Latest / Przygody Felka Wafelka - bajki dla dzieci / Gwizdek i Pamięć 🔑 bajka dla dzieci (Buraczana Kolejka 3) | Felek Wafelek (PFW_065)

Transcript

Gwizdek i Pamięć 🔑 bajka dla dzieci (Buraczana Kolejka 3) | Felek Wafelek (PFW_065) · Przygody Felka Wafelka - bajki dla dzieci

0:00
Cześć tu radkowski wracamy do opalenicy po raz ostatni
0:05
pamiętacie felek i ekipa o mały wafelek uszli z cukrowych
0:10
opresji i znaleźli kartkę na stole zagadka bez słownej
0:14
odpowiedzi zamknięci w komnacie krystalizacji 4 minuty na
0:18
zegarze kruszczyka i Cisza. Słuchacie felek, wafelek i
0:24
tajemnica buraczanej kolejki. Część trzecia gwizdek i pamięć.
0:30
Ale wiecie co felek będzie szukał w słowach, a ktoś inny
0:35
umie szukać zupełnie inaczej. Kto rozwiąże tę zagadkę?
0:39
Co kryje się za murami starej cukrowni i kim naprawdę był
0:43
tajemniczy RW? Poprawcie wafelkowe czapeczki,
0:47
przygotujcie gwizdek, bo ta kolejka odjeżdża ostatni raz na
0:53
czekoladowym tropie. Zaczynamy.
0:56
Jeżeli felek stał się już znajomym głosem w waszym domu,
0:59
zaobserwujcie nasz kanał i zostawcie ocenę.
1:03
To dla nas najmilszy sygnał, by opowiadać dalej, a jeśli chcecie
1:07
wesprzeć przygody felka, możecie postawić mu symboliczne kakao na
1:11
patronite. Ten mały gest daje nam wielką
1:14
moc do tworzenia kolejnych historii na czekoladowym tropie
1:18
link znajdziecie w opisie, dziękuję, że jesteście częścią
1:22
tego świata. Felek czarek, dziadek Paweł i
1:27
petarda. Wszyscy stali w komnacie
1:29
krystalizacji, za nimi zamknięte przejście za zamkniętym
1:35
przejściem mi siuś sam w komorze pieca.
1:39
Przed nimi kartka żadnej innej drogi, żadnego wyjścia.
1:45
Felek trzymał kartkę i patrzył na nią tak, jakby mógł zmusić
1:49
słowa do powiedzenia czegoś więcej.
1:51
Ale słowa milczały ostatnia zalatka nie ma słownej
1:55
odpowiedzi, nie ma słownej odpowiedzi powtórzył cicho.
1:59
To znaczy, że odpowiedź nie jest słowem, ale czym odwrócił
2:04
kartkę. Nic przyłożył do światła lampki.
2:09
Nic powąchał stary papier i tyle.
2:13
Szyfr, ukryty atrament, jakiś wzór w strukturze papieru.
2:19
Dziadek Paweł patrzył na kartkę przez ramię felka, potem na
2:22
stół. Potem spowrotem na kartkę nic
2:26
nie powiedział bo nie miał co powiedzieć.
2:29
Czarek stał z boku, patrzą na felga, który wąchał papier na
2:34
dziadka, który milczał na kartkę, która powiedziała już
2:37
wszystko, co miała. Nie ma słownej odpowiedzi,
2:41
wyciągnął rękę i wziął kartkę z dłoni felka.
2:45
Spokojnie, bez pytania i felek puścił.
2:49
Czarek przeczytał tekst tras powoli i zrobił coś, czego felek
2:53
nie zrobiłby nigdy. Odłożył kartkę na stół, po
2:58
prostu ją położył równo stroną z tekstem do góry skończył z nią.
3:04
Jeśli odpowiedź nie jest w słowach, to nie jest na
3:07
papierze. Felek patrzył na niego ze
3:09
zdumieniem, co robisz? Zapytał.
3:13
Tam może być coś, czego jeszcze? Ci.
3:18
Cicho. Cisza.
3:21
Powiedział czarek nie ostro, nie niegrzecznie, tak jak się mówi
3:26
do kogoś, kogo się prosi, żeby posłuchał razem z tobą felek
3:30
zamknął usta. Wafelkowe wargi ścisnęły się tak
3:33
mocno, że między nimi zaskrzypił okruch jak herbatnik, który
3:38
próbuje być cicho. Dziadek Paweł też milczał i w
3:42
komnacie krystalizacji po raz pierwszy od bardzo dawna nikt
3:46
nic nie mówił, nie szeleścił notesem nie przesuwał palcem po
3:50
papierze, nie oddychał głośno. Cisza.
3:56
Ale nie taka pusta, taka w której inne rzeczy zaczynają być
4:00
słyszalne. Czarek stał z zamkniętymi
4:03
oczami, słuchał i usłyszał. Zza ściany przy kotle cicho,
4:09
równo ledwo wyczuwalnie coś pulsowało nie stukanie, nie
4:16
brzęczenie, coś głębszego jakby za cegłami coś płynęło ciepłe.
4:22
Żywe, rytmiczne. Ten sam obiekt podtrzymania,
4:26
który felek wyczuł czekoladowym palcem przy starej rurze w
4:30
lesie. Pierwszego dnia ten sam syrop
4:33
buraczany, który krążył przez cukrownię od 140 lat, karmiąc
4:37
system, który ktoś ustawił, żeby nie zasnął do końca.
