yani freud'un kızı olduğu için doğal olarak çete içinde farklı
15:40
bir hiyerarşi başlıyor, kuruluyor.
15:43
Freud'un bazı adamları bu durumdan hoşlanmıyor ama
15:45
seslerini de çıkartamıyorlar. Çünkü freud'un tepkisine nasıl
15:48
olacağını iyi biliyorlar ve freud güç kazanmış durumda ve bu
15:52
çeteden atılmak belki de bilim dünyasından atılmak anlamına
15:56
gelebilir. Eğer sağlam fikirlerin yoksa ve
15:58
jung gibi ne bileyim, alfred adler gibi çete içerisinde
16:02
kalamayacaksan şetel gibi kendi yolunu çizemeyeceksen bu senin
16:06
camia. Şutlanmana neden olabilir?
16:08
Peki freud bu çete olayını neden bu kadar sıkıyönetiyordu?
16:11
Çünkü adam paranoyak bildiğin ile beni kimler sırtımdan
16:15
bıçaklamaya çalışıyor acaba? Modunda takılan birisi sürekli
16:19
muhalifleri izliyor. Kim ne diyor bana karşı bir plan
16:21
var mı diye araştıran birisi, yani ajan gibi takılmaya
16:25
başlamış bir adam olmuş freud Viyana çetesi varken ve Viyana
16:29
çetesini kurdu psikanaliz yayılmaya başladı ama
16:32
eleştiriler ve karşıt görüşler de güçleniyor.
16:35
Freud, her ne kadar kendi dünyasını korumak istese de
16:38
dışarıdan gelen baskılar ve bilim dünyasındaki yeni akımlar
16:42
onun otoritesini sarsmaya başlıyor.
16:45
Freud bey, her yiğenin bir düşüşü var.
16:47
Her yükselişin bir inişi var değil mi?
16:50
Tamam freud'un sadakat benim için her şeydir.
16:53
Kafasına sahip olduğunu zaten anladık.
16:55
Viyana çetesinde muhaliflerin nasıl sildiğini ve sindirdiğini
16:59
gördük. Peki ya en büyük hayal kırıklığı
17:01
o kişi de carumg peki freud. 1.009 yüzlerin başında
17:07
psikanalizi yaymak için büyük düşünüyor.
17:09
O güne kadar çevresinde ki herkes Yahudi kökenli.
17:12
Bu yüzden psikanalizin de Yahudi bilimi olarak algılanmasından
17:15
rahatsız. Ben bu işi daha geniş kitlelere
17:18
nasıl açarım diye kafa patlatırken karşısına jung
17:22
çıkıyor. Ve freud'un gözleri parlıyor.
17:25
Peki jung protestan bir papazın oğlu ve klasik psikiyatri de dev
17:31
isimlerden biri olan evcan, blogerın öğrencisi bakın
17:35
brower'la karıştırmayın. Evcan blogerın öğrencisi yani
17:38
hem akademik olarak. Sağlam bir geçmişi var hem de
17:42
psikanalizi Yahudi çevresinden çıkarıyor.
17:45
Daha geniş kitlelere ulaştırmak için mükemmel bir aday gibi
17:49
görünüyor ve freud tam gaz gaza geliyor ve hatta o kadar
17:53
güveniyor ki etrafındaki arkadaşları bu çocuk biraz fazla
17:56
alman dikkat et dediğinde freud bunları umursamıyor olmadan zeki
18:00
yetenekli bizden fazla ve farklı bir perspektif getirebilir ama
18:05
işte o kehanet gibi uyarılar zamanla gerçek oluyor.
18:09
Başlarda her şey mükemmel. Freud jung'u bildiğin varisim
18:12
olarak görüyor. Hatta öyle bir hayranlık ki adam
18:15
buluştuğunda ilk sohbetleri tam 13 saat sürüyor.
18:19
Hiç unutmuyorum ilk üniversitemde gazi
18:21
üniversitesi'nde bir kızla flört ediyordum.
18:23
Sevgili karıcığım beni affet lütfen.
18:26
Ve 12. 13 saat oturduk. O kadar sıkılmıştım ki o kadar
18:30
kalkamamıştım ki o zamanlar ne bileyim yani.
18:33
Çok çok ayıp olur. Kafasındaydım.
18:35
Hani bir bahane de öğretememiştim.
18:37
O kadar bunalmıştım ki ya 13 saat kalmıştım.
