Latest / Nie-winna Sztuka / 77. Mark Rothko: abstrakcja emocjonalna

Transcript

77. Mark Rothko: abstrakcja emocjonalna · Nie-winna Sztuka

0:00
Cześć, Witam was w kolejnym niewinnym odcinku.
0:03
Dzisiaj opowiem wam o Marku rocko i wiecie co?
0:07
Myślę, że razem z jacksonem po lokiem byli jednymi z
0:10
najbardziej kontrowersyjnych artystów, którzy zszokowani nie
0:14
tylko świat sztuki, ale też takiego zwykłego przeciętnego
0:18
odbiorcę dzieł sztuki. Bo ile razy słyszałam, że o
0:23
nawet mój trzyletni syn mógłby to namalować?
0:26
Moi drodzy ja wam dzisiaj opowiem, dlaczego jest to
0:30
absurdalny frazes. Powtarzany przez ludzi, no
0:34
niestety o wątpliwej wrażliwości, ponieważ ich
0:37
trzyletni syn zapewne w tej chwili rysuje słoneczko w prawym
0:42
rogu kartki i nie ma co ukrywać, że abstrakcja to bardzo ciężki
0:47
temat ciężki w odbiorze i zrozumieniu, chociaż chyba nie
0:51
tak bardzo jak performance, bo abstrakcje albo się kocha, albo
0:57
się jej nie rozumie. Pomyślcie, jak wiele ludzi mówi,
1:01
że jest dziecinna, że jest banalna.
1:03
A przecież sztuka abstrakcyjna sama w sobie jest tak
1:06
niesamowita. Może wywoływać w nas skrajne
1:08
emocje i wyciągać głęboko skrywane pokłady nieznanych nam
1:12
uczuć. Czy nie od tego jest w ogóle
1:15
sztuka? Czy Wszystko musi być zawsze
1:18
oczywiste i bardzo dosłowne? Myślę, że wy jako moi niewinni
1:24
słuchacze. Dobrze wiecie, że no tak nie
1:27
powinno być. Ja też uważam, że absolutnie nie
1:30
bo banały po zostawiłabym po prostu innym aspektom, a na
1:34
pewno nie sztuce. I to co najfajniejsze i
1:37
wartościowe. Przede wszystkim to właśnie
1:39
skrajne emocje, które prowadzą do wielogodzinnych rozmów i
1:44
dyskusji, które ja osobiście uwielbiam i proszę się nie
1:48
bulwersować, bo przecież na świecie jest miejsce dla
1:51
wszystkiego jest realizm, surrealizm i jest też
1:55
abstrakcja. Jest malarstwo figuratywne, więc
1:58
każdy znajdzie coś, co go wprawia w zachwyt albo jest mu
2:03
bliskie. I ja będę oczywiście tutaj
2:05
wspominała o abstrakcji, ale taki stricte odcinek o samej
2:09
abstrakcji. Na pewno będzie, bo to jest mega
2:11
ciężki temat dla wielu osób i ciężko też rozróżnić w
2:17
cudzysłowie dobrą abstrakcję od złej.
2:20
No bo kto tak naprawdę zna definicję tego, czy coś jest
2:25
dobre czy nie, ale tutaj już dygresja się wkradła mapo samym
2:28
początku także wybaczcie, bo muszę zacząć od początku, bo ma
2:33
być to podcast o artyście, który zdecydowanie jest jednym z
2:37
najbardziej niesamowitych artystów abstrakcyjnych, jakich
2:41
widział świat, że tak pięknie to rozpoczne.
2:46
Słuchajcie Mark Rothko, a tak naprawdę Markus Zarodkowi Tz.
2:49
Urodził się w Rosji w 1903 roku, ale kiedy miał 10 lat,
2:54
wyprowadził się z rodzicami do juesej i zamieszkali w oregonie.
2:59
Jego Tata był farmaceutą, a mama prowadziła dom, czyli klasycznie
3:03
jak każda kobieta w tamtych czasach.
3:06
Niestety, i co ciekawe, w każdym jednym źródle w ogóle nazywany
3:11
jest on amerykańskim Malarzem, ale przecież urodził się w Rosji
3:15
i mieszkał tam przez 10 lat swojego życia.
3:19
Także no mnie to mocno zastanawiało, dlatego tutaj
3:23
rozwiewam wasze wątpliwości. Jeżeli kiedykolwiek w ogóle je
3:26
mieliście, jeżeli chodzi o edukację, no to był podobno
3:31
wybitnym i bardzo inteligentnym człowiekiem.
3:34
Studiował nawet na jej studiował nie tylko nauki ścisłe, ale też
3:38
sztuki wyzwolone, ale nie ukończył tych studiów, bo wolał
3:42
przenieść się do miasta, które nigdy nie śpi, czyli naszego
3:46
wspaniałego Nowego Jorku. I tam studiował tak naprawdę
3:50
tylko chwilę. Na artystycznej uczelni, bo
3:53
potem przeniósł się do Senter Akademii Wy Brooklyn i w sumie
3:59
muszę wam powiedzieć, że to jest bardzo ciekawe, bo on przez 24
4:02
lata był nauczycielem sztuki. Właśnie w ciekawy dla mnie, bo
4:07
nie miałam o tym w ogóle pojęcia.
4:10
No generalnie chyba nie zależało mu zbytnio na edukacji, ale
4:14
powiedzmy, że to też były trochę inne czasy trochę liznął jej,
4:18
ale więc myślę, że mu to dobrze zrobiło.
4:21
Zresztą w momencie, kiedy dostał amerykańskie obywatelstwo.
4:25
To właśnie wtedy uprościł swoje nazwisko, bo w tamtych czasach
4:28
panowały. No niestety bardzo antysemickie
4:31
przekonania, więc wolał się nie wychylać i zmienił swoje
4:34
nazwisko na Mark rothko, więc przejdźmy do sztuki, no bo to
4:39
jest istota tego podcastu wszyscy albo większość z nas
4:43
kojarzymy rothko z wielkimi abstrakcyjnymi obrazami, a on
4:47
zaczynał od sztuki figuratywne, a to jest moi drodzy, istotne,
4:51
bo nikt mu nie może zarzucić, że bazgrze plamami, bo nie umie nic
4:56
innego. Bardzo często w obecnych czasach
4:58
tak jest, że ludzie robią pseudo abstrakcje, ponieważ nie mają
5:03
żadnych podstaw technicznych, jeżeli chodzi o malarstwo czy
5:07
sztukę. Także Mark tworzył przez lata
5:10
nie abstrakcyjne obrazy, w których były takie zawarte
5:14
scenki z codzienności ludzi. Gdzieś tam w mieście nacechowane
5:18
taką tajemniczością wstawiam wam oczywiście pod postem na
5:21
Instagramie kilka zdjęć, bo sama widziałam je pierwszy raz i
5:26
przyznam wam, że bardzo mi się one podobają.