4:42
Czarek otworzył oczy i popatrzył na ścianę przy kotle.
4:45
Petarda już tam była stała przy ścianie z nosem przy fudze
4:49
między cegłami. Wąchała powoli, metodycznie
4:53
przesuwając się wzdłuż muru centymetr po centymetrze, ogon
4:58
nieruchomy, uszy do przodu cały pies zamieniony w jeden wielki
5:02
instrument. Ten sam zapach buraka, który
5:06
towarzyszył im od pierwszego kroku w lesie petarda tropiła go
5:09
od początku i teraz w ciszy wreszcie mogła go dokończyć,
5:15
zatrzymała się, usiadła. Patrzyła na jedno konkretne
5:20
miejsce na ścianie. Czarek podszedł.
5:23
Przed petardą rząd 7 zaworów wmurowanych w cegłę każdy miał
5:28
wyrytą na sobie sylwetkę, inne narzędzie, inny symbol, inny
5:32
kształt. Przy każdym zaworze mała
5:35
metalowa tabliczka z napisem w starym, ciasnym piśmie czarek
5:39
czytał tabliczki. Po kolei od lewej do prawej
5:43
suszenie ekstrakcja, gotowanie, mycie, krystalizacja,
5:48
oczyszczanie, krojenie. Zmarszczył brwi.
5:53
To mi wygląda na proces otrzymywania cukru z buraków
5:57
cukrowych powiedział. Felek podszedł i przeczytał sam.
6:02
Potem Jeszcze raz nie to znaczy tak, ale nie odparł, masz rację.
6:09
To przypomina proces, ale kolejność jest pomieszana.
6:13
Suszenie jest na początku, a mycie w środku.
6:17
Spojrzał na rząd zaworów jak na szachownice z rozsypanymi
6:21
figurami. To jest test, trzeba wiedzieć
6:24
jaka jest właściwa kolejność procesu i uruchomić je w tej
6:28
kolejności, ale na ścianie stoją nie tam, gdzie powinny słuchać
6:33
inaczej. Powiedział do siebie, nie
6:36
czytać, nie gadać, słuchać. 3 minuty sekwencja aktywna
6:42
rozpocząć procedurę buraczaną. Przy ścianie zapaliły się małe
6:46
kontrolne lampki czerwone mrugające jedna przy każdym
6:51
zaworze czekały. I w tej samej chwili pulsowanie
6:55
za ścianą zmieniło się, było szybsze, głośniejsze.
7:00
Jakby system poczuł, że ktoś znalazł zawory i podkręcił
7:04
ciśnienie. Rury w ścianach zaczęły lekko
7:07
drżeć, drobna wibracja, którą czuć było w podeszwach butów.
7:11
W deskach stołu w powietrzu 3 minuty na 7 zaworów w złej
7:16
kolejności. Mruknął felek.
7:19
To jest spore wyzwanie obliczeniowe, nawet jak na felka
7:23
wafelka z drużyną dziadek Paweł podszedł i stanął przed rzędem.
7:29
Patrzą na tabliczki po kolei szybko orientując się.
7:33
Znam ten proces powiedział remontowałem.
7:36
Każdy etap pierwsze jest zawsze mycie buraków, gdzie tu jest
7:41
mycie? Czwarty od lewej powiedział
7:44
czarek, który już biegał wzrokiem po tabliczkach.
7:47
Dziadek podszedł do czwartego zaworu i obrócił go lampka
7:52
zmieniła się na zieloną. Wibracja w ścianie na chwilę
7:55
przycichła, jakby system przyjął odpowiedź i czekał na następną.
8:00
Drugie krojenie powiedział dziadek czarek szukał wzrokiem 7
8:06
zaworów, ciasne pismo, ciemna komnata, ostatni na samym końcu
8:12
wskazał. Dziadek przesiadł 3 kroki w
8:15
Prawo i obrócił siódmy zawór Zielona Cisza, czekanie.
8:22
Trzecie ekstrakcja powiedział dziadek drugi od lewej
8:27
powiedział felek, który teraz stał z notesem i mapował
8:30
tabliczki w głowie. Dziadek obrócił Zielona.
8:36
Czarek patrzył na symbol ekstrakcji 2 warstwy oddzielone
8:40
od siebie linią. Jak kiedy bóbr przesącza wodę,
8:43
przestanę powiedział, bierze co swoje, reszta płynie dalej
8:49
dokładnie tak powiedział dziadek.
8:52
Czwarte oczyszczanie wapnem, gdzie?
8:56
Szósty krzyknął czarek. Zielona.
9:01
Piąte gotowanie trzeci od lewej Zielona 5 z 7 rury wirowały,
9:08
teraz wyraźniej przy suficie drobny pył opadał z fug cukrowy
9:12
kurz, który leżał tam od dekad i teraz sypał się jak drobne białe
9:17
płatki. Cała komnata drżała lekko, jakby
9:20
się budziła. Zostały 2 zawory, pierwszy od
9:23
lewej suszenie i piąty od lewej krystalizacja.
9:28
Oba metalowe oba tej samej wielkości, oba z zaworami
9:32
skierowanymi w tę samą stronę. Dziadek zatrzymał się.
9:36
Szóste to krystalizacja powiedział powoli piąty od
9:40
lewej, ale kucnął oglądał oba zawory z bliska.
