Latest / AJANDA PODCAST / Sanayi Odası | Sanayicinin gündemi ve talepleri: Savaş, maliyetler, finansmana erişim (Ep.13)

Transcript

Sanayi Odası | Sanayicinin gündemi ve talepleri: Savaş, maliyetler, finansmana erişim (Ep.13) · AJANDA PODCAST

0:11
Dinlediğiniz podcast bir ajanda podcast yapımıdır.
0:14
Sanayi Odası podcastten merhaba bu bölümde geçtiğimiz günlerde
0:18
gerçekleştirilen Ege Bölgesi sanayi odasının appsonu mart ayı
0:22
meclis toplantısında sanayicilerin verdikleri
0:25
mesajları aktaracağız. Sizlere appso Meclis Başkanı
0:28
ibrahim gökçeoğlu, Yönetim Kurulu Başkanı ender yorgancılar
0:31
ve meclis üyesi Mustafa karabağlı, seslerini
0:33
dinleyeceğimiz isimler olacaklar.
0:36
Sanayicilerin bu dönemdeki gündemleri belki her zamankinden
0:40
daha önemli. Zira zaten sanayisizleşme riski
0:43
bir risk olmanın ötesinde yaşamakta olduğumuz gerçek bir
0:46
süreç bir vaka hâlini aldı. Türkiye için lafı uzatmadan
0:50
üretimin sesine kulak verelim. Meclis toplantısında konuşan
0:54
hepsi Meclis Başkanı ibrahim gökçeoğlu, makina sektöründe
0:57
yaşanmakta olan bir duruma dikkat çektiği ve makine almak
1:00
isteyen firmaların çin ürünlerinin düşük fiyatlarını
1:03
öne sürerek fiyatları aşağı çekmeye çalıştıklarını.
1:06
Bunun da pek çok makine üreticisinin ya çok düşük
1:09
kârlarla ya da zarar ederek döngüyü sürdürmek zorunda
1:12
kalmalarına yol açtığına dikkat çekti.
1:14
Istanbul'da ülkemizin yaşam seviyesinin artması sonucu
1:18
işçilik, genel gider ve bunun gibi harcamaları payı yükselince
1:22
gelen grevler, artan maliyetler bile rekabet etme şansı
1:28
azalıyor. Ama şansını yükseltmek için
1:31
lokasyon değişikliğine gidiyor. Firmalar mecburen örneğin
1:35
fransfor üretim eden Ankara, Adana ve urfa eksende uzanmış
1:42
durumda. Ankara'da astor firması rakam
1:45
açıklanmadı. Milyon dolar ABD den sipariş
1:49
aldığı haberlerde duyutular gene aynı sektörde vita enerji.
1:54
Adana'da yatırımlarla devam ediyor.
1:57
Afrika'da da çok etkin çalışmalar yaptığı dinliyor.
2:00
Sanayi kaslarımızın zayıflamaması için sanayi
2:04
kesimine, özel etkin desteğine gereksinim artık yatsı namaz son
2:09
birkaç aylıktır. Türkiye'de yerleşik, özellikle
2:13
yabancı firmalar, yerli üreticilerin sıkıntı ve
2:17
sıkışıklıklarını bilerek alacakları makineler için.
2:22
Kendilerine fiyat bildiri dibin dibi'ne gelerek masaya
2:27
oturuyorlar. Piyasadaki almayacakları
2:30
standartları ve iş sağlığı güvenliği, şartları gereği
2:34
işletmelerine sokamayacakları çin makinelerinin fiyatlarını
2:39
öne sürerek durgun piyasada tabiri caizse acımasızca fiyatı
2:44
aşağı çektirip ve çok avantajlı alımlar yapıyor.
2:48
Bizim yerli üreticiler ucu ucuna fiyatla bazen zararına günlük
2:53
kurtarmak adına çalışırken Avrupalı Amerikalı ana firmalar
2:58
çok iyi fiyatla yatırımlarını realize ediyorlar.
