Latest / Przygody Felka Wafelka - bajki dla dzieci / Dlaczego kaczki nie marzną? 🦆 nauka dla dzieci | Felek Wafelek (SNF_028)

Transcript

Dlaczego kaczki nie marzną? 🦆 nauka dla dzieci | Felek Wafelek (SNF_028) · Przygody Felka Wafelka - bajki dla dzieci

0:00
Cześć moi czekoladowi odkrywcy tu ja felek wafelek, wasz
0:04
ulubiony poszukiwać wiedzy z wafelkową ciekawością.
0:07
Wyobraźcie sobie, że pewnego mroźnego dnia postanowiłem
0:10
zrobić sobie zimowy spacer nad stawem nieopodal mojej
0:14
czekoladowej chatki wziąłem termos z gorącym gęstym kakao z
0:18
podwójną pianką, a jakże włożyłem moje najgrubsze
0:22
futrzane buciki noco wafelek też marznie.
0:26
I ruszyłem podziwiać zaspy. Krop chrup.
0:30
Tak przyjemnie skrzypiał śnieg pod moimi stopami nad stawem
0:34
było przepięknie, wszystko pokryte białym puchem
0:38
przypominającym bitą śmietanę, a woda częściowo zamarznięta w
0:42
wielką taflę luksu. I nagle chlap poślizgnąłem się
0:49
odrobinę wylałem kropelkę kakao na szalik i soja widzę.
0:54
Kaczki spokojnie chodzą po tym lodowatym luksze stoją na jednej
1:00
nóżce, potem na drugiej drepczą jakby to był najcieplejszy dywan
1:04
w salonie, a ja ja już po chwili poczułem, że moje wafelkowe
1:09
stopy robią się lodowate mimo tych super futrzanych bucików
1:14
szybko potruchtałem do domu wpadłem do chatki, zrzuciłem
1:18
buty i z tej całej rozpaczy i chłodu zanurzyłem stopy w misce
1:22
z ciepłym kakao. Ach, co za ulga.
1:28
I wtedy mieszając palcami u stóp ten czekoladowy napój.
1:32
Pomyślałem, hej, jak to w ogóle możliwe, że kaczką na lodzie nic
1:38
nie jest? Dlaczego nie marzną i nóżki i
1:41
dlaczego ten lód pod nimi się nie topi, skoro ptaki są ciepłe
1:44
w środku musiałem to sprawdzić. Sięgnąłem po mój notatnik
1:50
naukowo czekoladowy, ojej, znowu strony skleiły się od
1:54
roztopionych pianek marsz malą. Kiedy w końcu go otworzyłem, od
1:59
razu zadzwoniłem do mojego przyjaciela, profesora,
2:02
pstryczka bip, bip bip. Telefon odezwał się natychmiast,
2:07
a profesor rzucił do słuchawki felek, mój drogi to klasyczna
2:11
kwestia przeciw prądowego wymiennika ciepła.
2:14
Co proszę, fill przeciwprądowy w w wymiennik co?
2:22
Wykrztusiłem prawie wpadając w wafelkowy szok i omal nie
2:26
wylewając reszty kakao na dywan. Brzmi jak nazwa jakiegoś
2:30
kosmicznego statku, prawda? Profesor wytłumaczył mi, że to
2:34
tak zwana termoregulacja, ale wiecie co ja wolę na to mówić,
2:38
po naszemu to są po prostu rurki od ciepełka.
2:43
Wyobraźcie sobie, że w takich kaczych nóżkach są 2 rurki.
2:48
Jedna z ciepłą krwią, która biegnie w dół z ciepłego
2:52
brzuszka do stóp, a druga z zimną krwią, która wraca w górę
2:56
ze zmarzniętych stóp spowrotem do ciała.
3:00
Te rurki leżą tuż tuż obok siebie, dotykają się boczkami
3:04
zupełnie jak 2 słomki do kakao ułożone równolegle w jednej
3:08
szklance. I co się dzieje?
3:12
Magia ciepło z tej gorącej rurki przeskakuje do zimnej.
3:19
Ciepła krew oddaje swoje ciepło zimnej krwi, zanim jeszcze w
3:23
ogóle dotrze do samych paluszków.
3:25
Dzięki temu do kaczyk stóp wpływa krew prawie tak zimna jak
3:29
lód, a ta wracająca ze stóp zdąży się po drodze ogrzać, więc
3:33
brzuszek kaczki nadal ma cieplutko.