9:46
Te 2 wyglądają niemal identycznie.
9:48
Jeden kręci się zgodnie z ruchem wskazówek zegara.
9:52
Drugi Pod prąd. Nie pamiętam, który w którą
9:54
stronę 2 minuty. Odbiło się głuchym echem po
9:59
pomieszczeniu. Wibracja narosła z rur za
10:03
ścianą, dochodził teraz wyraźny szum.
10:05
Syrop płyną mocniej, szybciej, ciśnienie rosło.
10:10
Jedna z lampek kontrolnych ta przy zaworze gotowania zamrugała
10:14
nerwowo jakby system mówił dalej dalej nie ma czasu.
10:18
Felek wyciągnął notes. Szósta kolumna przesuwał palcem
10:23
wzdłuż wiersza tytułowego i tam przy symbolu krystalizacji mały
10:28
rysunek XZ dopiskiem w starym piśmie.
10:32
Pelek wiedział już co to znaczy? Wiedział od tamtej chwili przy
10:36
laboratorium, kiedy stał przy 7 otworach i analizował wzorzec w
10:40
ciszy, nie mówiąc nikomu x oznacza obrót w lewo powiedział
10:46
wierzbicki. Zaznaczył.
10:47
To przy krystalizacji osobno. Ten zawór kręci się inaczej niż
10:51
pozostałe. Podszedł do piątego zaworu od
10:54
lewej krystalizacja. Rury drżały pod palcami, ciepłe,
10:59
pulsujące jakby cały system wstrzymywał oddech.
11:03
Felek obrócił zawór powoli w lewo, przeciwnie do wskazówek
11:07
zegara. Klik.
11:10
Lampka zmieniła się na zieloną dziadek bez słowa podszedł do
11:14
pierwszego od lewej w suszenie i obrócił w prawą stronę.
11:19
Klik klik, klik wszystkie 7 lampek świeciły zielono,
11:25
wibracja ucichła natychmiast jakby ktoś wyłączył silnik.
11:30
Cisza była nagła, prawie ogłuszająca.
11:32
Po tym narastającym szumie. Petarda podniosła głowę i
11:37
nasłuchiwała, potem przy kotle rozległ się głęboki, mechaniczny
11:42
dźwięk. Nie wibracja, ruch coś ciężkiego
11:46
przesuwało się w murze, jakby ktoś pchał szafę po kafelkach z
11:51
trzaskiem starych cegieł i skrzypieniem metalu, który nie
11:54
ruszał się od ponad 100 lat. Kurz strzelił z fug jak mąka z
11:59
rozerwanego worka cegły przy prawej krawędzi kotła drgnęły.
12:03
Odsunęły się centymetr, drugi, trzeci odsłaniając wnękę
12:09
wyłożoną starą, ciemną cegłą z wnęki buchnęła.
12:13
Ciepłe powietrze, pachnące syropem metalem i czymś jeszcze
12:18
starym i suchym, co felek natychmiast rozpoznał.
12:22
Czas. Pachniało zamkniętym, czasem
12:27
petarda podeszła do wnęki i wąchała jej krawędzie.
12:30
Spokojnie, jakby to było dla niej całkowicie oczywiste.
12:34
Wnęce leżała szkatułka mosiężna z ciemną patyną na krawędziach i
12:40
jednym zamkiem pośrodku wieczka. Zamek nie miał dziurki na klucz,
12:44
zamiast tego okrągłe gniazdo głębokie na kilka centymetrów z
12:49
rowkami, spiralnymi wewnątrz i wąskim otworem na dnie tak
12:54
małym, że mieścił się w nim co najwyżej ołówek.
12:57
Felek przykucnął i obejrzał gniazdo z bliska.
13:01
To nie jest zwykły zamek powiedział.
13:04
Nie ma dziurki na klucz, jest gniazdo.
13:07
Coś się tu wkłada, ale nie klucz wsunął czekoladowy palec do
13:11
otworu za płytko coś okrągłego stubą z kanałami spiralnymi.
13:19
Dziadek pochylił się. Wygląda jak stary system
13:23
uszczelnienia powiedział. Tuba wpuszcza się w gniazdo
13:27
rowki, wyrównują elementy wewnątrz.
13:29
Ale co jest tubą? Może jakaś śruba dodał i zaczął
13:34
szukać jakichś śrub w starych skrzyniach.
13:36
Narzędziowych felek patrzą na gniazdo, dziadek szukał czegoś w
13:40
szufladach. Obaj szukali w mechanizmie w
13:44
kształcie w rowkach w proporcjach.
13:47
Czarek padł się na szkatułkę z boku.
13:49
Nie na zamek na całość nam mosiądz, gniazda lekko zielony,
13:55
patynowany na kształt tuby okrągły z kanałami na wąski
14:01
otwór na dnie. Wtedy włożył rękę do kieszeni.
14:05
W środku spoczywał gwizdek. Ten, który znaleźli w starym
14:08
wagoniku ten sam mosiądz, ta sama patyna ta sama średnica.
14:15
Felek powiedział cicho, chwila mruknął felek wciąż z nosem przy
14:20
gnieździe. Próbuje zrozumieć ten mechanizm
14:24
od środka. Felek powtórzył czarek.
14:27
Gwizdek, felek podniósł głowę gwizdek.
