Latest / Hạnh Phúc Đây Này! / Đường Xưa Mây Trắng (Phiên Bản 3) – Thiền Sư Thích Nhất Hạnh – Chương 60. Ngày Nào Đầu Tóc Cũng Ướt

Transcript

Đường Xưa Mây Trắng (Phiên Bản 3) – Thiền Sư Thích Nhất Hạnh – Chương 60. Ngày Nào Đầu Tóc Cũng Ướt · Hạnh Phúc Đây Này!

0:03
Chương 60 ngày nào đầu tóc cũng ướt.
0:08
Buộc từ giả vừa nam platydictya người đi đến nalanda sau khi
0:14
thăm viếng và giáo hóa tại đây, người đi về kampar.
0:18
Kampar là thành phố lớn nhất của xứ anga xứ này, nằm dưới quyền
0:22
bảo hộ của bisazza nước ma ga đa.
0:26
Dân cư ở đây đông đúc ruộng đất ở đây phì nhiêu, cây cỏ ở đây
0:30
xanh tươi, bộ cư trú trong một khu rừng mát mẻ bên bờ hồ gaga
0:35
ra. Trong hồ hoa sen nở thơm ngát.
0:40
Nghe buồn tới dân chúng, lũ lượt đến thăm người có một người trai
0:44
trẻ, giọng bà la môn giàu có tên là sonadanda, nổi tiếng là thông
0:49
minh xuất chúng tại địa phương này cũng có ý muốn đi viếng,
0:52
buộc những người bà la môn khác cố ý ngăn giữ không cho ông ta
0:56
đi. Bảo rằng nếu sonadanda tới thăm
0:59
sa môn gotama thì gây uy tín cho vị sa môn này nhiều quá.
1:05
Sunanda mỉm cười trả lời rằng buộc là một nhân vật lỗi lạc
1:10
trên đời chỉ có một và nếu không đi thăm người thì thật là bỏ phí
1:14
cơ hội ngàn 5 1 thuở. Ta phải đi để học hỏi chứ để
1:19
biết ta hơn sammung gotama ở những điểm nào và sa môn gotama
1:23
hương ta ở những điểm nào? Vừa nói, sonadanda vừa mỉm cười
1:28
bí mật. Nghề sonadanda nói vậy hàng trăm
1:35
người trí thức bà la môn khác cũng muốn xin đi theo họ tìm tới
1:39
nơi buộc cư trú. Ai cũng có đức tin nơi sodales
1:43
anna người trí thức này, theo họ nghĩ sẽ không làm mất mặt giới
1:47
bà la môn trước đám quần chúng đông đảo đến viếng buộc.
1:52
Sunanda còn chưa biết mở đầu câu chuyện ra sao cho thông minh thì
1:56
bụng đã ân cần hỏi. Các vị học giả trong giới bà la
2:01
môn hãy cho chúng tôi biết đâu là những điều kiện thiết yếu để
2:06
có thể thật sự là một người bà la môn chân chính, quý vị nói đi
2:10
và nếu cần thì nên viện dẫn kinh điển veda của quý vị.
2:15
Sunanda rất hoan hỉ kinh điển veda là lãnh vực chuyên môn của
2:20
ông, ông nói. Sa môn gotama một vị bà la môn
2:25
đích thực phải có đủ 5 điều kiện sau đây, thứ nhất là phải có
2:30
dung sắc đẹp đẽ thứ 2 là phải biết kỹ thuật xướng tụng và chú
2:34
thuật thứ 3 là phải có huyết thống thuần túy trong 7 đời thứ
2:39
4 là phải có đức hạnh thứ 5 là phải có tuyến giáp.
2:44
Bục hói trong 5 điều kiện ấy, điều nào là căn bản?
2:49
Còn điều nào? Dù là không có thì người bà la
2:52
môn vẫn còn có thể đích thực là một người bà la môn.