3:02
Yargı yatırımcı ise çin makinelerini eskiden montaj
3:08
satış sonrası hizmetler yüzünden almakta tereddütlü davranıp
3:13
çekinirken, ülkemizin turizme ihtiyacı var gerekçesiyle çin'e
3:19
vize kaldırılınca hala satış sonrası hizmet yaklaşımları çok
3:24
yetersiz olkasına rağmen. Şingal'dan bunları uçak kara
3:29
bindiriyorlar. Ertesi gün montaj ekibi ve
3:32
fırat'a satış ekipteki otuzak kişiye turist gibi geliyor.
3:37
Ellerinde çanta o sellere ve sanayi sitelerini, şehirleri her
3:43
çeşit ürün ve makine satmak için çalışıyorlar.
3:46
Devlet desteğini ile finanslarını ceplerini hazır
3:50
getiriyorlar. Yeter ki malı makineyi al
3:54
istediğim vadede öde seçeneği sunuyorlar.
3:57
Belli ki şehirlerde günlük, aylık kiralamış.
4:01
Ofislerde var sanki burada teşkilat ve alt yapıları parmış
4:05
gibi büyük çin sermayesi yanına, bazen de arkasına devlet
4:10
yöneticilerini alıp bizler üzerine geliyorlar.
4:13
Bizim yerli üreticilerimizi ise genelliğe için bırakın çin'de
4:18
turlamayı fuara iş arştırması amacıyla gitmek isteyenler dahi
4:24
bize alabilmek için yeni bir dertle uğraşması.
4:28
Gerekiyor maalesef geçen yıllardan başlayan sanayideki
4:32
düşüş ve durgunluk bu yıl başından itibaren ciddi boyutta
4:37
artmış olmasının getirdiği kapasite kurulları oranlarının
4:41
çok çok düşmesi. Ülkemiz sanayisinin AB
4:46
standartlarında ihracatınızda büyük yüzde payı olan 60 70
4:52
yıllık her sektörde imalat üretim.
4:55
Hafızasını barındıran kobi firmalarımızı tamam mı devam mı?
5:00
Kararlar ile sessiz sedasız kaybetme tesisiyle her geçen gün
5:07
artburtladığı maalesef. Dinlediğiniz podcast bir ajanda
5:10
podcast yapımıdır. Epey Yönetim Kurulu Başkanı
5:14
ender yorgancılar ise iran savaşının etkilerini ve çatışma
5:17
süreci içinde hükümete önerilerini sıraladığı
5:20
konuşmasında faiz beklentisine vurgu yaptı ve türk ürünlerinin
5:24
maiden euro kapsamına alınması sürecinde kamu ihalelerinde
5:27
yerli malı teklif eden yüklenince adaylarına %15
5:31
oranında fiyat avantajı sağlayan düzenlemenin kaldırılabileceğini
5:34
dikkat çekti. Bizim 2026 yılında en büyük
5:37
yöntemimizdeydi enflasyon. Krediyi erişme ve yüksek faiz
5:43
işte savaş çıktı. Bu iki noktaya geldiğimizde ki
5:46
konu ne yine yüksek enflasyon. Kredi erişme ve yüksek faizin
5:53
devam ettiği bir süreçteyiz. Artayındaki merkez bankası
5:56
toplantılarında faiz indirimi yapılmadı.
5:59
Şimdi nisan'da var faiz indirimi ile ilgili toplantı na lan u
6:03
savaşın giriş sürecine göre indirmekten ziyade aynı seviyede
6:08
kalması bile gelecek açısından önemli olduğunu düşünüyorum.
6:12
Çünkü piyasalarına bakıldığında mevduat faizleri. 10 15 gün önce
6:17
39 eylüllere kadar düşmüşken. Bugün 41 doksanlara 40 ikilere
6:23
kadar mevduat faizi veren bankalar var.
6:27
Demek ki maviden faizi yükseldiği gültekçi kredi
6:30
faizlerimi de buna parlak yukarıya doğru gitmesi
6:35
kaçınılmaz diye değerlendirdiğin doğru olduğunu düşünüyorum.
6:39
Savaş öncesi en önemli gündem maddemiz olan ve yoid'de de dile
6:43
getirdiğimiz made euro'da tahtası arasında ülkemizin
6:47
Gümrük Birliği kapsamında ürünlerini Avrupa menşeinin
6:50
sayılmasından büyük memnuniyet duyduğumu ifade etmek istiyorum.
