Latest / Udha e Verteta dhe Jeta - TruthFM Albania / A E NJEH ZËRIN E BARIUT TË MIRË? Gjoni 10
Transcript
- Bariu i Mirë Gjoni 10:1–42 Ilustrim hapës Në malet e Shqipërisë, barinjtë ende i çojnë kopetë e tyre në kullotat e verës. Ndonjëherë dy ose tre kope ndalen në të njëjtin burim për të pirë ujë dhe delet përzihen të gjitha së bashku. Për një vizitor duket si një tufë e madhe delesh. Por kur vjen koha për të ikur, çdo bari thërret në mënyrën e vet, me zërin e tij ose me një fishkëllimë. Dhe ngadalë delet e tij dalin nga turma dhe e ndjekin atë. Një i huaj mund të qëndrojë aty dhe të thërrasë gjithë ditën, dhe ato dele nuk do të lëvizin. Ato e njohin zërin e bariut të tyre. Në Gjonin 10 Jezusi thotë: “Delet e mia e dëgjojnë zërin tim, unë i njoh dhe ato më ndjekin.” Ai nuk është i huaj për popullin e Tij. Ai është Bariu i Mirë, i cili i njeh çdo dele me emër dhe jep jetën e Tij për to. Vargu i Temës së Kapitullit Një varg që do të përdornim është: "Unë jam bariu i mirë. Bariu i mirë jep jetën e vet për delet." — Gjoni 10:11 (ESV) Hyrje Gjoni 10 vazhdon drejtpërdrejt nga kapitulli 9. Udhëheqësit fetarë sapo e kanë nxjerrë të verbërin e shëruar nga sinagoga. Ata janë si barinj të këqij që i shtyjnë delet tutje. Jezusi ka shkuar ta gjejë atë. Tani Jezusi shpjegon se si është një bari i vërtetë. Në këtë kapitull dëgjojmë dy thënie të tjera të mëdha "Unë jam": "Unë jam dera" dhe "Unë jam bariu i mirë". Në fund, Jezusi thotë diçka edhe më të madhe: "Unë dhe Ati jemi një". Kapitulli ka tre pjesë. Së pari, Jezusi është dera dhe Bariu i Mirë (vargjet 1–21). Pastaj, në Festën e Kushtimit, udhëheqësit i kërkojnë Atij të thotë hapur nëse Ai është Krishti, dhe Ai thotë: "Unë dhe Ati jemi një" (vargjet 22–39). Më në fund, Jezusi kthehet përtej Jordanit, dhe shumë besojnë në Të atje (vargjet 40–42). Vargjet kryesore "Vjedhësi nuk vjen veçse për të vjedhur, për të vrarë dhe për të shkatërruar. Unë erdha që të kenë jetë dhe ta kenë me bollëk." — Gjoni 10:10 (ESV) Në botë ka dy zëra shumë të ndryshëm. Njëri vjen për të na marrë: për të na vjedhur gëzimin, për të na vrarë shpresën dhe për të na shkatërruar jetën. Tjetri vjen për të dhënë. Jezusi erdhi për të dhënë jetë të plotë, të mbushur plot dhe reale. "Unë dhe Ati jemi një." — Gjoni 10:30 (ESV) Këto pesë fjalë janë ndër më të rëndësishmet në Bibël. Jezusi nuk është dërguar vetëm nga Perëndia, dhe jo vetëm si Perëndia. Ai dhe Ati janë një. Kjo është arsyeja pse udhëheqësit morën përsëri gurë. Konteksti Historik dhe Kulturor Barinjtë në Izrael. Izraeli ishte një vend barinjsh. Abrahami, Moisiu dhe Mbreti David kujdeseshin të gjithë për delet. Në kohën e Jezusit, barinjtë jetonin jashtë me kopetë e tyre, shpesh larg shtëpisë. Ata i njihnin të gjitha delet dhe shumë prej tyre u jepnin emra. Vatha. Një vathë ishte një vend ku delet mbaheshin të sigurta natën. Në një fshat, shpesh ishte një oborr me një mur guri përreth dhe një portë. Disa familje mund të mbanin delet e tyre atje, dhe një roje portiere ruante portën. Jashtë në fusha, vatha shpesh ishte thjesht një rreth gurësh me një hapje. Natën bariu shtrihej përtej hapjes. Asgjë nuk mund të hynte ose të dilte pa kaluar sipër tij. Ai