Latest / Przygody Felka Wafelka - bajki dla dzieci / Dlaczego koty widzą w ciemności? 🐈 ciekawostki dla dzieci | Felek Wafelek (SNF_005)
Transcript
- 0:00Cześć, tu felek wafelek. Ostatnio wracałem wieczorem z
- 0:03czekoladowego spaceru, kiedy nagle coś zamiałczało zza płotu
- 0:08to była pusia kotka z sąsiedztwa szła po ogrodzie w kompletnych
- 0:13ciemnościach jak ninja w futrze, a ja ja prawie potknąłem się o
- 0:17grabie i wylądowałem w krzakach malin.
- 0:19Pomyślałem wtedy, jak to możliwe, że koty widzą W
- 0:23ciemności, czy one mają w oczach latarki?
- 0:27Albo światła zasilane panelami słonecznymi, które koty mają w
- 0:30uszach? No chyba nie rozpocząłem moje
- 0:34naukowe śledztwo i najpierw przyjrzałem się oczom pusi i
- 0:39wiecie co zauważyłem kiedy spojrzała w moją stronę, jej
- 0:43oczy błyszczały jak 2 żółte guziczki.
- 0:47Cały sekret kociego widzenia tkwi w tym, że koty mają trochę
- 0:50inaczej zbudowane oczy niż ludzie, ale żeby poznać ten
- 0:54sekret, musimy najpierw wspólnie przyjrzeć się temu, jak w ogóle
- 0:58działa oko i z czego jest zbudowane.
- 1:01Oko to coś w rodzaju miniaturowego laboratorium
- 1:04światło. Z kilkoma bardzo ważnymi
- 1:07elementami, które pracują razem jak zgrany zespół.
- 1:10Na samym początku mamy źrenicę ten Czarny środeczek w oku
- 1:15źrenica to nic innego jak okno z zasłoną w dzień, kiedy jest
- 1:19jasno zasłonka się zasuwa i źrenica robi się malutka,
- 1:24wszystko po to, żeby nie wpuścić za dużo światła, a w nocy
- 1:28otwiera się szeroko jak ogromne okno po to, aby wpuścić o stanie
- 1:32promienie słońca do środka. Zaraz za źrenicą znajduje się
- 1:37soczewka przezroczysta, lekko okrągła kuleczka, która ustawia
- 1:41obraz tak jak obiektyw w aparacie fotograficznym.
- 1:44Dzięki niej światło wpada dokładnie tam, gdzie trzeba do
- 1:47wnętrza oka na specjalną warstwę zwaną siatkówką i właśnie tam na
- 1:53tej siatkówce zaczyna się prawdziwa magia.
- 1:56To nie jest zwykła część oka, to centrum dowodzenia i
- 2:00laboratorium obrazu w jednym. Można powiedzieć, że siatkówka
- 2:04działa trochę jak fotoshop. Taki program, w którym można
- 2:07modyfikować i edytować zdjęcia światło, które pada na siatkówkę
- 2:12w ułamku sekundy jest przerabiane, rozjaśniane,
- 2:15ostrzone i zamieniane w sygnały, które nasz mózg potrafi
- 2:19odczytać. Wszystko dzieje się tak szybko,
- 2:21że nawet ja felek wafelek z turbo wyobraźnią, nie nadążam.
- 2:26To trochę tak, jakby w środku oka pracował najszybszy komputer
- 2:30świata. W moim przypadku jest to na
- 2:32pewno superkomputer napędzany kwantowymi okruchami czekolady.
- 2:36Ale to nie koniec w tym komputerze siedzą mikroskopijni
- 2:40pomocnicy, pręciki i czopki, którzy pilnują, by każdy
- 2:44promyczek światła trafił tam, gdzie trzeba.
- 2:47Pręciki to nocni agenci widzą nawet wtedy, gdy światła jest
- 2:51bardzo mało, ale nie rozróżniają kolorów.
- 2:54Czopki to dzienni artyści potrafią widzieć barwy tęczy,
- 2:58ale potrzebują sporo światła, żeby się obudzić.
- 3:01Koty mają dużo więcej pręcików niż my, a mniej czopków, dlatego
- 3:05potrafią poruszać się w nocy niemal jak superbohaterowie.
- 3:09Ale świat widzą wtedy w odcieniach szarości.
- 3:12To trochę jak oglądanie świata przez mleczne okienko z kakao.
- 3:16Wszystko widać, ale kolory są przytulnie przygaszone.
- 3:20No dobrze, pewnie zaraz ktoś zapyta.
- 3:23Hej felku miało być o widzeniu W ciemności a nie o budowie oka
- 3:27jak na lekcji biologii. No pewnie, ale żeby zrozumieć to
- 3:31widzenie w nocy trzeba było zrobić to małe naukowe
- 3:34wprowadzenie. Okazuje się, że kocie oczy mają
- 3:38coś jeszcze coś, czego nie mają ludzie i na pewno nie ma felek
- 3:43wafelek. Za siatkówką tam, gdzie kończą
- 3:46się pręciki i czopki ukryta jest specjalna warstwa o tajemniczej
- 3:50nazwie tapet um luci dum. Brzmi poważnie, prawda?
- 3:55Ale spokojnie to po prostu błyszcząca powłoka
- 3:58przypominająca lustro w środku oka.
- 4:01Wyobraźcie sobie, że światło, które wpada do oka kota przez
- 4:04źrenicę, przechodzi przez soczewkę, odbija się od tej
- 4:08błyszczącej warstwy i wraca z powrotem przez pręciki.