14:32
Czarek wyjął go z kieszeni i trzymał obok gniazda mosiądz
14:37
obok mosiądzu. Ta sama zieleń, ta sama faktura,
14:42
tuba gwizdka i tuba gniazda, identyczna średnica, on tu
14:46
pasuje. Powiedział czarek felek patrzył
14:50
na gwizdek na gniazdo, na gwizdek na rowki spiralne
14:55
wewnątrz. Na rowki na tubie gwizdka te,
14:58
które zawsze wyglądały jak dekoracja, a teraz wyglądało jak
15:02
coś zupełnie innego, czekoladowe karmelowe no jasne powiedział
15:08
cicho. Oczywiście, że pasuje, to nie
15:11
jest gwizdek i zamek. To jest jedna rzecz rozdzielona
15:15
na 2 połówki, spojrzał na czarka.
15:19
Widzisz rzeczy zanim je rozumiesz, to jest twój dar.
15:23
Czarek przykucnął przy wnęce i wsunął gwizdek w gniazdo.
15:27
Pasował idealnie. Mosiądz w mosiądz, suchy, ciepły
15:33
od lat osłonięcia w murze. Rowki gwizdka trafiły w rowki
15:38
gniazda i gwizdek. Osiadł głęboko.
15:41
Pewnie, jakby wracał na swoje miejsce po bardzo długiej
15:45
przerwie. Czarek obrócił lekko w prawo.
15:48
Nic szarpnął delikatnie, nic obrócił w lewo.
15:54
Nic gwizdek siedział w gnieździe idealnie, ale zamek nie
15:59
reagował, nie działa powiedział. Czek felek zmarszczył wafelkowe
16:05
czoło patrzył na gwizdek, osadzony w zamku tubę, ustnik
16:10
wystający na zewnątrz, wąski otwór na dnie gniazda,
16:13
prowadzący gdzieś w głąb mechanizmu tuba ustnik, otwór na
16:19
dnie to jest gwizdek. Czarek powiedział felek zagwiźć
16:25
w szkatułkę czarek uniósł wzrok i zrozumiał ostatnia zagadka nie
16:31
ma słownej odpowiedzi. Czarek przykucnął przy szkatułce
16:35
nachylił się nad gwizdkiem osadzonym w zamku ustnik na
16:39
wprost jego ust. I dmuchnął.
16:43
Krótki, ostry dźwięk wyższy niż w tunelu cieńszy, bardziej
16:47
metaliczny przeszedł przez gwizdek przez tubę przez otwór
16:52
na dnie gniazda i gdzieś w głąb mechanizmu zamka.
16:56
Wibracja przeszła przez mosiądz. Czarek poczuł ją w ustach
17:01
wewnątrz zamka coś się poruszyło.
17:04
Szczęknięcie raz 2 3 seria krótkich metalicznych kliknięć,
17:10
jedno po drugim, jakby dźwięk gwizdka odblokował kolejne
17:14
elementy jeden za drugim. Potem jedno ostatnie głębsze.
17:20
Klik. Wieczko szkatułki uniosło się,
17:24
czarek wyprostował się i otarł usta, gwizdek kolejarski
17:29
powiedział felek z miną kogoś, kto właśnie rozwiązał równanie,
17:32
nad którym pracował od 3 dni. Nie klucz, nie kot, dźwięk
17:38
właściwy dźwięk we właściwym gnieździe spojrzał na czarka.
17:43
Ty znalazłeś gniazdo, ty je rozpracowałeś.
17:46
Ja dodałem dźwięk elegancki podział kompetencji, jak zawsze
17:51
powiedział czarek. Szkatułka stała otwarta, ale
17:57
nikt jeszcze nie zajrzał do środka przez chwilę krótką, ale
18:01
gęstą. Wszyscy troje stali nad wnęką i
18:04
patrzyli na uniesione wieczko, jakby to, co jest w środku,
18:09
mogło poczekać jeszcze jedną sekundę.
18:11
Jakby ten moment tuż przed zobaczeniem był sam w sobie wart
18:16
zatrzymania. Petarda nie miała takich
18:18
wątpliwości. Wsunęła nos do szkatułki
18:21
obwąchała krótko i cofnęła się z kichnięciem.
18:25
Kurz, stary mosiądz i coś jeszcze ciepłe, drewniane,
18:30
spokojne czarek pochylił się nad wnęką środku szkatułka była
18:36
wyłożona ciemnym suknem, trochę wyblakłem trochę zakurzonym, ale
18:40
wciąż miękkim i na nim na samej Górze wagonik miniaturowy,
18:47
drewniany, ręcznie robiony staranna robota.
18:51
Bardzo precyzyjna czarek wyciągnął go ostrożnie obiema
18:55
rękami. Powoli, jakby podnosił coś
18:58
żywego. Każda deska przycięta osobno,
19:02
każde koło osadzone na własnej metalowej osi.
19:07
Ciepły od lat leżenia w ciepłej szkatułce w ciepłym murze przy
19:11
ciepłych rurach obiegu podtrzymania, jakby ktoś trzymał
19:15
go w dłoniach przez 140 lat i dopiero teraz podał.
19:19
Dalej był lekki, ale solidny jak coś zrobionego, żeby trwać, a
19:25
nie żeby wyglądać. Czarek czuł pod palcami każde
19:29
drewniane włókno, każdą fugę między deseczkami.
