Latest / De Wereld | BNR / EXTRA | Navo-baas Rutte: ‘Russische dreiging bewijst Poetins paniek’
Transcript
- 0:03Speaker 1: Blijf scherp. BNR Nieuwsradio. De Wereld
- 0:09Speaker 2: Bernard Hammelburg. Welkom bij deze extra uitzending vanuit de rozetuin
- 0:14Speaker 2: van de Verenigde Naties in New York bij de 81ste
- 0:18Speaker 2: Algemene Vergadering. We spreken exclusief met de secretaris-generaal van de NAVO,
- 0:23Speaker 2: Mark Rutte. Meneer Rutte, het is op zichzelf een denkwaardige dag.
- 0:26Speaker 2: U hebt verschillende toespraken gehouden. Eerst in Iowa, nu bij
- 0:30Speaker 2: het 9-11 monument. En het thema is wij Europeanen, wij
- 0:35Speaker 2: NAVO-partners zijn er voor Amerika. En de nadruk de laatste tijd,
- 0:40Speaker 2: ook in uw lobbywerk, is steeds geweest. We moeten Amerika
- 0:43Speaker 2: bij ons houden. En nu hebt u dit heel bewust omgedraaid.
- 0:47Speaker 1: Nou, nee. Het punt is dit. Dat ik in Amerika
- 0:52Speaker 1: soms merk bij Amerikaans. Ja, natuurlijk, we zitten in de NAVO,
- 0:55Speaker 1: want we willen nooit meer de fout maken van na
- 0:57Speaker 1: de Eerste Wereldoorlog. Dat we te veel ons terug trokken
- 0:59Speaker 1: op onszelf. En toen moesten we de Tweede Wereldoorlog alsnog.
- 1:03Speaker 1: Maar ik dacht, ja, wacht eens even. Dat is allemaal waar.
- 1:06Speaker 1: Maar die nucleaire onderzeers die in Rusland liggen. Als de
- 1:11Speaker 1: NAVO er niet is, dan komen ze op een of
- 1:13Speaker 1: andere manier boven water... hier dicht bij de Amerikaanse kust
- 1:16Speaker 1: en zijn een direct gevaar voor Amerika. Maar ook wanneer
- 1:19Speaker 1: je kijkt naar het Arktisch gebied... dat moeten we gezamenlijk
- 1:21Speaker 1: veilig houden. Want anders is het Arktisch gebied een direct
- 1:24Speaker 1: gevaar voor Amerika. Dus het is niet verkeerd, dacht ik,
- 1:27Speaker 1: om ook af en toe eens te benadrukken... hoe belangrijk
- 1:29Speaker 1: voor de 340 miljoen Amerikanen hier die NAVO is
- 1:32Speaker 1: Ik begrijp
- 1:32Speaker 2: het, maar tot nu toe nogmaals... de strijd is een
- 1:34Speaker 2: beetje geweest om Donald Trump binnen te houden. Daar speelt
- 1:38Speaker 2: hij een vitale rol in. Is dit een onderdeel, dat
- 1:41Speaker 2: bedoelde ik eigenlijk, van diezelfde techniek of tactiek. Kijk nou
- 1:44Speaker 2: eens vriend, het gaat twee kanten uit
- 1:47Speaker 1: Ik heb me over Trump nooit zorgen gemaakt. Want die
- 1:49Speaker 1: is echt, dat weet ik vanaf dat ik premier was
- 1:50Speaker 1: en hij in zijn eerste termijn zat. Die is voor
- 1:52Speaker 1: de NAVO. Alleen hij is verschrikkelijk geïnteresseerd over het feit
- 1:55Speaker 1: dat wij in Nederland zo weinig uitgaven. En de Duitsers
- 1:57Speaker 1: en de anderen in Europa. De meeste anderen in Europa.
- 2:00Speaker 1: En dankzij hem nu zeker in deze fase. Nu hij
- 2:04Speaker 1: terug is met de 5% die we besloten hebben in
- 2:07Speaker 1: Den Haag. zie je gewoon dat hij blij is dat
- 2:10Speaker 1: dat gebeurt. En zijn commitment aan de NAVO is er.