6:55
Burda başlı sayıp Cumhurbaşkanımıza,
6:58
bakanlarımıza, ilgili bakanlarımıza ve emeği geçen tüm
7:03
STK üyelerine buradan bir kez daha çaba gösteren herkese
7:07
teşekkür ediyorum. Sarayimiz adına çok önemli bir
7:12
riske çekilip belki. Ve gözük göz şimdilik diyorum
7:17
çünkü en üst tasır komisyondan geçerek onaylanmadı.
7:22
Ancak bunun karşılığında başka bir sıkıntı var.
7:25
Bu geçerse aynı tasarının içinde devletimizin açmış olduğu
7:31
videosu ihalelerde türk malı olduğunda %15 fiyat farkı ödenir
7:37
diye bir madde var. Iadelerde tasını geçerse bu
7:41
maddenin kalkma durumu var. Yani Avrupa Birliği biz size
7:45
bunu yapıyoruz. Ama sizin Türkiye içindeki
7:49
yapacağınız ihalelerde de %15 türk sanayisinde tanımış
7:55
olduğumuzu, desteği tasada olması planlanıyor ama tasarın
8:00
net olmadığı için bununla ilgili bir şey söylemiyorum, takip
8:05
ediyoruz. Bu maddenin de olmaması bizim
8:08
açımızdan son derece önemli. Bizim coğrafyamızda.
8:13
Savaşın en fazla yaşandığı coğrafyalarından bir tanesi bir
8:17
ateş çemberinin içindeyiz. Allah'a çok şükür bugüne kadar
8:23
yapılan politika, temas, uygulamalar neticesinde bu
8:29
savaşın içine girmedik. Inşallah da girmeyiz.
8:32
Çünkü her zaman söylüyorum. Savaşta kazanan bir tek yer var.
8:37
Silah satıcıları Rusya, Ukrayna savaşı devam ederken, güneyde
8:41
özellikle Basra körfezi neyinden ve bölgeye yanan yayılan savaş
8:47
gelecek açısından kara savaşağına dönüşmesi halinde bu
8:52
planlar yeni baştan tekrardan yapılmak durumunda kalacak.
8:57
Bakın, kara savaşına dönülmesi halinde.
9:01
Tek arzumuz, politik. Konuşmalarla, temaslarla
9:06
karşılıklı uzlaşı içinde bu savaşın bir an önce
9:11
sonlandırılması ve bitirilmesi hürmüz bazı aslında bu kadar
9:15
önemli olduğunu bu savaşta öğrendik desem veya dünyanın
9:19
büyük bir kısmı öğrendi desem daha doğru olur.
9:23
Çünkü önümüz boğazı. Dünya ticaret örgütü, gelen
9:26
direkleri, jeopolitik gezimler, tıkanan müzakerelerine ve artan
9:31
korumacılık pedeniyle küresel ticari sisteminin.
9:34
Son 80 yılın en ciddi aksaklıklarını yaşandığı süreç
9:40
olarak ifade etti. Gürbüz, bazı stratejik ünlü bir
9:44
şubemden daha denet anlaşılıyor. Deniz yolu ve petrolün %20
9:49
altısı eğlence ticaretinin yüzde yirmisi gübrenin %30, üçü genel
9:55
olarak ortalama sanayi imtihanı %20 ile 20 beşlik kısmı.
9:59
Kükürtün %30'u hürmüz boğazından geçmekte.
10:03
Avrupa Merkez Bankası başkanı legal deyin, şu anda hayat
10:07
edebileceğimizin ötesinde birçok da karşı karşıyayız diye.
10:11
Geçen hafta bir canlı yayın vardı.
10:13
Bölgede 40 top fazla enerji değişsin zarar gördü ve içtim de
10:17
iki, üç yıla kadar. Dakika bunun yenileyenmeyecek
10:21
durumda olduğunu da çok açıkça ifade etti.
10:25
Ya buradan şu çıkıyor, bugün savaş bitse.