5:28
Są tak bardzo lekko. Pomalowane, a jak wiecie z
5:33
innych podcastów już zawsze zazdroszczę takiej lekkości w
5:36
malarstwie. No, ale w życiu bym nie
5:38
powiedziała, że to, co zobaczyłam, namalował Mark
5:41
krotko, bo kojarzy mi się on wyłącznie z tym najbardziej
5:44
znanym okresem w jego życiu. Dlatego cieszę się, że mogę i
5:48
sama się czegoś dowiedzieć, tworząc dla was niewinny podcast
5:51
i kiedy przeglądałam obrazy z tamtego okresu.
5:54
No to zobaczyłam bardzo wiele nawiązań do vermeera.
5:59
Mimo że te nawiązania nie są takie bardzo oczywiste, ale
6:02
chyba po rot konik. Się oczywistości nie spodziewał,
6:05
ale jest na przykład taki obraz, który przedstawia kobietę z
6:09
obrazu vermeera i on jest inspirowany obrazem, ale goria
6:13
malarstwa tam jeszcze są różne. Inne nawiązanie na przykład do
6:16
rembrandta, więc też możecie na nie trafić, ale to co
6:21
najciekawsze no to około 1945 roku on zmienił swój styl, ale
6:27
jeszcze nie na ten, który znamy obecnie, czyli na takie
6:31
malarstwo barwnych płaszczyzn w angielskim mówią na to kolor
6:35
field painting. Bo on przestał malować
6:39
rzeczywistość, a w tamtym momencie skupił się na formach
6:42
bio morfi cznych, czyli na takich no roślinach nie z tej
6:47
Ziemi na różnorodnych stworzeniach takich nieziemskich
6:50
i w tym momencie mocno inspirował się maksym ernstem i
6:55
żuła Miro i faktycznie patrząc na te prace, od razu pomyślałam
6:58
o miro albo o kanadyjskim, ale no faktycznie bardziej nawiązuje
7:02
to do miro, więc tak naprawdę nie ma co się dziwić i w tym
7:07
samym momencie. W tym samym czasie wraz z
7:10
kilkoma artystami, takimi jak na przykład właśnie Jackson,
7:13
pollock czy willem de koning, zaczęli być rozpoznawalni jako
7:17
ekspresjonizm abstrakcyjny. Nawet napisali Manifest.
7:23
W sumie to 2 1 nazywa się sztuka to przygoda w nieznany świat, a
7:27
drugi opowiadamy się za prostym wyrażeniem złożonych myśli.
7:32
Bardzo mi się spodobało, no ale mijamy już te lata czterdzieste
7:36
zaczynamy lata pięćdziesiąte, ponieważ tutaj właśnie
7:40
wykształcił ten swój mięsisty. Rozpoznawalny styl, który
7:44
podziwiamy tak naprawdę do dzisiaj i który przyniósł mu
7:47
największe uznanie. Także w końcu skupimy się na
7:51
tym, co najciekawsze, bo ja zawsze lubię do sedna
7:54
przechodzić na początek dodam wam, że w momencie tworzenia
7:58
obrazów właśnie z tego najnowszego stylu on zaprzestał
8:02
nadawania im tytułów tylko je numerować u albo podpisywał
8:06
nazwą danego koloru. Myślę tak szczerze, że po prostu
8:11
po to, by całkowicie pozbawić. Ich takiej narzuconej narracji i
8:16
zaraz będziecie wiedzieć, dlaczego tak myślę, bo to, co mi
8:20
się spodobało, to fakt, w jaki sposób on pracował nad swoimi
8:24
obrazami? Po pierwsze, malował 6 dni w
8:27
tygodniu i poświęcał na tworzenie większość swojego
8:30
wolnego czasu. Z tego co pamiętam, to on też
8:33
bardzo bronił prywatności swojej pracowni, że nie wpuszczał do
8:37
niej zbyt wielu ludzi i lubił po prostu być tam sam.
8:40
A jak wiecie było wielu artystów, którzy to robili grube
8:44
bajlando. Tych swoich pracowniach i bardzo
8:47
lubili, kiedy dużo osób się kręciło w danej pracowni.
8:51
Na przykład boznańska albo Picasso.
8:53
Myślę, że łempicka również chociaż łempicka, to na tam
8:57
lafiryndo wała się teraz w ogóle czytam taką książkę o łempickiej
9:00
z perspektywy jej takiej młodej kochanki.
9:03
Bardzo ciekawe, ciekawe, bo nie jest to stricte biografia, tylko
9:08
właśnie książka, która opowiada historię łempickiej widzianej
9:13
oczami swojej kochanki. Wypadałoby powiedzieć, że.
9:17
Tytuł książki to ostatni akt, jakbyście byli zainteresowani,
9:22
dobra, ale wracamy dorotko tutaj już popłynęłam jak zwykle na
9:26
grubo, bo to co istotne, a propos jeszcze jego tworzenia,
9:29
to on uwielbiał wielkie pionowe płótna i dobrze wiecie co ja
9:34
teraz powiem, ponieważ bigger jest better, ja tak uważam,
9:37
szczególnie jeżeli chodzi o płótna i kiedy po raz pierwszy
9:42
tak naprawdę namalował na takim płótnie kilka tych prostokątnych
9:47
kwadratowych form w prostych kolorach.
9:50
No to. Poczuł, że to jest właśnie to,
9:52
że w końcu znalazł nieskończoną różnorodność kolorów i
9:57
proporcji, co dawało różne nastroje i efekty, które były
10:02
bardzo istotne w późniejszych jego pracach.
10:05
I to, co jeszcze fajne, no to dla rotto jako malarza bardzo
10:09
ważne były pędzle. Zresztą jak dla każdego faceta
10:13
uwielbiał te z miękkim włosiem i dbał o nie mył je regularnie i
10:18
pielęgnował. Może pomyśleć, że nie jest to
10:21
istotny fakt, ale jest. Bo ten kto maluje wie ile razy
10:26
niestety zostawiało się te pędzle na pastwę losu.
10:29
One za wysychały i nie dało się ich w ogóle uratować, a dobre
10:33
pędzle moi drodzy są droższe niż złoto.
10:36
I ja o tym wiem, bo dopiero po latach, kiedy zaczęłam mieć
10:40
naprawdę konkretne pędzle, to zaczęłam o nie dbać.
10:44
Nawet myć się w jakiś wiecie odżywkach, ponieważ nie chcę
10:48
potem wydawać kilkudziesięciu albo kilkuset złotych na nowe,
10:54
bo. Serio jest naprawdę ogromna
10:56
różnica w tworzeniu przy użyciu dobrej jakości narzędzi, które
11:00
pozwalają nam na większą precyzję i swobodę.
11:03
No i przyjemność. Także powiem wam, że tak.