vetë ishte dera. Të udhëheqësh, jo të ngasësh. Në shumë vende, njerëzit i drejtojnë delet nga pas me qen dhe shkopinj. Në Izrael, bariu ecte përpara dhe delet ndiqnin zërin e tij (10:4). Punëtori me mëditje. Ndonjëherë një familje paguante një punëtor për të ruajtur delet. Ai e bënte këtë për para, jo sepse i donte ato. Nëse vinte një ujk ose një hajdut, ai ikte për të shpëtuar veten. Festa e Kushtimit (vargu 22). Kjo festë sot quhet Hanukkah. Rreth 160 vjet para Jezusit, një mbret grek i quajtur Antiok pushtoi Jerusalemin. Ai e ndoti tempullin duke vendosur një idhull në të dhe duke ofruar një derr në altar. Një familje hebreje e quajtur Makabejtë luftoi, fitoi dhe e pastroi dhe ia kushtoi përsëri tempullin Perëndisë. Çdo dimër hebrenjtë e kujtonin këtë me tetë ditë dritash. Në atë kohë shumë njerëz shpresonin se Mesia do të ishte një luftëtar si Makabejtë. Veranda e Salomonit (vargu 23). Kjo ishte një shteg i gjatë i mbuluar me shtylla guri në anën lindore të tempullit. Në dimër, njerëzit ecnin atje për t'u mbrojtur nga era e ftohtë dhe shiu. Matanë Jordanit (vargu 40). Në fund të kapitullit, Jezusi kthehet në vendin ku Gjon Pagëzori kishte pagëzuar në fillim (Gjoni 1:28). Historia ka marrë një kthesë të plotë. Njerëzit atje i kujtojnë fjalët e Gjonit për Jezusin dhe shohin se gjithçka që ai tha ishte e vërtetë. Shpjegimi i Tekstit 1. Dera dhe Bariu i Mirë (vargjet 1–21) Hajdutët dhe bariu i vërtetë (1–6). Jezusi tregon një histori me figura. Një hajdut nuk e përdor derën; ai ngjitet mbi mur. Por bariu i vërtetë hyn nga dera. Rojtari i hap derën dhe delet e njohin zërin e tij. Ai i thërret delet e tij me emër dhe i nxjerr jashtë. Ai ecën para tyre dhe ato i ndjekin. Ato do të ikin nga një i huaj, sepse nuk e njohin zërin e tij. Njerëzit nuk e kuptojnë se çfarë do të thotë Jezusi. "Unë jam dera" (7–10). Pra, Jezusi shpjegon: "Unë jam dera e deleve." Ka vetëm një rrugë për në vathën e sigurt të Perëndisë, dhe ajo rrugë është Jezusi. Kushdo që hyn nëpërmjet Tij do të shpëtohet. Ata do të hyjnë e do të dalin dhe do të gjejnë kullota të mira, që do të thotë siguri, ushqim dhe liri. Hajdutët vijnë vetëm për të vjedhur, vrarë dhe shkatërruar. Jezusi erdhi për të dhënë jetë, dhe jetë të plotë. "Unë jam bariu i mirë" (11–13). Një bari i mirë nuk vrapon kur vjen ujku. Ai qëndron midis ujkut dhe deleve, edhe nëse kjo i kushton jetën. Një punëtor me pagesë ikën, sepse delet nuk janë të tijat dhe ai nuk interesohet vërtet për to. Jezusi thotë: Unë jam Bariu i Mirë. Unë lë jetën Time për delet. I njohur me emër (14–15). "Unë i njoh të mitë dhe të mitë më njohin mua." Kjo nuk është thjesht të dish një emër në një listë. Është një marrëdhënie e ngushtë dhe personale, si ajo midis Jezusit dhe Atit. Dele të tjera (16). Jezusi thotë se ka edhe dele të tjera që nuk janë nga kjo vathë, domethënë, jo nga Izraeli. Ai duhet t'i sjellë edhe ato, dhe ato do ta dëgjojnë zërin e Tij. Në fund do të ketë një tufë të vetme me një Bari të vetëm. Jezusi po flet për njerëz nga çdo komb, përfshirë edhe ne. Ai e jep jetën e Tij lirisht (17–18). Askush nuk do t’ia marrë jetën Jezusit me forcë. Ai e jep atë me zgjedhjen e Tij. Dhe Ai ka fuqinë ta marrë përsëri. Ai po flet për vdekjen dhe ringjalljen e Tij. Të ndarë përsëri (19–21). Edhe një herë njerëzit janë të ndarë. Disa thonë: "Ai ka një demon. Ai është i çmendur." Të tjerë thonë: "Këto nuk janë fjalë të dikujt që ka një demon. A mundet një demon t'ua hapë sytë të verbërve?" 