Latest / Przygody Felka Wafelka - bajki dla dzieci / Jak mózg widzi kolory? 🧠 nauka dla dzieci | Felek Wafelek (SNF_017)

Transcript

Jak mózg widzi kolory? 🧠 nauka dla dzieci | Felek Wafelek (SNF_017) · Przygody Felka Wafelka - bajki dla dzieci

• 0:00
  Cześć, tu ja felek wafelek. Pewnego ranka próbowałem
• 0:04
  narysować portret mojej ulubionej filiżanki kakao.
• 0:08
  Wszystko szło znakomicie, aż kropla kakao chlup spadła na sam
• 0:13
  środek kartki. Pomyślałem tylko, a to ci
• 0:17
  wafelka? Los miał być portret, jest
• 0:21
  plama. Ale, że Jestem artystą optymistą
• 0:25
  do rysowałem do plamy, słońce trochę żółtego od razu zrobiło
• 0:29
  mi się wesoło dorzuciłem niebieski.
• 0:33
  I poczułem spokój, a czerwony aż serce mi przyśpieszyło i nagle
• 0:38
  olśnienie czy kolory mają w sobie emocje?
• 0:42
  A może to emocje mają swoje kolory?
• 0:44
  To była zagadka warta całej tabliczki czekolady.
• 0:48
  A że felek nie lubi pół odpowiedzi ruszyłem na wyprawę
• 0:52
  najpierw do sklepiku z farbami, który pachniał jak tęcza po
• 0:55
  deszczu. Za ladą stał pan pigment.
• 0:59
  Brodę miał w kolorze zmieniającym się raz Zielona,
• 1:02
  raz fioletowa, raz jak landrynka malinowa.
• 1:06
  Mruknął do mnie kolory, panie felku to nie tylko widok dla
• 1:10
  oka, to wiadomość dla duszy i faktycznie czerwień rozgrzewała
• 1:15
  jak piecyk z karmelu. Błękit uspokajał tak, że
• 1:19
  czekolada we mnie prawie zastygała żółty śmiał się jak
• 1:23
  promyk słońca, a zieleń szeptała oddychaj spokojnie, poczułem to
• 1:29
  w każdej kostce mojej czekoladowej osobowości.
• 1:34
  Dowiedziałem się, że nasz mózg to prawdziwy malarz, emocji,
• 1:37
  tylko zamiast farb używa impulsów elektrycznych i
• 1:41
  substancji chemicznych. Kiedy patrzymy na coś kolorowego
• 1:45
  oczy wysyłają do mózgu miliardy malutkich sygnałów świetlnych.
• 1:49
  Te sygnały trafiają do jego tylnej części płata
• 1:52
  potylicznego. To tam tuż za naszymi uszami
• 1:56
  rodzi się obraz świata, ale to dopiero początek.
• 2:00
  Z tego miejsca wiadomość o kolorze wędruje dalej.
• 2:03
  Do układu limbicznego, który odpowiada za emocje, wspomnienia
• 2:07
  i reakcje, czyli gdy my patrzymy na kolor mózg nie tylko go
• 2:12
  widzi, on go czuje, to tak, jakby w środku naszej głowy
• 2:17
  siedział artysta z pędzlem stenczy, który maluje nasze
• 2:20
  nastroje w rytm serca. Naukowcy z Uniwersytetu sasex
• 2:25
  zrobili ciekawy eksperyment, pokazali dzieciom różne kolory i
• 2:29
  poprosiliby przypisały im emocje i wiecie co nawet trzylatki
• 2:33
  wiedziały, że radość jest żółta, smutek niebieski a złość
• 2:37
  czerwona. Nie dlatego, że ktoś im to
• 2:39
  powiedział, ale dlatego, że ich mózgi same to namalowały, no ok,
• 2:43
  ok, ktoś zapyta, ale dlaczego? Dlaczego czerwony kojarzy się ze
• 2:49
  złością, a brązowy z czekoladą? Okazało się, że ta tęcza w
• 2:55
  naszym mózgu jest starsza niż my sami kolory zaczęły malować
• 3:00
  emocje jeszcze wtedy, gdy nasi przodkowie biegali po lasach, a
• 3:03
  jedyną lampą w nocy była błyskawica, czyli w czasach
• 3:07
  prehistorycznych. Czasach, które miały ogromny
• 3:10
  wpływ na to, kim współcześnie jesteśmy i wiele z tych
• 3:14
  pierwotnych zachowań wciąż jest zapisane w naszych mózgach.