2:58
Trả lời dần theo những câu hỏi của buộc sonadanda đi đến kết
3:02
luận rằng 2 điều kiện sau chót là 2 điều kiện căn bản của một
3:06
vị bà la môn đích thực. Sonadanda công nhận rằng các
3:10
điều kiện dung sắc, kỹ thuật xướng, tụng, chú thuật và huyết
3:14
thống 7 đời không phải là những điều kiện căn bản, không có 3
3:18
điều kiện ấy. Nhưng nếu có các điều kiện đức,
3:21
hạnh và tuệ giác thì người ta vẫn có thể là một vị bà la môn
3:25
đích thực như thường. Gần 500 vị bà la môn có mặt đưa
3:30
tay phản đối sonadanda họ cứ tuổi sonadanda đã bị buộc dùng
3:35
lý luận đưa tới chỗ phải chấp nhận lập trường của bộ và chối
3:39
bỏ một điều kiện mà họ cho là căn bản là điều kiện huyết
3:43
thống. Họ đã đặt hết niềm tin nơi sự
3:46
thông minh và tài mẫn tuệ của sonadanda mà hoặc coi như vị
3:50
lãnh đạo tinh thần của họ. Nay sonadanda công nhận lập
3:54
trường của buộc thì họ mất mặt, biết bao buộc can thiệp.
3:59
Đầy quý vị quan khách, nếu quý vị có lòng tin nơi người lãnh
4:03
đạo của quý vị là sonadanda thì quý vị im lặng đi để tôi tiếp
4:08
tục đối thoại với ông ta. Còn nếu quý vị không có lòng tin
4:13
ở ông ta thì quý vị xin ông ta im lặng đi để tôi nói chuyện với
4:19
quý vị. Mọi người lặng thinh, sonadanda
4:24
nói. Sinh sa môn gotama yên lòng để
4:28
tôi xin có đôi lời nói với các bạn tôi.
4:32
Ruồi sonadanda quay lại nói với 500 vị bà la môn, ông ta chỉ vào
4:37
một thanh niên ngồi hàng đầu, bà nói.
4:40
Các bạn có thấy cháu tôi vì thanh niên bà la môn tên là
4:44
andraka đang ngồi kia không? Andraka là một người thanh niên
4:47
tuấn tú khôi ngô có phong thái trang nhã và thanh cao đứng về
4:52
phương diện dung sắc trong chúng ta, không ai so được với anh
4:55
gaga trừ sa môn gotama ra mà thui.
4:59
Angara lại thông hiểu 3 bộ kinh veda thông hiểu văn phạm ngữ
5:03
pháp và kỹ thuật xướng tụng và chú thuật.
5:06
Điều này ai cũng biết. Anh gaga cùng có huyết thống
5:10
thanh tịnh cho đến 7 đời, kể cả về bên gia lẫn bên mẹ.
5:15
Anh gacha có đủ 3 điều kiện là dung sắc, kỹ thuật xướng, tụng,
5:18
chú thuộc và quyết thống thanh tịnh.
5:20
Nhưng giả sử anh gaga sắc sinh trộm cướp tà dâm, nói dối, uống
5:25
rượu thì dung sắc ấy còn có giá trị gì?
5:28
Kiến thức vê đa và chú thuộc còn có giá trị gì và huyết thống
5:33
thanh tịnh 7 đời còn có giá trị gì?
5:36
Thưa các bạn, 2 điều kiện sau mới là 2 điều kiện căn bản của
5:40
một người bà la môn đích thực, đó là giới hạnh và tuệ giác.
5:44
Đây là sự thực chung cho tất cả chúng ta chứ không phải là sự
5:48
thực riêng của sa môn gotama. Sườn dadada nói đến đây thì
5:54
tiếng hoan hô của quần chúng nổi lên vang dậy để cho tiếng hoan
5:58
hô chấm dứt buộc hỏi sonadanda. Nhưng trong 2 điều kiện căn bản
6:03
còn lại là giới hạnh và trí tuệ ta có thể bỏ bước một điều để
6:09
giữ lại một điều hay không? Thưa sa môn, gotama không thể
6:15
được nhờ giới hạnh tinh nghiêm mà tụi giác phát triển nhờ tuệ
6:19
giác phát triển mà giới hạn càng tinh nghiem sa môn gotama cũng
6:24
như lấy tay để rửa tay lấy chân để kỳ cọ chân 2 thứ giới hạnh và
6:29
tuệ giác nâng đở và phát triển lẫn nhau.