18:40
AVM kapandı bak alışveriş merkezine yemek yemeye çek
18:42
alışveriş merkezi kapandı. Abi daha biz oradayız ya yemek
18:46
katında ankamalün şeyi olmuş böyle bekçisi falan olmuştuk
18:50
düşünün yani neyse bu da böyle bir anı olun ben karşı cinse bu
18:53
kadar tahammül edemedim yani sen nasıl tahammül ettin yani
18:57
birbirine nasıl tahammül edebildin bu insanlar ilk
19:00
buluşmada 13 saat demek ki entelektüel bir.
19:04
Böyle oluyor diyelim. Konuyu kapatayım daha fazla
19:07
çünkü takip ediliyorum. Podcastlerim takip ediliyor ve
19:10
burada freud'un klasik yanılgısı devreye giriyor.
19:13
Önce birine tapıyor, sonra ondan kurtulmak istiyor.
19:16
Çünkü joong freud'un en temel fikirlerinden sapmaya başlıyor.
19:20
Özellikle freud'un her şeyin kökeni, cinsellik ve bastırılmış
19:23
travmalardır tezine karşı çıkıyor.
19:25
Freud'taki olay ne biliyor musunuz?
19:27
Aziz Yıldırım meselesi Aziz Yıldırım başarılı olan teknik
19:31
direktörü, şutlama konusunda tam bir usta.
19:33
Çünkü bütün başarı kendisine gelsin isterdi.
19:36
Tabii şimdi onu mumla arıyoruz ama bilemedim konudan konu
19:39
atlıyor gibiyim ama geniş bir kitleye hitap ettiğimi
19:42
düşünerek. Futbol tayfayı da işin içine
19:46
alırsan belki bilinirleyim artar dimi.
19:48
Tamam sizler fazla kızmadan ne anlatıyor bu demeden freud'un en
19:53
temel fikirleri sapıyor. Dediğim gibi her şeyin kökeni,
19:56
cinsellik bastırılmış travmalardır tezine yun karşı
19:59
çıkıyor abi her şeyi cinsellikle açıklamak, fazla dar bir bakış
20:03
açısı. Bilinç dışı sadece bastırılmış
20:06
cinsel dürtülerden ibaret değil. Burada kolektif bir yapı da var
20:11
diyor. Jung ve freud burada yavaş yavaş
20:13
gerilmeye başlıyor. Adam zaten eleştiriye açık
20:16
değil. Bir de varisi olarak gördüğü
20:17
kişi 10'a çıkart ters gitmeye başlıyor.
20:19
Ben bu çocuğa fazla mı güvendim diye içinden sorgulamaya
20:22
başlıyor. Olay burada bitmiyor.
20:24
Jung, nazi ideolojisine yaklaşmaya başlayınca işler
20:27
iyice çığırından çıkıyor. Freud önce buna inanmak
20:30
istemiyor ama zamanla ya benim adamım dediği jung'un fazla
20:34
almam milliyetçiliğine kaydını görünce kafada şimşekler
20:37
çakıyor. Nazizm yükselişte tabii ki
20:40
biliyorsunuz ve sonuçta ne oluyor yine o meşhur sildim seni
20:44
kardeş moduna geçiyor. Önce mesafe, sonra iyice yolları
20:47
ayırma yünba karşı aleni bir şekilde soğuk durmaya başlıyor
20:51
ve en nihayetinde freud'un en büyük hayal kırıklıklarından
20:55
biri haline geliyor. Kim açısından freud açısından
20:58
yani düşünsenize önce bu adam gelecekte psikanalizin lideri
21:01
olacak diyor. Sonra keşke hiç tanımasaydım
21:05
moduna geliyor size. Bazı travmalarınızı hatırlattı
21:09
mı? Bence hatırlattı.
21:11
Yani neyse freud'un hayatında bu tarz düşüşler hep var ama jung
21:15
belki de en büyüğü ve bir kitaptan bahsedeceğim.
21:19
Şimdi freud'un düş yorumu kitabı bazıları düş yorumu diyor,
21:23
bazıları düşüyorum diyor. The troun davut'ung, umarım
21:27
doğru okumuşumdur. Yani Almanca da bilmiyorum.
21:30
Freud'un düşüyorum kitabı ve tarihe geçen bir kitap tam
21:34
olarak bir kitap. 1.900 yılında yayımlandığında kimse ciddiye
21:38
almıyor. Yıllar geçiyor oha adam burada
21:42
psikolojiyi baştan yazmış. Diyorlar ki ben podcastlerimde
21:46
bir bölümünde rüya yorumu diye ya da rüya yorumlamak diye bir
21:49
bölümüm var. Yanlış hatırlamıyorsam orada
21:51
tamamen konu. Freud'un düşüyorum kitabından
21:55
hareketle tartışılan bir konu. Onu da incelemenizi tavsiye
21:58
ederim. Rüyalar geleceği gösterir mi?