• 3:17
  W takich obszarach, z których wymazanie informacji zajmuje
• 3:21
  więcej czasu niż zjedzenie jednej, a nawet tysiąca
• 3:24
  tabliczek czekolady, ale po kolei.
• 3:28
  Kiedy pierwszy człowiek zobaczył czerwień, to serce od razu mu
• 3:31
  przyspieszyło, bo czerwony znaczył.
• 3:34
  Uwaga coś ważnego. To był kolor ognia krwi i
• 3:39
  dojrzałych owoców wszystkiego, co mogło uratować albo zagrozić
• 3:44
  zwierzęta też o tym wiedzą. Samce pawianów robią się
• 3:47
  bardziej czerwone, gdy chcą pokazać siłę.
• 3:50
  Niektóre ryby i ptaki błyszczą czerwienią jak syreny alarmowe.
• 3:55
  To taki przyrodniczy sposób na powiedzenie patrzcie na mnie,
• 3:59
  Jestem silny, gotowy i mam energię jak 100 kubków, kakao.
• 4:04
  Nic dziwnego, że nasz mózg wciąż reaguje podobnie.
• 4:08
  Kiedy widzimy czerwony włącza się system, walcz albo uciekaj.
• 4:13
  Serce bije szybciej, mięśnie się napinają, a uwaga ostrzy jak
• 4:17
  laser. To dlatego czerwone światło każe
• 4:20
  nam się zatrzymać, a sportowcy w czerwonych strojach częściej
• 4:24
  wygrywają nasz mózg. Po prostu czuje, że to kolor
• 4:28
  akcji po czerwieni warto wziąć głęboki oddech najlepiej.
• 4:33
  Błękitny dla ludzi od zawsze niebieski był kolorem nieba i
• 4:37
  wody, czyli tego co daje bezpieczeństwo i odpoczynek.
• 4:41
  Jeśli niebo było spokojne to znaczyło, że nie nadchodzi
• 4:45
  burza, a jeśli woda była czysta. Można było pić, żyć i marzyć,
• 4:50
  dlatego błękit uspokaja nawet dziś naukowcy z Uniwersytetu w
• 4:55
  British columbia odkryli, że ludzie w niebieskich
• 4:57
  pomieszczeniach myślą spokojniej.
• 5:00
  Lepiej się koncentrują i mają niższy poziom stresu.
• 5:03
  To tak, jakby nasz mózg mówił ok.
• 5:06
  Widzę błękit, wszystko pod kontrolą, czas na głęboki oddech
• 5:10
  i skok do basenu na bombę. W sumie nic dziwnego, że może i
• 5:14
  niebo mają właśnie ten kolor. Natura dobrze wiedziała jak nas
• 5:18
  ukoić, a teraz czas na trochę słońca.
• 5:21
  Żółty to kolor, który nasz mózg od zawsze łączył z energią i
• 5:24
  szczęściem. W końcu to barwa słońca, źródła
• 5:27
  życia, ciepła i jedzenia. Dawno temu, gdy żółte światło
• 5:31
  wschodziło nad horyzontem, nasi przodkowie wiedzieli, że zaczyna
• 5:35
  się bezpieczny dzień. Nic dziwnego, że dziś żółty
• 5:37
  budzi w nas radość, ciekawość i chęć do działania.
• 5:41
  Badania pokazują, że patrzenie na żółty kolor zwiększa poziom
• 5:45
  serotoniny, czyli hormonu szczęścia.
• 5:47
  To jakby mózg dostawał małą porcję promieni słonecznych w
• 5:51
  wersji mini, dlatego zabawki, książki i dziecięce plakaty
• 5:55
  często mają właśnie żółty, bo to kolor, który łaskocze nasz mózg
• 5:59
  od środka. No i ostatni z kluczowych
• 6:01
  kolorów zielony, więc przenieśmy się do lasu.
• 6:07
  Słyszycie ten szum drzew? To właśnie dźwięk koloru
• 6:11
  zielonego od 1000 lat zieleń oznaczała życie, pożywienie i
• 6:16
  bezpieczeństwo. Tam gdzie było zielono, można
• 6:20
  było odpocząć, schronić się i zjeść coś dobrego, na przykład
• 6:25
  jagody albo liść. Jeśli ktoś był bardzo głodny.
• 6:29
  Nasz mózg zapamiętał, że zieleń oznacza.