19:33
I jedną krawędź przy burcie gładszą niż pozostałe trochę
19:37
inaczej wypolerowaną. Ktoś tę jedną krawędź poprawił w
19:41
połowie roboty i zaczął od nowa drobna rzecz, ale ktoś na to
19:47
zwrócił uwagę. Tarek trzymał wagonik i przez
19:50
chwilę nic nie mówił. Felek patrzył na niego potem na
19:54
wagonik i choć to nie było w jego naturze też nic nie mówił
20:00
pod wagonikiem. Na ciemnym suknie leżały stare
20:03
zdjęcia, kilka spięte nitką i list złożony w czworo.
20:09
Felek wziął list, rozłożył go powoli papier żółtawy, kruchy na
20:14
zagięciach pismo drobny i równe, jakby pisane z przekonaniem.
20:19
Kiedyś ktoś to przeczyta i zrozumie.
20:22
Jeden z rogów listu był lekko podwinięty, jakby ktoś trzymał
20:26
go w dłoni, zanim złożył wahając się, czy zostawić, przeczytał
20:30
głośno, spokojnie, bez pośpiechu budowałem to przez 3 lata.
20:36
Maszyny, rury, zamki, zagadki, ale najważniejszą rzecz
20:41
zostawiłem na końcu ciszę i pamięć, bo tylko ktoś, kto
20:47
potrafi przestać szukać i zacząć słuchać, zasługuje na to, co
20:51
jest w środku. Wygląda na to, że trafił tu
20:54
właśnie taki ktoś. Cisza.
20:59
Nie taka, która jest brakiem dźwięku, taka, w której coś się
21:02
układa, jak puzzle, w których ostatni element nie wskakuje na
21:06
miejsce z kliknięciem, tylko kładzie się cicho i sam pasuje.
21:10
Petarda podniosła głowę uszy uniesione, nie ze strachu, nie z
21:15
czujności, inaczej przechyliła łeb na bok, tak jak psy robią,
21:21
gdy słyszą coś, co prawie rozpoznają, ale nie do końca.
21:25
Jakby w tym głosie było coś, co pachniało znajomo, nie nosem,
21:30
nie uchem tym, co jest pomiędzy. Cichy skowyt, krótki, wysoki,
21:37
ledwo słyszalny, nie z bólu z czegoś, na co nie ma psiego
21:41
słowa, potem położyła głowę z powrotem i była spokojna.
21:46
Dziadek Paweł sięgnął do szkatułki i wziął jedno ze zdjęć
21:50
duże czarno białe z lekko zagiętym rogiem.
21:54
Starszy mężczyzna w roboczym ubraniu, taki sam jak na ścianie
21:58
laboratorium, ale tu twarz była bardziej widoczna, skupiona,
22:03
spokojna i z tym samym śladem rozbawienia w kącikach ust.
22:08
Obok niego pies mały jasny. Dziadek patrzą na zdjęcie przez
22:14
dłuższą chwilę, potem podniósł wzrok i spojrzał na petardę tę
22:19
samą petardę, która przed chwilą przechyliła głowę na dźwięk
22:22
głosu sprzed 140 lat powiedział bardzo cicho.
22:27
Ta łata za uchem identyczna zaczął zdanie, nie skończył go
22:33
petarda. Podeszła do czarka i oparła mu
22:36
głowę na kolanie. Cicho ciepło, bez żadnego
22:40
komentarza. System kruszczyka milknął sam
22:45
nie z rozkazu nie dlatego, że ktoś coś nacisnął po prostu
22:50
czerwone lampki zaczęły gasnąć jedna po drugiej od lewej do
22:54
prawej równo i spokojnie wskaźniki wróciły na Zero przy
22:59
suficie z gazu. Rząd kontrolnych świateł,
23:02
wibracja w rurach ta, która drżała przez ostatnie minuty.
23:07
Ucichła jak puls, który się uspokaja i zapadła Cisza.
23:12
Taka, w której słychać było tylko agregat, wciąż brzęczący
23:15
gdzieś za ścianą. Monotonnie, spokojnie jak
23:20
zawsze. Kruszczyk odezwał się inaczej
23:23
niż dotąd głębiej, wolniej jakby ta sama tuba głosowa miała 2
23:29
rejestry i teraz ktoś wreszcie przełączył na właściwy.
23:34
Gratulacje. Próba zakończona, wynik
23:36
zaliczone. Krótka pauza taka jaką robi się
23:41
przed czymś ważnym. Trzynastego października 1884
23:45
roku pierwsza kampania cukrowa w opalenicy, data wybrana przez
23:50
inżyniera rajmunda wierzbickiego.
23:54
Kolejna pauza dłuższa. Inżynier rajmund wierzbicki,
23:59
pracownik cukrowni w obalenicy lata pracy 1884 do 1931. 47 lat
24:09
specjalność, systemy procesowe i mechanika precyzyjna
24:13
odznaczenia, 3 skarg do kierownictwa, Zero uwag w aktach
24:18
osobowych jedna treść uwagi pracuje zbyt długo po zmierzchu
24:23
i nie chce wychodzić. Uwagę odnotowano czterokrotnie.
24:28
Dziadek Paweł stał bez ruchu. W roku 1931 zamknięto starą
24:32
część fabryki te, która działała od pierwszej kampanii inżynier
24:37
wierzbicki jako ostatni opuścił laboratorium starej fabryki
24:40
trzynastego października o godzinie 23:00 i 14 minut przed
24:45
wyjściem uruchomił system podtrzymania i aktywował próbę.