3:36
To trochę tak. Jakbyście wstawili kubek z
3:38
gorącym kakao do miski z lodem kakao się schładza, a lód
3:42
podtapia tylko że kaczka robi to wewnątrz twoich nóżek a nie na
3:47
zewnątrz. Szybko przewróciłem lepką od
3:50
syropu, stronę w moim notatniku naukowo czekoladowym.
3:53
Spojrzałem przez zamarznięte okno i zawołałem na głos.
3:57
Ej przyrodo, przyznaj się, co ty tam jeszcze wymyśliłaś?
4:03
Okazuje się, że nie tylko kaczki krzyżówki mają te niesamowite
4:07
super zdolności. Świat zwierząt to jedna wielka
4:12
zimowa fabryka wynalazków. Zacznijmy od tych naszych kaczek
4:17
i łabędzi. Wyobraźcie sobie, że naukowcy
4:19
zmierzyli temperaturę ich ciała w brzusku kaczka ma cieplutkie
4:23
40°C to więcej niż wy kiedy leżycie pod najgrubszą kołdrą,
4:27
ale jej stopy jej stopy mają zaledwie około 0 °.
4:34
To gigantyczna różnica aż 40 ° w jednym ptaku kaczka po prostu
4:40
odcina dostawę gorąca do stóp, żeby nie marnować energii na
4:44
ogrzewanie lodu. Ma to też swoje drugie zadanie.
4:48
Dzięki temu stopy kaczki nie topią lodu, a jak go nie topią,
4:52
to się do niego nie przyklejają. Sprytne, prawda?
4:55
To tak, jakbyście w lewej ręce trzymali parujący kubek kakao, a
4:59
w prawej rożek z lodami śmietankowymi i w ogóle by wam
5:02
to nie przeszkadzało. Ale czekajcie, czekajcie kaczki
5:06
to dopiero początek. Trzymajcie się mocno swoich
5:09
foteli, bo to nie wszystko. Czy znacie pingwiny cesarskie to
5:14
są dopiero zimowi twardziele mieszkają na antarktydzie, gdzie
5:18
wiatr wieje z prędkością 200 km/h, a temperatura spada do
5:23
minus 50°C brrr. Na samą myśl trzęsą mi się
5:28
wafelkowe uszy. Samce pingwinów wysiadują tam
5:32
jajka przez 65 dni, trzymając je na własnych stopach, przykryte
5:36
specjalnym fałdem brzuszka. Jak one to robią, że nie
5:39
zamieniają się w pingwinie? Sople lodu stosują patent, który
5:43
naukowcy nazywają przytulnym tłumem 1000 pingwinów zbija się
5:48
w jedną wielką grupę i przytula się do siebie najmocniej jak
5:51
potrafi, ale uwaga, one nie stoją w miejscu.
5:56
Powolutku kroczek po kroczku rotują.
5:59
Te zewnątrz, którym jest najzimniej, wędrują do
6:02
cieplutkiego środka, a te ze środka wychodzą na zewnątrz,
6:06
żeby wziąć na siebie trochę mrozu.
6:08
To przypomina taką wielką wolno kręcącą się karuzelę z karmelu.
6:14
Dzięki temu oszczędzają aż 50% ciepła.
6:17
Wyobraźcie sobie stoicie na najgorszym mrozie, a wasi
6:21
przyjaciele tak mocno was przytulają, że robi wam się
6:24
gorąco. To jak jedna gigantyczna
6:27
czekoladowa przytulanka ratująca życie.
6:30
Z kolei renifer ma w nosie małą elektrownię, puf, puf.
6:35
Jego jamy nosowe są zakręcone w środku jak najdłuższy makaron
6:39
świderki. Kiedy renifer wdycha lodowate
6:42
powietrze, ten biologiczny wymiennik ciepła błyskawicznie
6:46
je ogrzewa. Zanim dotrze do płuc.
6:49
A kiedy robi wydech, uwaga, nos odzyskuje wodę i ciepło z tego
6:54
powietrza. Renifer nie wypuszcza pary z
6:56
pyska na darmo. Oszczędza energię z każdym
6:59
oddechem. Jak mini rekuperator schowany
7:01
prosto w nozdrzach. Najbardziej zszokowała mnie
7:05
jednak żaba drzewna. Ta mała spryciula potrafi
7:09
zamarznąć na kość. Jak to robi?