2. "Unë dhe Ati jemi një" (vargjet 22–39) "Na e thuaj hapur" (22–24). Është dimër, në Festën e Kushtimit. Jezusi po ecën në Verandën e Solomonit. Udhëheqësit e rrethojnë: "Deri kur do të na mbash duke pritur? Nëse je Krishti, na e thuaj hapur." "Ju nuk jeni delet e mia" (25–26). Jezusi thotë: Unë jua kam thënë, por ju nuk besoni. Veprat e mia tregojnë se kush jam Unë. Arsyeja e vërtetë pse ju nuk besoni është se nuk jeni delet e Mia. Të sigurt në dorën e Tij (27–29). Pastaj Jezusi përshkruan delet e Tij të vërteta. Ato e dëgjojnë zërin e Tij. Ai i njeh ato. Ato e ndjekin Atë. Ai u jep atyre jetë të përjetshme dhe ato nuk do të humbasin kurrë. Askush nuk mund t’i rrëmbejë nga dora e Tij. Dhe Ati, që ia dha ato, është më i madh se të gjithë. Askush nuk mund t’i rrëmbejë nga dora e Atit. Ato mbahen të sigurta nga dy duar. "Unë dhe Ati jemi një" (30–33). Jezusi thotë, "Unë dhe Ati jemi një." Udhëheqësit marrin përsëri gurë. Jezusi pyet: Kam bërë shumë vepra të mira nga Ati; për cilën do të më vrisni me gurë? Ata përgjigjen: jo për një vepër të mirë, "por sepse ti, duke qenë njeri, e bën veten Perëndi." Ata e kuptuan saktësisht se çfarë po thoshte Ai. "Ju jeni perëndi" (34–36). Jezusi përgjigjet duke cituar Psalmin 82:6. Në atë psalm, Perëndia i quan gjyqtarët e Izraelit "perëndi", sepse ata kishin detyrën të gjykonin për Perëndinë. Pika e Jezusit është e thjeshtë: nëse Fjala e Perëndisë mund t'i quajë gjyqtarët e zakonshëm njerëzorë "perëndi", si mund të thuash se është një fyerje ndaj Perëndisë kur Ai që Ati dërgoi në botë thotë: "Unë jam Biri i Perëndisë"? Besoni veprat (37–39). Nëse nuk u besoni fjalëve të Mia, thotë Jezusi, të paktën besoni gjërat që bëj. Ato tregojnë se Ati është në Mua dhe Unë jam në Atin. Përsëri ata përpiqen ta arrestojnë Atë, por Ai largohet prej tyre. 3. Shumë besojnë matanë Jordanit (vargjet 40–42) Kthehu aty ku filloi (40–42). Jezusi kthehet përtej Jordanit, në vendin ku Gjoni pagëzoi për herë të parë. Shumë njerëz vijnë tek Ai. Ata thonë: "Gjoni nuk bëri asnjë shenjë, por gjithçka që tha Gjoni për këtë njeri ishte e vërtetë." Dhe shumë veta besojnë tek Ai atje. Ndërsa udhëheqësit në Jerusalem e refuzojnë, njerëzit e thjeshtë në fshat e mirëpresin. Fjalë kyçe Shqiptimi: thuajeni pjesën me shkronja të mëdha pak më fort. Bari — ποιμήν ( poimēn , thënë poy-MAYN). Një njeri që kujdeset për delet: ai i udhëheq, i ushqen dhe i mbron. Jezusi është Bariu i Mirë (10:11, 14). Dele — provë ( probata , thënë PRO-bah-tah). Kafshët nën kujdesin e bariut. Populli i Jezusit janë delet e Tij. Ata e njohin zërin e Tij dhe e ndjekin Atë (10:3–4, 27). Derë — θύρα ( thyra , tha THOO-rah). E vetmja rrugë për në vathë. Jezusi thotë se Ai është dera: rruga për t’u shpëtuar (10:7, 9). Hajdut — κλέπτης ( kleptēs , thuhet KLEP-tays). Dikush që vjedh. Hajduti vjen vetëm për të vjedhur, vrarë dhe shkatërruar (10:1, 10). Me bollëk — περισσός ( perissos , tha peh-ree-SOS). Më shumë se mjaftueshëm, plot e përtej. Jezusi erdhi për të dhënë jetë të plotë, jo të zbrazët (10:10). I mirë — καλός ( kalos , thuhet kah-LOS). Jo vetëm i mirë në sjellje, por edhe i bukur, i vërtetë dhe më i miri i llojit të vet. Jezusi është Bariu i vërtetë dhe i bukur (10:11, 14). Lëshoj — τίθημι ( tithēmi , tha TEE-thay-mee). Të lëshoj poshtë. Jezusi jep jetën e Tij falas për delet. Askush nuk ia merr atë (10:11, 15, 17–18). Punëtor me pagesë — μισθωτός ( misthōtos , thënë mis-tho-TOS). Një punëtor i paguar për të ruajtur delet. Delet nuk janë të tijat, kështu që kur vjen rreziku, ai ikën me vrap (10:12–13). Rrëmbej — ἁρπάζω ( harpazō , tha har-PAH-zoh). Të kapësh dhe të rrëmbesh me forcë. Ujku rrëmben delet (10:12), por askush nuk mund t’ia rrëmbejë delet Jezusit nga dora e Tij (10:28–29). Një — ἕν ( hen , tha HEN). Fjala do të thotë "një gjë", jo "një person". Ati dhe Biri janë dy persona, por ata janë një Perëndi (10:30). Lidhja me Dhiatën e Vjetër dhe Zbulesën e Krishtit "Zoti është bariu im". Psalmi 23 është një nga fragmentet më të dashura në Bibël: "Zoti është bariu im; asgjë nuk do të më mungojë." Në Dhiatën e Vjetër, Vetë Zoti është Bariu i popullit të Tij. Kur Jezusi thotë: "Unë jam bariu i mirë", Ai po thotë se Ai është ai Zot. Barinjtë e këqij dhe premtimi i Perëndisë. Në Ezekielin 34, Perëndia foli kundër udhëheqësve të Izraelit. Ata ushqeheshin vetë, por nuk i kullotnin delet. Ata nuk kërkonin të humburit dhe i sundonin me forcë. Pastaj Perëndia premtoi: "Unë vetë do të jem bariu i deleve të mia" (Ezekieli 34:15). Ai gjithashtu premtoi "një bari, shërbëtori im David" (34:23). Jezusi, Biri i Davidit, është ai Bari i vetëm. Në Gjonin 9, udhëheqësit vepruan si barinjtë e këqij; në Gjonin 10, Jezusi tregon se si është Bariu i vërtetë. "Mjerë barinjtë". Jeremia tha gjithashtu: "Mjerë barinjtë që shkatërrojnë dhe shpërndajnë delet e kullotës sime!" Perëndia premtoi ta mblidhte Vetë kopenë e Tij dhe t'u jepte atyre barinj që do të kujdeseshin për to (Jeremia 23:1–4). Ai i mban qengjat. Isaia tha: “Ai do ta kullotë kopenë e tij si një bari; do t’i mbledhë qengjat në krahët e tij; do t’i mbajë në gjirin e tij” (Isaia 40:11). Kjo është dashuria e butë e Bariut të Mirë. Dele pa bari. Përpara se të vdiste, Moisiu u lut që populli i Perëndisë të mos ishte "si dele pa bari" (Numrat 27:17). Perëndia u dha atyre Jozueun për t'i udhëhequr në tokën e premtuar. Në hebraisht, emri Jezus është i njëjtë me Jozueun. Jezusi është Jozueu më i madh, i cili i udhëheq delet e Tij në jetën e përjetshme. Davidi dhe luani. Davidi i ri i tha mbretit Saul se kur një luan ose një ari merrte një qengj nga kopeja e tij, ai shkonte pas tyre dhe e shpëtonte qengjin (1 Samuelit 17:34–35). Një bari i vërtetë e vë veten në rrezik për delet e tij. Jezusi, Biri i Davidit, bëri shumë më tepër. Ai dha jetën e Tij. Qengji dhe Bariu. Isaia shkroi: "Ne të gjithë si dele kemi humbur rrugën... dhe Zoti ka vënë mbi të paudhësinë e të gjithëve ne" (Isaia 53:6). Në Gjonin 1, Jezusi u quajt Qengji i Perëndisë. Në Gjonin 10, Ai është Bariu. Ai është të dyja: Bariu që bëhet Qengji dhe vdes në vend të deleve të