22:00
Yanılgısına düşenleriniz olursa bence bir göz atabilirsiniz.
22:04
Şimdi freud bu kitapta rüyaların aslında beynimizin rastgele
22:08
saçmalamaları olmadığını savunuyor.
22:10
Diyor ki rüyaları anlamlıdır. Rüyalar bilinç dışının
22:13
mesajlarını taşıyan kodlanmış iletilerdir.
22:16
Yani rüyalar basit görüntüler değil, bilinçaltımızda
22:20
bastırdığımız korkuların, isteklerin, travmaların şifreli
22:24
bir biçimde dışa vurumu, freud'a göre bilinç dışı hiçbir şeyi
22:28
doğrudan söylemiyor. Çünkü o dürtülerin çoğu
22:31
bastırılmış ama bunlar rüyalara sızarak kendini gösteriyor.
22:34
Ve freud, bu teoriyi anlatırken inanılmaz detaylı bir sistem
22:38
kuruyor. Rüyalarda gördüğümüz sembolleri
22:40
analiz etmeye başlıyor. Mesela merdiven çıkmak, prole
22:44
göre cinsel istek demek, düşmek, kontrol kaybı ve korku kapalı
22:49
alanlar rahim semboliz miymiş? Yani fuhoysuz bir anlatım mümkün
22:53
değil. Bence de çok mantıklı böyle
22:56
semboller ve açıklamaları geliştirmiş diye düşündüm ben.
22:59
Yani bugün işte rüyada şunu gördün, ne anlama gelebilir
23:03
yorumları var ya internette şunlara kesinlikle kanmayın.
23:06
Rüyada para gördüm, para gelecek rüyada işte şunu gördüm, ev
23:10
gördüm, ev alacağım ya da bilmem ne iğne gördüm.
23:13
Para kazanacaksın gibi bağlantılar kuruluyor ya bunlar
23:16
saçmalık. Bunlar hiç çekmek için yapılmış
23:18
şeyler. O bahsettiğim bölümü dinlerseniz
23:20
daha iyi anlayacaksınız beni. Ama freud şu noktada gelecekten
23:24
haber verme gibi bir durumu hiç aklına getirmiyor freud.
23:27
Çünkü bilimsel bakış açısından baktığında böyle bir şeyin zaten
23:31
saçmalık ve absürtlük olacağını tahmin edebiliyor.
23:34
Ve şu noktada full geçmişten izler taşıdığı noktasına ve
23:38
güncel meselelerimizi bize yansıttığı konusunda rüyaları
23:41
önemsiyor işte rüyada ne gördün abi düşüyorsun o zaman sen bir
23:46
şeylerin kontrolünü kaybetmekten korkuyorsun.
23:48
Bu gibi yorumlara internette gördüğünüzde şu anki halinizden
23:52
ve geçmişteki meselelerinizden bahseden yorumlar gördüğünüzde
23:56
onlar freud'yen yorumlardır ve bunları bence dikkate
23:59
alabilirsiniz ama geleceği anlatan bir şey yok olamaz abi.
24:02
Hani şu noktada olun bazılarınız diyor.
24:05
Ya kardeşim ben bir rüya görmüştüm, harbiden de çıktı
24:08
aynısı rüyalarımız ve bilinçaltımız her zaman saçma
24:12
fikirler üretmek zorunda değil. Mantıklı ve olabilitesi olan
24:15
şeyler de üretebilir. Beklentilerinizi de yansıtan bir
24:18
noktadadır. Rüyalar, örneğin iş görüşmesine
24:21
gidecekseniz kafanızda iş görüşmesine dair planlar var.
24:25
Ve işte bir ay sonra işe girmek istiyorsunuz.
24:27
Çok güzel bir işe girdiğinize dair bir rüya görebilirsiniz ve
24:31
iş görüşme süreciniz sonlandığında birden fazla
24:34
ihtimal var. 35 ihtimal var. Güzel bir işe girersiniz.
24:37
Kötü bir işe girersiniz, işsiz kalırsınız ya da iş aramaya
24:40
devam edersiniz işsiz kalıp dediğim gibi.