7:13
Kiedy zbliża się zima, jej ciało produkuje ogromne ilości glukozy
7:17
i mocznika. Glukoza to cukier, a cukier
7:20
działa w jej ciele jak naturalny płyn do spryskiwaczy w
7:23
samochodzie taty. Krew żaby robi się gęsta i
7:26
słodka jak syrop klonowy. Żaba dosłownie zamienia się w
7:30
bryłkę lodu. Jej serce przestaje bić, a ona
7:33
czeka w ukryciu pod liśćmi, a potem przychodzi wiosna i pyk.
7:38
Żaba wraca do żywych, mruga oczami i skacze dalej po muchy,
7:43
jak gdyby nigdy nic. A niedźwiedź polarny ma na swoim
7:48
białym futrze specjalne sebum, taką naturalną tłustą warstwę
7:52
wychodzi z lodowatej wody. Robi głośne strzep, otrzepuje
7:57
się i cała woda natychmiast z niego spada.
8:01
Gotowe żadnych sopli, jakby miał na sobie niewidzialną kurtkę z
8:05
teflonu, do której w ogóle nie przykleja się woda.
8:09
Pomyślałem sobie, no dobrze, a co z nami ludźmi?
8:14
Przecież nie mamy kaczych nóżek z rurkami nosów w kształcie
8:18
makaronu ani krwi z syropu klonowego.
8:21
Wtedy odkryłem, że ludzie mają inną super moc, potrafią
8:25
genialnie podglądać i naśladować naturę.
8:29
To się nazywa bio mimikra. Takie mądre słowo, które znaczy
8:33
po prostu zgapianie najlepszych pomysłów od zwierzaków.
8:38
Weźmy takich podróżników polarnych.
8:40
Ronald amundsen, niesamowity Norweg, który jako pierwszy
8:43
dotarł na biegun południowy, nie wymyślał koła na nowo.
8:47
Popatrzył na zwierzęta i na rdzennych mieszkańców północy
8:50
inuitów. Używał ubrań ze skór reniferów i
8:54
fok, które doskonale blokowały wiatr.
8:57
To tak, jakby ubrał się w strój samego niedźwiedzia.
9:00
A wiecie kto był absolutnie najodważniejszy nasz polski
9:04
superbohater Marek Kamiński w 1995 roku poszedł na oba bieguny
9:10
na nartach. Szedł zupełnie sam, ciągnąc za
9:14
sobą wielkie sanie z namiotem i jedzeniem, które ważyły ponad
9:17
100 kg. To tak jakby dźwigać przez całą
9:21
zasypaną śniegiem antarktydę ogromny pokój po brzegi
9:24
wypełnione tabliczkami czekolady.
9:26
Dzisiaj polarnicy mają jeszcze lepsze sposoby, ubierają się na
9:31
cebulkę z kakao, czyli warstwowo dlaczego?
9:34
Bo powietrze między warstwami ubrań to najlepszy Izolator
9:38
działa jak puchata wata cukrowa, zatrzymująca, ciepełko blisko
9:42
skóry. Pierwsza warstwa to bielizna
9:45
termoaktywna taka super nici, która odciąga pod żebyśmy nie
9:50
mieli mokrych pleców, druga warstwa to gruby polar albo
9:54
kurtka z puchem, która grzeje nas jak kaloryfer, a trzecia ta
9:58
na samej Górze to prawdziwy technologiczny cud kurtka z
10:02
membraną goretex wielu z was na pewno wie co to jest, ale dla
10:07
tych do niewiedzą czym jest goretex pędzę z wyjaśnieniem.
10:11
Wyobraźcie sobie takie magiczne sitko do posypywania ciasta
10:14
cukrem pudrem. Dziurki w tym sitku są tak
10:16
sprytne, że są 20000 razy mniejsze od kropli deszczu z
10:20
zewnątrz, ale jednocześnie 700 razy większe od pojedynczej
10:24
cząsteczki pary wodnej z naszego potu.
10:27
I co się dzieje? Kiedy polarnik się spoci pod bez
10:31
problemu ucieka przez sitko na zewnątrz, ale kiedy na kurtkę
10:34
pada śnieg lub woda, krople są za duże, żeby wejść do środka.
10:38
Deszcz odbija się od kurtki jak czekoladowe chipsy od
10:41
trampoliny, ale to nie koniec ludzkich wynalazków.
10:45
Pamiętacie kaczki i ich rurki w nóżkach?