- 4:12Dzięki temu każdy promyczek świeci 2 razy mocniej.
- 4:15To tak jakby w oczach kota mieszkały miniaturowe
- 4:18reflektory, albo wielka kula dyskotekowa, która robi
- 4:21wszystko, by noc nie była zbyt ciemna.
- 4:24I właśnie dlatego, gdy świeci szkotu latarką w oczy, one
- 4:27odbijają światło i świecą jak 2 magiczne guziczki, zielone,
- 4:32żółte, a czasem nawet niebieskie.
- 4:34Gdyby ludzie mieli takie tapetum lucidu moglibyśmy chodzić po
- 4:38domu po ciemku, bez spotykania się o klocki lego.
- 4:40A ja gdybym miał takie kocie oczy, mógłbym chodzić po kuchni
- 4:45w nocy i zawsze. Trafiłbym do lodówki po
- 4:48dodatkowy kawałek sernika, a może nawet po cichu odnajdywał
- 4:52bym zaginione cukierki, które spadły pod szafkę.
- 4:54Kiedy skończyłem swoje śledztwo o kocich oczach okazało się, że
- 4:58każdy gatunek widzi trochę inaczej.
- 5:01I to wcale nie żart. Niektóre zwierzęta mają oczy jak
- 5:04teleskopy, inne jak kalejdoskopy, a jeszcze inne jak
- 5:09termiczne radary. Wybrałem dla was najciekawsze
- 5:13przykłady na przykład taki Orzeł, kiedy ja ledwo widzę, co
- 5:17się dzieje na drugim końcu ogrodu on szybując wysoko w
- 5:21chmurach, potrafi dostrzec maleńką mysz biegnącą po ziemi.
- 5:25Jego wzrok jest 4, a nawet 8 razy lepszy od ludzkiego, a do
- 5:30tego ma jeszcze jedną supermoc. Widzi światło ultrafioletowe,
- 5:34którego nasze oczy w ogóle nie potrafią uchwycić.
- 5:39I teraz najlepsze dla orła myszki polne dosłownie świecą w
- 5:43ultrafiolecie nie dlatego, że mają magiczne futerko tylko
- 5:47dlatego, że zostawiają na ziemi maleńkie ślady.
- 5:50No cóż siuśków. W tym świetle wyglądają one jak
- 5:53błyszcząceścieżki prowadzące prosto do obiadu, więc gdy Orzeł
- 5:57patrzy z nieba, widzi coś w rodzaju mysiej mapy skarbów, a
- 6:01każdy świecący trop mówi mu dokładnie, gdzie warto
- 6:05zapolować. Ciekawe prawda to lepiej
- 6:10zapnijcie pasy bo krewetka modliszkowa małe morskie
- 6:13stworzenie z oczami, które mogłyby zawstydzić nawet
- 6:16najlepszy aparat fotograficzny. Ludzie widzą świat w 3
- 6:20podstawowych kolorach, czerwonym, zielonym i
- 6:22niebieskim. Dlatego też mamy 3 rodzaje
- 6:25czopków w oczach. Po jednym na każdy kolor, a ona
- 6:29ma aż 16 czopków wokół to tak jakby jej wzrok był ogromnym
- 6:34tęczowym lizakiem o 1000 smaków. Widziałaby barwy, których my
- 6:38nawet nie potrafimy sobie wyobrazić.
- 6:40Coś jak ultrafioletowy róż albo turkus z domieszką gwiezdnego
- 6:44pyłu, są też stworzenia, które wcale nie potrzebują światła,
- 6:48żeby widzieć. Wąż grzechotnik na przykład ma w
- 6:51głowie specjalne dołki termiczne.
- 6:54Dzięki nim widzi jedynie ciepło, a nie światło.
- 6:57Potrafi wypatrzyć myszkę w zupełnej ciemności, bo jej ciało
- 7:00delikatnie emituje ciepły blask. To trochę jakby miał w pysku
- 7:05kamerę termowizyjną, nieźle, co i na koniec zostawiłem mojego
- 7:09ulubieńca ośmiornicę. Ośmiornica widzi świat tylko w
- 7:13czerni i bieli. Nie widzi kolorów, ale magicznie
- 7:16potrafi zmieniać swoje barwy swojego ciała.
- 7:19Jak prawdziwy artysta, niesamowite prawda i kiedy o tym
- 7:23wszystkim pomyślałem, uśmiechnąłem się pod
- 7:26czekoladowym nosem. Bo to piękne, że każdy z nas kod
- 7:31Orzeł, a nawet wafel widzi świat inaczej i choć patrzymy różnymi
- 7:36oczami, to właśnie dzięki temu świat jest taki barwny, ciekawy.
- 7:42I pełen odkryć. Doczekał słyszenia w kolejnym
- 7:46odcinku. Jeżeli felek stał się już
- 7:48znajomym głosem w waszym domu, zaobserwujcie nasz kanał i
- 7:52zostawcie ocenę, to dla nas najmilszy sygnał, by opowiadać
- 7:56dalej, a jeśli chcecie wesprzeć przygody felka, możecie postawić
- 8:00mu symboliczne kakao na patronite.
- 8:03Ten mały gest daje nam wielką moc do tworzenia kolejnych
- 8:07historii na czekoladowym tropie link znajdziecie w opisie,
- 8:11dziękuję, że jesteście częścią tego świata.