24:42
E bunlardan bir tanesi gerçekleşiyor. %30 ihtimal
24:45
dolayısıyla şu noktada a ben rüyamda bunu görmüştüm
24:48
diyebilirsiniz e çıkması normal. Çünkü bilinçaltınızda bunu siz
24:52
hazırladığınız zaten bu bir beklentiydi sizin için ya da ne
24:56
bileyim şu üniversiteyi kazandığı hayalini kuran bir
24:59
genç 10'a çıkart odaklanan bir genç o üniversiteyi kazandığını
25:02
ya da ikinci alternatifini kazandığını falan rüyasında
25:05
görüyor. Sürecin sonunda başarıyla
25:07
geçtiyse o üniversiteyi kazandıysan şunu düşünebilir ben
25:10
bunu rüyamda görmüştüm. Rüyanda görme nedeni senin onu
25:14
bilinçaltına yerleştirmiş olman. Olay bundan ibaret, daha fazla
25:17
düşüyorum kısmına girmiyorum. Burada freud'un asıl meselesi
25:20
rüya görmek demenin bilinçaltımızın bizimle
25:23
konuşmaya çalışması demek olduğunu söylemesi ve bunu
25:26
anlamanın yolu da rüya sembollerini çözmek.
25:28
Peki freud bu fikre nasıl ulaşıyor?
25:30
Kendi rüyalarından? Kitapta detaylıca kendi gördüğü
25:33
rüyaları analiz ediyor. Yani bildiğin kendi beynini açıp
25:36
bakma safhasında adam ve bu noktada en ünlü rüya
25:40
analizlerinden bir devreye giriyor.
25:42
Freud'un irmanın enjeksiyonu rüyası.
25:45
Bu rüyada freud bir hastasını görüyor, 10'a çıkart bir
25:48
enjeksiyon yapılıyor ama her şey yanlış gidiyor.
25:51
Freud sabah kalktığında bu rüyayı analiz ediyor ve diyor
25:53
ki, aslında bu rüya suçluluk duygumun bir yansıması
25:58
bilinçaltım. Bana sen mesleğinde mükemmel
26:01
değilsin mesajını veriyor. Bundan sonra da rüya analizi
26:04
psikanalizin temel taşlarından biri haline geliyor.
26:07
Freud'un görünüşüne göre bir insanın zihnini anlamanın en iyi
26:10
yolu rüyalarına bakmak ve buraya kadar her şey güzel ama freud'un
26:15
teorisi çıktığında kimse pek sallamıyor, millet dalga
26:18
geçiyor. Bu ne oğlum böyle bir şey
26:19
olabilir mi diyor ve burun kıvırıyor insanlar.
26:22
Rüyaların bilimsel olarak anlamlı olup olmadığını
26:25
sorguluyor. Ama freud pes etmiyor.
26:27
Yıllar içinde psikanaliz güçlendikçe düş yorumu da kutsal
26:31
bir kitap gibi önem kazanmaya başlıyor.
26:33
Psikanaliz için hatta bugün bile freud'un rüya analiziyle ilgili
26:37
teorileri popüler, kültürde, psikolojide ve hatta terapi
26:41
yöntemlerinde kullanılmaya devam ediyor.
26:43
Yavaş yavaş bölümün sonuna yaklaşıyorum.
26:45
Aslında freud'un hayatı zaten baştan sona drama dolu ama şimdi
26:49
geliyoruz. En gerilimli bölüme naziler
26:52
sahneye giriyor ve freud'un hayatı kelimenin tam anlamıyla
26:56
tehlikede. Olay 1.930 altıda başlıyor.
26:58
Naziler freud'u açık açık tehdit olarak ilan ediyor.
27:01
Şimdi diyeceksiniz ki psikolog adam ne yapmış olabilir ki?
27:05
Naziler onu bu kadar ciddiye alsın.
27:07
Freud en başta Yahudi kökenli ve psikanalizle bundan dolayı
27:11
Yahudi bilim olarak görülüyor. Freud, özgür düşünceyi bireysel
27:15
sorgulamayı teşvik eden teorileri, nazilerin totaliter
27:18
rejimiyle tam ters düşüyor. Çünkü freud insanlara bireysel
27:22
kişisel narsistizmi yıkabileceği öngörüler ve teoriler sunmuş
27:27
durumda. Ve en önemlisi freud'un
27:29
fikirleri nasıl ideolojisinin ırksal saflık, otoriteye tam
27:33
sadakat gibi dogmalarını yerle bir ediyor.