6:32
Giới hạnh làm cho tuệ giác thêm sáng tỏ và tuệ giáp làm cho giới
6:36
hạnh thêm thanh tịnh. Giới hạnh và tuệ giáp là 2 cái
6:40
quý nhất trên đời. Bụng nói hay lắm sonadanda.
6:45
Những điều ông nói đúng là sự thực giới hạnh và tuệ giáp là 2
6:50
cái quý nhất trên đời ông hãy nói thêm, đi làm thế nào để phát
6:55
triển giới hạnh và tuệ giác đến mức độ cao nhất?
7:00
Sona danda chắp tay xá buộc mỉm cười.
7:04
Bạch sa môn sinh người chỉ dạy cho chúng con chỉ biết nguyên
7:08
tắc thế thôi sao môn là người có thực tập và có trứng đắp xin
7:12
người giãi bày cho chúng con rõ đâu là những phương pháp có thể
7:16
giúp ta phát triển giới hạnh và tuệ giác đến mức viên mãn.
7:22
Buộc bắt đầu dày đạo giải thoát người nói đến nguyên tắc tam học
7:26
là giới định tuệ có giới thì có định, có định thì có tuệ có tuệ
7:32
thì giới trẻ càng vững dưới thế càng vững thì định lực càng lớn.
7:38
Định lực càng lớn thì tuệ giác càng sâu.
7:41
Người nói đến vít quán duyên sinh để phát trừ những kiến chấp
7:45
về thường về ngã để cắt đứt những sợi dây tham ái, giận hờn,
7:50
si mê để đạt tới giải thoát và an lạc.
7:57
Soondae danda say sưa nghe bụng đói khi bụng dứt lời sonadanda
8:01
đứng dậy chắp tay. Sa môn gotama con xin cảm ơn
8:05
shamoon đã mở mắt cho con hôm nay những lời của sa môn nói đã
8:10
có hiệu lực đưa con ra khỏi vùng tăm tối.
8:13
Con xin được quy y buột quy y pháp và quy y tăng để làm một kẻ
8:17
môn đệ của người con xin kính thỉnh mục và giáo đoàn ngày mai
8:22
tới nhà con thọ trai. Cuộc đàm thoại hôm ấy giữa bục
8:27
và dưới trí thức trẻ tuổi, bà lâm buông thật là hào hứng và đã
8:31
gây chấn động sâu xa trong mọi giới những người tuổi trẻ trong
8:35
giới bà la môn đi theo buộc rất đông.
8:39
Sau đó ít lâu, một người thanh niên, bà la môn nổi tiếng khác
8:43
tên là ampar tha và thời của anh là bogarra sazi.
8:48
Bokassa gi do một cuộc viếng thăm và đàm đạo với buộc cũng đã
8:52
phát nguyện quy y tam bảo. Việc này xảy ra tại một làng bà
8:56
la môn tên là làng le tran ak la trong vương quốc kosala.
9:03
Phong trào thanh niên bà la môn theo bụng càng ngày càng lớn.
9:06
Niềm bực tức của những nhà lãnh đạo bà la môn và của các giáo
9:10
phái cũng vì vậy mà khó tiêu tan đi được.
9:15
Tài công viên an platydictya đại đức spastica đã có dịp gần gũi
9:19
đại đức moggallana để hỏi thăm về các giáo phái hiện đang thịnh
9:24
hành nhất và đã được đại đức nói cho nghe một cách sơ lược về chủ
9:28
trương của các giáo phái ấy. Trước hết là giáo phái của đạo
9:33
sĩ purana kassapa. Phái này chủ trương một thái độ
9:37
hoài nghi về luân lý, cho rằng ý niệm về thiện và ác chỉ là nhận
9:43
thức cho thói quen và tập quán mà có.
9:47
Khi đến vì là giáo phái của đạo sĩ mccauley oxala giáo phái này
9:51
chủ trương thuyết tất nhiên cho rằng hành vi và vận mạng con
9:55
người đều do những quy luật vận hành tự nhiên sắp đặt và con
9:59
người không thể làm gì hơn được. Nếu 500 hoặc 1000 kiếp sau mà có
10:04
người được giải thoát thì đó cũng là do sự vận hành của tự
10:08
nhiên giới chứ không phải vì nỗ lực của con người mà có giải
10:11
thoát. Thứ 3 là giáo phái của đạo sĩ
10:14
asita keisha kapsali chủ trương một thuyết duy vật thuần túy.