11:05
No dobry artysta na pewno da Radę namalować dobry obraz w
11:10
cudzysłowie pędzlami z pepco. No ale po co sobie utrudniać
11:13
życie? Wiecie, jak już zajmujesz się
11:16
tym na 100%? No to ważne są takie
11:19
przyjemności i jest jeszcze inna istotna sprawa to sposób w jaki
11:25
nakładał farbę. Robił to bardzo delikatnie,
11:29
wręcz sensualnie i nie chciałby na obrazie powstała faktura.
11:34
On dosłownie na czubeczek pędzla nakładał małą ilość farby i
11:39
rozprowadzał właśnie te farby po płótnie cienkimi warstwami.
11:45
I to Wszystko sprawiało, że jego obrazy przyciągały.
11:49
Mówi się nawet, że mu zależało na tym, żeby były oglądane z
11:53
bliska i żeby widz mógł się jakby w nie wczuć.
11:58
Nawet jest w ogóle pełno artykułów, które o tym mówią.
12:01
W jaki sposób on wieszał te płótna?
12:03
Na jakiej wysokości, bo to pozwalało widzowie być na tej
12:07
samej wysokości. Co powiedzmy on, kiedy stał?
12:10
Spędzam przed tym punktem i jeżeli kojarzycie jakiekolwiek
12:14
jego pracę, no to wiecie, że zazwyczaj do jednego obrazu
12:19
używał wyłącznie kilku kolorów Tata.
12:22
Paleta była dosyć skromna. Powiedzmy jakieś 3 kolory, ale
12:26
mimo tego osiągał no naprawdę zachwycający efekt.
12:30
On sam mieszał pigmenty, dlatego często barwy na obrazach były
12:34
nietypowe i niespotykane. Wszystko naprawdę wirowało,
12:38
świeciło i przyciągało i to, co w ogóle jest ciekawe, to jak
12:42
miał asystentów pracowni, to on się z nimi nie dzielił.
12:45
Sposobem ani proporcjami mieszania tych wszystkich
12:49
pigmentów. Nie wiem czy dlatego, że po
12:51
prostu robił to na oko, czy nie chciał zdradzać.
12:53
I swoich tajnych. Technik nie wiem, ale możecie
12:58
nawet zwrócić uwagę, jak kiedyś będziecie na wystawie, na której
13:02
są obrazy Marka rothko, że te prostokąty zdają się jakby
13:07
poruszać wraz z nami, kiedy oglądamy je z bliska czy z
13:10
daleka. Wiem, że to trochę głupio brzmi,
13:13
ale ja ja naprawdę Jestem pewna, że wy wiecie, o co mi chodzi.
13:18
Ja osobiście wiem, że ja widziałam na żywo pracę Marka
13:22
Rothko wy Museum of Modern art w Nowym Jorku, ale.
13:28
Wtedy nie skupiałam się na RADKO, ja to tylko wiem dlatego,
13:31
że kręciłam wtedy vlogi z Nowego Jorku i jak oglądałam ostatnio
13:36
Vloga właśnie zw. Wyprawy do momy, jako moje
13:40
największe marzenie, to widziałam, że była cała,
13:43
ogromna, piękna wystawa. Ja bardziej się skupiałam na
13:45
Picassa, ale widzicie od zawsze ten Picasso po prostu gdzieś tam
13:49
jest z tyłu mojej głowy i jeżeli chodzi o to, co on chciał
13:53
osiągnąć w swojej sztuce, to na pewno było to zachęcanie widza
13:58
do odczuwania tego obrazu, bez względu jak skrajne będą przy
14:04
tym jego emocje, bo malarstwo abstrakcyjne.
14:07
No to no, nie ma co ukrywać, jest to czysta iluzja.
14:11
Nie widzimy na nim nic, co jest związane z rzeczywistością.
14:14
Nie widzimy na nim nic, co my tak naprawdę znamy i nie powinno
14:19
się na taki obraz patrzeć i myśleć, ok, widzę drzewa albo
14:23
fale oceanu, bo nie o to w nim chodzi.
14:27
Nie o to chodzi w abstrakcji to jest czysta forma, która wyszła
14:31
spod pędzla artysty i ja będę tu zawsze powtarzała po prostu
14:36
słowo emocje, ale no to będzie klub w ogóle tworzenia tego, co
14:41
tworzył Mark krotko. Bo zobaczcie na przykład wyżej
14:45
wspomniany publi to Picasso nie był artystą abstrakcyjnym, mimo
14:50
że często jego prace były tak zniekształcone, że mogliśmy no
14:55
podpiąć to pod jakąś tam jakiś pewien odłam definicji tej tej
14:59
abstrakcji, bo tak naprawdę, no nie rozpoznawali śmy wielu
15:03
rzeczy, które znajdowały się na płótnach Picassa.
15:07
No ale Pablo miał ogromną swobodę w zniekształceniu tej
15:11
rzeczywistości, ale jednak nadal przedstawiał.
15:14
Coś i pomysł wychodził z danej rzeczy, która istniała.
15:19
Czy to była kobieta? Fotel, mandolina, cokolwiek
15:22
Picasso sobie wymyślił za to w abstrakcji?
15:26
No jednak istotna jest ta forma i która tak naprawdę jest po
15:30
prostu wymysłem i tutaj pojawia się odwieczne stwierdzenie.
15:36
Przecież abstrakcja jest banalna, nic na niej nie widać.
15:39
Nie rozumiem sztuki abstrakcyjnej, każdy tak potrafi
15:43
TPITD wiecie o co chodzi? Nieraz to słyszeliście.
15:47
Może sami tak uważacie? Wiecie, pewnie marika, która nie
15:51
wiem, nie wiem ile lat temu studiowałam pewnie ze 100, ale
15:54
jak byłam na studiach czy w liceum, no to też tak samo
15:57
mówiłam, bo jest to na pewno bardziej ciężkie do zrozumienia
16:02
niż kiedy widzimy łąkę albo słoneczniki.
16:06
No to musimy wszyscy przyznać tutaj wiecie, nikt nie jest
16:09
jakimś szpecem od sztuki, bo wszyscy się cały czas uczymy,
16:14
ale ja tak w tym momencie teraz o tym myślę pewnie jak ten
16:17
podcast. Będę nagrywała parę lat, no to
16:20
będą jakieś daty. Przemyślenia owe, bo właśnie o
16:25
to chodzi, bo nie ma co rozumieć, tylko jak często wam
16:29
powtarzam wy różnych podcastach powinno się sztukę odczuwać,
16:33
powinno się czuć czy cię to rusza, czy cię nie rusza tak
16:38
prosto po prostu mówiąc, bo nawet Picasso kiedyś powiedział,
16:43
Każdy chce zrozumieć malarstwo, dlaczego nikt nie pragnie
16:47
zrozumieć śpiewu ptaków? No i Pablo miał rację i Jestem
16:51
pewna, że. Wyłącznie na żywo pracy rod.