10:29
Varis sağlansa bunun geriye dönüşümü oradaki ortaya çıkan
10:33
hasar zararı gerek enerji tesislerinde, gerekirse diğer
10:37
kurumlardaki yapılanmanın yıllar alacağı yıllar alacağı
10:43
söylenmekte bir gerçek. Parki savaşa düştüğünüz noktadan
10:48
en az kalkmamışken yakalandık. Dolayısıyla bizim ayağa yeniden
10:52
katkımız savaşı sidiyle. Direkt olarak ilgili olacak.
10:57
Programın en başında tüm büyükler kaşit dağıtılsaydı
11:00
belki bugün sanayicinin kuş süreci atlabilecek gücü yakıtı
11:05
takhada alacaktı. Daha kötüsünü yaşamamak için
11:09
bizim önlerimiz, düşüncelerimiz, enerji işletmeleri için.
11:14
Enerji işletmelerinden özellikle sanayiciler için görsel koşullar
11:19
iyileşince eklenen elektrik ve doğalgazı zap yapılmaması, nakit
11:23
göristik araç dediği için otoyolların ücretsiz
11:26
kullanılması, sadece lojistik ve yurt içi nakliye işi yapan
11:34
firmalarımızın maliyetlerini azaltabilmesi için.
11:37
KDV ya da sürecinin hızlandırılması kesilmiş ancak
11:42
medeni henüz ödenmemiş, yani vadeli alışverişlerde konu olan
11:47
hizmetler için doğan kahvenin vadet abi de tahsil etimiz
11:53
Körfez ve savaş bölgesine yönelik ihracatlarını yapamayan
11:57
firmalarımız için kredilerde vadi bozukturma vergi
12:01
ödemelerinde ertelenen filaslan imkanı içeren bir önlemler ve.
12:06
Destek paketiyle ilgili. Bu arkadaşlığımızın bu
12:11
firmalarımızı yanımda olması gerekiyor.
12:13
Çiftçiler, tavuksal üretimde yenilemeye neden olmamak için
12:17
gübre ve akaryakı da geçici de olsa ilave gün devlet katkısı
12:23
desteğinin verilmesinin doğru olduğunu düşünüyoruz.
12:27
Dinlediğiniz podcast bir ajanda podcast yapımıdır.
12:31
Epo meclis üyesi Mustafa karabağlı ise konuşmasında iran
12:34
savaşının ardından altın ve değerli metal fiyatlarında
12:37
bekleninin üzerinde gerçekleşen düşüşün analizini yaptığı.
12:40
Savaşın yaşanmakta olduğu süreçte sanayicilerin işsiz
12:43
kalacağını söylediği ve 48 aydır sanayide yaşanan küçülme
12:47
karşısında sanayinin mutlaka desteklenmesi gerektiğinin
12:50
altını çizdi. Gündemin ana konusu iran.
12:55
Veri israil, Amerika arasındaki savaş Tayyip başkanlarımız
12:59
birtakım konulara değindiler. Ben tek almanız masa adına o
13:03
konulara çok girmeden. Aman başka açıdan.
13:08
Buna bakmaya çalışacağım. Yıldız boğazımı hepimiz
13:10
biliyoruz. Maalesef kışlık aldı.
13:13
Özellikle bazı ham madde ve petrokimya sektörü ciddi bir arz
13:18
sıkıntısını ortaya çıkardığı için hem maliyetlerde ciddi bir
13:22
60 hem de. Ham madde bulunamamazlık yarattı
13:26
fakat esas gelen manada bakarsak ham madde sektörüne maliyet
13:31
artışının daha çok lojistik kaynaklı ve enerji
13:34
maliyetlerindeki artışa dayalı olduğunu görüyoruz.
13:38
Metallerde de benzer. Durumu görüyoruz.
13:40
Çünkü metallerin üretiminde enerji gerçekten önemli bir
13:44
maliyet faktörü. Fakat 6 ve değerli madenlerde
13:48
enteresan bir durum yaşandı. Da başlar beraber hem altında
13:52
hem de gümüş'te aşağı doğru bitmiş yaşandı.