27:35
Bu yüzden odakta freud var. 36 da naziler freud'u izlemeye
27:40
alıyor ama freud o sırada hala viyana'da ve olayın ne kadar
27:43
ciddi olduğunu tam bilemiyor. Ta ki naziler freud'un
27:47
kitaplarını yakmaya başlayana kadar freud'un eserleri,
27:51
nazilerin ünlü kitap yakma törenlerinde sakıncalı ilan
27:54
edilip ateşe atılıyor. O dönem psikanaliz nazi
27:57
ideolojisi. Ciddi bir tehdit.
27:59
Freud hala ya kardeşim ben kaç yaşında adamım, beni ne
28:02
yapacaklar ki diye düşünüyor ama 1.930 sekizde olay çığrından
28:07
çıkıyor. Naziler avusturya'ya giriyor,
28:09
ikinci Dünya Savaşı pridin fişini çekmek için düğmeye
28:13
basıyor. Tutuklanma kararı çıkıyor.
28:15
Freud'un etrafı daralmaya başlıyor ve tam da bu noktada
28:19
büyük bir kurtarıcı devreye giriyor.
28:21
Az önce bahsettiğim marry monap, freud'un kaçmasını sağlamak için
28:26
bağlantılarını, parasını ve diplomatik gücünü kullanıyor.
28:29
Bu arada atlamış olabilirim, aklımdaydı, bahsetmek, soyadı
28:33
bonapark napolyonla bir ilişkisi var mı?
28:35
Tabii ki var meri bonopard napolyon bonopartın büyük büyük
28:40
yeğeni oluyor. Yani napolyon'un kardeşinin
28:43
soyundan gelen birisi. Yani napolyon'a da akrabalığı
28:47
var. Merhaba parti kimdi?
28:48
Fransız aristokrat prenses freud'un kaçmasını sağlıyor.
28:52
Bağlantılarının parasını, diplomatik gücünü kullanıyor.
28:55
Tabi bu kolay görünebilir. Şu an atladık, uçağa gidiyoruz
28:58
kalan kolay. Görünebilir belki ama naziler
29:01
freud'un gitmesine izin vermemek için viyana'dan ayrılmasını zora
29:05
sokuyor. Freud'un evi basılıyor.
29:07
Kızı anla freud tutuplarıp sorguya çekiliyor.
29:09
Freud tamam bu iş ciddileşti diyerek çıkış yolu arıyor ve
29:13
burada devreye uluslararası baskılar giriyor.
29:16
Ingiliz hükümeti ve dönemin akademik çevreleri freud'un
29:19
kaçması için baskı yapıyor. Merib, freud valisi'nin ülkeyi
29:23
terk etmesi için rüşvet veriyor. Naziler freud'in gitmesine izin
29:27
veriyor ama gitmeden önce 10'a çıkart bir belge imzalatıyor
29:30
bana naziler tarafından hiçbir kötü muamele yapılmadı.
29:33
Bu belgeyi alaycı bir şekilde imzalıyor ve eklemiş.
29:37
Eğer biraz daha fazla kalırsam gerçekten kötü muamele
29:40
göreceğime eminim demiş. Böylece freud 1.930 sekize
29:44
viyana'dan ayrılıyor ve ingiltere ye yerleşiyor.
29:47
Ama şunu bilmek lazım, freud o noktada ciddi şekilde hasta.
29:51
Çene kanseriyle boğuşuyor, acılara dayanılmaz halde ama
29:54
yine de londra'da son yıllarını geçiriyor ve psikanaliz üzerine
29:58
çalışmaya devam ediyor. Ve zaten freud birkaç yıl
30:01
içerisinde de bu kaçıştan sonra vefat edecek ölecek.
30:05
Tabi freud öldü diyerek konuyu kapatmıyoruz.
30:07
Daha konuşacağımız aslında çok fazla şey var.
30:10
Asıl güzel yerler teorileriyle alakalı meseleler buradan sonra
30:14
başlıyor. Benimle daha çok ilgimi çeken bu
30:16
kısımlar aslında bilincin karanlık dehlizlerine dalmış
30:20
birisi düşleri yorumladı. Bilinç dışının kapısını açtı,
30:22
çete kurdu, dost kazandı, düşman edindi.
30:25
Nazilerden kılpayı kaçtı. Ama bu hikaye tabii ki burada
30:28
bitmiyor. Prodin hayatında en büyük en
30:31
derin bağlılığı hissettiği biri var.
30:33
Hayatının gerçek aşkı. Bundan bir sonraki bölümde
30:36
bahsedeceğim. Ben de bu bölümlük bu kadar
30:39
kendinize iyi bakın boşa kalın.