16:55
Co robią takie wrażenie jak jak on oczekiwał, żeby robiły w
16:59
momencie, kiedy tworzył tą pracę i w momencie, kiedy ona już
17:03
poszła do galerii, żeby człowiek mógł ją oglądać, bo rothko
17:08
bardzo dbał o każdy detal, nie tylko obrazu, ale tego, w jakim
17:13
zestawieniu i konfiguracji znajduje się jeden obraz przy
17:17
drugim. Jak one będą oświetlone i z
17:20
jakiego miejsca będą podziwiane z premedytacją tak naprawdę
17:24
tworzył te wielkie formaty. I nigdy nie uprawiał swoich
17:28
prac, co jest też ciekawe i o tym nie wiedziałam, bo on chciał
17:32
właśnie sprawić wrażenie wejścia w obraz takiej dostępności
17:36
integracji z tym widzem. Bo że już weszłam w taki ton
17:40
mędrca, ale wiecie o co mi chodzi, bo sam rod co mówił tak
17:45
kolor służy tylko wyrażeniu podstawowych ludzkich emocji,
17:49
tragedii, ekstazy zagłady, fakt, że wielu ludzi wybucha płaczem,
17:54
stojąc przed moimi obrazami, świadczy o tym, że potrafię.
17:58
Tego dokonać i to bardzo często się podzielało, że właśnie
18:03
ludzie oglądający pracy rothko na żywo płakali nie powiedzieć,
18:09
że to nie jest interesujące, prawda?
18:11
A w ogóle teraz taka dygresja czy kiedykolwiek stojąc przed
18:15
jakimś dziełem sztuki płakaliście, bo jakby no ja
18:19
Jestem bardzo emocjonalna i potrafię płakać na błahych
18:23
rzeczach, no bo wiadomo, że to wtedy się nie płacze z tego
18:27
powodu tylko gdzieś tam odnosimy się do naszych wewnętrznych
18:30
przeżyć. Co zresztą też, co potem
18:33
wspominał o takim mechanizmie, ale to na końcu Wam powiem, bo
18:38
ja sobie nie przypominam w sensie może teraz bym inaczej
18:43
odczuwała sztukę w sensie, że mogłabym się wzruszyć.
18:47
Jestem kurde, Jestem bardzo ciekawa, weźcie mi napiszcie czy
18:50
kiedyś się po płakaliście widząc dane, dzieło sztuki przenosimy
18:54
się do roku 1958 i to dopiero w tym momencie tak naprawdę o
18:59
rotto staje się głośno w świecie sztuki.
19:04
W bah mce artystycznej Nowego Jorku.
19:07
Pewnie mnie to nie zdziwi, ale oczywiście za sprawą skandalu,
19:11
bo jakby inaczej i nie wiem czy kojarzycie, ale są takie
19:15
ekskluzywne restauracje, które nazywają się for season.
19:18
Jedna z nich właśnie w Nowym Jorku zleciła mu, by ozdobił ich
19:23
ściany swoimi dziełami sztuki. Rothko bardzo się
19:26
podekscytowałem. Myślę, że nie tylko ze względu
19:29
na pieniądze, które na pewno były ogromne, ale też na skalę
19:33
tego zlecenia powiedział. Nawet, że stworzy takie dzieła,
19:37
które odbiorą apetyt na dętym i bogatym sukinsynom.
19:42
I Forsycji Zon zamówiło u niego 7 dzieł, ale rotto z rozpędu
19:46
namalował aż 30. Faktycznie.
19:50
Nie chyba nie umiał w biznesy i kiedy pewnego wieczoru jadł
19:54
kolację wraz ze swoją pierwszą żoną właśnie w tej restauracji.
19:58
No to stwierdził, że ludzie, którzy tam przebywają,
20:01
załatwiają biznesy, absolutnie nie skupiają swoje uwagi na
20:05
sztuce, tylko ją ignorują. Zapychając te swoje usta
20:09
ekskluzywnymi małymi bejbi potrawami.
20:12
A jak wiemy, jako artysty jest bardzo wrażliwe i lotko
20:16
stwierdził, że to luksusowe co prawda miejsce, ale pełne
20:20
ignorantów absolutnie nie jest odpowiednim miejscem.
20:23
Dla jego sztuki, która no tak naprawdę założenia miała
20:26
skłaniać do refleksji, a nie być tłem płytkich rozmów.
20:31
I tu taka kolejna dygresja, bo od razu powiem, że bardzo często
20:35
sztuka abstrakcyjna kojarzona jest ze zwykłym dekorowaniem
20:39
ścian, że jest formą właśnie dekoracji, a nie całościowym
20:44
pełnym dziełem sztuki. W każdym razie Mark postanowił
20:48
nie dopełniać umowy i zabrał wszystkie płótna do swojej
20:52
pracowni. Oczywiście oburzyło to zarówno
20:55
biznesmenów, jak i świat sztuki. I wszystkich ludzi, którzy
20:59
płacili za te dzieła sztuki i może wam się wydawać, że to nie
21:04
jest ogromny skandal, bo mówiłam zapewne o dużo większych, ale
21:09
pomyślcie teraz o tym w ten sposób, że rothko został
21:14
okrzyknięty ostatnim artystą, który nie sprzedał swoich
21:18
ideałów i wizji za pieniądze. To jest wspaniałe, prawda?
21:22
Chciałabym w to wierzyć naprawdę, bo no coraz mniej jest
21:26
ludzi wierzących w swoje przekonania ponad dobra.
21:30
Materialne, no też świat się teraz zmienił, ale no zawsze
21:33
światem rządziły pieniądze. To jest istotne, żeby prowadzić
21:37
fajne życie, a nie praktyki. Nie głodować, jak na przykład?
21:43
Który umarł po prostu w syfie, jedząc sardynki.
21:47
No ale z ciekawostek wam powiem, że mówi się, że tak naprawdę ta
21:52
cała akcja była zaplanowanym marketingiem, bo już wtedy rocco
21:56
był prezentowany przez jakiś tam.
21:59
Nie wiem czy galeria, ale na pewno marszand ów i to oni
22:02
Wszystko prawdopodobnie zaplanowali w sensie taka jest
22:06
Legenda, ale póki co nie ma na to dowodów i ja będę wierzyła w
22:11
pierwszą wersję wersję ideałów. Po prostu i w moc sztuki i mam
22:18
jeszcze jedną ciekawostkę, bo jest na Netfliksie taki
22:21
dokument, który nazywa się nabrali, jeszcze nie oglądałam,
22:25
ale jest to historia o największych przekrętach w
22:28
świecie sztuki i między innymi jest tam historia o podrobionych
22:33
dziełach rod pko więc stwierdziłam, że będzie to
22:36
idealny temat, na któryś tam kolejny podcast z tego co
22:40
czytałam, to tam była naprawdę gruba historia i to związana z
22:44
jedną z największych galerii sztuki w Nowym Jorku.