- 2:12Speaker 1: Maar ik moet meer bereiken. Daarom ben ik ook naar
- 2:15Speaker 1: Iowa gegaan, naar Des Moines... om deze boodschap naar het
- 2:18Speaker 1: middenwesten te brengen. En te zeggen, luister, inwoners van Des Moines...
- 2:21Speaker 1: fantastisch dat jullie me ontvangen. Een republikeins hartland, hè? Ja, zeker.
- 2:25Speaker 1: En een prachtige staat. En het was leuk om daarheen
- 2:29Speaker 1: te gaan... want de Amerikaanse ambassadeur bij de NAVO is
- 2:32Speaker 1: uit Iowa. En komt ook uit Des Moines. Dus het
- 2:35Speaker 1: was mooi met hem samen daar te zijn... Maar ook
- 2:38Speaker 1: om die boodschap naar hen te brengen. Zeg, luister, we
- 2:40Speaker 1: zijn er om elkaar te beschermen. Ook om Amerika te beschermen.
- 2:44Speaker 1: Komt
- 2:45Speaker 2: het aan? Hebt u signalen, laten we zeggen, vanuit het
- 2:48Speaker 2: Witte Huis of anders... dat het inderdaad wel aankomt wat
- 2:50Speaker 2: u doet
- 2:51Speaker 1: Nogmaals, het Witte Huis hoefde ik niet te overtuigen. Ik
- 2:53Speaker 1: heb het nodig dat we ook de gemiddelde Amerikaan hier
- 2:59Speaker 1: laten zien
- 3:00Speaker 2: Maar de Financial Times schreef nu net weer een stuk...
- 3:04Speaker 2: over het verdwenen vertrouwen tussen Trump en de rest van
- 3:08Speaker 2: de NAVO. Niet zozeer over Amerika, maar een soort breuk
- 3:11Speaker 2: die er is. En dat is een thema dat steeds
- 3:14Speaker 2: maar terugkomt
- 3:15Speaker 1: Maar dat zijn ook een beetje de denktanks die maar
- 3:17Speaker 1: blijven zichzelf herhalen. Want dat is gewoon niet waar. Dat
- 3:20Speaker 1: geldt ook voor de secretaris-generaal. Ja, maar ik mag dan
- 3:23Speaker 1: heel arrogant zeggen... dat ik kan vanuit de gesprekken die
- 3:26Speaker 1: ik mag voeren met hem... en met de mensen hier
- 3:27Speaker 1: in Amerika, maar ook in Europa... gewoon merk dat er
- 3:30Speaker 1: nooit een probleem was met Trump en de NAVO. Er
- 3:32Speaker 1: was een probleem met Trump, NAVO en... Europa die te
- 3:34Speaker 1: weinig uitgaf. En dat heeft hij voor elkaar
- 3:37Speaker 2: gekregen. Maar dat was er ook al onder Reagan. En
- 3:39Speaker 2: dat komt ook een beetje omdat hij NAVO is op
- 3:41Speaker 2: 49 opgericht... met als bedoeling dat het de paraplu zou
- 3:44Speaker 2: opslaan over ons. En nou worden de C'tjes vlecht. Dat
- 3:50Speaker 2: is nieuw
- 3:51Speaker 1: Maar luister, Europa moet toch ook gewoon zijn eigen hoek
- 3:54Speaker 1: kunnen ophouden? Zeker. En Amerika wil niet uit Europa weg.
- 3:57Speaker 1: Ze willen ook conventioneel in Europa blijven. Maar... Wij hebben
- 4:01Speaker 1: in Europa dat geld uit kunnen geven aan onze pensioenen
- 4:03Speaker 1: en sociale zekerheid. Nou, dat moeten we vooral blijven doen.
- 4:06Speaker 1: Maar we zullen ook een klein beetje meer geld moeten uitgeven.
- 4:09Speaker 1: En zelfs fors meer aan defensie. En dat gebeurt. En
- 4:11Speaker 1: als je economische groei hebt, kun je dat allebei doen.