• 6:32
  Tu jest też bezpieczny. Badania pokazują, że wystarczy
• 6:36
  10 minut patrzenia na drzewa, żeby nasze serce zaczęło być
• 6:40
  wolniej, a napięcie zniknęło, jakby natura sama przytulała nas
• 6:45
  kolorem. Mózg i jego paleta emocji i tak
• 6:51
  sobie myślę, że ta tęcza w naszych głowach to nie tylko
• 6:54
  zjawisko fizyczne, ale też historia o przetrwaniu.
• 6:59
  Każdy kolor nauczył nas czegoś ważnego, kiedy działać, kiedy
• 7:03
  marzyć, kiedy odpocząć. Natura stworzyła więc coś
• 7:07
  niesamowitego, emocjonalny system świateł, który wciąż
• 7:11
  działa w naszych mózgach. Więc gdy następnym razem
• 7:14
  pomyślicie, że macie czerwony dzień albo niebieski nastrój.
• 7:19
  Pamiętajcie to po prostu stara mądra natura.
• 7:23
  Przypomina wam, że kolory mówią, a my od zawsze ich słuchamy.
• 7:30
  W przyrodzie z kolei kolory to nie tylko ozdoba to język,
• 7:34
  którym mówi życie każdy odcień, coś znaczy, każdy barwny wzór to
• 7:39
  Wiadomość wysłana w świat. Spójrzcie na motyle albo ptaki,
• 7:43
  rajskie ich skrzydła i pióra błyszczą jak klejnoty.
• 7:46
  Nie dlatego, że ktoś je pomalował, ale po to, żeby
• 7:49
  powiedzieć, spójrz, Jestem silny i gotowy na przygodę.
• 7:54
  To sposób na przyciąganie partnera, coś między tańcem,
• 7:57
  pokazem mody. I koncertem światła naukowcy
• 8:01
  nazywają to sygnalizacją wizualną, a im bardziej
• 8:04
  intensywny kolor, tym większa szansa, że ktoś się zachwyci.
• 8:08
  Ale najdziwniejsze są moje ulubione ośmiornice.
• 8:13
  Te podwodne cudaki mają w sobie wbudowany zestaw farbek małego
• 8:17
  malarza, naprawdę ich skóra pełna jest maleńkich komórek
• 8:22
  zwanych chroma to forami które potrafią się rozciągać i kurczyć
• 8:26
  i jednocześnie zmieniać kolor w mgnieniu oka.
• 8:28
  Kiedy ośmiornica jest spokojna, staje się piaskowa, żeby stopić
• 8:32
  się z tłem, gdy się przestraszy, blednie, a kiedy ma zły dzień,
• 8:37
  robi się czerwona jak papryczka chili i rozsiewa wokół siebie
• 8:40
  dymek złości. To nie ma to czysta biologia i
• 8:44
  ewolucja w akcji. Naukowcy z Uniwersytetu w
• 8:47
  Cambridge odkryli, że chromatofory działają jak
• 8:50
  miniaturowe ekrany led. Każdy z nich ma w sobie barwny
• 8:53
  woreczek, który otwierając się i zamykając odbija światło w różny
• 8:57
  sposób. Dzięki temu ośmiornica potrafi
• 9:00
  nie tylko zmienić kolor, ale też wzór i fakturę skóry.
• 9:04
  Wygląda to tak, jakby malowała samą siebie w czasie
• 9:08
  rzeczywistym. Kolory to nie tylko farbki
• 9:10
  kredki. To emocje, którymi świat maluje
• 9:13
  nasze dni. Czasem trudno ubrać uczucia w
• 9:16
  słowa, ale kolor potrafi to zrobić w sekundę.
• 9:20
  Nie bój się więc mieszać barw swojego dnia, bo nawet szary ma
• 9:24
  sens, jeśli obok niego błyszczy odrobina żółtego.
• 9:27
  A teraz pytanie do słuchaczy, jaki jest twój ulubiony kolor?
• 9:31
  Napisz dlaczego i jak się z nim czujesz?
• 9:34
  Do usłyszenia w kolejnym odcinku.
• 9:37
  Słodkiej nauki z felkiem wafelkiem jeżeli.
• 9:39
  Felek stał się już znajomym głosem w waszym domu,
• 9:42
  zaobserwujcie nasz kanał i zostawcie ocenę.
• 9:45
  To dla nas najmilszy sygnał, by opowiadać dalej, a jeśli chcecie
• 9:49
  wesprzeć przygody felka, możecie postawić mu symboliczne kakao na
• 9:53
  patronite. Ten mały gest daje nam wielką
• 9:56
  moc do tworzenia kolejnych historii na czekoladowym tropie
• 10:00
  link znajdziecie w opisie, dziękuję, że jesteście częścią
• 10:04
  tego świata.