10:48
Inżynierowie dokładnie jest, badali i stworzyli rekuperatory
10:52
tak ja wiem, że to kolejne trudne słowo do kolekcji to
10:56
takie duże maszyny montowane w nowoczesnych domach, które
10:59
wpuszczają do środka świeże, mroźne powietrze z dworu, a
11:02
wypuszczają zużyte domowe, ale cieplutkie powietrze.
11:07
W środku maszyny te 2 prądy powietrza mijają się w malutkich
11:10
kanalikach jak w nóżkach kaczki i to wychodzące domowe powietrze
11:15
oddaje swoje ciepełko temu, które dopiero wchodzi.
11:20
Efekt wietrzymy dom, mamy świeże powietrze, a w ogóle nie tracimy
11:25
ciepła. Genialne.
11:27
A co z naszą super żabą drzewną i jej syropem klonowym zamiast
11:31
krwi? Naukowcy próbują dokładnie
11:33
poznać te żabie białka przeciw zamarzaniu, czyli takie
11:37
mikroskopijne ochronne kocyki. Jeśli to zrozumiemy, będziemy
11:42
mogli lepiej chronić uprawy roślin przed nagłymi wiosennymi
11:45
mrozami, a lekarze będą w stanie bezpiecznie zamrażać i
11:49
przechowywać organy do przeszczepów, żeby ratować
11:52
ludzkie życie. Wszystkie te kosmiczne i
11:55
ratujące planetę wynalazki wzięły się z jednego.
11:59
Z uważnego podglądania kaczki stojącej na lodzie i wędrującego
12:02
przez zaspy pingwina. I kiedy tak siedziałem w mojej
12:06
chatce z nogami w pachnącym kakao, dotarło do mnie coś
12:10
ważnego. Ten cały przeciw prądowy
12:13
wymiennik ciepła i pink winie przytulasy są trochę jak.
12:18
Wspieranie się nawzajem każdego dnia dlaczego?
12:22
Bo tak jak ciepła krew kaczki ratuje jej zmarznięte paluszki
12:25
przed zimą? Tak my możemy dzielić się swoim
12:28
wewnętrznym ciepełkiem z innymi, kiedy ktoś w szkole lub w
12:32
przedszkolu jest smutny. Wasz uśmiech może go ogrzać,
12:36
kiedy brat lub siostra ma zły dzień, wasza pomoc jest jak to
12:39
oddane ciepło. Pingwiny nauczyły mnie, że razem
12:43
jest cieplej i łatwiej przetrwać najgorsze burze śnieżne.
12:47
Nie musicie być najsilniejsi na świecie, by być bohaterami.
12:51
Wystarczy, że macie dobre serce i umiecie dzielić się tym, co
12:54
macie uśmiechem, kanapką, dobrym słowem.
12:59
To jest wasza super moc wymiany ciepełka.
13:02
Nawet gdy świat dookoła wydaje się lodowaty, zawsze możecie być
13:06
jak ten ciepły kubek kakao dla kogoś innego, a teraz moi
13:11
czekoladowi odkrywcy czas na wafelkowe pytanie do was,
13:15
gdybyście mogli mieć jeden zimowy super patent od zwierząt,
13:18
co by to było, a kacze stopy, w których można stać na lodzie bez
13:23
marznięcia b nos renifera, który oszczędza wodę i działa jak mała
13:28
elektrownia. CA może Futro teflon
13:31
niedźwiedzia polarnego? Do którego nigdy nie przykleja
13:34
się lód, dajcie znać w komentarzach.
13:37
Jestem bardzo, ale to bardzo ciekawy waszych odpowiedzi.
13:41
Na czekoladowym tropie był dziś z wami wasz felek wafelek.
13:45
Trzymajcie się cieplutko i pamiętajcie nasze najważniejsze
13:48
hasło, słodkie myślenie to rozwiązanie.
13:52
Jeżeli felek stał się już znajomym głosem w waszym domu,
13:55
zaobserwujcie nasz kanał i zostawcie ocenę, to dla nas
13:59
najmilszy sygnał, by opowiadać dalej, a jeśli chcecie wesprzeć
14:03
przygody felka, możecie postawić mu symboliczne kakao na
14:06
patronite. Ten mały gest daje nam wielką
14:10
moc do tworzenia kolejnych historii na czekoladowym tropie
14:13
link znajdziecie w opisie, dziękuję, że jesteście częścią
14:17
tego świata.