- 4:13Speaker 1: Dat
- 4:14Speaker 2: is waar. Even de actualiteit. Er wordt heel veel gepraat
- 4:18Speaker 2: over hybride gevaren, bedreigingen. Er zijn ook echt goede aanwijzingen
- 4:24Speaker 2: dat die op dit eigenste ogenblik plaatsvinden. Speelt dat
- 4:28Speaker 1: hier in de gesprekken die u hebt? Zeker, en we
- 4:30Speaker 1: moeten er ook niet naïef over zijn. Alleen wat ik
- 4:32Speaker 1: wel zeg, is wanneer het gaat om hybride... daar zijn
- 4:35Speaker 1: we op voorbereid. We hebben alle antwoorden die nodig zijn.
- 4:39Speaker 1: Alleen je kunt het niet altijd laten zien. Het is
- 4:41Speaker 1: niet altijd zo als Rusland iets hybride doet... dat ze
- 4:44Speaker 1: precies op dezelfde manier reageren. En dat dan journalisten kunnen zeggen,
- 4:48Speaker 1: dat is het antwoord van Europa. Wij besluiten op het
- 4:50Speaker 1: moment dat wij kiezen, met de middelen die wij willen...
- 4:53Speaker 1: hoe we op hybride aanvallen reageren. Mijn belangrijkste boodschap is,
- 4:57Speaker 1: het is een bewijs van Poetins paniek. Hij verliest meer
- 5:03Speaker 1: dan 43.000 mensen nu per maand, per maand, in Oekraïne.
- 5:07Speaker 1: Die oorlog gaat niet de goede kant op. Nee, maar
- 5:09Speaker 1: als je de
- 5:09Speaker 2: Russische geschiedenis kent, is het verlies van mensen nooit de
- 5:12Speaker 2: bepalende factor. Het is het uitzicht op een eventuele overwinning.
- 5:16Speaker 2: Het lijkt mij dat hij er niet is
- 5:19Speaker 2: Maar ook voor Zelensky niet. Dus leidt dit alles niet
- 5:22Speaker 2: uiteindelijk tot een compromis... of tot een territoriale
- 5:26Speaker 1: concessie? Elke oorlog eindigt in een peace, in een vredesverdrag
- 5:30Speaker 1: ooit een keer. Maar dan heb je wel twee mensen
- 5:32Speaker 1: nodig die willen dansen. Zelensky is absoluut beschikbaar voor ieder
- 5:36Speaker 1: moment voor gesprekken. Maar tot nu toe geeft Poetin geen thuis.
- 5:40Speaker 1: Maar terug naar je vraag over hybride en het Europese NAVO-gebied...
- 5:45Speaker 1: Ik zeg tegen mijn collega's, jongens, blijf kalm. Wij zijn sterker.
- 5:50Speaker 1: Wij zijn hierop voorbereid. En vooral, een beetje met de
- 5:52Speaker 1: Engelse koningin. De vorige Engelse koningin. Keep calm and carry on.
- 5:56Speaker 1: Ga door met investeren in je defensie. En ga door
- 6:00Speaker 1: met steun geven aan Oekraïne. Want wat Poetin probeert natuurlijk
- 6:03Speaker 1: ook met die hybride dingen. Is ons aan elkaar spelen.
- 6:06Speaker 1: En hij wil dat wij het daarover hebben. En dan
- 6:08Speaker 1: vergeten we dat we Oekraïne moeten steunen. En dan lopen
- 6:10Speaker 1: we de hele dag rond. Oh, heb je al gezien
- 6:11Speaker 1: wat daar gebeurt en daar gebeurt. Ja, buurvrouw, wat een gedoe. Nee,
- 6:15Speaker 1: rust bij de stukken. We zijn hierop voor, we zijn
- 6:17Speaker 1: zoveel sterker. Oké, maar we voelen ons
- 6:19Speaker 2: wel angstiger dan we waren. En je hebt die hele
- 6:22Speaker 2: discussie over voor hoe lang moet je voorraad in huis hebben.
- 6:25Speaker 2: Hoe lang trouwens
- 6:25Speaker 1: volgens u? Nou, ik laat dat helemaal aan de landen over.