22:48
I pewnie większość z was obejrzy to przede mną, ale wolałam wam o
22:52
tym wspomnieć, bo jak pytałam się was o to, co wiecie o Marku
22:57
robótką na Instagramie, bo zawsze tak robię przed
22:59
podcastem. No to ktoś mi napisał, że Mark
23:03
Rothko to jest jeden z największych skarbów historii
23:06
sztuki, więc mnie to bo nigdy o tym nie słyszałam i wydaje mi
23:10
się, że albo ktoś źle sformułował zdanie albo po
23:15
prostu to jest jakaś tam Legenda która została tej osobie.
23:20
Przekazana, ponieważ tam w ogóle nie chodziło o to, że Mark
23:23
rothko był jakimś wymysłem i nieprawdą, tylko właśnie
23:27
chodziło o to, że oni tam sprzedawali podrabiane obrazy
23:31
najwybitniejszych artystów. I Jestem mega ciekawa tego, no
23:35
także znajdę niedługo czas zmieniając temat, bo jest taka
23:40
książka, która nazywa się the artist reality filozofie of art
23:44
i jest to książka z Zapiskami artysty właśnie Marka Rothko na
23:48
temat własnej sztuki i nie tylko.
23:51
Więc myślę, że no nic wspanialszego nie może się
23:55
trafić nam fanom sztuki i co ciekawe, została ona
23:58
opublikowana dopiero 30 lat po śmierci Marka przez jego dzieci,
24:03
bo mają dwójkę i wybrałam dla nas kilka fragmentów, bo muszę
24:06
przyznać, że jakby cały proces tworzenia i ten romans, jaki
24:10
wytwarzał pomiędzy swoimi dziełami a odbiorcami, lotko
24:15
mnie bardzo zaintrygował, bo też zbyt wiele o nim nie wiedziałam.
24:20
Na pewno nie tyle co się dowiedziałam dzisiaj.
24:22
Bo on ciągle skupiał się na emocjonalności.
24:25
Także posłuchajmy, co nam rothko miał do powiedzenia?
24:30
No ten temat postrzeganie piękna jest zdecydowanie przeżyciem
24:34
emocjonalnym. Nie oznacza to wyłącznie
24:36
ludzkiego. Emocjonowali zmu sentymentów czy
24:39
zmysłowości, lecz raczej to, że proces ten obejmuje uniesienie,
24:43
które jest tam przekazywane poprzez system emocjonalny.
24:47
To uniesienie składa się zwykle z uczucia doznania i w
24:51
najważniejszym stanie z intelektualnej aprobaty.
24:55
Piękne odpowiada wymaganiom ducha doświadczenie piękna może
24:59
być także oznaką odbioru impulsu twórczego umiejętności same w
25:04
sobie nie są wyznacznikiem piękna tu jest inny Cytat, ale
25:07
nawiązuje właśnie do tego, w jaki sposób on te swoją sztukę
25:11
tworzył. Oczywiście artysta musi
25:14
dysponować wystarczającymi środkami, aby osiągnąć swój cel,
25:18
aby jego dzieło stało się przekonująco komunikatywne, ale
25:21
najwyraźniej sztuka musi przekazywać coś więcej, zanim
25:25
jej autor. Zasiądzie wśród nieśmiertelnych.
25:28
I wiecie, to jest też to, o czym ja często mówię, kiedy gdzieś
25:31
tam wspominam o abstrakcji, że nie jest to malowanie zwykłych
25:37
plam albo chlapanie czy bazgranie.
25:39
Jeżeli abstrakcja, w tym przypadku Marka Lotko stała się
25:44
jedną z najwybitniejszych abstrakcji w historii sztuki, to
25:48
dlatego, że szła za nią idea cały zamysł, ale to, co
25:52
najważniejsze, też no poprawność techniczna nie ma co ukrywać, bo
25:58
od razu widać, w jaki sposób przemyślany.
26:02
On tworzył te swoje dzieła sztuki.
26:05
Mam jeszcze krótki Cytat, bo on powiedział w tej książce Tak
26:08
piękno. To pewien rodzaj uniesienia
26:11
emocjonalnego, który jest wynikiem pobudzenia pewnymi
26:14
cechami wspólnymi wszystkich wielkich dzieł sztuki.
26:19
No i są w tej książce też rozważania o platonie, które
26:23
mnie zaintrygowały, bo swego czasu bardzo interesowałam się
26:26
filozofią i Platon mówił o tym on twierdził, że wy przyrodzie
26:31
istnieje rzeczywisty prototyp abstrakcyjny, absolut piękna.
26:36
Tak to było nazwane, którego jakby wszystkie przejawy są po
26:40
prostu różnymi aspektami i naprawdę się to ciekawie czyta i
26:45
ma niesamowitą w ogóle okładkę to też muszę wam powiedzieć, bo
26:47
na to oczywiście zwracamy uwagę, skoro jesteśmy wrażliwi na
26:51
piękno na sztukę, bo ona wygląda jak brudny szkicownik, wyjęty
26:55
wprost z pracowni rocko jest dostępna tylko w języku
27:00
angielskim, Także jak chcecie, jak umiecie to polecam Wam, bo
27:05
fajnie się naprawdę czytało. I wiecie co bo chciałam dla Was
27:10
znaleźć jakiś też wątek lafiryndą owy no bo zazwyczaj
27:16
taki się znajduje w moim podcaście, ale do żadnego
27:19
konkretnego ciekawego nie dotarłam.
27:21
Najwidoczniej nic na świecie, a na pewno żadna lafirynda nie
27:26
była. Nie wiem, no jakby ważniejsza
27:29
dla Marka rothko od sztuki, chociaż wiem, że miał 2 żony i
27:33
dwójkę dzieci i właśnie jego syn wy kristofer.
27:37
W jednym z wywiadów opowiedział o czymś, co mnie zainteresowało.
27:42
O czymś, co nie było w ogóle podjęte w żadnym z innych
27:47
artykułów, jakie czytałam to, że rocco miał obsesję na punkcie
27:51
Mozarta i w tym artykule czytam wywiadzie, Kristofer zastanawiał
27:56
się nad tym, co połączyło jego ojca i Mozarta.
27:59
Bo jakby on mówił o tym, że ich biografie bardzo się różniły,
28:03
ich życiorysy blablabla i oni nie mieli ze sobą zbyt wiele
28:08
wspólnego. A jednak rothko w ogóle
28:11
zachwycił się. No tak naprawdę i zatracił.
28:14
Kompozycjach Mozarta, bo on w nich odnalazł zasady
28:18
stylistyczne i formalne, a zwłaszcza w ogóle taki sposób
28:22
artykułowania idei bardzo mi się podoba to sformułowanie, bo ten
28:27
sposób artykułowania idei miał wpływ na rozwój.
28:31
No tak naprawdę całego artystycznego języka Marka rot
28:37
co to jest w ogóle mega także pisząc, ten podcast też
28:40
słuchałam sobie mozarta, bo robiło to mega klimat,
28:44
szczególnie przy wszystkich wspaniałych świecach.