24:52
Powiedział do aparatury ktoś w końcu przyjdzie, niech nie czeka
24:56
na zamknięte drzwi. Komnacie było zupełnie cicho.
25:01
Od tej daty system czekał na pierwszego gościa, który dotrze
25:05
do komnaty krystalizacji z odpowiedzią na wszystkie 3
25:08
zagadki. Dzisiaj jest ten dzień.
25:12
Felek wyprostował się i poprawił czapeczkę.
25:15
Słodkie myślenie to rozwiązanie powiedział z przejęciem.
25:19
Potem po krótkiej przerwie dodał, albo buraczany w tym
25:23
przypadku. Oba warianty są słuszne.
25:27
Dziadek Paweł parsknął śmiechem pierwszy raz od dłuższego czasu
25:32
Darek trzymał miniaturowy wagonik i patrzył na tubę
25:35
kruszczyka, nie nudziłeś się przez tyle lat.
25:39
Zapytał czarek. Rozwiązywałem sudoku.
25:43
Sudoku zdziwił się czarek kruszczyk odpowiedział bez
25:47
wahania. Układałem sudoku.
25:49
Buraczane 47321000 rozwiązań bez powtórzeń.
25:57
Dziadek parsknął znowu. Felek kiwnął głową z powagą,
26:01
jakby ta liczba była zupełnie rozsądna i spodziewana to się
26:05
chwali powiedział. Dobra organizacja czasu i wtedy
26:09
z wszystkich wnęk i rur wyszły stróże kryształowi, oblężnicy
26:15
małe, okrągłe bulgoczące toczyli się jeden za drugim, ustawiając
26:21
w nierówny rządek na środku komnaty.
26:24
Za nimi wytoczył się melasowy patrolowiec ciemny, lepki, wciąż
26:29
trochę zdezorientowany. Po petardzie na kafelku.
26:33
Ustawili się przed czarkiem i pokłonili się nieelegancko
26:39
oblężnicy bulgotali przy tym, a patrolowiec przechylił się tak
26:43
mocno, że o mało się nie przewrócił.
26:46
Ale pokłonili się wyraźnie i bez wątpliwości, potem rozsypali się
26:51
w powietrze jak piasek rzucony na podmuch wiatru, nie od razu
26:56
powoli od krawędzi, aż do ostatniego kryształku cukru.
27:00
Cukrowa Mgła unosiła się przez chwilę przy suficie, słodka kawa
27:04
i ciepła jak wyziewy z gorącego kakao i znikła.
27:10
Dziadek Paweł odłożył zdjęcie i wstał, wyszedł do laboratorium i
27:14
podszedł do skrzynki rozdzielczej przy ścianie tej
27:17
samej, którą pamiętał z 1987 roku.
27:20
Tylko bardziej zakurzonej otworzył ją 2 przełączniki tak
27:25
jak zapamiętał lewy i prawy każdy w innej pozycji w tunelu,
27:30
gdzieś w głębi przy samym wejściu.
27:35
Zapalił się jeden bursztynowy punkcik, potem następny metr
27:40
dalej, potem kolejny. Szły jedna po drugiej od wejścia
27:45
do łuku wyjściowego cicho i równo jak ktoś kto idzie z
27:50
latarką i zostawia za sobąścieżkę tunel świecił.
27:54
Wagonik stał odblokowany. Felek spojrzał na dziadka z
27:58
uznaniem słodkie myślenie. To rozwiązanie powiedział, ale
28:03
budowlane myślenie też nieźle działa, czasem lepiej.
28:07
Dziadek zamknął skrzynkę rozdzielczą, potem przeszedł do
28:10
komory pieca przez przejście, które po odblokowaniu systemu
28:14
znowu się otworzyło. Na chwilę bez słowa wrócił z
28:20
misiusiem w ręce trochę wymiętolony, lekko wyblakły,
28:24
trochę zakurzony od posadzki komory pieca, gdzie leżał sam
28:28
przez całą tę noc. Dziadek odłożył go przy czarku
28:32
tak spokojnie, jak się odkłada narzędzie na właściwe miejsce
28:35
bez komentarza bez tłumaczenia. Czarek patrzył na mi siusia
28:40
potem na dziadka nic nie powiedział, bo to było bez
28:44
słowne dziękuję. Dziadek też nic nie powiedział.
28:48
Bo to było jego bezsłowne nie ma za co to było u nich
28:53
wystarczająco kruszczyk odezwał się ostatni raz krótko rzeczowo
28:59
jak przy zamknięciu raportu. Protokół zatwierdzony sekwencja
29:03
zakończona dezaktywacja uruchomiona.
29:07
I zamilkł definitywnie. Lampki przy jego tubie zgasły
29:12
jedna po drugiej od góry do dołu membrana przestała drgać metal
29:18
ostygł w komnacie krystalizacji. Po raz pierwszy tej nocy było po
29:23
prostu cicho. Świt był jeszcze nieśmiały,
29:27
kiedy wagonik wyjechał z tunelu. Pierwsze złoto między koronami
29:31
drzew. Niebo przy horyzoncie różowe,
29:35
potem pomarańczowe, potem jeszcze ciemne, wyżej takie
29:38
niebo, które nie zdecydowało jeszcze co chce zrobić zresztą
29:42
dnia. Wagonik toczył się powoli
29:45
wolniej niż w nocy, jakby i on był trochę zmęczony.