13:56
Şimdi tabii bu tuhaf bir yok. Çünkü aslında savaşın olası
14:00
durumu piyasalarca satın alındığı için zaten bu yükselme
14:05
ortaya çıkmış. Savaşla beraber savaşın nasıl
14:08
seyredeceğine bağlı olarak bir miktar gerilemesi öngörülebilir
14:13
ama burada gerileme fazla. Bunun serimi de bir Amerikan 10
14:17
yıllık tahvil verinin %4 nokta 25.
14:21
Faizle feth tarafından piyasaya türün nesil hiç yıllık getirisi
14:25
olmayan. Altın yerine yılda 4.25 getiren
14:30
dabilm doğal olarak daha cazipleşmeye başladı.
14:33
Bir anda 1'de tabii ki Körfez ülkelerinin var olan
14:39
hammaddelerinin var olan petrolleri ihraç edememesi
14:42
sonucu finansal sıkışıklıklarını altın tatarak gideriyor olmaları
14:47
soba ise altın arsa arttı. Bu da doğal olarak fiyatına da
14:51
böyle enteresan. Diyelim ki sonuç yarattı.
14:53
Çok da mac denen bir durum değildi.
14:55
Artık bir başka tehlike var ben buna.
14:58
Şöyle bir isim vereceğim, sanayicinin işsizliği gündemde
15:01
işsizlik değil. Sanayicinin yani patronlar işsiz
15:05
kalacak. Öyle giderse o yüzden bu
15:07
bambaşka bir dağ olarak. Domino etkisi yaratacak bu de
15:12
bağlı gerçekten de istirdik. Bambaşka boyutlara doğru
15:17
sürüklenip gidecek. Bu tehlikenin ben hem bir
15:20
sanayiciler olarak hem de konunun muhatapları olarak
15:23
ilgili yöneticilerin dikkat eder sunmak istiyorum.
15:26
Şimdi 13 ayda küçülen sanayiyi inanın bana bazen 80 ayda anca
15:31
telafi edebilmişiz. Dolayısıyla son durumda da
15:35
geldiğimiz düzlükte 48 aydır sarayımız küçük yok.
15:39
Dolayısıyla saraysıyla işte bir belirsizliktir.
15:43
Dağınıklıktır ve sabırsızlık üretir.
15:45
Demokrasiyi tehlikeye düşer, bundan vazgeçemeyiz.
15:48
O nedenle muhakkak ki bizim sarayımızı desteklememizi de
15:53
kamusal olarak da bunlara ihtiyaç var.
15:55
Peki biz bunu nasıl yapabiliriz, ne olabilir?
15:58
Tabii ki bence sanayicinin çalışanıyla.
16:03
Eneğiyle elde etmesi gereken krilinin finansmanının
16:07
desteklenmesiyle diyat tüm sektörlerden ayrışması lazım.
16:12
Sanayi olmadığı dünyada inanın bana yaşamın sürdürülebilirliği
16:16
de söz konusu değil. O yüzden de bunun
16:19
mekanizmalardan bir tanesinin özellikle ben.
16:23
Daha önce de bahsetmiştim. Yani TGK peri bu yönünde gerekse
16:27
de mutasar vergisi yönünde yani çalışanların vergisini
16:31
desteklenmesi yönünde merkezi hükümetin dikkatine alınması
16:36
gerektiğini düşünüyor. Yoksa sanayi sürdürülebilir
16:39
olmaktan çıkacak ve bu kırılganlık devam ederse dediğim
16:42
gibi torunda bir domino etkisiyle karşı karşıya olma
16:46
riskimiz var. Bunun da önüne ancak kamusal
16:49
desteklerle geçer. Savaş ve esasen Amerika Birleşik
16:58
Devletleri başkanı trumpın dengesiz politikası tüm dünyayı
17:02
ve tabii ülkemiz üretim ekosistemini derinden etkiliyor.
17:06
Üretimden vazgeçen ülkelerin ne hale geldikleri gün gibi
17:09
ortadayken sanayisizleşme sürecini durdurmanın türkiye'de
17:12
hem kamunun hem de özel sektörün kaynak kullanım önceliklerinde
17:16
üst sıralarda yer alması gerektiğini belirterek,
17:18
bitirelim. Sanayi Odası podcastin bu
17:20
bölümünü önümüzdeki bölümlerde bir arada olmak dileğiyle hoşça
17:24
kalın.