10:19
Cho rằng con người là do 4 yếu tố đất nước lửa và không khí tạo
10:24
thành và sau khi chết thì không còn gì nữa.
10:27
Theo phái này, mục đích của đời người là hướng lạc trong khi con
10:31
người đang còn sống. Giáo phái thứ 4 do đạo sĩ 3 cuda
10:37
kakaran na cầm đầu chủ trương ngược lại thuyết của giáo phái
10:40
của đạo sĩ agita. Giáo phái này chủ trương thuyết
10:44
bất diệt cho rằng tâm ta cũng như thân ta không bao giờ có thể
10:48
bị hủy diệt. Theo giáo phái này có 7 yếu tố
10:52
làm nên con người, đó là đất nước lửa, không khí khổ vui và
10:57
sinh mạng sống và chết chỉ là hiện tượng bên ngoài do sự kết
11:02
hợp hay tụ tán của bài. Yếu tố ấy tạo nên trong khi tự
11:06
thân của bài yếu tố ấy là trường cửu và bất diệt.
11:13
Giáo phái cuối 5 do đạo sĩ sanh ra da bela thi buta thành lập.
11:18
Ngày xưa, các đại đức sariputta và ma ha na đã từng theo học với
11:23
đạo sĩ này. Đạo sĩ sanjar dạy tuyết thích
11:26
ứng cho rằng chân lý tùy thuộc vào trường hợp vào không gian và
11:31
vào thời gian có thể trong trường hợp này, thời gian này và
11:35
địa phương này một điều nọ có thể là chân lý nhưng trong
11:39
trường hợp khác, thời gian khác và địa phương khác thì điều đó
11:42
có thể không còn là chân lý. Nhận thức con người là thước đo
11:46
của muôn vật. Giáo phái thứ 6 là giáo phái của
11:50
đạo sĩ nigantha nat abuta. Các đạo sĩ trong giáo phái này
11:55
thực hành pháp khổ hạnh cực đoan, không mặc quần áo và giữ
11:59
giới bất sát một cách tuyệt đối. Đạo sĩ nigantha chủ trương một
12:03
thứ vận mạng luận có tính cách nhị nguyên cho mạn vì var và phi
12:10
mạng. Rj va là nền tảng cho vũ trụ và
12:14
sự sống. Thế lực của các du sĩ lõa hình
12:18
này trong xã hội khá lớn và với đoàn các sĩ của buộc các du sĩ
12:22
lõa hình đã có nhiều liên lạc và tiếp xúc qua lại điểm tương đồng
12:26
căn bản giữa giáo đoàn du sĩ và giáo đoàn khất sĩ là ý niệm tôn
12:30
trọng sự sống. Nhưng giữa 2 dấu đoạn có nhiều
12:34
điểm dị biệt, có những vị trong giáo đoàn nigantha đã tỏ vẻ sức
12:38
chống đối giáo. Đoàn khất sĩ đại đức moggallana
12:41
thường không chịu đựng được thái độ quá khích của một số các vị
12:45
du sĩ lõa hình và đã không ngần ngại nói lên cảnh tượng ấy.
12:49
Vì thế, đại đức thường bị các vị tu sĩ lõa hình chống đối kịch
12:53
liệt. Về tới sapa thi vụ cư trú ở tu
13:00
viện đông viên nơi có giảng đường lộc mẫu, các giới đệ tử
13:04
nghe buộc về đến thăm người không ngớt.
13:08
Một buổi sáng, nữ thí chủ visakha tới tìm buộc đầu tóc và
13:11
xiêm y ướt đẫm buộc hỏi visakha, bà đi đâu về mà đầu tóc và xiêm
13:17
y ướt đẫm thế này? Visakha khóc lạy đức thế tôn đưa
13:23
cháu nội của con mới chết, còn buồn quá đi tìm buộc mà quên
13:27
mang theo cả dù cả nón. Visakha đứa cháu nội của bà linh
13:32
mấy tuổi cháu ấn bệnh gì mà mất? Bật thiết, tương nó mới có 3
13:38
tuổi, nó bị bệnh thương hàn. Tội nghiệp cháu này visakha.
13:46
Bạn có tất cả bao nhiêu con và cháu?