Tij. Dele të tjera. Perëndia tha nëpërmjet Isaisë: "Do të mbledh edhe të tjerë pranë tij, përveç atyre që janë mbledhur tashmë" (Isaia 56:8). Perëndia gjithmonë planifikoi të sillte njerëz nga të gjitha kombet në një kope të Tij të vetme. Zoti është një. Çdo hebre e dinte Ligjin e Përtërirë 6:4: "Dëgjo, o Izrael: Zoti, Perëndia ynë, është një i vetëm." Kur Jezusi thotë: "Unë dhe Ati jemi një", Ai nuk po thotë se ka dy perëndi. Ai po thotë se Ai ka pjesë në të vetmin Perëndi të vërtetë. Aplikim për Ne Sot Mësoni zërin e Tij. Delet e njohin zërin e bariut të tyre sepse e dëgjojnë atë çdo ditë. Ne e mësojmë zërin e Jezusit duke kaluar kohë në Fjalën e Tij çdo ditë. Sa më shumë ta njohim zërin e Tij, aq më e lehtë është të dallojmë zërin e një të huaji. Kujdes nga hajdutët. Shumë zëra sot premtojnë jetë, por vetëm vjedhin, vrasin dhe shkatërrojnë: mësues të rremë, premtime boshe dhe zakone që na marrin gëzimin dhe paqen. Nëse një zë ju largon nga Jezusi, ai nuk është zëri i Bariut. Jetë e plotë, jo vetëm një jetë e gjatë. Jezusi nuk premtoi një jetë të lehtë apo të pasur. Ai premtoi një jetë të plotë: një jetë me Zotin, me kuptim, dashuri, falje dhe shpresë që nuk mbaron kurrë. Je i sigurt në dorën e Tij. Nëse i përkisni Jezusit, askush nuk mund t'ju rrëmbejë nga dora e Tij ose nga dora e Atit. Kur keni frikë ose dyshoni në besimin tuaj, mbajeni fort pas Gjonit 10:28-29. Ji bari, jo punëtor me mëditje. Çdo udhëheqës dhe predikues kishe duhet të pyesë: a po shërbej për delet, apo për veten time? Prindërit, mësuesit dhe të krishterët më të moshuar mund të bëjnë të njëjtën pyetje. Një bari i vërtetë qëndron kur bëhet e vështirë. Sillni delet e tjera. Jezusi ka dele në çdo komb dhe midis çdo populli, përfshirë shqiptarët në vend dhe jashtë tij. Ai i dëshiron ato në një kope të Tij. Kujt mund t’i ndihmoni të dëgjojë zërin e Bariut? Çfarë mësojmë nga ky kapitull • Jezusi është dera: e vetmja rrugë drejt vathës së sigurt të Perëndisë. • Hajduti vjen për të shkatërruar, por Jezusi erdhi për të dhënë jetë të plotë dhe të bollshme. • Jezusi është Bariu i Mirë që jep jetën e Tij për delet e Tij. • Jezusi i njeh delet e Tij personalisht, dhe ato e njohin zërin e Tij dhe e ndjekin Atë. • Jezusi e dha jetën e Tij lirisht dhe Ai kishte fuqinë ta merrte atë përsëri. • Jezusi ka dele nga çdo komb dhe Ai i bashkon ato në një tufë të vetme. • Delet e Jezusit janë të sigurta; askush nuk mund t’i rrëmbejë nga dora e Tij. • Jezusi dhe Ati janë një. VARG PËR T'U MBAJTUR MEND "Delet e mia e dëgjojnë zërin tim, unë i njoh dhe ato më ndjekin." Gjoni 10:27 Pyetje Reflektimi 1. Pse mendoni se Jezusi e quan veten si "dera" ashtu edhe "bariu i mirë"? Çfarë na mëson secila figurë? 2. Cilët “hajdutë” përpiqen të vjedhin, vrasin dhe shkatërrojnë jetën e njerëzve sot? 3. Si mund të mësosh ta dallosh më mirë zërin e Jezusit? Çfarë të ndihmon më shumë? 4. Cili është ndryshimi midis një bariu të mirë dhe një rrogëtari? Ku e shihni secilin prej tyre sot? 5. Lexoni përsëri vargjet 28–29. Si ju ndihmon ky premtim kur keni frikë ose dyshoni? 6. Jezusi tha: "Unë kam edhe dele të tjera." Kush janë "delet e tjera" përreth jush që Jezusi dëshiron t'i sjellë në shtëpi?