- 6:28Speaker 1: En ik weet zeker dat Nederland is echt bezig om
- 6:31Speaker 1: daar enorm het been bij te trekken. Het was altijd
- 6:33Speaker 1: Zweden en Noorwegen en een paar landen meer ten oosten
- 6:36Speaker 1: daarvan die daar echt op vooruit liepen. Maar je ziet
- 6:39Speaker 1: nu dat de Nederlandse regering daar heel actief in bezig is.
- 6:42Speaker 1: Maar daar heb ik geen professioneel advies over.
- 6:45Speaker 2: Eén ding nog even. Eigenlijk twee kleine dingetjes. Eén is groot. Hormoes.
- 6:49Speaker 2: Dat is de kern van het probleem van de geworden.
- 6:52Speaker 2: Van de Iraanse oorlog. En je blijft... Die discussie houden
- 6:55Speaker 2: van Trump. Die zegt. Jullie hebben het naamwoord van de
- 6:58Speaker 2: ministerie gelaten. En trouwens. Ik krijg geen druppel olie daar vandaan.
- 7:01Speaker 2: Dus weet je wat. Ik ben weg. Zoeken jullie het
- 7:03Speaker 2: maar uit. Gaan wij het uitzoeken. En zo ja hoe.
- 7:06Speaker 1: Nou wat je gelukkig nu ziet. Is dat ook Europa
- 7:08Speaker 1: geluisterd heeft naar Trump. En dat je meer en meer
- 7:10Speaker 1: landen ziet. Die daar helpen met ontmijnen. Bijvoorbeeld Estland, Letteland, Litouwen.
- 7:15Speaker 1: Die doen dat heel openlijk. Er zijn andere landen die
- 7:17Speaker 1: daar niet hard op over praten. Maar ook aan het
- 7:19Speaker 1: helpen zijn. Met ontmijnen. En nou heb je sinds kort
- 7:22Speaker 1: het probleem van de. Houthis, dus de Rode Zee. Ook afgesloten.
- 7:26Speaker 1: Ook afgesloten. En dat is natuurlijk voor de Europese economie
- 7:28Speaker 1: een ramp. Want dat is allemaal voor Europa. En daar
- 7:32Speaker 1: hoor ik steeds meer, als ik mijn oortje te luisteren leg...
- 7:35Speaker 1: dat Europeanen zeggen, ja, dat gaat Amerika waarschijnlijk niet ook
- 7:37Speaker 1: nog oplossen. Wat kunnen we als Europa doen om dat
- 7:40Speaker 1: probleem aan te pakken? Wat kunnen we als Europa doen
- 7:43Speaker 1: om dat probleem aan te pakken? De NAVO zal daar
- 7:45Speaker 1: zelf niet in betrokken zijn, want dat is geen NAVO-gebied.
- 7:48Speaker 1: Maar wat wij als NAVO doen, is al te proberen
- 7:50Speaker 1: als geallieerden... buiten het NAVO-gebied iets doen, of dat nou
- 7:54Speaker 1: is met helpen met ontmijden in de straat van Ormoes,
- 7:56Speaker 1: of dat het is met de Rode Zee, dan zullen
- 7:58Speaker 1: we altijd beschikbaar zijn om te coördineren.
- 8:00Speaker 2: Ik had nog een vraagje over Groenland. Je kunt zeggen,
- 8:03Speaker 2: uw missie is geslaagd, hè? Want er is nu een
- 8:06Speaker 2: verdrag en dat is zeker, daar hebt u aan staan
- 8:09Speaker 1: duwen. Nou ja, luister, mijn rol is klein. Ik heb,
- 8:12Speaker 1: waar ik blij mee was, is dat we heel snel,
- 8:15Speaker 1: nadat dit allemaal begon, besloten hebben met Amerika samen om
- 8:19Speaker 1: gezamenlijk als NAVO dat Arktische gebied te gaan beschermen. Wat
- 8:22Speaker 1: toen overbleef, was de vraag... hoe lossen Groenland, Denemarken en
- 8:26Speaker 1: Amerika het op? En dat is tot een goed verdrag
- 8:28Speaker 1: gekomen waar ik helemaal geen rol in had. Nee
- 8:30Speaker 2: maar het wonderlijke is, in 1951 heeft Harry Truman... een
- 8:33Speaker 2: verdrag gesloten met de Denen en Groenland... dat ongeveer identiek
- 8:36Speaker 2: is als dit. De Amerikanen mochten
- 8:38Speaker 1: bouwen wat ze wilden. Wat is het verschil? Dat is
- 8:40Speaker 1: nou eens interessant, want als je de media daarover leest...