28:47
Szczególnie tych, które sama tworzę i jeszcze znalazłam
28:52
fragment, który dotyczył książki, którą przytoczyłam tej
28:56
pierwszej tego pamiętnika. Jego syn powiedział, że
28:59
wielokrotnie stwierdzałem, że pisma mojego ojca na temat
29:03
sztuki zapowiadały rozwój jego twórczości o kilka lat
29:06
wcześniej, że wygenerował i uzewnętrznia u pomysły, zanim w
29:11
ogóle odkrył, jak mógł je zrealizować wy farbie.
29:14
I to jest też bardzo ciekawe, że znowu potwierdza się fakt, że
29:19
Mark krotko. Zwyczajnie to, co zaczął
29:23
tworzyć, robił to z zamysłem, że nie był to przypadek, chociaż
29:28
Jestem bardzo ciekawa, jak powstał pierwszy obraz w sensie,
29:32
co się wydarzyło, czy na przykład jest sobie teraz tak
29:36
myślę, że on sobie stoi w pracowni, maluje tło i odchodzi
29:41
od obrazu, żeby zobaczyć, czy Wszystko jest ok.
29:43
Nagle mówi OK. To jest prawie skończone dzieło,
29:46
nie muszę dodawać totalnie nic innego także myślę, że
29:49
prawdopodobnie ta tak to wyglądało, bo często przypadki.
29:53
Właśnie sprawiają, że się odkrywa coś nowego.
29:56
Ja na to mówię nie przypadki i jeszcze muszę wam przyznać, że
30:00
bardzo ciekawie wnika się. Wy nie wiem w takie intymne
30:06
dyskusje rothko z samym sobą, czytając właśnie te jego
30:09
zapiski, ale też wypowiedzi jego syna.
30:12
No, który bądź co bądź bardzo dobrze znał swojego ojca, bo tam
30:16
nie było żadnych DRAM. Pomiędzy nimi także zawsze jest
30:20
to takie trochę otwarcie uchylenie może drzwi właśnie do
30:23
tego. Prawdziwego świata artysty.
30:27
No ale nie czytałam żadnej biografii, żeby wiedzieć, czy
30:30
były jakieś ogromne snacki rodzinne, chociaż myślę, że
30:36
byłoby to powiedziane i z racji, że jesteśmy na końcówce, ale nie
30:40
na końcu podcastu. Moi drodzy, bo ja mam dla was
30:44
teraz najciekawsze wątki i nieraz jak wracam do jakichś
30:48
podcastów, żeby sobie przypomnieć ciekawostkę.
30:50
No to jest tak, że ten początek jest taki bardzo sztywny, a to
30:53
całe miecho jest zachowane na koniec.
30:55
No ale taka jest trochę prawda, że i ja się rozkręcam, ale też
30:59
chcę wam pozostawić najfajniejsze na koniec na
31:02
artystyczny deser, że tak powiem, bo dzisiaj przeczytałam
31:07
tak dużo rzeczy o rothko, że nie wiem czy będziecie w ogóle
31:11
usatysfakcjonowani tym, o czym wam opowiadam czy czy
31:16
odbierzecie to tak jak ja bym chciała, ale ja sama nawet nie
31:19
wiem jak to będzie wyglądało dopóki tego nie skończę.
31:22
Nie wiem nagrywać i montować, ale mam nadzieję że tak.
31:26
Bo po pierwsze, kiedy chodziło o sprzedaż jego dzieł, no to jako
31:31
artysta z wielkim ego. On był bardzo wybredny.
31:35
On był wybredny, sprzedając swoje dzieła, bo on wykonywał
31:40
test, o którym nie wiedział żaden kupujący.
31:43
Jeżeli mu się nie spodobali, zareagowali w sposób, który go
31:47
nie przekonywał. Ci kupujący to Mark im nie
31:50
sprzedawał obrazu, nawet jeżeli proponowali horrendalne kwoty za
31:54
dzieło sztuki. Także widzicie, że jednak ten
31:56
mit artysty. Który nie sprzedaje swoich
31:59
ideałów za pieniądze, był ciągle żywy, co na maksa mi się podoba
32:03
i po prostu wierzę w to, że tamta akcja marketingowa to był
32:07
jakiś wymysł współczesnych czasów, gdzie ludzie zawsze
32:10
muszą doszukiwać się drugiego dna.
32:14
Bo Mark Rothko bardzo lubił, kiedy obrazy były kupowane w
32:19
parach albo w kilku sztukach, ponieważ no to to to zabrzmi
32:24
śmiesznie. Ale właśnie on lubił, że te
32:28
wszystkie jego dzieła sztuki były jak takie art rodzeństwo,
32:31
które powinno trzymać się razem. Zastanawiam się, czy to właśnie
32:35
chodzi o to, że one na siebie wzajemnie oddziaływały, czy po
32:38
prostu taką miał wizję, bo mógł mieć, ponieważ był właścicie.
32:44
Celem jakby ojcem tych dzieł sztuki i w ogóle.
32:48
Co ciekawe to, że mu się nie podobała wizja, że bogaci
32:51
kolekcjonerzy będą mieli jego obrazy wy swoich domach, że te
32:56
obrazy nie będą wystawiane w galeriach, że jakiś wazon, który
33:00
stoi na stoliku przed obrazem zasłoni to dzieło sztuki.
33:04
Dlatego on postanowił założyć Fundację Marka Lotko, by jego
33:08
dzieła mogły mieć jedno idealne miejsce.
33:12
A jak wam już wspominałam dla niego każdy szczegół.
33:16
Od płótna po oświetlenie był bardzo istotny, one w ogóle
33:20
musiały wisieć na białej ścianie przełamanej lekką umrą.
33:24
One musiał być zawieszone jeden obok, drugiego w danej
33:28
odległości chyba nie więcej niż 45 cm od siebie.
33:33
Także tam było jeszcze więcej jakiś wyznaczników, ale to jest
33:37
mega ciekawe, że on w ogóle w taki sposób podchodził do tej
33:41
swojej sztuki. Ja to bardzo lubię, dlatego, że
33:43
dla mnie od początku do końca, jakby tworzenie sztuki to nie
33:48
jest tylko samo dzieło. Tylko właśnie jest to nawet
33:52
sposób, w jaki jest eksponowane i dla mnie zawsze to było super
33:56
istotne. To nie może być byle jak
33:58
powieszone nie może być w antyramie przyklejone na taśmie
34:02
to tak samo jak ja sprzedaję swoją sztukę i ona nawet
34:05
pakowana jest w specyficzny sposób, żeby dla każdego kto
34:09
kupi na przykład ikony świece czy cokolwiek to będzie to
34:14
wyjątkowy dzień takiego prezentu dla samego siebie.
34:17
No bo to jest najważniejsze. Jesteśmy dorośli, zazwyczaj
34:20
wszyscy, którzy słuchamy. W innej sztuki i możemy sobie
34:24
robić właśnie takie prezenty, no ja wiem, że tutaj kolejna
34:27
dygresja, ale bardzo mnie to zachwyciło, że dla niego to było
34:31
tak istotne, że on sobie po prostu stworzył fundację, w
34:34
której te jego dzieła sztuki były zawieszone w dokładnie taki
34:38
sposób, jak w jego wizjach artystycznych.