29:48
Po szalonej jeździe przez tunele, lampki na burtach
29:52
świeciły spokojnie bursztynowo. Bez pośpiechu petarda spała na
29:58
kolanach czarka. Nie siedziała obok, nie leżała
30:02
przy nodze, wcisnęła się między czarka a burte wagonika złożyła
30:06
głowę na jego kolanach i westchnęła głęboko, jakby
30:10
właśnie odhaczyłam coś ważnego z listy rzeczy do zrobienia.
30:14
Ciepła ciężka nieporuszona. Jej łapy co jakiś czas drżały
30:20
lekko, pewnie śniła coś o tropach i kafelkach i sensorach,
30:24
które trzeba zasłonić psim ciałem.
30:27
Dziadek Paweł siedział z albumem ze zdjęć wyjętym ze szkatułki.
30:31
Przeglądał go powoli strony po stronie, nie komentując ludzie
30:36
na zdjęciach byli ubrani jak z innej epoki robocze ubrania,
30:40
poważne miny, cukrownia w tle. Zawsze ta sama cukrownia, tylko
30:45
młodsza. Raz dziadek się zatrzymał dłużej
30:48
na jednej stronie nie powiedział na czym.
30:51
Felek siedział przy burcie z nogami zwisającymi nad torem.
30:55
Wiatr przy krawędzi był chłodniejszy niż w środku i
30:58
pachniał liśćmi ziemią i czymś, co felek zidentyfikował po
31:03
chwili. Burak mruknął do siebie rano już
31:07
nie jest niepokojący, ciekawe. Czarek trzymał miniaturowy
31:12
wagonik, oglądał go każdą deskę, każde koło, każde nacięcie, tak
31:19
jak się ogląda coś, z czym się nie spieszy.
31:22
Czuł tę jedną krawędź przy burcie gładszą.
31:25
Od pozostałych ktoś poprawił w połowie roboty i zaczął od nowa
31:30
nie dlatego, że musiał dlatego, że tak było właściwiej dziadek
31:34
zamknął album i kiwnął głową powoli.
31:38
Nic więcej Las gęstniał po obu stronach toru szyny śpiewały pod
31:43
kołami cicho jednostajnie, jak ktoś, kto nuci do siebie i nie
31:48
stara się, żeby go słyszano. Wagonik skończył swój kurs i
31:52
zatrzymał się łagodnie, cicho, bez szarpnięcia, jak coś, co
31:57
wie, że zrobiło swoje petarda zeskoczyła jako pierwsza i
32:01
pobiegła w stronę domu. Doskonale znała drogę.
32:06
Kiedy wrócili do domu, było jeszcze cicho.
32:09
Babcia lusia spała, franek spał, monia spała, dom oddychał równo
32:14
i spokojnie, tak jak oddychają domy, w których nikt nie wie, że
32:18
ktoś właśnie wrócił z przygody. Dziadek usiadł przy stole w
32:22
kuchni cicho. Położył ręce na blacie i przez
32:26
chwilę po prostu siedział, jakby dopiero teraz dotarło do niego,
32:31
że ta noc się naprawdę wydarzyła.
32:34
Czarek wziął mi siusia, zakurzonego, lekko wyblakłego
32:38
odzyskanego z Kamiennej posadzki komory pieca i posadził go na
32:43
krześle obok siebie misiuś. Wyglądał na zmęczonego czarek
32:47
też felex stał na blacie kuchennym i rozglądał się.
32:52
Dobra powiedział, ktoś tu musi zrobić coś konkretnego.
32:56
I ten ktoś to ja. Poprawił czapeczkę z
33:00
determinacją kogoś, kto podejmuje ważną decyzję.
33:04
Robię kakao dla wszystkich umiesz?
33:07
Zapytał dziadek. Obrażasz mnie powiedział felek z
33:12
godnością Jestem zrobiony z czekolady, kakao to moja
33:16
specjalność. To jak pytać rybę czy umie
33:19
pływać? Ryba nie gotuje zauważył
33:22
dziadek. Ryba nie ma wafelkowej czapeczki
33:26
od paru felek i nie ma dostępu do rondelka.
33:30
Dziadek machnął ręką, niech robi felek zabrał się do dzieła z
33:34
powagą chirurga. Rondelek mleko z lodówki.
33:38
Czarek podał, bo lodówka była za wysoko kakao w proszku z szafki.
33:43
Dziadek podał, bo szafka była jeszcze wyżej.
33:46
Cukier felek odmierzył sam łyżeczką z precyzją, którą w
33:51
innych okolicznościach zarezerwowałby dla rozbrajania
33:54
bomby. Ogień mały mruknął stojąc na
33:58
blacie przy kuchence i mieszając drewnianą łyżką.
34:01
Cierpliwość. Kakao nie lubi pośpiechu, kakao
34:05
lubi, żeby je szanować. Czarek siedział przy stole z
34:08
głową opartą na rękach i patrzył, jak felek miesza
34:12
petarda leżała pod stołem z nosem przy 100 pieczarka.
34:16
Dziadek przeglądał album ze zdjęciami ze szkatułki, powoli
34:20
po cichu, nie komentując i powoli, bo kakao felka robiło
34:25
dokładnie to, co powinno. Z rondelka zaczął unosić się
34:29
zapach ciepły, czekoladowy, gęsty jak koc, zapach, który we
34:35
wczesny poranek ma w sobie coś magicznego, bo wchodzi do
34:39
każdego pokoju bez pukania, zakręca przy drzwiach sypialni,
34:43
przesuwa się pod kołdrami i mówi, wstawaj i jest coś.