- 8:43Speaker 1: zie je hele verschillende berichten. Sommigen zeggen wat u zegt,
- 8:45Speaker 1: het is hetzelfde... Ik ben het helemaal eens met diegenen
- 8:48Speaker 1: die zeggen het is heel verschillend. Want wat is nou verschillend? Eén,
- 8:51Speaker 1: het is nu eeuwig. Twee, als Groenland ooit onafhankelijk wordt
- 8:55Speaker 1: binnen het Koninkrijk Denemarken... dan blijven alle afspraken overeind. Dat
- 8:58Speaker 1: was niet het geval met het vertrag uit 1951. Amerika
- 9:01Speaker 1: kan meerdere basis ontwikkelen nu. En kan, en dat zijn
- 9:04Speaker 1: twee ook nieuwe dingen. De Golden Dome, dat was al
- 9:07Speaker 1: maar niet in 1951. Dus dat raketafweersysteem kunnen ze ontwikkelen.
- 9:11Speaker 1: En misschien wel het belangrijkste, dit was Trump zijn punt...
- 9:13Speaker 1: De toegang van China en Rusland tot de Groenlandse economie.
- 9:16Speaker 1: Ook daar zijn afspraken over gemaakt hoe ze dat gaan voorkomen.
- 9:19Speaker 1: Dus het is echt veel meer dan het verdrag uit 1951.
- 9:22Speaker 1: Ik
- 9:22Speaker 2: kom maar even terug naar het begin. Uw toespraken in
- 9:25Speaker 2: Iowa en bij het World Trade Center. En ik dacht
- 9:30Speaker 2: eerst wat ik dacht toen we spraken over onze solidariteit
- 9:34Speaker 2: met Amerika. Want dat was toen zo. Wij hebben artikel
- 9:37Speaker 2: 5 ingeroepen, niet Bush. Dat moet Trump zich toch ook herinneren?
- 9:42Speaker 1: Ja, maar nogmaals, Trump is niet het probleem. Ik ga
- 9:44Speaker 1: het echt uit mijn hoofd halen. Oké, dat moeten de
- 9:47Speaker 1: Amerikanen dan toch beseffen. Het is een Europees ding dat
- 9:50Speaker 1: wij zo met Trump bezig zijn en denken dat hij
- 9:53Speaker 1: goed is voor de NAVO. Hij zorgt ervoor dat ze
- 9:55Speaker 1: meer uitgeven, et cetera. Wanneer het gaat over Amerika en
- 9:58Speaker 1: artikel 5 heeft u gelijk. Dat is de enige keer
- 10:01Speaker 1: dat het is ingeroepen. En ik heb het ook gezegd vanmorgen.
- 10:04Speaker 1: Voor iedere drie gesneuvelde militairen was er één van een
- 10:07Speaker 1: NAVO of een partnerland daar actief. Kijk naar Nederland. 25 man.
- 10:10Speaker 1: Nederland heeft de hoogste prijs betaald met veel van onze
- 10:13Speaker 1: militairen in Oeriskan. Wij hebben gevocht in het hoogste geweldspectrum
- 10:16Speaker 1: en boven onze kracht gebokst. En dat geldt ook voor Denemarken,
- 10:19Speaker 1: dat geldt voor Italië of andere landen. Dus we waren
- 10:22Speaker 1: daar samen met de Amerikanen. En de Amerikanen gaan dat
- 10:25Speaker 1: weer doen mochten wij een probleem bekomen. U bedoelt ons helpen.
- 10:29Speaker 1: Het is geen klitsijvel over als er iets raars gebeurt
- 10:32Speaker 1: vanuit Rusland tegen het NAVO-grondgebied. Dan staan we er als
- 10:35Speaker 1: één man. Daar is geen discussie over. Dank u wel.
- 10:37Speaker 1: Dank u wel.