34:42
Inna ciekawa rzecz, o której teraz pomyślałam, to jak
34:46
zmieniały się kolory w jego pracach, bo ja tak naprawdę w
34:49
dzisiejszym podcaście bardzo mało wam opowiedziałam, ale te
34:52
obrazy są. Bardzo podobne, bo to nie
34:55
chodzi. Tutaj nie ma takiej
34:56
interpretacji jak wam od początku powiedziałam, jak
34:58
możemy sobie ovan gogu, czy opieka się mówić.
35:02
Tutaj właśnie chodzi o te emocje i te obrazy od samego początku,
35:07
kiedy już powstał ten główny styl właśnie Marka rothko.
35:11
No to myślę, że najbardziej kojarzycie jakieś tam żółcie,
35:14
czerwienie pomarańcze, bardziej ciepłe mówiąc tak kolokwialnie,
35:19
po prostu kolory. A przecież w latach
35:21
sześćdziesiątych rothko zaczął tworzyć mocno ciemne.
35:25
Niepokojące obrazy i z nimi wiąże się kolejna historia.
35:29
One były zazwyczaj w granacie czerni w jakimś bardzo ciemnym,
35:34
także też były oczywiście wspaniałe, bo historia, o której
35:38
miałam powiedzieć, była taka kaplica.
35:41
Ona była bez wyznaniowa w Houston, do której lotko
35:44
stworzył cykl 14 prac praktycznie w samych szarościach
35:49
i czerniach i to jest mocno zauważalne, że z wiekiem jego
35:52
pracy ciemniały i stawały się mniej dostępne emocjonalnie.
35:56
No myślę, że jest istotne i ma, no teraz tak sobie myślę bardzo
36:00
mocnym. Metaforyczny wydźwięk, dlatego,
36:04
że okazuje się, że on przez wiele lat miał bardzo głęboką
36:10
depresję. Miał ogromny problem z alkoholem
36:13
i też nadużywał różnych proszków.
36:17
Nie wiem, czy były to narkotyki, ale generalnie były to jakieś
36:20
tam tabletki na receptę. Także jest to według mnie taka
36:26
ironia, że. Człowiek, który całe życie mówił
36:30
o emocjach, był tak zdruzgotany, że nawet w jego obrazach było
36:35
widać te ciemność, w którą on wszedł, że ta depresja go tak
36:41
dobijała i te wszelkie problemy, które tam działy się w jego
36:45
życiu. No to on przelał na obrazy, no
36:47
znaczy, nie ma co się dziwić, bo artyści jakby właśnie w taki
36:50
sposób działają. To co dzieje się w danym
36:52
momencie, to co czują, przelewają na płótno czy tam w
36:56
inny sposób, w jaki działają artystycznie.
36:59
Bo to w ogóle nie jest Wszystko, co się wydarzyło w tamtym
37:02
czasie, bo u niego zdiagnozowano tętniaka.
37:05
On w ogóle się nie przejął. Zbytnio zaleceniami lekarza on
37:09
nadal pił, nadal palił, on niezdrowo się odżywiał i jego
37:13
przyjaciel wieloletni mówił o rothko w tamtym okresie, że jest
37:18
bardzo wychudzony, że bardzo źle wygląda.
37:21
A co najważniejsze, że jest strasznie nerwowy jak nigdy i w
37:25
tym samym też czasie rozpadło się jego małżeństwo, więc
37:29
naprawdę wiele czynników wpłynęło na jego stan.
37:32
No i oczywiście, jak wam powiedziałam na jego sztukę w
37:35
ogóle bardzo ciekawe byłoby zobaczyć jego pierwsze obrazy.
37:38
Tam kilka obrazów, środkowe i te, które były tworzone pod
37:43
koniec życia, bo myślę, że będzie naprawdę interesujący
37:47
przekrój kolorystyczny i to, co ciekawe, to w ogóle to, co wam
37:51
przed chwilą opisałam, to był czas, kiedy rod co planował
37:54
wystawę dzieł, który zabrał z tego forsy sezon, o którym wam
37:58
opowiadałam, bo te dzieła miały być wystawione w tej Modern.
38:03
I on zostawił szczegółowy Plan co do joty.
38:06
Jak one mają być powieszone i zorganizowane w tej przestrzeni
38:10
galeryjnych? No bo jak wiemy, miał niezłego
38:12
świra na tym punkcie i a propos detali i te dzieła wyobraźcie
38:16
sobie, bo to jest hardkorowa historia.
38:18
One dotarły do galerii równo 25 lutego 1970 roku i wyobraźcie
38:25
sobie, że to niestety był dzień, w którym Mark rothko popełnił
38:30
samobójstwo. Czy to nie jest przerażające,
38:33
jakby niesamowite? Bo okazuje się, że jego asystent
38:37
znalazł go na Ziemi w łazience, w jego pracowni czy w
38:41
mieszkaniu, bo są różne wersje. On był zalany krwią, on miał
38:46
podcięte żyły, a to, co najciekawszej w sumie
38:49
najbardziej przerażające to, że ostatni jego obraz, który był
38:53
jeszcze mokry, bo nie zdążył wyschnąć, on był namalowany
38:58
czerwieniami krwisty, tymi soczystymi odcieniami czerwieni
39:02
jak kolor krwi, która spływała po marku krotko.
39:07
I ja o tym wam opowiadałam wy szesnastym odcinku, który mówił
39:11
o ostatnich obrazach przed śmiercią.
39:13
Ja wtedy zastanawiałam się nad tym, czy on malując ten obraz,
39:18
wiedział, że będzie on jego ostatnim obrazem.
39:22
Czy on był proroczy zaplanowany, czy to był po prostu czysty
39:26
przypadek, a może w tamtej chwili wydarzyło się coś, co go
39:30
nagle skłoniło do odebrania sobie życia?
39:33
Zapewne tego się już nigdy nie dowiemy.
39:36
On też nie zostawił żadnego listu pożegnalnego.
39:39
Także, jeżeli coś by miało wyjść.
39:41
No to nie wiem. Tak naprawdę, kiedy i moi drodzy
39:44
tak zakończyła się historia jednego z najistotniejszych,
39:48
abstrakcjonistyczny w dziejach sztuki.
39:51
Potem jeszcze było wiele DRAM i walka o jego majątek wiadomo,
39:54
ale może to w ogóle pominiemy w dzisiejszym podcaście, bo wydaje
39:57
mi się to absolutnie nieistotne, bo dla rod co bardzo ważne były
40:03
kolory. On miał świadomość, że dobrze
40:06
dobrane kolory będą bodźcem powały mózg odbiorcy i one będą
40:11
przenosiły go do swoich najskrytszych N.