34:48
Pierwsza obudziła się babcia lusia wyszła z sypialni w
34:51
szlafroku, stanęła w drzwiach kuchni i patrzyła na nakryty
34:55
stół na rondelek. Na felka z łyżką na dziadka z
34:59
albumem i na czarka, który wyglądał jakby nie spał od roku,
35:03
ale się uśmiechał. Co wy zaczęła śniadanie
35:08
powiedział felek. Nie odrywając oczu od rondelka
35:12
proszę usiąść, kakao za minutę, babcia usiadła, nie pytała
35:16
dalej. To było u babci, nie do końca
35:19
normalne, potem przyszedł franek rozczochrany w za dużej bluzie z
35:24
oczami jeszcze nie do końca otwartymi.
35:27
Czemu nie śpicie? Zapytał, siadając przy stole i
35:30
ziewając jest spojrzał na zegar szósta rano w sobotę.
35:38
Staliśmy wcześnie powiedział dziadek spokojnie.
35:42
O szóstej. Franek zmrużył oczy
35:44
podejrzliwie, potem dodał, bo ja w nocy słyszałem jakieś dziwne
35:49
dźwięki z lasu, takie wycie i brzęczenie.
35:53
I coś jakby gwizd monia weszła za nim ze słuchawkami na szyi,
35:58
ja też powiedziała strasznie wyło jakby ktoś uruchomił starą
36:03
maszynę albo coś, myślałam, że to wiatr, ale wiatr tak nie
36:07
brzmi. To pewnie zwierzęta powiedział
36:11
dziadek nie podnosząc wzroku znad albumu.
36:14
Albo stare rury dodał felek. Mieszając kakao z miną
36:18
absolutnej niewinności. Stare rury potrafią wydawać
36:22
bardzo dziwne dźwięki. To dobrze znane zjawisko
36:26
akustyczne mogę opowiedzieć, jeśli chcecie jest bardzo nudne.
36:30
Nie chcemy powiedziała monia, felek, dziadek i czarek
36:34
wymienili spojrzenia krótkie, szybkie, takie, w których mieści
36:39
się cała noc, wagonik, tunel kruszczyk oblężnicy patrolowiec,
36:45
kartka, Cisza, zawory, szkatułka i głos z taśmy i które z
36:51
zewnątrz wyglądają jak nic. Czarek uśmiechnął się do kakao.
36:56
Dziadek wrócił do albumu, felek nalał kakao do kubków powoli
37:01
równo. Leszczeniem każdemu babci
37:06
dziadkowi czarkowi frankowi moni i sobie do małej filiżanki przy
37:12
oknie proszę powiedział kakao ala felek specjalność zakładu
37:18
felek siedział przy oknie z filiżanką w dłoniach i patrzył
37:22
na opalenice budzącą się do dnia.
37:25
Domy zapalały pierwsze światła, kominy cukrowni stały nieruchomo
37:29
na tle różowego nieba ciemne kontury na jaśniej wyjącym tle
37:33
spokojny, bez dymu bez ruchu. Pomyślał, że przez całą tę
37:38
przygodę to czarek słuchał. Czarek wiedział, jak rozmawiać z
37:42
petardą. Bez słów czarek rozwiązał
37:45
zagadkę bobra, zanim ktokolwiek zdążył pomyśleć, czarek odłożył
37:49
kartkę na stół, zamknął oczy i usłyszał coś, czego reszta z
37:54
nich nie słyszała. Bo reszta z nich za dużo mówiła,
37:57
a on felek zrobił kakao, kakao dla wszystkich.
38:02
Co też przyznał w duchu jest coś warte, bo przygoda to jedno, ale
38:08
wrócić z niej do domu i zadbać o ludzi przy stole.
38:11
To jest dopiero coś. I tak kończy się historia czarka
38:17
felka wafelka, dziadka Pawła i petardy w opalenicy.
38:22
Historia o starym torze i zagadce, która czekała ponad 140
38:26
lat o kruszczyku, który przez wszystkie te lata rozwiązywał
38:30
buraczane sudowu i czekał na kogoś, kto umie słuchać inaczej
38:35
i o sześciolatku z rokietnicy, który wiedział, jak mówić do
38:39
psa. I który w najtrudniejszym
38:41
momencie odłożył kartkę, zamknął oczy i posłuchał tego, co nie
38:47
jest słowem. Raymond wierzbicki zostawił
38:50
próbę dla kogoś, kto szuka z ciekawością czarek do tego
38:54
pasował. I to wystarczyło.
38:56
Ogromne podziękowania dla czarka z rokietnicy i dla całej jego
39:00
rodziny, dziadka, Pawła i babci, lusi z opalenicy mamy igi, taty,
39:05
Szymona franka i moni i oczywiście dla petardy, która
39:10
wiedziała wszystko od samego początku.
39:13
Ta historia powstała dla was. Dziękuję też wszystkim patronom
39:17
i słuchaczom, którzy wspierają felka i pozwalają mu wciąż
39:21
odkrywać nowe przygody. Na starych torach w ceglanych
39:25
laboratoriach. I wszędzie tam, gdzie ktoś
39:29
zostawił coś dla kogoś, kto umie słuchać inaczej na czekoladowym
39:35
tropie do usłyszenia.