13:50
Bận thiết tương còn có tới 16 đứa con, chính đứa đầu đã lập
13:54
gia đình và con đã có 8 đứa cháu vừa nội vừa ngoại.
13:58
Bây giờ con chỉ còn có vài đứa cháu toàn là cháu ngoại.
14:03
Visakha bà muốn có nhiều cháu lắm phải không?
14:07
Vâng bạch đức thế tôn con muốn có thật nhiều con và thật nhiều
14:11
chó nhà càng đông con cháu thì lại càng vui.
14:15
Này visakha. Nếu con cháu bà nhiều với dân số
14:19
ở thủ đô savatthi này thì chắc là bà vui lắm.
14:24
Vâng, thưa đức thế tôn, nếu con mà có được nhiều con nhiều cháu
14:28
như dân số ở sapa thi thì còn gì bằng?
14:32
Vì sakhar bà biết mỗi ngày ở thủ đô savatthi có bao nhiêu người
14:37
chết không? Thừa thiết tung có ngày thì 10
14:42
người chết, có ngày thì chính người 8 người, 7 người hay 6
14:46
người, ít nhất là một người. Thế tôn ở savatthi không có ngày
14:52
nào là không có người chết. Này visakha, nếu con cháu bà
14:58
đông đúc như dân cư ở savatthi thì ngày nào mà tóc tai và áo
15:02
quần của bà lại không ướt đẫm như thế kia?
15:06
Visakha chắp 2 tay lại thôi thôi, con không muốn con cháu
15:11
đông đảo như dân số ở sapa thi nữa đâu còn hiểu rồi cạn thương
15:16
nhiều thì càng bị ràng buộc nhiều, càng bị ràng buộc nhiều
15:19
thì càng khổ đau nhiều. Bụng đã dạy con điều này nhiều
15:23
lần mà con cứ quên mãi. Bụng im lặng, mỉm cười.
15:29
Vì sao khá nói? Thiết tưởng người thường du hành
15:33
hóa độ khắp nơi và chỉ về sapa thi vào trước mùa mưa để tử
15:37
chúng con nhiều khi nhớ buộc lên tu viện thăm thì ít khi được gặp
15:41
người mỗi khi chúng con đến, chúng con chỉ biết đi vòng 3 lần
15:45
quanh tỉnh thức của người rồi đi về mà thôi.
15:50
Bụt dạy. Vì sakhar bạn nên nhớ rằng việc
15:55
tu học tinh tiến theo giáo pháp cần thiết hơn việc thăm viếng
15:59
mỗi khi tới chùa, các vị đều có dịp nghe các vị đại đức thuyết
16:03
pháp để học hỏi thêm giáo lý và để đem về thực hành giáo pháp ấy
16:08
chính là thời đó. Đừng vì sự vắng mặt của thầy ở
16:12
tu viện mà sao lãng việc tu học? Đại đức ananda bạch.
16:19
Còn có ý định là sẽ chọn một cây bồ đề ngay trong tu viện mỗi khi
16:24
các vị đến thăm bụt mà không có buộc thì có thể đến thăm và làm
16:27
rễ cây bồ đề như vậy thì cũng như làm để bồ.
16:32
Chúng còn sẽ đặt một pháp tọa bằng đá dưới gốc bồ đề nêu các
16:36
vị đệ tử đem hoa tới cúng dường buộc các vị có thể dâng hoa
16:40
trước pháp, tọa làm lễ và đi nhiễu 3 vòng xung quanh cây bồ
16:44
đề để quán niệm về bụt. Bà visakha nói.
16:49
Ý kiến của đại đức rất hay nhưng biết lấy cây bồ đề, con ở đâu ra
16:53
mà trồng? Đại đức ananda nói.
16:57
Ta có thể đến xin hạt của cây bồ đề ở thôn uruvela, nơi buộc
17:02
thành đạo visakha. Bà đừng lo, tôi sẽ phụ trách về
17:06
việc lấy hạt ươm hạt và trồng cây bồ đề.
17:10
Tôi sẽ trồng một cây ở tu viện d tavana và một cây ngay ở đây.
17:16
Nữ thí chủ visakha đã cảm thấy nhẹ bớt trong lòng bà lại buộc
17:21
và đại đức ananda duội ra về.