40:14
Moc lęków marzeń to, o czym wam mówiłam w moim odbiorze sztuki,
40:20
kiedy jakaś padła dygresja, bo w ogóle to co jest najciekawsze,
40:25
to nie wiem czy wiecie, ale w obecnych czasach jest nawet
40:28
gałąź w nauce, która zajmuje się właśnie badaniem tego zjawiska.
40:32
Propos kolorów i ona nazywa się neuro estetyka bardzo ładnie
40:37
zresztą, no więc jakby to Wszystko jest bardzo ciekawe i
40:41
czasami jest mi smutno, że ten podcast nie może być tak długi
40:45
jak bym chciała. Tam opowiadać, ale tak naprawdę
40:48
wiele rzeczy pewnie jest nieistotnych, ale znalazłam
40:51
jeszcze kilka spokojnie, bo to, co mnie zszokowało, to, że on
40:56
inspirował się nicze o niczym już nie raz gadaliśmy, bo
41:00
zazwyczaj jest to albo nicze, albo froid i dla mnie trochę
41:04
brzmi to niepokojąco, ale bardzo pasuje tutaj Cytat niczego,
41:09
który głosi, gdy zbyt długo patrzysz w Czeluść, czeluść
41:13
zaczyna patrzeć na ciebie. Ja wam tylko wtrącę.
41:17
Że ja w życiu przeczytałam jedną książkę, niczego kilka razy i
41:21
ona nazywa się tako rzecze zaratustra.
41:25
Była to bardzo ciężka pozycja, ale bardzo mi zależało, żeby ją
41:29
przeczytać. Dlatego wam mówię, że jak tylko
41:31
zobaczyłam, że on się inspirował, nicze.
41:33
No to stwierdziłam, że jest to niepokojące.
41:36
Teraz rzecz, która trochę łamie mi serce, ale ro pko, co
41:41
ciekawe, gardził sztuką, poparł on uważał w ogóle ją za
41:45
degenerację sztuki, z tego co wyczytałam to.
41:48
Ta niechęć Marka rothko do tu nie była gdzieś tam spowodowana
41:53
zazdrością tego, że przyszedł nowy nurt w sztuce.
41:57
Tylko on nie lubił na przykład warhola kifach taringa czy
42:01
Jaspera johnsa, czyli osób, które ja na przykład bardzo
42:04
lubię, dlatego, że on się bardzo martwił o to, jakby przyszłość
42:10
całego artystycznego środowiska, bo on uznawał powstanie po partu
42:15
za krok wstecz dla tej całej głębi i emocjonalności.
42:20
Sztuce fascynująca. No, ale każdy ma prawo do
42:25
swojego zdania, ale chciałam wam o tym opowiedzieć, ale dobra, bo
42:29
tutaj muszę wam powiedzieć, że wcale nie zamyka się rozdział
42:32
sztuki lotko, moi drodzy, bo jeżeli nadal zastanawiacie się
42:36
na cenzusem abstrakcji, i tak generalnie rzecz ujmując albo
42:40
sposobem jak ją zrozumieć, to jedyne co mogę powiedzieć to
42:44
przykład w jaki spos. Lub jesteśmy uczeni od
42:48
najmłodszych lat sztuki. Już tak naprawdę ja pamiętam w
42:51
podstawówce w gimnazjum pokazywano nam dzieła sztuki
42:55
jakieś tam realistycznych malarzy i je nam opisywali.
42:59
Narzucali nam interpretację i kierunek, w którym powinniśmy
43:03
patrzeć na to dzieło sztuki. A przecież obcowanie ze sztuką
43:07
powinno być. No nie ukrywajmy, czystą
43:10
przyjemnością i taką osobi. Są refleksją na jej temat.
43:15
Oczywiście wiadomo, że czym więcej wiemy o sztuce o
43:18
artystach, tym łatwiej nam zbudować taki własny sposób,
43:23
taką wizję i postrzeganie tej całej sztuki.
43:27
Wiadomo, że edukacja i wiedza to jest podstawa.
43:29
Ja to zawsze powtarzam, ale powiem wam, że dla mnie sztuka
43:33
jest taką mieszanką zachwytów, wzruszeń, takiego pewnego
43:38
rodzaju magii. To jest czyste przeżycie
43:41
artystyczne, bardzo intymne. Którego no ja osobiście bardzo
43:47
lubię doświadczać i zawsze lubiłam, bez względu na to, czy
43:51
byłam młoda i nie miałam pojęcia o sztuce, czy teraz, kiedy
43:55
Jestem troszkę starsza i wiem troszkę więcej o tej sztuce.
43:59
No jest to fantastyczna droga i myślę, że fajnie jakby wiele
44:04
osób w ten sposób spojrzało na sztukę i powtórzę setny raz
44:10
dzisiaj i nie tylko, bo powtarzam to w każdym podcaście,
44:14
że. Fajnie byłoby skupić się na
44:17
przeżywaniu i na tych własnych emocjach, o których tak wiele
44:21
mówił rocco, które tak wymalował na swoich płótnach i niech nikt
44:28
nam nie mówi, co powinniśmy czuć w danym momencie.
44:31
Dobra, może to ma zły wydźwięk, bo ja mówię, co moglibyśmy robić
44:37
w momencie oglądania danej sztuki, ale chodzi mi o właśnie
44:40
taką swobodę odczuwania tego, żeby to nie było narzucone, że
44:43
dany obraz znaczy to czy tamto, bo nawet jeżeli znamy
44:48
interpretację danego artysty. No to nie tworzył tego po to,
44:52
żebyśmy my w ten sposób patrzyli na jego dzieło sztuki.
44:57
Tak mi się wydaje i mam nadzieję, że ten dzisiejszy
45:00
podcast będzie właśnie taki, że nie będzie narzucający żadnej
45:04
opinii ani wizji, ale będzie obfity po prostu w kilka
45:07
ciekawostek z życia Marka rothko, że teraz jak będziecie w
45:12
galerii sztuki albo będziecie coś czytać, oglądać jakiś album?
45:16
No to będziecie więcej o nim wiedzieli albo was to jakoś tam
45:20
za frapuje i będziecie chcieli poczytać.
45:23
Więcej także. Mam nadzieję, że wam się
45:26
podobało. Jak znacie jeszcze jakieś
45:28
ciekawostki? No to oczywiście czekam na wasze
45:30
wiadomości i jak zwykle dziękuję moim niewinnym patronom i
45:34
patronką, którzy wspierają ten podcast.
45:37
No i co moi drodzy jak zwykle słyszymy się już w kolejny
45:43
czwartek także czy rysik? I pa moi drodzy ciekawostka po
45:50
siku, bo się okazało. Apropos tego jak on mieszał te
45:54
swoje pigmenty, że naukowcy i badacze przy pomocy ultrafioletu
46:00
jakiś tam specjalnych technik odkryli co się znajdowało w
46:04
składzie tych jego pigmentów i moi drodzy to były tak jajka
46:09
klej formal dechy yt i żywica akrylowa.
46:13
Także ciekawe prawda?